II SA/Sz 678/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Mysiak po rozpoznaniu w dniu 19 października 2007 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku B. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym tj. obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie uchylenia postanowienia w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego oraz przekazania wniosku według właściwości p o s t a n a w i a: odmówić przyznania prawa pomocy B. R. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...], w przedmiocie uchylenia postanowienia w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego oraz przekazania wniosku według właściwości W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 100 zł, skarżąca B. R. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku skarżąca oświadczyła, że miesięczna kwota, jaką dysponuje nie wystarcza na zaspokojenie bieżących potrzeb dzieci. Kwota ta wynosi 4.400 zł i jest to 3 tys. zł pobierane z konta córki oraz 1400 zł z konta syna. Wydatki na które suma ta jest przeznaczana to opłaty za dom, szkołę, żywność, lekcje języka niemieckiego, angielskiego, zajęcia sportowe, internet, wyjazdy na zieloną szkołę, bilety, księgowego i leki. W dalszej części wniosku skarżąca oświadczyła, że brakuje jej pieniędzy, ponieważ jej mąż nie płaci alimentów i dług z tego tytułu wynosi ponad 250 tys. zł oraz opisała sytuację majątkową męża. Nadto skarżąca wyjaśniła, że córka skarżącej posiada w P. działkę o pow. 803 m² zabudowaną domem mieszkalnym, lokal użytkowy położony w S. przy ul. W. oraz 0,5 ha działki w D., natomiast syn jest właścicielem domu położonego przy ul. H. w S. i 2ha ziemi rolnej. Łączny miesięczny dochód dzieci uzyskiwany z tytułu dzierżawy ziemi, domu i lokalu wynosi 5.850,00zł. B. R. oświadczyła, iż jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, nie posiada żadnych ruchomości ani nieruchomości. Postanowieniem z dnia 14 września 2007 r., wydanym przez referendarza sądowego, Sąd odmówił B. R. przyznania prawa pomocy. Od postanowienia tego B. R. złożyła sprzeciw w ustawowym terminie, wskutek czego postanowienie to utraciło moc na podstawie art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.). W uzasadnieniu sprzeciwu podniosła, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej. Łączny miesięczny dochód dzieci jakim dysponuje to 4.300 zł, a nie jak napisał sąd 5.850,00 zł. Oprócz tego uważa za złośliwe wobec dzieci i jej jak napisał Sąd, że zajęcia dla dzieci są niepotrzebne. Również zatrudnienie księgowego jest konieczne, bowiem skarżąca nie zna się na tego rodzaju pracy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). W myśl art. 246 § 1 pkt 2 ww. ustawy, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, o którym mowa w przywołanym przepisie art. 246 § 1 pkt 2, należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony skarżącej w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych. Ciężar dowodu takich okoliczności spoczywa na stronie, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy. Świadczy o tym użycie w przepisie art. 246 § 1 wskazanej ustawy zwrotu "gdy wykaże". Do Sądu należy natomiast ocena, czy takie okoliczności zachodzą. Należy przy tym podkreślić, że cytowany przepis stanowi odstępstwo od zasady ustanowionej w art. 199 ustawy, zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Przytoczone we wniosku okoliczności, jak również przedstawione dokumenty, powinny zatem uzasadniać wyjątkowe traktowanie, o jakim mowa w powołanym wyżej przepisie. Mając powyższe na uwadze, Sąd stwierdza, iż okoliczności, które powołała skarżąca w swoim wniosku nie uzasadniają jego uwzględnienia. Jak wynika z oświadczenia złożonego przez skarżącą łączna wartość miesięcznych dochodów jakimi dysponuje wynosi 4.300 zł (we wniosku o przyznanie prawa pomocy podała kwotę 4.400 zł). Zdaniem Sądu każda z tych kwot pozwala na to, aby po poczynieniu oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny, skarżąca mogła zgromadzić środki na poniesienie kosztów wpisu w sprawie w wysokości 100 zł. Dodatkowo Sąd wyjaśnia, że w postanowieniu z dnia 10 września 2007 r. wyraźnie podano, że kwota 5.850 zł stanowi łączny miesięczny dochód uzyskiwany przez dzieci skarżącej, natomiast kwota 4.400 zł jest to miesięczna kwota jaką dysponuje skarżąca – zgodnie z treścią wniosku o przyznanie prawa pomocy. Wobec powyższego, Sąd na podstawie art. 245 § 3 w związku z art. 246 § 1 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak na wstępie.