II SA/Sz 660/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Iwona Tomaszewska Sędziowie: Asesor WSA Kazimierz Maczewski / spr./ Asesor WSA Joanna Wojciechowska Protokolant Joanna Białas - Gołąb po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 2 października 2006 r sprawy ze skargi A. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie nabycia prawa własności nieruchomości o d d a l a s k a r g ę Decyzją z dnia [...] r. nr [...], wydaną na podstawie art. 105 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 1 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 26 lipca 2001 r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości (Dz. U. Nr 113, poz. 1209 ze zm.), Prezydent Miasta po rozpatrzeniu wniosku A. B, otrzymanego w dniu [...] r., umorzył postępowanie w sprawie nabycia prawa własności nieruchomości, położonej w [...] przy ul. [...] nr: [...] oraz przy ul. [...] nr: [...], w obrębie [...], oznaczonej numerem działki [...], o powierzchni [...] m2, stanowiącej własność gminy Miasto S, dla której prowadzona jest księga wieczysta KW nr [...]. Uzasadniając decyzję organ I instancji wskazał, że w postępowaniu administracyjnym ustalono, iż wieczystym użytkownikiem ww. nieruchomości jest Spółdzielnia [...], w związku z czym postępowanie w sprawie nabycia przez A. B. prawa własności tej nieruchomości jest bezprzedmiotowe, bowiem nie jest on jej użytkownikiem wieczystym. Od tej decyzji A. B. wniósł odwołanie, podnosząc, że jego wniosek o nabycie prawa własności dotyczył budynku przy ul. [...] oraz garaży przy ul. [...] i zespołu pracowniczych ogrodów działkowych [...], natomiast organ I instancji nie wymienił w swej decyzji tych trzech odrębnych przedmiotów, a zatem - zdaniem odwołującego się - nie rozpatrzył wniosku w całości. Po rozpatrzeniu sprawy na skutek wniesionego odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 1 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 26 lipca 2001 r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości, uchyliło zaskarżoną decyzję organu I instancji w całości i odmówiło wnioskodawcy nabycia z mocy prawa własności przedmiotowej nieruchomości. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że A. B. domaga się nabycia prawa własności nieruchomości, tymczasem użytkownikiem wieczystym tej nieruchomości, jest Spółdzielnia [...]. W takiej sytuacji nie jest możliwe nabycie prawa własności nieruchomości przez A. B. - nie będącego użytkownikiem wieczystym przedmiotowej nieruchomości. Równocześnie nie jest możliwe nabycie własności tej nieruchomości przez spółdzielnię mieszkaniową - będącą osobą prawną - bowiem z przepisów wymienionej ustawy o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości wynika, że taki sposób nabycia prawa własności dotyczy tylko użytkowników wieczystych będących osobami fizycznymi. Organ odwoławczy stwierdził ponadto, że umorzenie postępowania przez organ I instancji nie było zasadne, gdyż przedmiot postępowania nie utracił swojego bytu prawnego, a niedopuszczalność pozytywnego załatwienia wniosku strony wynika z braku spełniania ustawowych przesłanek przez wszystkich użytkowników wieczystych przedmiotowej nieruchomości, wymaganych wymienioną wyżej ustawą. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego A. B. wyraził swoje niezadowolenie sposobem załatwienia jego wniosku, uzupełniając skargę pismem z dnia [...] r., w którym podniósł m. in., że możliwość wnioskowanego przekształcenia użytkowania wieczystego w prawo własności daje obowiązująca od 13 października 2005 r. ustawa z 29 lipca 2005 r. (Dz. U. Nr 175, poz. 1459). Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, co następuje: W myśl art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy te sprawują w zakresie swojej właściwości wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Takie określenie kompetencji Sądu skutkuje tym, że w przypadku stwierdzenia, iż zaskarżone orzeczenie (decyzja lub postanowienie) dotknięte jest istotnymi wadami prawnymi, , Sąd eliminuje z obrotu prawnego takie wadliwe orzeczenie - w zależności od rodzaju stwierdzonego uchybienia - poprzez jego uchylenie albo stwierdzenie jego nieważności. Zgodnie z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji doprowadziła do stwierdzenia, że skargę należy oddalić. W myś! cytowanego w zaskarżonej decyzji art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 2001 r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości (Dz. U. Nr 113, poz. 1209 ze zm.) - obowiązującego w chwili wydawania tej decyzji - osoby fizyczne będące w dniu 26 maja 1990 r. oraz w dniu wejścia w życie ustawy (tj. w dniu 24 października 2001 r.) użytkownikami wieczystymi lub współużytkownikami wieczystymi nieruchomości zabudowanych na cele mieszkaniowe lub stanowiących nieruchomości rolne nabywają z mocy prawa własność tych nieruchomości z dniem, w którym decyzja, o której mowa w ust. 3, stała się ostateczna. Zgodnie z ust. 2 tego artykułu: "Prawo własności nieruchomości nabywają także osoby fizyczne będące następcami prawnymi osób, o których mowa w ust. 1", natomiast w myśl ust. 3: "Decyzję o nabyciu prawa własności nieruchomości wydaje starosta - w odniesieniu do nieruchomości Skarbu Państwa, lub wójt (burmistrz, prezydent miasta), starosta lub marszałek województwa - w odniesieniu do nieruchomości będącej własnościąjednostki samorządu terytorialnego". Wobec takiego stanu prawnego, podzielić należy stanowisko organu odwoławczego, iż skarżący nie mógł nabyć z mocy prawa własności przedmiotowej nieruchomości - będącej własnością gminy Miasto , oddanej w wieczyste użytkowanie Spółdzielni [...] - bowiem nie był on użytkownikiem wieczystym tej nieruchomości. Należy przy tym stwierdzić, że skarżący we wniosku z [...] r., powołując się właśnie na przepisy ustawy z dnia 26 lipca 2001 r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości oraz na art. 15 i 17 ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego (Dz. U. z 2003 r. nr 64 poz. 592), wnosił o "nieodpłatne nabycie prawa własności nieruchomości gruntowej położonej przy ul. [...] z przyległościami - zgodnie z obowiązującymi aktualnie przepisami", dołączając do wniosku wypis z księgi wieczystej [...] Powołany we wniosku skarżącego przepis art. 15 ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego nadawał z dniem 16 lipca 2003 r. nowe brzmienie artykułowi 1 ustawy z dnia 26 lipca 2001 r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości, natomiast w myśl art. 17 ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego, do postępowań dotyczących nabywania przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości, które nie zostały zakończone przed dniem 16 lipca 2003 r., stosuje się od tej daty przepis art. 1 ustawy o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości, w zacytowanym powyżej, nowym brzmieniu. Wobec tego, iż postępowanie z wniosku skarżącego zostało wszczęte przed 16 lipca 2003 r., zatem zasadnie organy obu instancji rozpatrywały ten wniosek na podstawie przepisu w brzmieniu obowiązującym od tej daty. Skarżący nie kwestionuje zresztą tego stanowiska, powołując się właśnie m. in. na przepisy art. 15 i 17 ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego. Sprawa nie mogła być natomiast rozpatrywana przez organy administracji na podstawie przepisów obowiązującej od 13 października 2005 r. ustawy z 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości (Dz. U. Nr 175, poz. 1459) - na co powołuje się skarżący w piśmie z dnia [...] r. - już z tego tylko powodu, że postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie zostało zakończone decyzją ostateczną Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., a więc ponad szesnaście miesięcy przed wejściem w życie nowej ustawy. Zdaniem Sądu, brak odniesienia się w zaskarżonej decyzji do podniesionej w odwołaniu kwestii nabycia przez skarżącego prawa własności pracowniczych ogrodów działkowych czy gruntów pod garażami, stanowi niewątpliwie uchybienie procesowe, które nie mogło mieć jednak istotnego wpływu na wynik sprawy, zarówno wobec faktu, iż skarżący nie był użytkownikiem wieczystym tych gruntów, jak i dlatego, że omawiana ustawa z dnia 26 lipca 2001 r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości nie dotyczyła takich gruntów, co w sposób jednoznaczny wynika z art. 1 tej ustawy. Mając wszystko powyższe na względzie - wobec stwierdzenia, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa procesowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ani prawa materialnego - należało orzec jak w sentencji (art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).