II SA/Sz 682/09
PostanowienieWSA w Szczecinie2009-07-30
Skład orzekający: Stefan Kłosowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba, która brała udział w postępowaniu administracyjnym jako pełnomocnik strony, posiada interes prawny do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym jako uczestnik, jeśli nie była stroną ani uczestnikiem postępowania administracyjnego?Ratio decidendi
Sąd odmówił dopuszczenia S. G. do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania sądowoadministracyjnego. Sąd uznał, że sama okoliczność posiadania interesu faktycznego (np. zamieszkiwanie w sąsiedztwie działki objętej decyzją) lub występowanie w postępowaniu administracyjnym w charakterze pełnomocnika strony nie stanowi podstawy do uznania istnienia interesu prawnego, który jest wymagany do nadania statusu uczestnika postępowania sądowego. Interes prawny musi wynikać z normy prawa materialnego, a nie tylko z faktycznego zainteresowania wynikiem sprawy.Stan faktyczny
A. i V. M. zaskarżyli decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która uchyliła decyzję Burmistrza w sprawie ustalenia warunków zabudowy i przekazała sprawę do ponownego rozpatrzenia. W trakcie postępowania sądowoadministracyjnego S. G., który był pełnomocnikiem uczestników postępowania administracyjnego (I. i S. P.), złożył wniosek o dopuszczenie go do udziału w sprawie w charakterze uczestnika. S. G. argumentował, że posiada interes prawny ze względu na sąsiedztwo swojej nieruchomości z działką objętą decyzją oraz ze względu na pełnomocnictwo udzielone mu przez jednego z uczestników postępowania administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Odmówiono dopuszczenia S. G. do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Stefan Kłosowski po rozpoznaniu w dniu 30 lipca 2009r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. i V. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy p o s t a n a w i a: odmówić dopuszczenia S. G. do udziału w sprawie w charakterze uczestnika
A. i V. M. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]r. Nr [...], uchylającą w całości decyzję Burmistrza z dnia [...]r. Nr [...] w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego wraz z niezbędną infrastrukturą na działce nr [...] w [...] i przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Powyższa decyzja Kolegium została wydana po rozpatrzeniu odwołania uczestników postępowania administracyjnego I. i S. P., w imieniu których odwołanie wniósł pełnomocnik S. G.
W dniu [...]r. wpłynęło do tut. Sądu pismo S. G., zawierające wniosek o dopuszczenie go do udziału w sprawie jako uczestnika postępowania sądowoadministracyjnego. W uzasadnieniu wniosku, S. G. wskazał, że uczestnicy postępowania adminstracyjnego I. i S. P. są jego sąsiadami. Decyzja Kolegium jest dla niego korzystna, a działka nr [...] w [...], której dotyczy decyzja organu I instancji o ustaleniu warunków zabudowy, sąsiaduje z niezabudowaną działką, która jest w bezpośrednim sąsiedztwie z działką stanowiącą jego własność. Wnioskodawca wezwany do wykazania interesu prawnego do występowania w postępowaniu sądowym, w piśmie z dnia [...]r. wyjaśnił, że uczestnik postępowania adminstracyjnego S. P. udzielił mu pełnomocnictwa do reprezentowania w postępowaniu odwoławczym dotyczącym decyzji Burmistrza z dnia [...]r. S. P. uważa, że działając w tej sprawie jako pełnomocnik spełnił przesłanki do występowania w postępowaniu sądowym, jako uczestnik. Dodatkowo twierdzi, że będąc właścicielem nieruchomości położonej w bliskim sąsiedztwie działki dla której określono warunki zabudowy, nie może dopuścić do "fatalnego w skutkach kształtowania ładu przestrzennego najbliższej okolicy". Pomiędzy jego działką, a działką nr [...], znajduje się tylko jedna działka.
Jako podstawę prawną swego wniosku wskazał art. 33 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z treścią art. 32 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) w postępowaniu w sprawie sądowoadministracyjnej stronami są skarżący oraz organ, którego działanie lub bezczynność jest przedmiotem skargi, zaś w myśl art. 33 § 1 tej ustawy - osoba, która brała udział w postępowaniu administracyjnym, a nie wniosła skargi, jeżeli wynik postępowania sądowego dotyczy jej interesu prawnego, jest uczestnikiem tego postępowania na prawach strony. Natomiast zgodnie z art. 33 § 2 zdanie pierwsze, udział w charakterze uczestnika może zgłosić również osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego, a także organizacja społeczna, o której mowa w art. 25 § 4, w sprawach innych osób, jeżeli sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności.
W doktrynie i orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalony jest pogląd, że o udziale danego podmiotu w postępowaniu sądowoadministracyjnym, czyli osoby, która ma interes prawny, decyduje norma prawa materialnego, na której oparto zaskarżony akt administracyjny, a nie interes faktyczny. Interes prawny wynika z normy prawa materialnego, wynikać on może także z istniejących stosunków cywilnoprawnych.
Pod pojęciem "interes prawny" należy rozumieć interes zgodny z prawem i interes chroniony przez prawo. Za interes prawny można uznać tylko taki interes, który stwarza korzystną sytuację prawną dla danego podmiotu. Istotą interesu prawnego jest jego związek z konkretną normą prawa materialnego - taką normą, którą można wskazać jako jego podstawę i z której podmiot legitymujący się tym interesem może wywodzić swoje racje. Stwierdzenie istnienia interesu prawnego sprowadza się zatem do ustalenia związku o charakterze materialno-prawnym między obowiązującą normą, a sytuacją prawną konkretnego podmiotu. W orzecznictwie przyjmuje się, że mieć interes prawny znaczy to samo, co ustalić przepis prawa powszechnie obowiązującego, na którego podstawie można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu sprzecznych z potrzebami danej osoby. Inaczej mówiąc, sprawa dotyczy interesu prawnego osoby, jeżeli w tej sprawie przepisy prawa przyznają osobie jakieś uprawnienia, których ochrony może się domagać lub nakładają obowiązki.
Od tak pojmowanego interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, to jest stan, w którym obywatel wprawdzie jest bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy, nie może jednak tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa powszechnie obowiązującego (por. postanowienie NSA z dnia 19 lutego 2009r., sygn. akt IIOZ 159/09 opublikowane internetowej bazie orzeczeń NSA)
W sprawie niniejszej S. G. nie wykazał podstaw prawnych do występowania w niniejszej sprawie w charakterze uczestnika tego postępowania w oparciu o wskazane wyżej przepisy oraz przepisy ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzenny ( tekst jedn. Dz. U z 2003r. Nr 80, poz. 717 ze zm.). Twierdzenia wnioskodawcy o zamieszkiwaniu w bliskim sąsiedztwie działki Nr [...] w [...] - jednakże nie bezpośrednio graniczącej z nią - świadczyć mogą jedynie o posiadaniu przez wyżej wymienionego interesu faktycznego przedmiotem postępowania, nie zaś o istnieniu po jego stronie interesu prawnego, także w rozumieniu art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego. Istnienie Interesu faktycznego nie jest jednak wystarczające do nadania wnioskodawcy statusu uczestnika postępowania sądowego.
Również fakt występowania S. G. w postępowaniu administracyjnym w charakterze pełnomocnika uczestników postępowania I. i S. P., nie stanowi przesłanki do uznania wnioskodawcy za osobę posiadającą interes prawny do występowania w postępowaniu sądowoadministracyjnym, jako uczestnik tego postępowania. Instytucja pełnomocnictwa opiera się na działaniu pełnomocnika, w imieniu i ze skutkiem prawnym dla mandanta. Pełnomocnik dokonuje określonych w pełnomocnictwie czynności prawnych, np. składa oświadczenia woli lub też takie oświadczenia przyjmuje od innych podmiotów, jednakże nie we własnym imieniu, ale w interesie osoby, która powierzyła mu swe umocowanie. Nie należy utożsamiać tego typu prerogatyw procesowych pełnomocnika z istnieniem po jego stronie interesu prawnego, a zatem o istnieniu w jego przypadku uprawnienia o charakterze materialnoprawnym, jaki przysługuje stronie postępowania. Specyfika działania pełnomocnika opiera się bowiem na działaniu w formie reprezentacji (zastępstwa), która szczegółowo uregulowana jest w przepisach prawa administracyjnego formalnego czyli procesowego. Powyższe uprawnia do działania pełnomocnika w imieniu strony postępowania, uczestnika, która to legitymuje się interesem prawnym. Z akt administracyjnych sprawy nie wynika, że S. G. uczestniczył w postępowaniu administracyjnym o wydanie warunków zabudowy, jako strona, bądź uczestnik tego postępowania.
Przedstawione przez S. G. uzasadnienie przedmiotowego wniosku nie wskazuje, aby w świetle obowiązujących przepisów prawnych istniały podstawy do uznania go za stronę postępowania lub też za uczestnika. Sama tylko okoliczność, że wnioskodawca jest zainteresowany wynikiem postępowania nie może być uznana za wystarczającą dla umożliwienia występowania w postępowaniu przed sądem administracyjnym.
Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że wniosek S. G. o dopuszczenie w niniejszej sprawie, w charakterze uczestnika postępowania, jest bezzasadny, i na podstawie art. 33 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak na wstępie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło