II SA/Sz 689/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Maria Mysiak po rozpoznaniu w dniu 21 września 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. K. i Z. K. o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi w sprawie ze skargi J. K. i Z. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie lokalizacji inwestycji celu publicznego p o s t a n a w i a: odmówić przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. W dniu [...] r. J. K. i Z. K. złożyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie lokalizacji inwestycji celu publicznego. Zarządzeniem z dnia 3 czerwca 2015 r. Sąd wezwał skarżących do uiszczenia solidarnie wpisu sądowego od wniesionej skargi w kwocie 500 zł oraz do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez nadesłanie dwóch odpisów skargi celem doręczenia uczestnikom postępowania- w terminie 7 dni od dnia doręczenia zobowiązania, pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie do uzupełnienia braków formalnych oraz odpis zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II w przedmiocie wezwania do uiszczenia wpisu sądowego zostały doręczone każdemu ze skarżących w dniu 12 czerwca 2015 r. W dniu 17 czerwca 2015 r. w imieniu każdego ze skarżących został uiszczony należny wpis sądowy w kwocie po 500 zł. W związku z okolicznością, iż braki formalne skargi nie zostały uzupełnione w wyznaczonym terminie Sąd, postanowieniem z dnia 31 lipca 2015 r. odrzucił skargę J. K. i Z. K. Odpis ww. postanowienia wraz z uzasadnieniem został doręczony skarżącym (każdemu z osobną korespondencją) w dniu 6 sierpnia 2015 r. Pismem z dnia 16 sierpnia 2015 r. (przekazanym przez organ w dniu 4 września 2015 r.) skarżący zwrócili się do Sądu z wnioskiem o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez nadesłanie dwóch odpisów skargi. W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazali, że do uchybienia terminu doszło w wyniku nagłej i niespodziewanej choroby skarżącego, tj. [...] Podkreślono, że w gospodarstwie domowym sprawami dotyczącymi nieruchomości zajmuje się skarżący, zaś skarżąca zajmuje się domem i chorym synem. W dniach od [...] r. skarżący przebywał w Wojewódzkim Szpitalu gdzie z powodu [...] Po wyjściu ze szpitala przebywał na zwolnieniu lekarskim (180 dni), a następnie przyznano mu rentę. Obecnie pozostaje pod stałą opieką Poradni i czeka go leczenie z powodu podejrzeń pojawiających się [...] Z uwagi na powyższe, zdaniem skarżących, należy przyjąć, że niemożność działania trwa nadal. Skarżący oświadczył, że przebywając na zwolnieniu lekarskim doznaje głębokich nasileń choroby, tak że nie jest w stanie wykonywać jakichkolwiek czynności zawodowych. Zdarza się, że działa pod wpływem silnego zdenerwowania, czego dowodzi uiszczenie wpisu w podwójnej wysokości. W dniach 14 czerwca-20 czerwca 2015 r. odczuwał [...] lękowe z powodu wyniku badania. Będąc na zwolnieniu lekarskim pozostaje pod działaniem zwiększonych dawek łagodzących ból, co utrudnia kontakt z członkami rodziny. Do wniosku J. K. i Z. K. załączyli odpisy skarg jak i kserokopie: karty leczenia szpitalnego za okres [...] r. oraz zaświadczenia lekarskie. Z kolei uzupełniając wniosek w dniu [...] r. przedłożyli zaświadczenie komisji ZUS o przyznaniu skarżącemu renty oraz kartę informacyjną z leczenia szpitalnego ich syna. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.", jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Orzeczenie w tym przedmiocie może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie z art. 87 § 1 P.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (§ 2). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (§ 4). Jak podkreśla się w orzecznictwie sądów administracyjnych, przesłanka braku winy w uchybieniu terminu powinna być oceniana z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet niewielkim niedbalstwem. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może mieć miejsce tylko wtedy, gdy jego uchybienie nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. postanowienie NSA w Warszawie z dnia 15 października 2013 r. sygn. akt II GZ 562/13, Lex nr 1437280). Do przeszkód uniemożliwiających terminowe dokonanie czynności z uwagi na różnorodność zjawisk życiowych zalicza się przerwę w komunikacji, nagłą chorobę strony, która nie pozwala na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar itp. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy należy wskazać, że wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż skarżący nie uprawdopodobnili w wystarczający sposób braku winy w uchybieniu terminu. Zdaniem Sądu, nie można uznać, aby występujące dolegliwości zdrowotne skarżącego, jak i podział obowiązków pomiędzy małżonkami, w tym sprawowanie opieki przez skarżącą nad chorym synem, stanowiły niemożliwą do przezwyciężenia przeszkodę do uzupełnienia braków formalnych skargi w wymaganym terminie. W pierwszej kolejności należy wskazać, że choroba skarżącego, na którą powołano się we wniosku, nie miała charakteru nagłego i niespodziewanego, skoro z akt sprawy (karty informacyjnej leczenia szpitalnego) wynika, że skarżący choruje na nią co najmniej od [...] r., a więc przewlekle. Choroba ta niewątpliwie powoduje pewne uciążliwości dla skarżącego, jednakże nie wykazano, aby uniemożliwiała ona dokonanie czynności przed sądem osobiście lub posłużenia się inną osobą. Z akt sprawy wynika wniosek wręcz przeciwny, o czym świadczy chociażby fakt wniesienia skargi czy uiszczenia wpisu, jak i samo złożenie wniosku o przywrócenie terminu, pomimo tego, że jak w nim zaznaczono "niemożność działania trwa nadal". Co do zasady istnienie choroby przewlekłej nie może uzasadniać przywrócenia terminu chyba, że zostanie uprawdopodobnione, iż w danym okresie nastąpiło nagłe pogorszenie się stanu zdrowia w związku z zaostrzeniem się objawów choroby. Tymczasem wprawdzie we wniosku podniesiono, że skarżący doznaje głębokich nasileń objawów choroby, ale nie wykazano, aby miały one miejsce w terminie otwartym do uzupełnienia braków formalnych skargi. Z twierdzeń skarżących wynika, że nasilenie objawów choroby u Z. K. występowało podczas przebywania przez niego na zwolnieniach lekarskich, a więc od dnia [...] r. (według przedłożonych przez skarżących zaświadczeń lekarskich). Niewątpliwie okres ten przypadał na długo przed wezwaniem Sądu do uzupełnienia braków formalnych, a zatem powyższa okoliczność pozostaje bez związku z uchybieniem terminu. Również twierdzenia o działaniu pod wpływem silnego zdenerwowania i niepokoju, czy występowania [...] w dniach [...] r. nie uzasadniają braku winy skarżących, gdyż w realiach niniejszej sprawie nie są to stany wyłączające świadomość działania i możliwość podjęcia określonych czynności sądowych, czego dowodzi uiszczenie na zobowiązanie Sądu w tym okresie przez strony wpisu sądowego. Powołanie się na utrudniony kontakt pomiędzy skarżącym a członkami rodziny z uwagi na przyjmowanie zwiększonych dawek leków łagodzących ból, nie może odnieść zamierzonego skutku. Zauważyć należy, że nie określono w jaki sposób ten kontakt mógłby być utrudniony, skoro skarżący mieszka z rodziną pod wspólnym adresem, a zobowiązanie o nadesłanie dwóch odpisów skargi zostało doręczone osobno każdemu z małżonków w tym samym dniu. W orzecznictwie podnosi się, że jeżeli choroba wnioskodawcy nie była nagła i nie uniemożliwiała mu wyręczenia się inną osobą lub wręcz samodzielnego dokonania czynności procesowej, w szczególności, gdy była to choroba przewlekła i niewyłączająca świadomości podejmowanych działań, to nie jest wyłączona jego wina, gdyż winien on mieć świadomość ewentualnego wpływu choroby na jego samopoczucie w razie pogorszenia stanu zdrowia i przedsięwziąć środki zapobiegawcze (por. postanowienie NSA z dnia 31 sierpnia 2011 r., sygn. akt I FZ 255/11). Odnosząc się do okoliczności związanych z koniecznością sprawowania opieki skarżącej nad chorym synem stwierdzić należy, że także i ten fakt nie może świadczyć o niezawinionym uchybieniu terminu. Skarżący bowiem nie wykazali, aby J. K. była jedyną osobą, która mogła sprawować opiekę nad chorym członkiem rodziny i że opieka ta wymagała całodobowej jej obecności przy chorej osobie, a tym samym, iż nie było możliwym nadanie przez nią przesyłki pocztowej zawierającej żądane odpisy skarg. Reasumując uznać należy, że przedstawione we wniosku argumenty, nie uzasadniają w sposób dostateczny konieczności przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Z tych względów, Sąd działając na podstawie art. 86 § 1 w związku z art. 87 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak na wstępie.