II SA/Sz 696/24

WyrokWSA w Szczecinie2024-10-17

Skład orzekający: Joanna Wojciechowska, Patrycja Joanna Suwaj, Krzysztof Szydłowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo utrzymało w mocy decyzję odmawiającą ustalenia warunków zabudowy z uwagi na niespełnienie przesłanki wystarczającego uzbrojenia terenu, podczas gdy inwestor wykazał możliwość budowy sieci wodociągowej i kanalizacyjnej we własnym zakresie na podstawie art. 31 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organ odwoławczy przedwcześnie odmówił ustalenia warunków zabudowy z powodu niespełnienia przesłanki uzbrojenia terenu. Organ nie rozstrzygnął jednoznacznie wątpliwości dotyczących możliwości budowy sieci przez inwestora na podstawie art. 31 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków, ani nie podjął działań w celu ich wyjaśnienia, co narusza przepisy postępowania administracyjnego, w tym obowiązek zapewnienia stronom czynnego udziału. Ponadto, organ odwoławczy nie uwzględnił istotnej okoliczności uzyskania przez inwestora pozwoleń na budowę.
Stan faktyczny
Inwestor złożył wniosek o ustalenie warunków zabudowy dla budowy 26 budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej. Organ pierwszej instancji odmówił ustalenia warunków zabudowy, wskazując na naruszenie przepisów dotyczących linii zabudowy, kontynuacji sposobu zabudowy oraz braku wystarczającego uzbrojenia terenu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło pierwszą decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania. Po ponownym postępowaniu organ pierwszej instancji ponownie odmówił ustalenia warunków zabudowy. Kolegium utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że nie została spełniona przesłanka wystarczającego uzbrojenia terenu, mimo że inwestor powołał się na możliwość budowy sieci we własnym zakresie. Inwestor wniósł skargę, zarzucając m.in. niewłaściwe zastosowanie art. 61 ust. 1 pkt 3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz naruszenie art. 8 k.p.a.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Wojciechowska, Sędziowie Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj,, Asesor WSA Krzysztof Szydłowski (spr.), Protokolant starszy inspektor sądowy Joanna Białas-Gołąb, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 17 października 2024 r. sprawy ze skargi A. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy uchyla zaskarżoną decyzję. Wnioskiem z 14 kwietnia 2023 r. A. C. wniósł do Prezydenta Miasta S. o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie 26 budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej wraz z budową wewnętrznych dróg dojazdowych oraz instalacjami zewnętrznymi na terenie działki nr [...] w obrębie [...] miasta S. . Decyzją z 19 września 2023 r. Prezydent Miasta S. odmówił ustalenia warunków zabudowy dla powyższej inwestycji wskazując, że planowane zamierzenie inwestycyjne naruszałoby art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w zakresie braku możliwości wyznaczenia linii zabudowy dla budynków sytuowanych poza linią frontową ul. [...] oraz braku kontynuacji planowanego sposobu zabudowy i zagospodarowania terenu przedstawionego we wniosku w formie opisowej i graficznej. Po rozpatrzeniu odwołania inwestora od powyższej decyzji, decyzją z 6 grudnia 2023 r. znak: SKO/Ma/420/4662/2023 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Szczecinie uchyliło zaskarżoną decyzję organu I instancji w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu Kolegium wskazało szereg błędnych ustaleń organu I instancji w zakresie ustalonych parametrów oraz oceny niespełnienia przesłanki z art. 61 ust. 1 pkt 5 ustawy o planowaniu. Po ponownie przeprowadzonym postępowaniu organ I instancji, decyzją z 11 kwietnia 2024 r. nr: TP-l.6730.15.2023.3 ponownie odmówił ustalenia warunków zabudowy dla wnioskowanej inwestycji. Uzasadniając powyższe rozstrzygnięcie wskazano w szczególności, iż z przeprowadzonej analizy w wyznaczonym obszarze wynika, iż realizacja planowanej inwestycji naruszałaby art. 61 ust. 1 pkt 1 pkt 1, pkt 3 i pkt 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w zakresie braku możliwości wyznaczenia linii zabudowy, braku kontynuacji planowanego sposobu zabudowy, braku zapewnienia wystarczającego uzbrojenia terenu oraz naruszałaby przepisy odrębne. Organ podkreślał, że w obszarze analizy brak jest zabudowy o takiej intensywności pozwalającej odwzorować sposób zabudowy i zagospodarowania na działce inwestycyjnej. W związku z powyższym stwierdzono niezgodność wnioskowanej lokalizacji 26 budynków jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej z cechami istniejącego zagospodarowania, co nie pozwala na ustalenie warunków zabudowy. Jak wywiódł organ istotne znacznie dla rozstrzygnięcia miało też dla organu I instancji stanowisko Państwowego Gospodarstwa Wody Polskie z 21 czerwca 2023 r. dotyczące ochrony zasobów wodnych. Wskazano też na brak technicznych możliwości podłączenia 26 budynków do sieci wodociągowej z uwagi na ich położenie 3-150 m od sieci wodociągowej oraz 20-130 m od sieci kanalizacyjnej. Wskazano też na zasady organizacji miejsc postojowych oraz potrzebę budowy dróg wewnętrznych o utwardzonej i szczelnej powierzchni ze względu na potrzebę ochrony ujęcia wody. Wskazano też na przystąpienie w dniu 26 września 2023 r. przez Radę Miejską w S. do sporządzania planu ogólnego a także na dotychczasowe zapisy studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta Stargard wywodząc, iż ewentualna realizacja wnioskowanej inwestycji przyczyniłaby się do nieodwracalnej zmiany w przestrzeni i w przyszłości determinowałoby powstanie kolejnych obiektów o analogicznym charakterze w dalszej części tego terenu. W odwołaniu od powyższej decyzji inwestor zarzucił naruszenie przepisów postępowania administracyjnego oraz prawa materialnego tj. art. 6 ust. 2 pkt 1, art. 56 w zw. z art. 64 ust 1 i art. 61 ust. 1 pkt 1, 3 i 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i wydanie, orzeczenia merytorycznego, zgodnego z treścią złożonego wniosku. W kolejnym piśmie, z 8 maja 2024 r., odwołujący zadeklarował dobrowolne pokrycie kosztów sporządzenia projektu decyzji i analizy urbanistycznej. Decyzją z 26 czerwca 2024 r. nr SKO/Ma/420/1710/2024 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Szczecinie utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu powyżej decyzji organ odwoławczy po przywołaniu przepisów mających za przedmiot ustalenie warunków zabudowy oraz zasad sporządzania opinii urbanistycznej. Stwierdził, że w kontrolowanej decyzji organ I instancji ustalił, odmiennie niż w decyzji z 18 września 2023 r., że nie istnieje możliwość wyznaczenia linii zabudowy. Kolegium uznało, że wyznaczona linia na zasadzie lustrzanego odbicia najbliższej zabudowy po drugiej stronie ul. [...] (teren poniżej torów kolejowych) była zgodna w jego ocenie z § 4 ust. 4 rozporządzenia. Wskaźnik wielkości powierzchni nowej zabudowy w stosunku do powierzchni działki albo terenu wyznacza się na podstawie średniego wskaźnika tej wielkości dla obszaru analizowanego (§ 5 ust. 1 rozporządzenia). Dopuszczalne są wyjątki od wyznaczenia ww. parametru w ww. sposób, o ile wynika to z analizy. Wskaźnik zabudowy w analizie ustalono na "PZ=0,15". Niezrozumiałe dla Kolegium jest arbitralne nie wzięcie przez autora analizy pod uwagę powierzchni całej działki przy wyliczaniu wskaźnika. To inwestor określa jaki jest teren zabudowy we wniosku, a wskazał tam całą działkę. W ocenie organu, niezrozumiałe jest rozpatrywanie tego jak będzie przebiegać front budynków po wybudowaniu drogi wewnętrznej. Na obecnym etapie, w celu wydania decyzji badać się bowiem powinno front terenu od strony głównego wjazdu na teren inwestycji, a nie potencjalne fronty po wybudowaniu drogi wewnętrznej. Wskazano też, iż jakość dostępu do terenu inwestycji do drogi publicznej nie podlega ocenie przez organ właściwy w sprawie ustalenia warunków zabudowy. W konkluzji wskazano, że dokonana w powyższym zakresie ocena organu I instancji była błędna a teren inwestycji ma dostęp do drogi publicznej. Kolegium wskazało, że rozważania odnośnie wyznaczenia obszaru analizy, jak i ustalenia funkcji, parametrów i wskaźników planowanej zabudowy nie mają jednak w sprawie znaczenia dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy, gdyż w rozpatrywanej sprawie niespełniona została przesłanka z art. 61 ust. 1 pkt 3 ustawy o planowaniu. W powyższym zakresie wskazano, że z art. 61 ust. 1 pkt 3 w związku z ust. 5 ustawy o planowaniu, do wydania decyzji o warunkach zabudowy niezbędne jest istnienie rzeczywistego lub możliwego do wykonania uzbrojenia terenu wystarczającego dla zamierzenia budowlanego. Warunek uzbrojenia terenu, zgodnie z art. 61 ust. 5 ustawy o planowaniu uznaje się za spełniony również wtedy, gdy wykonanie wymienionych elementów infrastruktury technicznej lub niektórych z nich - zostanie zagwarantowane w drodze umowy między właściwą jednostką organizacyjną, a inwestorem. Celem tego przepisu nie jest uzależnienie wydania decyzji o warunkach zabudowy od faktycznego istnienia uzbrojenia terenu, ale jedynie zagwarantowanie, że powstanie stosowne uzbrojenie, pozwalające na prawidłowe korzystanie z obiektów budowlanych. Jeśli uzbrojenie terenu jeszcze nie powstało, to umieszczenie na obszarze inwestycji właściwych urządzeń musi zostać zagwarantowane w drodze umowy pomiędzy inwestorem, a właściwą jednostką organizacyjną, czyli przedsiębiorstwem zajmującym się dostarczaniem odpowiednich usług. Nie chodzi w tym wypadku o wyrażenie zgody przez właściciela terenu, przez który te urządzenia będą przebiegały, co było istotnym argumentem inwestora w toku postępowania i podlegało ustaleniom przez organy, lecz o wolę wybudowania takich urządzeń i przyłączenia inwestycji do nich przez właściwą jednostkę organizacyjną. Przy czym taką jednostką organizacyjną w rozumieniu art. 61 ust. 5 ustawy o planowaniu jest przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne. Chodzi bowiem o przedsiębiorcę prowadzącego działalność gospodarczą w zakresie zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków oraz gminne jednostki organizacyjne prowadzące tego rodzaju działalność. I wyłącznie to przedsiębiorstwo ma legitymację, aby wypowiedzieć się w zakresie spełnienia warunku, o którym mowa w art. 61 ust. 5 ustawy o planowaniu. Kolegium wskazało, że w przedmiotowej sprawie inwestor wykazał, że możliwe będzie podłączenie do sieci energetycznej (pismo gestora sieci E. sp. z o.o. z 23.11.2022 r., k.1.3). Z kolei gestor sieci wodociągowej i kanalizacyjnej - Wody Miejskie S. Sp. z o.o. - wskazał na brak możliwości podłączenia do sieci wodociągowej i kanalizacyjnej inwestycji polegającej na budowie 26 budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej na terenie działki nr [...] obręb [...]. W Wieloletnim Planie rozwoju oraz modernizacji urządzeń wodociągowych i kanalizacyjnych na lata 2022-2024 nie przewiduje się również rozbudowy sieci w tym rejonie S. . Dalej w tym samym piśmie wskazano, że istnieje możliwość budowy przez inwestora sieci wodociągowej i kanalizacyjnej na podstawie art 31 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków na warunkach określonych w umowie zawartej z gestorem sieci. Wyżej wymienione pismo Wód Miejskich S. Sp. z o.o. zawiera jedynie warunkową możliwość budowy sieci wodociągowo-kanalizacyjnej przez inwestora na podstawie art. 31 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków. Za niezasadne uznano twierdzenie inwestora, że może on na podstawie art. 31 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków wybudować sieć wodociągową i kanalizacyjną we własnym zakresie. Art. 31 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym znajduje się w rozdziale 7 Zmiany w przepisach obowiązujących, przepisy przejściowe i końcowe ustawy, co prowadzi do wniosku, że jest to przepis przejściowy, retroaktywny - odnoszący się do okoliczności i ich skutków zaistniałych przed wejściem ustawy w życie. Obejmuje on urządzenia, które już przyłączono, ale także te, które wybudowano, ale nie zostały przyłączone. Tym samym przywołany wyżej przepis nie odnosi się w ogóle do stanu faktycznego rozpatrywanej sprawy. Wobec powyższego w ocenie organu odwoławczego w przedmiotowej sprawie nie mamy jednak do czynienia z wystarczającym istniejącym czy planowanym uzbrojeniem. Nie istnieje możliwość podłączenia do istniejącej sieci ani nie jest przewidywana budowa sieci w tym rejonie S. . Gestor sieci nie zapewnił w piśmie o zawarciu umowy o przyłączenie w przypadku wybudowania sieci na własny koszt inwestora. W ocenie organu inwestor nie wykazał, że istniejące lub planowane uzbrojenie terenu w sieć wodociągową i kanalizacyjną jest wystarczające. Natomiast w zakresie oceny czy został spełniony warunek z art. 61 ust. 1 pkt 5 ustawy o planowaniu, Kolegium wskazało, że aktualne pozostają rozważania zawarte w decyzji Kolegium z 6 grudnia 2023 r., choć wobec oceny Kolegium, że nie spełniony został warunek z art. 61 ust. 1 pkt 3 ustawy o planowaniu, ocena ta nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia. Pismem z 9 lipca 2024 r. inwestor wniósł skargę na powyższą decyzję zarzucając jej naruszenie: 1) art. 61 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 2 pkt 13 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w związku z art. 143 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami, poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i błędne przyjęcie, że istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu nie jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego; 2) art. 8 k.p.a. z uwagi na prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania jego uczestników do władzy publicznej oraz w sposób odstępujący od utrwalonej praktyki rozstrzygania spraw w takim samym stanie faktycznym i prawnym. Wskazując na powyższe wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. W uzasadnieniu powyższej decyzji wskazano, że do wniosku o wydanie decyzji o warunkach zabudowy dołączone zostało pismo Spółki Wody Miejskie S. Sp. z o.o., którego treść potwierdza możliwość zawarcia umowy na dostarczenie odpowiednich mediów w przyszłości, albowiem w piśmie wskazano, że istnieje możliwość budowy we własnym zakresie urządzeń wodociągowych i kanalizacyjnych na warunkach określonych w umowie. Intencją Spółki nie było wskazywanie w swoim piśmie art. 31 w/w ustawy, po to, aby informować inwestora o możliwości regulacji stanu wybudowanych w przeszłości urządzeń infrastruktury, bowiem takowe na tym terenie nie istnieją, co znajduje potwierdzenie również w piśmie gestora. Informacja zawarta w przedmiotowym piśmie nie odnosiła się do sieci wybudowanych w przeszłości przed dniem wejścia w życie ustawy, których własność można przenieść na rzecz przedsiębiorstwa, lecz do sieci, które dopiero mogą zostać wybudowane we własnym zakresie. Wywiedziono dalej, że nie można wykluczyć takiej sytuacji, w której inwestor podejmie się budowy takich sieci we własnym zakresie. Możliwość budowy sieci przez inwestora wynika z przepisu art. 15 ust. 2 ustawy z zbiorowym zaopatrzeniu oraz zbiorowym odprowadzaniu ścieków. W zakresie zarzutu naruszenia art. 8 k.p.a wskazano, że Kolegium w swojej decyzji z dnia 6 grudnia 2023 roku, uchylającej zaskarżoną decyzję, nie podnosiło niespełnienia przez inwestycję warunku określonego w art. 61 ust. 1 pkt 3 u.p.z.p. W sytuacji, gdy dowody w sprawie były tożsame zarówno w pierwszym jak i drugim postępowaniu odwoławczym, rozpatrując prawidłowość przeprowadzonego przez Prezydenta postępowania, Kolegium winno wskazać "za pierwszym razem". Wówczas skarżący miałby możliwość zaskarżenia takiej decyzji co umożliwiłoby uniknięcie przewlekłości postepowania. Niedopuszczalna jest sytuacja, w której organ odwoławczy zajmuje odmienne stanowisko w postępowaniach odwoławczych w tej samej sprawie w tym samym stanie faktycznym i prawnym W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. W piśmie z dnia 8 października 2024 r., którego sygnatariuszami byli między innymi uczestnicy postępowania, przedstawiono stanowisko popierające decyzję o odmowie ustalenia warunków zabudowy. Wskazano na obawy dotyczące zanieczyszczenia przez proponowaną zabudowę ostatniego naturalnego obszaru na terenie miasta. Podkreślono, że teren inwestycji znajduje się w bezpośrednim sąsiedztwie ujęcia wody a ponadto stanowi teren siedliskowy licznych zwierząt i jego zabudowa sprawi, że zwierzęta zbliża się do centrum miasta powodując ogromne zagrożenie. Wskazali też na obawy związane z ruchem pojazdów ciężarowych związanym z budową i późniejszym zwiększonym ruchem mieszkańców mających powstać domów. Na rozprawie w dniu 17 października 2024 r. pełnomocnik skarżącego podtrzymał skargę. Wskazał, że pismo z dnia 23 marca 2023 r. Spółki wodnokanalizacyjnej nie świadczy o braku technicznych możliwości podłączenia planowanej inwestycji do sieci. Według pełnomocnika spełnione zostały przesłanki do wydania warunków zabudowy. Inwestor potwierdził, że decyzje Starosty S. o pozwoleniu na budowę na przedmiotowej działce są ostateczne i nie były zmieniane. Teren działki jest ogrodzony i rozpoczęto prace budowalne. Budynki objęte pozwoleniem na budowę są ujęte we wniosku o warunki zabudowy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej: p.p.s.a) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki przewidziane w ustawie. Na mocy art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej. Natomiast stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Przedmiotem skargi jest decyzja Kolegium utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta S. o odmowie ustalenia na rzecz inwestora warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie 26 budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej wraz z urządzeniem wewnętrznych dróg dojazdowych oraz infrastrukturą techniczną na terenie działki nr [...] w obrębie [...] miasta S. , przy ul. [...]. Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia organu odwoławczego stanowił art. 61 ust 1 pkt 3 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1130) stanowiący, iż wydanie decyzji o warunkach zabudowy następuje po potwierdzeniu, iż istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu, z uwzględnieniem ust. 5, jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego. Jakkolwiek organ poddał krytycznej ocenie inne wskazane przez organ I instancji podstawy odmowy wydania warunków zabudowy, ostatecznie przyjął, iż kluczowe dla rozstrzygnięcia w sprawie ma wskazany wyżej art. 61 ust. 1 pkt 3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Taki wniosek był efektem obszernej analizy treści pisma gestora sieci wodociągowej i kanalizacyjnej w tym powołanego w jego treści wskazania, że istnieje możliwość budowy przez inwestora sieci wodociągowej i kanalizacyjnej na podstawie art. 31 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków na warunkach określonych w umowie zawartej z gestorem sieci. W ocenie organu przedmiotowe pismo zawiera jedynie warunkową możliwość budowy sieci wodociągowo-kanalizacyjnej przez inwestora na podstawie art. 31 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków. Natomiast w ocenie inwestora należy je odczytywać jako przepis art. 31 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków, który nie odnosi się w ogóle do stanu faktycznego rozpatrywanej sprawy. Spółka Wody Miejskie w swoim piśmie potwierdziła możliwość wybudowania sieci i przekazania ich przedsiębiorstwu po zawarciu przyszłej umowy. Niewątpliwie treść powyższego pisma mogła wzbudzić wątpliwości organu w zakresie w jakim się odwołano w jego treści do art. 31 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków. Jednak w takim przypadku rolą organu administracji było jednoznaczne rozstrzygnięcie powyższych wątpliwości z poszanowaniem praw strony w postępowaniu administracyjnym. Dokonywanie interpelacji twierdzeń gestora sieci czy inwestora byłoby uzasadnione, gdyby wymagane czynności podjęte przez organ nie przyniosły w dalszym ciągu jednoznacznych odpowiedzi. Warto w tym miejscu przypomnieć, że w myśl art. 10 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Przy czym stosownie do art. 79a k.p.a. w postępowaniu wszczętym na żądanie strony, informując o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, organ administracji publicznej jest obowiązany do wskazania przesłanek zależnych od strony, które nie zostały na dzień wysłania informacji spełnione lub wykazane, co może skutkować wydaniem decyzji niezgodnej z żądaniem strony. W terminie wyznaczonym na wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, strona może przedłożyć dodatkowe dowody celem wykazania spełnienia przesłanek, o których mowa powyżej. Wobec powyższego organ powziąwszy wątpliwości w zakresie spełnienia przesłanki, o której mowa w art. 61 ust, 1 pkt 3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym winien był podjąć działania opisane w art. 79a k.p.a. a podjęcie rozstrzygnięcia negatywnego dla strony tylko z powodu nienależytego udokumentowania spełnienia wymogów, o których mowa w art. 61 § 1 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym jawi się jako co najmniej przedwczesne. Warto zauważyć, iż organ był też uprawniony do wystąpienia do gestora sieci celem jednoznacznego rozstrzygnięcia wątpliwości w zakresie przyznawania przezeń art. 31 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków, czego również zaniechał. W tym stanie rzeczy decyzja organu odwoławczego jawi się jako co najmniej przedwczesna. W realiach badanej sprawy należy dostrzegać, iż inwestor wnioskował o wydanie decyzji ustalającej warunki zabudowy deklarując następnie pokrycie kosztów związanych z opracowaniem projektu decyzji i analizy. Organ odwoławczy zaniechał całkowicie rozpatrzenia powyższego wniosku co również jawi się jako wadliwe w kontekście roli organu odwoławczego jako organu zobowiązanego do ponownego rozpatrzenia sprawy w jej całokształcie. W realiach badanej sprawy istotnym jest również wskazanie, że jak wynika z akt sprawy, w dniu przekazania odwołania do Kolegium do organu I instancji wpłynęły do organu gminy pozwolenia na budowę Nr 322-325/24 obejmujące budynki mieszkalne jednorodzinne dwulokalowe na działce [...] obr. [...] m. S. . Nie ulega wątpliwości, że uzyskanie pozwolenia na budowę powinno być rozważane jako istotna okoliczność w toku wydawania kolejnej decyzji o warunkach zabudowy. Powyższa okoliczność nie została wogóle dostrzeżona ani uwzględniona przez organ odwoławczy, tymczasem określenie zasięgu pozwolenia na budowę oraz decyzji objętej wnioskiem o warunki zabudowy powinny być rozważone na wstępie badanego postępowania odwoławczego. Odrębną kwestią pozostaje czy powyższe dokumenty (decyzje) zostały organowi odwoławczemu przedłożone, Skoro w aktach organu I instancji przekazanych sądowi znajduje się notatka służbowa pracownika organu I instancji z 6 maja 2024 r., a więc sporządzona już po dacie przekazania akt organowi odwoławczemu (pismo z 25 kwietnia 2024 r.). Stąd nie jest wykluczone, iż wiedzy o wydaniu decyzji o pozwoleniu na budowę organ I instancji nie przekazał organowi odwoławczemu. A zatem możliwe jest i Kolegium nie dysponowało wymaganą wiedzą o istotnych okolicznościach sprawy. Sąd nie znalazł natomiast podstaw do uwzględnienia zarzutu skargi opartego na twierdzeniu dotyczącym naruszenia art. 8 k.p.a. z uwagi na brak wskazania we wcześniejszej decyzji kasacyjnej zaostrzeń co do zakresu uzbrojenia nieruchomości, na której planowana jest inwestycja. Fakt, że organ przychylił się do licznych twierdzeń strony odwołującej i dostrzegł konieczność uzupełnienia postępowania dowodowego nie może być interpretowany w sposób przedstawiony w skardze. Organ bowiem na każdym etapie sprawy powinien badać istnienie obowiązkowych przesłanek warunkujących wydanie decyzji o warunkach zabudowy i po wyjaśnieniu ewentualnych wątpliwości co do ich spełnienia winien przed wydaniem decyzji merytorycznej rozważyć wszystkie wymogi przewidziane w ustawie warunkujące ustalenia warunków zabudowy. Warto też dostrzegać, że stosownie do art. 138 § 2 k.p.a. organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. W myśl art. 64a p.p.s.a. od decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a. skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści decyzji może wnieść od niej sprzeciw. Według art. 64e P.p.s.a. rozpoznając sprzeciw od decyzji, sąd ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a. Uwzględniając sprzeciw od decyzji, sąd uchyla decyzję w całości, jeżeli stwierdzi naruszenie art. 138 § 2 k.p.a. (art. 151a § 1 zd. 1 P.p.s.a.), zaś w przypadku nieuwzględnienia sprzeciwu od decyzji sąd oddala sprzeciw (art. 151a § 2 P.p.s.a.). W świetle powyższych przepisów rolą sądu administracyjnego rozpoznającego sprzeciw od decyzji jest przede wszystkim ustalenie, czy zachodziły przesłanki do zastosowania art. 138 § 2 k.p.a. Kontrola zgodności z prawem decyzji objętej sprzeciwem oznacza zatem konieczność dokonania przez sąd oceny, czy w realiach konkretnej sprawy organ odwoławczy w uzasadniony sposób skorzystał z możliwości wydania decyzji kasacyjnej, czy też bezpodstawnie uchylił się od załatwienia sprawy co do jej istoty. Dokonując kontroli takiego rozstrzygnięcia sąd nie odnosi się zatem do meritum sprawy oraz innych ewentualnych naruszeń prawa procesowego. Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. uznając, że w toku postępowania odwoławczego naruszono przepisy postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W toku swojego postępowania organ winien rozpatrzyć odwołanie mając na względzie powyższe uwagi. Przywołane w uzasadnieniu wyroki dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie: www.orzeczenia.nsa gov.pl.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło