II SA/Sz 707/10

Dnia 9 września 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Sędzia NSA Stefan Kłosowski po rozpoznaniu w dniu 9 września 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. C. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania p o s t a n a w i a odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny prawomocnym postanowieniem z dnia [...] r., sygn. akt [...], odrzucił skargę D. C. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że K. C. – pełnomocnik skarżącej, jak wynika z informacji na kopercie załączonej do akt sprawy, złożył skargę na przedmiotowe postanowienie w dniu [...] r., a więc w ostatnim dniu terminu, jednak przesyłka zawierająca skargę została nadana w urzędzie pocztowym w [...]. Zgodnie z art. 83 § 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddanie pisma w polskim urzędzie pocztowym lub w polskim urzędzie konsularnym jest równoznaczne z wniesieniem go do sądu. W przypadku zatem, gdy skargę wniesiono niezgodnie z wymogami określonymi w art. 83 § 3 cytowanej ustawy, tak jak miało to miejsce w przedmiotowej sprawie, to o zachowaniu terminu nie decyduje data nadania jej za granicą, lecz data przekazania jej polskiemu urzędowi pocztowemu lub polskiemu urzędowi konsularnemu. Jeżeli natomiast nie zachodzi przypadek przekazania skargi polskiemu urzędowi pocztowemu lub polskiemu urzędowi konsularnemu, to o zachowaniu terminu decyduje data wpływu skargi do organu, który wydał zaskarżoną decyzję. Skoro zatem wniesiona w sprawie za pośrednictwem zagranicznego urzędu pocztowego skarga wpłynęła do organu odwoławczego w dniu [...] r., co wynika z prezentaty zamieszczonej na oryginale skargi, a więc z czterodniowym uchybieniem terminu do jej wniesienia, to należało ją – stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 2 wyżej wymienionej ustawy – odrzucić. W dniu [...] r. pełnomocnik skarżącej złożył do Sądu wniosek o przywrócenie terminu do złożenia skargi na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania. Do wniosku dołączona została skarga z dnia [...] r. Uzasadniając wniosek pełnomocnik skarżącej wskazał, że zaraz po otrzymaniu informacji telefonicznej, że skarżąca D. C. – matka K. C. - odebrała "pismo" (zaskarżone postanowienie) i po zapoznaniu się z jego treścią, w dniu [...] r. zadzwonił do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, gdzie poinformowano go, że termin do wniesienia skargi na postanowienie upływa w dniu [...] r. i że liczy się data stempla pocztowego za granicą. Pełnomocnik skarżącej od [...] lat mieszka w [...] i z matką – D. C. - która jest na emeryturze, ma problemy z pamięcią i często choruje – kontaktuje się telefonicznie. Od dnia [...] r., z powodu odłączenia skarżącej telefonu, kontakt z nią był niemożliwy. W dniu [...] r. pełnomocnik skarżącej przyjechał do Polski, po czym w dniu [...] r. odwiedził skarżącą i zapoznał się z treścią postanowienia Sądu z dnia [...] r. Zarządzeniami z dnia [...] r. oraz z dnia [...] r. złożona w dniu [...] r. skarga wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia, została wyłączona z akt sprawy o sygn. akt [...] i zarejestrowana pod sygn. akt II SA/Sz 707/10. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 i art. 87 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem wniosku należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. Przesłankami przywrócenia terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym, które muszą wystąpić łącznie, są zatem: uprawdopodobnienie okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminowi, dokonanie czynności procesowej, która nie została dokonana w terminie oraz złożenie przedmiotowego wniosku w terminie siedmiu dni od daty ustania przyczyny uchybienia. Niedopełnienie chociażby jednego z wyżej wymienionych wymagań skutkuje odmową przywrócenia terminu. Kryterium braku winy strony, jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu, wiąże się z obowiązkiem wnioskodawcy do wykazania szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przywrócenie nie jest zatem dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego zaniedbania. O braku winy można mówić tylko wtedy, gdy dokonanie czynności stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia. Jednocześnie wskazać należy, że odpowiedzialność za działania i zaniechania pełnomocnika obciąża stronę i w żadnym wypadku nie uwalnia strony od winy w niezachowaniu terminu (vide: postanowienie SN z dnia 15 marca 2000 r. II CKN 554/00 - LEX nr 51986). W rozpatrywanej sprawie, w ocenie Sądu, pełnomocnik skarżącej nie uprawdopodobnił, tj. nie wykazał w sposób niebudzący wątpliwości, że złożenie przez niego skargi z uchybieniem terminu nastąpiło bez jego winy. Zdaniem Sądu nie może stanowić podstawy uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi oświadczenie pełnomocnika skarżącej, że uchybienie przez niego terminu do wniesienia skargi było spowodowane błędnym poinformowaniem go przez pracownika organu odwoławczego, że do zachowania terminu do wniesienia skargi liczy się data stempla pocztowego za granicą. W tej kwestii rozstrzygająca jest bowiem regulacja z art. 83 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Stosownie do jego treści oddanie pisma w polskim urzędzie pocztowym lub w polskim urzędzie konsularnym jest równoznaczne z wniesieniem go do sądu. W przypadku zatem, gdy skargę wniesiono niezgodnie z wymogami określonymi w art. 83 § 3 cytowanej ustawy, tak jak miało to miejsce w przedmiotowej sprawie, to o zachowaniu terminu nie decyduje data nadania jej za granicą, lecz data przekazania jej polskiemu urzędowi pocztowemu lub polskiemu urzędowi konsularnemu. Jeżeli natomiast nie zachodzi przypadek przekazania skargi polskiemu urzędowi pocztowemu lub polskiemu urzędowi konsularnemu, to o zachowaniu terminu decyduje data wpływu skargi do organu, który wydał zaskarżoną decyzję. Powoływanie się zatem przez wnioskodawcę na fakt błędnego poinformowania go przez pracownika organu o sposobie złożenia skargi do Sądu przy jednoczesnym braku próby zweryfikowania tej informacji np. w Sądzie, w którym miała być złożona skarga lub u profesjonalnego pełnomocnika nie może stanowić uprawdopodobnienia braku winy pełnomocnika skarżącej w uchybieniu terminu do złożenia skargi. W świetle wskazanych we wniosku okoliczności, stwierdzić należy, że pełnomocnik skarżącej nie zachował należytej staranności w dochowaniu terminu do złożenia skargi. Zdaniem Sądu, pełnomocnik skarżącej powinien z ostrożnością potraktować udzieloną mu przez pracownika organu informację, co do sposobu i terminu złożenia skargi do Sądu, w szczególności w sytuacji, gdy pełnomocnik zamieszkuje poza granicami kraju. W takich okolicznościach lekkomyślnym było wniesienie skargi ostatniego dnia terminu na dokonanie tej czynności, bez uprzedniego podjęcia – jak już wyżej wskazano - stosownych kroków celem ustalenia sposobu wniesienia skargi przez osobę mającą miejsce zamieszkania za granicą. Podsumowując, stwierdzić należy, że nie została spełniona jedna z obligatoryjnych przesłanek do uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym, jaką jest uprawdopodobnienie braku winy w uchybieniu terminu do jej dokonania. Pozostałe przesłanki, tj. złożenie wniosku w terminie 7 dni od ustania przyczyny uchybienia terminu oraz dokonanie czynności, dla której ustanowiony został przywracalny termin, uznać należy za spełnione. W tych okolicznościach, na mocy art. 86 § 1 oraz art. 87 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji.