II SA/Sz 660/25
WyrokWSA w Szczecinie2026-01-15
Skład orzekający: Krzysztof Szydłowski, Wiesław Drabik, Marzena Iwankiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ustaleniu warunków zabudowy może zostać wydana, gdy zapewnienie gestora sieci dotyczące dostaw energii elektrycznej jest ważne tylko przez określony czas, który upłynął przed datą wydania decyzji?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, uznając, że organy naruszyły art. 61 ust. 1 pkt 3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz przepisy postępowania (art. 7, art. 77 k.p.a.). Kluczowym uchybieniem było uznanie za wystarczające zapewnienia gestora sieci elektroenergetycznej, które było ważne tylko do określonej daty, która upłynęła przed wydaniem decyzji. Brak ważnego zapewnienia oznacza niespełnienie przesłanki wystarczającego uzbrojenia terenu.Stan faktyczny
Wniosek o ustalenie warunków zabudowy dla budynku wielorodzinnego z garażem został złożony przez inwestora. Organ I instancji wydał decyzję pozytywną, która została następnie uchylona przez SKO z powodu wadliwej analizy urbanistycznej. Po ponownym rozpatrzeniu Burmistrz ponownie wydał decyzję pozytywną. SKO, po rozpatrzeniu odwołań, uchyliło część decyzji organu I instancji i zatwierdziło nowe załączniki graficzne, w pozostałej części utrzymując decyzję w mocy. Skarżący zarzucili m.in. brak analizy wpływu inwestycji na sąsiednie nieruchomości, ryzyko osiadań i odwodnienia, naruszenie ładu przestrzennego oraz brak doręczenia załączników graficznych. WSA uchylił obie decyzje, wskazując na naruszenie przepisów dotyczących uzbrojenia terenu.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z dnia 16 czerwca 2025 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Dziwnowa z dnia 13 listopada 2024 r. Zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Szydłowski Sędziowie Sędzia WSA Wiesław Drabik, Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz (spr.) Protokolant starszy inspektor sądowy Katarzyna Skrzetuska-Gajos po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 15 stycznia 2026 r. sprawy ze skargi J. K., H. R., W. R. i A. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z dnia 16 czerwca 2025 r. nr SKO/PG/420/4066/2024 w przedmiocie warunków zabudowy I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Dziwnowa z dnia 13 listopada 2024 r., nr WZP.6730.32.2023.AK-S, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie na rzecz skarżących J. K., H. R., W. R. i A. B. solidarnie kwotę 1031 (tysiąc trzydzieści jeden) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania
Wnioskiem z dnia 25 maja 2023 r. I. S. A. z siedzibą we W. (dalej przywoływana jako: "Inwestor") zwróciła się do Burmistrza [...] o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażem i zagospodarowaniem terenu na terenie działki nr [...], położonej w miejscowości D., przy ul. [...] nr [...], obręb D..
W toku postępowania zostały przedłożone zapewnienia gestorów sieci odnośnie dostaw gazu, wody oraz energii elektrycznej na teren inwestycji.
W zakresie zapewnienia dostaw energii elektrycznej dla przedmiotowej inwestycji zostało przedłożone pismo ENEA Operator Spółki z o.o. Oddział Dystrybucji S. Rejon Dystrybucji M. z dnia 27 czerwca 2023 r., w którym wskazano, że termin ważności przedmiotowego "zapewnienia" wynosi 12 miesięcy, licząc od daty jego wystawienia.
Burmistrz [...] decyzją z dnia 12 stycznia 2024 r. nr [...] ustalił warunki zabudowy dla inwestycji objętej wnioskiem. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał między innymi, że obszar lokalizacji inwestycji spełnia warunki określone w art. 61 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, projekt decyzji został sporządzony przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia oraz uzgodniony został z Dyrektorem Urzędu Morskiego w Szczecinie.
W zakresie infrastruktury technicznej organ I instancji wskazał m.in., że zaopatrzenie w energię elektryczną przewidziano z istniejącego przyłącza lub budowy nowego na warunkach gestora sieci.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Szczecinie, po rozpatrzeniu odwołania H. W., I. B. i W. B., E. K., J. K., R. K., A. B., J. K., E. W. oraz M. K., decyzją z dnia 28 maja 2024 r., nr SKO/WJ/420/574/2024 uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia.
Kolegium uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie wskazało, że sporządzona w toku postępowania analiza urbanistyczna - część graficzna oraz sporządzony załącznik graficzny do decyzji są wykonane nieprawidłowo. Załączniki o zmienionej skali nie pozwalają na odczytanie danych z nich wynikających. Jednocześnie zobowiązano organ I instancji do ponownej weryfikacji ustalonych parametrów dla wnioskowanego budynku wielorodzinnego, celem oceny zasadności zastosowania odstępstwa od reguły ustalania parametrów w oparciu o średnie wartości występujące w obszarze analizowanym (dotyczy wskaźnika powierzchni nowej zabudowy, szerokości elewacji frontowej oraz wysokości górnej krawędzi elewacji frontowej).
Nadto Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Szczecinie postanowieniem z dnia 28 maja 2024 r., nr SKO/WJ/420/574/2024 stwierdziło niedopuszczalność odwołań wniesionych przez M. Ł., R. H., H. R. oraz W. R. z uwagi na nieuzpełnienie braków formalnych odwołań albo ich uzupełnienie po terminie.
W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Burmistrz [...] decyzją Nr [...] z dnia 13 listopada 2024 r. ustalił na rzecz Inwestora warunki zabudowy dla opisanej wyżej inwestycji.
Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie wskazano, że obszar lokalizacji inwestycji spełnia warunki określone w art. 61 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
W zakresie dostępu do infrastruktury technicznej wskazał, że będzie ona określona na warunkach przewidzianych przez gestorów sieci, czyli np. zaopatrzenie w energię elektryczną nastąpi z istniejącego przyłącza lub w wyniku budowy nowego.
Projekt decyzji został uzgodniony z Dyrektorem Urzędu Morskiego w Szczecinie oraz Powiatową Stacją Sanitarno-Epidemiologiczną w K. . Nadto sporządzony został przez członka Zachodniopomorskiej Okręgowej Izby Architektów, posiadającego uprawnienia do projektowania architektonicznego bez ograniczeń, tj. osobę, o której mowa w art. 60 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Jednocześnie w decyzji odniesiono się do uwag zgłaszanych w toku postępowania oraz wyjaśniono brak możliwości uwzględnienia wnioskowanej powierzchni zabudowy kondygnacji mieszkalnych, wysokości elewacji frontowej, ilości miejsc postojowych oraz sposobu wyznaczenia linii zabudowy.
Od powyższej decyzji odwołania zostały złożone przez: J. K. (współwłaściciela działki nr [...], bezpośrednio graniczącej z terenem inwestycji), I. B. i W. B. (użytkowników wieczystych działki nr [...], bezpośrednio graniczącej z terenem inwestycji), R. K. i J. K. (właścicieli działki nr [...], bezpośrednio graniczącej z terenem inwestycji) H. W. (współwłaściciela działki nr [...], bezpośrednio graniczącej z terenem inwestycji), A. B. (użytkownika wieczystego działki nr [...], bezpośrednio graniczącej z terenem inwestycji), H. R. i W. R. (współwłaściciela działki nr [...] bezpośrednio graniczącej z terenem inwestycji), oraz osoby, nieuznane przez organ I instancji za strony postępowania, tj. E. G., P. K. i M. K.. W odwołaniach o tożsamej treści - podniesiono, że parametry ustalone w decyzji znacznie różnią się od istniejącej zabudowy na sąsiednich działkach. Zabudowa z garażem o 70% powierzchni działki może spowodować problemy z odprowadzaniem wód opadowych. Przy tak dużej powierzchni brak jest możliwości zlokalizowania studni chłonnych lub zbiorników retencyjnych. Odwołujący wnieśli o wykonanie na wszystkich poziomach projektowanego budynku dachów "zielonych" wspomagających retencję wód opadowych. Ponadto wyrazili obawę, że wykonanie dużego wykopu pod garaż doprowadzi do erozji gruntu i odprowadzanie wód opadowych na sąsiedni teren, a w konsekwencji spowoduje to powstanie pęknięć w elementach fundamentów budynków sąsiednich.
Rozpoznając sprawę na skutek złożonego odwołania decyzją z dnia 16 czerwca 2025 r. nr SKO/PG/420/4066/2024, wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2024 r., poz. 572, dalej: "k.p.a.") oraz art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t. j. Dz. U. z 2024 r., poz. 1130, dalej: "u.p.z.p.") Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Szczecinie uchyliło decyzję Burmistrza [...] [...] z dnia 13 listopada 2024 r. w części obejmującej załącznik nr 1 do ww. decyzji oraz załącznik graficzny do analizy funkcji oraz cech zabudowy i zasad zagospodarowania terenu i w tym zakresie orzekło poprzez zatwierdzenie w miejsce uchylonego załącznik nr 1 oraz załącznika graficznego do analizy funkcji oraz cech zabudowy i zasad zagospodarowania terenu nowego załącznika graficznego (załącznik nr 1 do niniejszej decyzji) oraz załącznika graficznego do analizy funkcji oraz cech zabudowy i zasad zagospodarowania terenu (załącznik nr 2 do niniejszej decyzji) w pozostałej zaś części utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Burmistrza [...] 52/2024 z dnia 13 listopada 2024 r.
W uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wyjaśnił, że przepis art. 59 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, zwanej dalej ustawą, stanowi, iż zmiana zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego, polegająca na budowie obiektu budowlanego lub wykonaniu innych robót budowlanych, a także zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, z zastrzeżeniem art. 50 ust. 1 i art. 86, wymaga ustalenia, w drodze decyzji, warunków zabudowy.
Kolegium zacytowało treść art. 60 ust. 1 oraz art. 61 ust. 1 ww. ustawy i wskazało, że w celu ustalenia wymagań dla nowej zabudowy i zagospodarowania terenu właściwy organ wyznacza wokół terenu, o którym mowa w art. 52 ust. 2 pkt 1a, na kopii mapy zasadniczej lub mapy ewidencyjnej dołączonej do wniosku o ustalenie warunków zabudowy obszar analizowany w odległości nie mniejszej niż trzykrotna szerokość frontu terenu, jednak nie mniejszej niż 50 metrów, i przeprowadza na nim analizę funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu w zakresie warunków, o których mowa w ust. 1. Z kolei przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 roku w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (t. j. Dz. U. z 2003 r. Nr 164, poz. 1588, zwanego dalej: "rozporządzeniem"), regulują kwestie dotyczące ustalania: 1) linii zabudowy; 2) wielkości powierzchni zabudowy w stosunku do powierzchni działki albo terenu; 3) szerokości elewacji frontowej; 4) wysokości górnej krawędzi elewacji frontowej, jej gzymsu lub attyki; 5) geometrii dachu (kąta nachylenia, wysokości kalenicy i układu połaci dachowych).
Zdaniem organu odwoławczego zaskarżona decyzja zawiera wszystkie elementy wymienione w § 9 rozporządzenia, tj. część tekstową oraz graficzną - mapę sporządzoną w skali 1: 1000 przedstawiającą obszar lokalizacji inwestycji, nieprzekraczalną linię zabudowy i kierunek obsługi komunikacyjnej oraz wyniki analizy funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu, zawierającą część tekstową i część graficzną - mapę sporządzoną w skali 1: 1000, przedstawiającą linię rozgraniczającą teren inwestycji, teren inwestycji i numery działek objętych analizą urbanistyczną. Jednocześnie analizę urbanistyczną, jak i projekt decyzji o warunkach zabudowy wraz z załącznikami, sporządziła osoba posiadająca wymagane uprawnienia urbanistyczne - zgodnie z art. 60 ust. 4 ustawy.
W ocenie organu odwoławczego wyznaczenie obszaru analizowanego nastąpiło w sposób prawidłowy, tj. stosownie do art. 61 ust. 5a ustawy. Wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy objęto bowiem całą działkę ewidencyjną nr [...]. Obsługa komunikacyjna terenu inwestycji odbywać będzie się z istniejącego zjazdu z działki nr [...], której granica przylega do terenu inwestycyjnego na długości ok. 52 m. Tym samym trzykrotna szerokość frontu terenu wyniesie 156 m (52 x 3).
W tak wyznaczonym obszarze ustalono, że na tym terenie znajdują się budynki mieszkalne jednorodzinne i wielorodzinne oraz usługowe. Planowana zabudowa jest zatem kontynuacją istniejącej w obszarze analizowanym funkcji zabudowy.
Zaskarżoną decyzją wyznaczono nieprzekraczalną linię zabudowy w odległości 4,7 m od granicy pasa drogowego - ul. [...] oraz w odległości 3,7 m od granicy pasa drogowego ul. [...].
W dalszej części uzasadnienia wskazano, że zaskarżoną decyzją powierzchnię zabudowy kondygnacji garażu ustalono na poziomie 70% powierzchni działki, zaś kondygnacji mieszkalnych do 35% powierzchni działki. W analizie urbanistycznej wskazano między innymi, że średni wskaźnik powierzchni zabudowy w obszarze analizowanym wynosi 31,1%. Średni wskaźnik zabudowy działek położonych w bezpośrednim sąsiedztwie terenu inwestycji (nr [...] i [...]) wynosi 33,6%, a połowa z tych wskaźników wynosi co najmniej 35%.
Kolegium wyjaśniło, że ustalenie powierzchni zabudowy na poziomie 35% nieznacznie odbiega od parametru średniego wynoszącego 33,6%. Podobnie wyznaczenie parametru zabudowy dla kondygnacji garażu, który będzie częściowo zagłębiony poniżej poziomu terenu, na poziomie 70% powierzchni działki inwestycyjnej, nie spowoduje naruszenia ładu przestrzennego.
W dalszej części uzasadnienia organ odwoławczy przytoczył treść § 6 rozporządzenia odnoszący się do szerokości elewacji frontowej i jednocześnie wskazał, że organ I instancji prawidłowo ustalił szerokość elewacji frontowej kondygnacji garażu do 48,0 m, zaś kondygnacji mieszkalnych od ulicy [...] lub [...] od 13,9 m do 42,0 m. W analizie urbanistycznej wskazano, że średnia szerokość elewacji frontowej w obszarze analizowanym wynosi 17,4 m, a z tolerancją 20% od 13,9 do 20,9 m. Przy czym wartości analizowane zamykają się w przedziale od 5,0 do 60,0 m.
Kolegium uznało również wyznaczoną wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej, jej gzymsu lub attyki zgodnie z § 7 rozporządzenia na poziomie 1,2 m w przypadku kondygnacji garażu ponad uśredniony poziom chodnika przy ul. [...] i [...]; kondygnacji mieszkalnych - do 10,0 m ponad poziom terenu urządzonego nad garażem z zaznaczeniem, że dopuszcza się zwiększenie wysokości o jedną kondygnację do 14,0 m ponad poziom terenu urządzonego nad garażem, pod warunkiem jej wycofania o minimum 2,0 m w stosunku do lica elewacji frontowych od strony ul. [...] i [...].
Organ odwoławczy zgodził się z ustaleniami organu I instancji dotyczącymi geometrii dachu określonej dla kondygnacji mieszkalnych jako dach płaski o nachyleniu połaci do 6° i wysokości górnej krawędzi lub wierzchołka do 15,0 m ponad poziom terenu urządzonego nad garażem, zaś kondygnacji garażu jako dach płaski z tarasem użytkowym i zielenią ekstensywną. Zdaniem Kolegium przedstawione parametry zgodne są z § 8 rozporządzenia.
W podsumowaniu organ II instancji wskazał, że wyznaczenie obszaru analizowanego nastąpiło stosownie do przepisów art. 61 ust. 5a ustawy, zaś określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy, nastąpiło stosownie do przepisów rozporządzenia. Jednocześnie analiza urbanistyczna i zebrany w sprawie materiał dowodowy wykazały. że Inwestor spełnił pozostałe przesłanki z art. 61 ust. 1 ustawy, tj. teren inwestycji posiada dostęp do drogi publicznej, nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne oraz położony jest poza obszarem, o którym mowa w art. 61 ust. 1 pkt 6 ustawy.
Nadto istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu, z uwzględnieniem ust. 5, jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego.
Jednocześnie organ wyjaśnił, że w toku postępowania odwoławczego uzupełniono elementy graficzne decyzji o załączniki sporządzone w stosownej skali, co nie miało wpływu na powyższe ustalenia.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie złożyli J. K., H. i W. R. oraz A. B. (powoływani dalej jako: "Skarżący").
Jednocześnie Skarżący zarzucili wydanej decyzji naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 61 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym polegające na utrzymaniu w mocy decyzji, pomimo:
- braku dokonania analizy wpływu inwestycji na sąsiednie nieruchomości (w tym nieruchomości strony Skarżącej), jak również
- braku oceny ryzyka osiadań i odwodnienia terenu, mimo że planowana inwestycja obejmuje 70% powierzchni działki i sięga w grunt poniżej poziomu sąsiednich fundamentów, podczas gdy:
a. inwestycja ta będzie oddziaływać w sposób istotny na sąsiednie nieruchomości (w tym nieruchomość strony Skarżącej), w tym w szczególności na bezpieczeństwo ich użytkowania;
b. inwestycja narusza "ład przestrzenny" oraz zasady "dobrego sąsiedztwa", z uwagi na fakt, iż działki sąsiednie (w tym działka strony Skarżącej) nie jest zabudowana w sposób porównywalny (nie mają one zabudowy podziemnej), a w rezultacie nie ma podstaw do "kontynuacji funkcji i parametrów";
c. Garaż podziemny usytuowany na 70% działki jest rażąco sprzeczny z charakterem zabudowy istniejącej, tym bardziej, że poziom zero ma być wyniesiony ponad istniejący o 1,20 m;
d. Budynek wybudowany w ramach inwestycji ograniczać będzie znacznie dostęp światła dziennego do budynku Skarżących z uwagi na zbyt dużą planowaną wysokość (16 m wysokości), a więc znaczenie przewyższającą istniejącą w najbliższym obszarze zabudowę.
Nadto Skarżący zarzucili rażące naruszenie § 9 ust. 2 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 23 sierpnia 2003 roku w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (dalej: "rozporządzenie"), poprzez brak doręczenia stronie Skarżącej wraz z Decyzją SKO załączników stanowiących integralną część Decyzji SKO, tj.:
a. Załącznika graficznego nr 1 - egz. mapy w skali 1:1000 (2 arkusze),
b. Załącznika graficznego nr 2 - załącznik graficzny analizy funkcji oraz cech zabudowy i zasad zagospodarowania terenu - egz. mapy w skali 1:1000 (2 arkusze).
Skarżący zarzucili również naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7, 77 § 1 i 75 § 1 k.p.a. polegające na zebraniu, rozpatrzeniu oraz dokonaniu przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Szczecinie oceny materiału dowodowego wbrew regułom wynikającym z przywołanych przepisów, w szczególności poprzez niewyjaśnienie całokształtu okoliczności faktycznych sprawy, w szczególności braku dokonania analizy wpływu inwestycji na sąsiednie nieruchomości oraz panujące stosunki wodne.
Dodatkowo zarzucono naruszenie przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury ws. warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie - m.in. w zakresie § 11 i § 57, dotyczących oddziaływania inwestycji na sąsiednie obiekty budowlane i zapewnienia stabilności gruntu, polegające w szczególności na tym, że:
a. inwestycja zagraża stabilności sąsiednich budynków (w tym budynku, którego współwłaścicielem jest strona Skarżąca) oraz powoduje duże ryzyko odwodnienia gruntów i podtopień;
b. istnieniu dużego ryzyka szkód budowlanych lub hydrologicznych na sąsiednich nieruchomościach,
c. ograniczeniu dostępu światła dziennego do budynku położonego na działce bezpośrednio sąsiadującej z Inwestycją.
Mając powyższe na względzie Skarżący wnieśli o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Burmistrza [...] [...] z dnia 13.11.2024 r. i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Szczecinie wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r., poz. 1267, ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935, ze zm., dalej jako "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola, o której mowa, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach kontroli działalności administracji publicznej sąd uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego, określającego prawa i obowiązki stron oraz prawa procesowego, regulującego postępowanie przed organami administracji publicznej.
Ponadto, zgodnie z treścią art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Uchylenie decyzji administracyjnej następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.).
Kontrolowane decyzje organów obu instancji zostały wydane w oparciu o materialnoprawną podstawę jaką stanowiła ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2024 r., poz. 1130, dalej: "u.p.z.p.").
Zgodnie z treścią przepisu art. 61 ust. 1 u.p.z.p. wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe jedynie w przypadku łącznego spełnienia warunków określonych w tym przepisie. W art. 61 ust. 1 pkt 3 wskazano, że jedną z przesłanek wydania decyzji o warunkach zabudowy jest ustalenie, że istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu, z uwzględnieniem ust. 5, jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego. W art. 61 ust. 5 ww. ustawy wskazano, że warunek, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, uznaje się za spełniony, jeżeli wykonanie uzbrojenia terenu zostanie zagwarantowane w drodze umowy zawartej między właściwą jednostką organizacyjną a inwestorem.
Celem postępowania w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy jest ocena czy zamierzona przez inwestora zmiana zagospodarowania terenu, dla którego nie został uchwalony miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, jest dopuszczalna. Dlatego wydanie takiej decyzji musi zostać poprzedzone postępowaniem wyjaśniającym przeprowadzonym przez właściwy organ w zakresie spełnienia przesłanek, o których mowa w cytowanym wyżej art. 61 ust. 1 u.p.z.p., przy zachowaniu warunków określonych w przepisach rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Organ właściwy do wydania przedmiotowej decyzji jest zobowiązany do pozytywnego rozstrzygnięcia, jeśli projektowana inwestycja czyni zadość wszystkim warunkom określonym w art. 61 ust. 1 u.p.z.p., zaś obowiązek odmowy ciąży na organie jedynie wówczas, gdy inwestycja nie spełnia choćby jednego z nich.
Z akt rozpoznawanej sprawy wynika, że Inwestor wystąpił wnioskiem z dnia 25 maja 2023 r. o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażem i zagospodarowaniem terenu na terenie działki nr [...], położonej w miejscowości D., ul. [...] nr [...], obręb D..
Do wniosku zostało dołączone oświadczenie ENEA Operator Spółki z o.o. Rejon Dystrybucji M. z dnia 27 czerwca 2023 r. (nr ZD/8415/2023) o zapewnieniu dostaw energii elektrycznej dla inwestycji. We wskazanym oświadczeniu wskazano, że termin ważności zapewnienia wynosi 12 miesięcy, licząc od daty jego wystawienia.
Decyzją z dnia 13 listopada 2024 r. nr [...] Burmistrz [...] ustalił na rzecz Inwestora warunki zabudowy dla przedmiotowej inwestycji. Na dzień wydania decyzji na obszarze objętym wnioskiem nie obowiązywał plan miejscowy i w ocenie organu przeprowadzona analiza urbanistyczna pozwoliła na ustalenie, że planowana inwestycja spełnia warunki wymienione w art. 61 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Szczecinie zaskarżoną decyzją z dnia 16 czerwca 2025 r. nr SKO/PG/420/4066/2024 uchyliło tę decyzję jedynie w zakresie obejmującym załącznik nr 1 do ww. decyzji oraz załącznik graficzny do analizy funkcji oraz cech zabudowy i zasad zagospodarowania terenu, zaś w pozostałej części utrzymało decyzję organu I instancji w mocy.
Podkreślenia wymaga, że przepis art. 61 ust. 1 pkt 3 u.p.z.p. jako jeden
z wymogów ustalenia warunków zabudowy stawia posiadanie wystarczającego dla zamierzenia budowlanego uzbrojenia terenu, istniejącego lub projektowanego. Przy czym warunek ten uznaje się za spełniony, jeżeli wykonanie uzbrojenia terenu zostanie zagwarantowane w drodze umowy zawartej między właściwą jednostką organizacyjną, a inwestorem (art. 61 ust. 5 u.p.z.p.).
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym trafnie przyjmuje się, że celem tego przepisu nie jest uzależnienie wydania decyzji ustalającej warunki zabudowy od faktycznego istnienia uzbrojenia terenu, ale jedynie zagwarantowanie, że powstanie stosowne uzbrojenie, pozwalające na prawidłowe korzystanie z obiektów budowlanych.
Na gruncie art. 61 ust. 5 u.p.z.p. istotne jest, aby warunek zapewnienia obsługi w zakresie infrastruktury został wypełniony poprzez posiadanie gwarancji, że obsługa inwestycji w zakresie infrastruktury będzie realizowana. Gwarancja ta może polegać na zapewnieniu, że zostanie zawarta umowa zapewniająca obsługę, o czym świadczyć może każdy dokument wydany przez uprawnioną jednostkę, który określa rozwiązanie, jakie będzie realizowane w odniesieniu do tej inwestycji, (por. stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego zaprezentowane w wyroku z 23 kwietnia 2010 r. sygn. akt II OSK 672/09 publ. na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Wobec powyższego w postępowaniu o wydanie decyzji o warunkach zabudowy organ na podstawie zgromadzonych materiałów dowodowych powinien obiektywnie ocenić czy istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego.
Z akt kontrolowanej sprawy wynika natomiast, że przedłożony przez Inwestora dokument w sprawie warunków technicznych przyłączenia do sieci elektroenergetycznej został wydany na czas określony. W piśmie z dnia 27 czerwca 2023 r. gestor sieci elektroenergetycznej określił bowiem jego ważność na okres 12 miesięcy, licząc od daty wystawienia. Skoro pismo zostało wystawione w dniu 27 czerwca 2023 r., zatem zapewnienie gestora sieci należało uznać za obowiązuje do dnia 27 czerwca 2024 r.
W niniejszym postępowaniu istotne jest to, czy istnieje, bądź zostało zaprojektowane uzbrojenie wystarczające dla całego zamierzenia budowlanego – jak wymaga tego art. 61 ust. 1 pkt 3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Kwestia zapewnienia stosownego uzbrojenia terenu, pokrywającego zapotrzebowanie danej inwestycji ma znaczenie dla merytorycznej oceny wniosku
w kontekście spełnienia przesłanek określonych w ww. przepisie.
Należy stwierdzić, że organy obu instancji nie dostrzegły mającej dla sprawy zasadniczej okoliczności, że zapewnienie gestora sieci elektroenergetycznej zostało wydane czasowo i było ono ważne do 27 czerwca 2024 r. Oznacza to, że w wydanych decyzjach z dnia 13 listopada 2024 r. oraz 16 czerwca 2025 r. organy naruszyły powołany przepis prawa materialnego tj. art. 61 ust. 1 pkt 3 u.p.z.p., gdyż uznały za spełnione określone w nim przesłanki, chociaż przedłożony dokument nie mógł stanowić dowodu potwierdzającego wystarczające uzbrojenie terenu inwestycji.
W tej sytuacji, z uwagi na opisane wyżej uchybienie, należy uznać, że zaskarżona decyzja, jak również poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydane również z naruszeniem przepisów postępowania (art. 7, art. 77 k.p.a.).
Podsumowując, zdaniem Sądu organy obu instancji naruszyły wskazane powyżej przepisy postępowania, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy oraz prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, organy zobowiązane są uwzględnić ocenę prawną i wskazania Sądu. Charakter stwierdzonych uchybień czyni przedwczesnym odniesienie się do zgłoszonych zarzutów skargi.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 135 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, orzekł jak w pkt I wyroku.
Orzeczenie zawarte w pkt II wyroku wydano na postawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 powołanej wyżej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło