II SA/Sz 696/17
PostanowienieWSA w Szczecinie2017-09-18
Skład orzekający: Bożena Gonzalez Perea
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, powinien zostać umorzony w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych, jeśli skarżąca jest z mocy ustawy zwolniona z ich ponoszenia?Ratio decidendi
Postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych należy umorzyć, jeżeli skarżąca jest z mocy ustawy zwolniona z obowiązku ich ponoszenia. Wniosek o ustanowienie radcy prawnego powinien zostać uwzględniony, jeśli sytuacja majątkowa i rodzinna wnioskodawczyni wskazuje, że nie jest ona w stanie ponieść kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, po tym jak Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił jej skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Skarżąca podała, że jest osobą niepełnosprawną, samotnie prowadzi gospodarstwo domowe i utrzymuje się z zasiłku stałego, a jej jedynym majątkiem jest mieszkanie.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie wywołane wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych, a ustanowiono radcę prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Szczecinie Bożena Gonzalez Perea Po rozpoznaniu w dniu 18 września 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. Ł. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego lub adwokata w sprawie z Jej skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania postanawia I. umorzyć postępowanie wywołane wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych, II. ustanowić radcę prawnego
Wyrokiem z dnia 5 lipca 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę K. Ł. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]r., nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Odpis sentencji wyroku został doręczony skarżącej w dniu 13 lipca 2017 r.
W dniu 17 lipca 2017 r. skarżąca złożyła wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku i o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. W uzasadnieniu wniosku podała, że prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, jest osobą niepełnosprawną w stopniu umiarkowanym, a jedynym jej dochodem jest zasiłek stały z opieki społecznej w kwocie [...] zł miesięcznie. Jedynym majątkiem skarżącej jest mieszkanie o pow. [...] m2 o wartości ok. [...] zł.
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.)- dalej "P.p.s.a.", prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (§ 2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (§ 3).
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2 powołanej wyżej ustawy).
W myśl art. 249a P.p.s.a. jeżeli rozpoznanie o prawo pomocy wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. W niniejszej sprawie skarżąca jest zwolniona z obowiązku uiszczania kosztów sądowych na mocy art. 239 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych strona skarżąca działanie organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Ponieważ skarga dotyczy postanowienia wydanego po skutek wniesienia odwołania w sprawie o przyznanie zasiłku stałego, skarżąca z mocy ustawy jest zwolniona od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. Z tego względu wniosek w tej części jako bezprzedmiotowy należało umorzyć.
Mając natomiast na względzie informacje dotyczące sytuacji majątkowej i rodzinnej skarżącej zawarte w uzasadnieniu wniosku, a także wynikające z akt administracyjnych sprawy i uzasadnienia wyroku należało uwzględnić wniosek w części dotyczącej ustanowienia radcy prawnego, ponieważ wnioskodawczyni nie jest w stanie ustanowić radcy prawnego korzystając z własnych zasobów i możliwości. Skarżąca jest osobą niepełnosprawną, mieszka sama i utrzymuje się wyłącznie z pomocy opieki społecznej.
W tej sytuacji wniosek o ustanowienie radcy prawnego należało uwzględnić na podstawie art. 246 § 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło