II SA/Sz 677/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Jankowski, Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder (spr.),, Sędzia NSA Elżbieta Makowska, Protokolant starszy sekretarz sądowy Aneta Kukla, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 18 lutego 2015 r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Apelacyjnej w Szczecinie sprawy ze skargi M. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę. Decyzją z dnia [...] r., [...] Kierownik Osrodka Pomocy Społecznej w G., działając z upoważnienia Burmistrza G., zobowiązał M. S. do zwrotu kwoty [...] zł i ustawowych odsetek z tytułu wypłaconych w okresie od [...] r. wierzycielce K. M. świadczeń z funduszu alimentacyjnego na córkę A. M.. Następnie, w wyniku rozpoznania wniosku M. S., decyzją z dnia [...] r.,[...] , wydaną na podstawie przepisu art. 30 ust. 2 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz.U. z 2012 r., poz. 1228) oraz art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267), organ odmówił rozłożenia przedmiotowej należności na raty. W uzasadnieniu decyzji Burmistrz G. wskazał, że z dokonanych ustaleń wynika, iż M. S. jest zatrudniony w [...] S. G. i otrzymuje z tego tytułu wynagrodzenie w wysokości [...] zł miesięcznie, z którego kwota [...] zł podlega zajęciu komorniczemu z tytułu alimentów. M. S. posiada również zobowiązania kredytowe w wysokości 300 zł, przy czym nie ponosi żadnych kosztów utrzymania mieszkania, nie korzysta ze świadczeń pomocy społecznej i nie ma problemów zdrowotnych. W ocenie organu, rozłożenie na raty zadłużenia z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego nie wpłynie na sytuację dochodową dłużnika, ponieważ nadal prowadzona jest egzekucja komornicza na poczet świadczeń alimentacyjnych w celu zaspokojenia roszczeń wierzycielki z tytułu zaległych alimentów oraz z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego, natomiast zadłużenie w dalszym ciągu wzrasta. Odwołanie od powyższej decyzji złożył M. S., wywodząc, że jest ona dla niego krzywdząca, ponieważ po spłacie alimentów i raty kredytu, na życie pozostaje mu niecałe 500 zł, a ponoszone przez niego koszty utrzymania są znacznie wyższe. Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia 16 czerwca 2014 r., na podstawie art. 134 w związku z art. 129 § 2, art. 57 Kodeksu postępowania administracyjnego, stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Organ odwoławczy wyjaśnił, że zaskarżona decyzja wraz z pouczeniem o terminie do wniesienia odwołania została doręczona stronie w dniu 1 grudnia 2013 r. Odwołanie datowane na dzień 13 grudnia 2013 r. zostało nadane przez skarżącego w placówce pocztowej w dniu 17 grudnia 2013 r., podczas gdy czternastodniowy termin do złożenia odwołania upłynął w dniu 15 grudnia 2013 r. Odnosząc poczynione ustalenia do regulacji prawnych przedmiotu sprawy, Kolegium wskazało, że zgodnie z art. 129 § 2 K.p.a. odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doreczenia decyzji stronie a strona temu terminowi uchybiła wnosząc odwołanie za późno. Organ odwoławczy wyjasnił również, że z uwagi na fakt uchybienia terminowi do wniesienia odwołania oraz niezłożenie wniosku o przywrócenie terminu do jego złożenia, brak było podstaw do jego merytorycznego rozpoznania. Na powyższe postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego M. S. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. W ocenie skarżącego, wydane rozstrzygnięcie jest bezzasadne, ponieważ opóźnienie w korespondencji nie nastąpiło z jego winy. Pracuje on w delegacji i w miejscu zamieszkania jest co dwa tygodnie, dlatego z opóźnieniem wysłał odwołanie. Dodatkowowo skarżący wskazał, że na poczet zadłużenia wpłacił 700 zł oraz wniósł o rozłożenie zaległości na raty i przywrócenie terminu do załatwienia sprawy, ponieważ opóźnienie nastąpiło bez jego winy. Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. podtrzymało w całości argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia i wniosło o oddalenie skargi. Na rozprawie w dniu 18 lutego 2015 r. Prokurator Prokuratury Apelacyjnej w S. B. R. wniosła o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. z w a ż y ł, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Wskazać należy, że zgodnie z art. 134 Kodeksu postępowania administracyjnego organ właściwy do rozpatrzenia odwołania bada z urzędu zachowanie terminu do wniesienia tego środka zaskarżenia. Stwierdzenie dopuszczalności odwołania oraz wniesienie go w terminie jest koniecznym warunkiem merytorycznego rozpoznania sprawy przez organ II instancji. Uchybienie ustawowego terminu powoduje bezskuteczność odwołania, czego następstwem jest ostateczność decyzji organu I instancji. W razie ustalenia, że odwołanie zostało wniesione po terminie, organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. W orzecznictwie wskazuje się, że uchybienie terminu jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ nie ma innej możliwości niż wydanie postanowienia o uchybieniu terminu przewidzianego w art. 134 K.p.a. W myśl art. 129 § 2 K.p.a. odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie – od dnia jej ogłoszenia stronie. Termin określony w tym przepisie jest terminem zawitym, co oznacza, że jego przekroczenie, niezależnie od przyczyn, które to spowodowały, powoduje konieczność stwierdzenia, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu. Ponadto jest to termin ustawowy, wiąże więc wszystkie osoby i organ występujące w postępowaniu administracyjnym przy czym, zgodnie z art. 57 § 4 K.p.a., jeżeli koniec terminu przypada na dzień ustawowo wolny od pracy, za ostatni dzień terminu uważa się najbliższy następny dzień powszedni. Z przedłożonych Sądowi akt administracyjnych jednoznacznie wynika, że skarżący osobiście w dniu 1 grudnia 2013 r. odebrał przesyłkę z decyzją organu I instancji, nadaną listem poleconym za zwrotnym poświadczeniem odbioru. Tym samym termin do wniesienia odwołania od tej decyzji upływał w dniu 15 grudnia 2013 r. Zważywszy jednak na fakt, że ostatnim dniem terminu była niedziela, to zgodnie z przywołanym przepisem, za ostatni dzień terminu uznać należało następny dzień po dniu wolnym od pracy tj. 16 grudnia 2013 r. Tymczasem przesyłkę z odwołaniem skarżący nadał w placówce pocztowej w dniu 17 grudnia 2013 r. Do odwołania nie dołączył wniosku o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Fakt złożenia odwołania po terminie i brak wniosku o przywrócenie tego terminu determinuje wynik niniejszej sprawy. Organ odwoławczy musi bowiem przed merytorycznym rozpatrzeniem odwołania ocenić jego dopuszczalność, w tym przede wszystkim to, czy zostało ono złożone w terminie. Negatywna weryfikacja tej okoliczności, przy jednoczesnym braku wniosku o przywrócenie terminu, powoduje, że organ zobligowany jest stwierdzić na podstawie art. 134 K.p.a. wniesienie odwołania po terminie. Zaznaczyć przy tym należy, że prawidłowo Kolegium stwierdziło wniesienie odwołania z uchybieniem terminu, jednakże jak wskazano powyżej termin ten upłynął w dniu 16 grudnia 2013 r., a nie 15 grudnia 2013 r. Powyższe uchybienie pozostało jednak bez wpływu na treść rozstrzygnięcia albowiem odwołanie wniesione 17 grudnia 2013 r. zostało wniesione po terminie. Wyjaśnienia skarżącego zawarte w skardze do Sądu dotyczące powodu złożenia odwołania po terminie wraz z wnioskiem o jego przywrócenie są spóźnione, gdyż wniosek o przywrócenie terminu należało złożyć do organu II instancji wraz z odwołaniem i to ten organ miałby obowiązek rozpatrzyć powody opóźnienia. Oceniając natomiast legalność postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu, czyli rozstrzygnięcia o charakterze formalnym, Sąd nie może brać pod uwagę zarówno przyczyn uchybienia terminowi, gdyż to nie ta kwestia jest przedmiotem rozpoznania, a tym bardziej okoliczności odnoszących się do merytorycznych kwestii, które legły u podstaw wydania decyzji organu I instancji. W niniejszym postępowaniu Sąd bada jedynie, czy skarżący rzeczywiście złożył odwołanie z uchybieniem terminu, a jeżeli tak – czy zwrócił się z wnioskiem o jego przywrócenie. W przypadku uznania, że termin został przekroczony i strona nie zwróciła się z wnioskiem o jego przywrócenie, nie ma żadnych podstaw, by ocenić wydane rozstrzygnięcie za nieprawidłowe. Skoro zatem decyzja Burmistrza G. z dnia [...] r. została doręczona skarżącemu w dniu 1 grudnia 2013 r., a odwołanie wniósł on w dniu 17 grudnia 2013 r., to niewątpliwie uczynił to po terminie do jego wniesienia, który upłynął w dniu 16 grudnia 2013 r., o czym prawidłowo orzekło Kolegium w zaskarżonym postanowieniu. Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.