II SA/Sz 661/08
PostanowienieWSA w Szczecinie2009-02-20
Skład orzekający: Stefan Kłosowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona, której przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym (w tym ustanowienie adwokata), może skutecznie domagać się ponownego ustanowienia adwokata z urzędu do sporządzenia skargi kasacyjnej, jeśli dotychczasowy pełnomocnik odmówił jej sporządzenia?Ratio decidendi
Sąd umorzył postępowanie w sprawie wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata do sporządzenia skargi kasacyjnej, uznając go za bezprzedmiotowy. Strona już korzystała z prawa pomocy w zakresie całkowitym na mocy prawomocnego postanowienia referendarza sądowego, które zostało wykonane przez wyznaczenie adwokata. Ponowne przyznanie tego samego prawa byłoby zbędne, a ewentualne problemy ze współpracą z wyznaczonym pełnomocnikiem lub jego odmowa sporządzenia skargi kasacyjnej powinny być kierowane do właściwej korporacji zawodowej, a nie do sądu w kolejnym wniosku o przyznanie prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżąca S. G. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Postanowieniem referendarza sądowego przyznano jej prawo pomocy w tym zakresie. Po oddaleniu skargi przez WSA, skarżąca wniosła o ustanowienie adwokata do sporządzenia skargi kasacyjnej, ponieważ dotychczasowy pełnomocnik odmówił jej sporządzenia. Sąd umorzył postępowanie w przedmiocie tego wniosku.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie wywołane wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie adwokata do sporządzenia skargi kasacyjnej.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski po rozpoznaniu w dniu 20 lutego 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku S. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie adwokata w sprawie z jej skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie przekazania wniosku zgodnie z właściwością p o s t a n a w i a: umorzyć postępowanie wywołane wnioskiem
S. G. pismem z dnia [...] r. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie z jej skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie przekazania wniosku zgodnie z właściwością.
Postanowieniem z dnia [...] r. referendarz sądowy zwolnił skarżącą od ponoszenia kosztów sądowych w sprawie oraz ustanowił adwokata.
Nieprawomocnym wyrokiem z dnia [...] r. Sąd oddalił skargę S. G. W dniu [...] r. pełnomocnik skarżącej - adwokat J. L. G. złożyła wniosek o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu z dnia [...] r.
S. G. pismem z dnia [...] r. po raz kolejny wniosła o ustanowienie adwokata z urzędu do sporządzenia skargi kasacyjnej. Skarżąca wyjaśniła, iż adwokat z urzędu J. L. G. w piśmie z dnia [...] r. poinformowała ją, że nie może dalej reprezentować skarżącej oraz sporządzić skargi kasacyjnej, bowiem sprawa przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym jest zakończona i w tej sytuacji skarżąca może wystąpić do Sądu o ustanowienie adwokata do sporządzenia ww. skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej P.p.s.a., Sąd może przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym.
Przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego (art. 245 § 2 P.p.s.a.). Jednocześnie prawo pomocy przyznane przed lub w toku postępowania rozpoznawczego obejmuje postępowanie także egzekucyjne (art. 243 § 2 P.p.s.a.), jak również postępowanie odwoławcze.
W niniejszej sprawie z prawomocnego postanowienia referendarza sądowego z dnia [...] r. jednoznacznie wynika, że S. G. przyznane zostało prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie oraz ustanowienie adwokata. W wykonaniu powyższego postanowienia Dziekan Okręgowej Rady Adwokackiej wyznaczył konkretnego pełnomocnika w osobie adwokat J. L. G., a skarżąca pismem z dnia [...] r. udzieliła pełnomocnictwa do reprezentowania jej w sprawie.
Podkreślenia wymaga, że Sąd rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, czy też radcy prawnego orzeka wyłącznie o przyznaniu tego prawa, bądź odmowie jego przyznania. W przypadku uwzględnienia wniosku strony, kwestie dotyczące imiennego wskazania pełnomocnika, a także jego zmiany należą do kompetencji właściwej korporacji zawodowej. Ona też jest wyłącznie adresatem skarg strony na jej relacje ze wskazanym pełnomocnikiem.
W świetle powyższego przyznanie skarżącej prawa pomocy po raz kolejny w sytuacji, gdy korzysta już z tego prawa na podstawie prawomocnego postanowienia referendarza sądowego z dnia [...] r. jest bezprzedmiotowe. Wyznaczenie adwokata z urzędu przez Dziekana Okręgowej Rady Adwokackiej i podjęcie przez niego czynności stanowi wykonanie wydanego w sprawie postanowienia o przyznaniu prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Dlatego strona nie może skutecznie domagać się wyznaczenia kolejnego adwokata z urzędu, bowiem przyznane jej prawo pomocy w tym zakresie zostało skonsumowane.
Wskazać też trzeba, że pełnomocnik z urzędu umocowany jest do wykonywania wszelkich czynności procesowych łączących się ze sprawą, we wszystkich instancjach, łącznie ze skargą o wznowienie postępowania i udziałem w postępowaniu egzekucyjnym. Jednocześnie pełnomocnik z urzędu może odmówić dokonania określonej czynności procesowej, np. wniesienia skargi kasacyjnej, jeżeli byłaby ona niedopuszczalna albo oczywiście bezzasadna.
W tym stanie rzeczy na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 i § 2 należało postanowić jak na wstępie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło