II SA/Sz 660/13
PostanowienieWSA w Szczecinie2013-11-29
Skład orzekający: Sędzia NSA Stefan Kłosowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie radcy prawnego, powinien zostać uwzględniony, jeśli wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny?Ratio decidendi
Sąd może przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie radcy prawnego, jeśli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wnioskodawca, będący osobą bezrobotną z orzeczonym drugim stopniem niepełnosprawności, utrzymujący się z niskiego dochodu matki, spełnia te kryteria.Stan faktyczny
Skarżący J. R. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie zasiłku stałego. Po odrzuceniu skargi, skarżący zwrócił się do Sądu z prośbą o ustanowienie radcy prawnego ze względu na swoją trudną sytuację materialną. Sąd zobowiązał go do złożenia formalnego wniosku o przyznanie prawa pomocy, który następnie wpłynął do Sądu. Skarżący opisał swoją sytuację jako osobę bezrobotną z niepełnosprawnością, utrzymującą się z niskiego dochodu matki.Rozstrzygnięcie
Ustanowiono radcę prawnego dla J. R.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski po rozpoznaniu w dniu 29 listopada 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie radcy prawnego w sprawie z Jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego postanawia: ustanowić radcę prawnego.
Postanowieniem z dnia 4 września 2013 r., sygn. akt II SA/Sz 660/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę J. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] w przedmiocie zasiłku stałego. Odpis postanowienia wraz z uzasadnieniem został doręczony skarżącemu w dniu 11 września 2013 r.
W dniu [...] r. do Sądu wpłynęło pismo J. R., w treści którego opisał swoją sytuację materialną i wskazał, że nie stać go na wynajęcie adwokata lub radcy prawnego.
W związku z powyższym Sąd pismem z dnia [...] r. zobowiązał skarżącego do złożenia oświadczenia, czy ww. pismo stanowi wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienia adwokata lub radcy prawnego. Jeżeli tak, to należało wypełnić załączony do pisma formularz wniosku PPF i przesłać do Sądu w terminie 7 dni, od dnia otrzymania zobowiązania, pod rygorem pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania.
Zobowiązanie Sądu doręczone zostało wnioskodawcy w dniu 16 września 2013 r.
W dniu 23 września 2013 r. wpłynął do Sądu wniosek J. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie radcy prawnego lub adwokata. Skarżący podał, że mieszka z matką i synem w mieszkaniu, którego właścicielką jest matka. On sam jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku. J. R. wskazał nadto, że ma orzeczony drugi stopień niepełnosprawności i dlatego nie może podjąć pracy, a nie posiada renty. W tej sytuacji nie stać go na opłacenie kosztów pełnomocnika. Rodzina utrzymuje się ze świadczenia emerytalnego matki wnioskodawcy, która wnosi [...] zł brutto.
Do wniosku dołączył zaświadczenie, wydane przez Powiatowy Urząd Pracy, stwierdzające, że skarżący nie figuruje w rejestrze osób bezrobotnych Urzędu.
Z akt sprawy wynika natomiast, że miesięczne koszty utrzymania mieszkania wynoszą około [...] zł (opłaty za lokal, gaz, prąd).
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) Sąd może przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym.
Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 cytowanej ustawy). Osobie fizycznej można przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Podkreślić trzeba, że instytucja prawa pomocy stanowi odstępstwo od normy ustanowionej w art. 199 ww. ustawy, zgodnie z którą, strony ponoszą koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie. Przytoczone we wniosku okoliczności, jak również przedstawione dokumenty, powinny zatem uzasadniać wyjątkowe traktowanie, o jakim mowa jest w powołanym wyżej przepisie.
Mając na uwadze przedstawione we wniosku okoliczności, a przede wszystkim wysokość miesięcznego dochodu, którym dysponuje rodzina Skarżącego na zaspokojenie potrzeb życiowych, w porównaniu z wysokością cen artykułów pierwszej potrzeby (znanych Sądowi z urzędu), stwierdzić trzeba, że nie jest on w stanie z posiadanych środków pieniężnych ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Mając powyższe na względzie, Sąd na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 cytowanej wyżej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło