II SA/Sz 707/14

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie Monika Bieńkowska po rozpoznaniu w dniu 15 października 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. N. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z jego skargi na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego p o s t a n a w i a: odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie We wniosku o przyznanie prawa pomocy złożonym na formularzu PPF M. N. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku podał, że nie jest w stanie uiścić kosztów sądowych bez uszczerbku w swoim utrzymaniu, ponieważ jego sytuacja jest dramatyczna. Aktualnie skarżący pozostaje w separacji z żoną, a jedyne źródło jego utrzymania stanowi renta w wysokości [...] zł, z której część jest zajęta przez komornika z tytułu egzekucji na pokrycie zadłużenia. Skarżący posiada zadłużenie w wysokości ok. [...] zł, którego nie może spłacić z uwagi na brak możliwości zbycia posiadanych dóbr, ponieważ objęte są one współwłasnością małżeńską i są zajęte przez komornika. Wnioskodawca prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, a posiadany majątek stanowi dom o powierzchni [...] m2 oraz nieruchomości : działka w [...]ha, w [...] ha, w [...] ha, ziemia rolna o powierzchni [...] ha, ziemia rolna w [...] ha, ziemia rolna w [...] ha, sześć działek budowlanych po [...] ha. Dalej skarżący podał, że jego miesięczne koszty wynoszą: [...] zł wyżywienie, prąd – ok. [...] zł, gaz [...] zł, alimenty dla żony [...] zł, alimenty na córkę – [...] zł, paliwo – [...]zł, telefon – [...] zł. W wykonaniu wezwania referendarza sądowego zobowiązującego do złożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych, skarżący przesłał odcinki wypłaty renty w kwocie [...] zł za czerwiec i sierpień 2014 r. oraz w kwocie [...] zł za maj 2014 r., nakaz płatniczy na kwotę [...] zł z tytułu podatku od nieruchomości, decyzję w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za 2014 rok w łącznej kwocie [...] zł, postanowienie Sądu Okręgowego w Poznaniu Wydział XII Cywilny z dnia 15 lutego 2013 r. zobowiązujące skarżącego do zaspokajania na czas trwania postępowania rozwodowego potrzeb rodziny poprzez łożenie kwoty [...] zł miesięcznie, faktury z potwierdzeniami dokonania płatności : za gaz na kwoty: [...] zł za okres od kwietnia do maja 2014 r., [...] zł za okres od lutego do sierpnia 2014 r., [...] zł za okres od sierpnia do października 2014 r., punkt poboru gazu [...], faktury T-Mobile na kwotę [...] zł w czerwcu 2014 r, [...] zł i [...] zł w lipcu 2014 r. i [...] zł w sierpniu 2014 r., faktury ITI Neovision S.A. na kwoty [...] zł za czerwiec lipiec i sierpień 2014 r., fakturę z tytułu abonamentu za elektroniczną ochronę domu jednorodzinnego w [...] w kwocie [...] zł, fakturę za wodę i ścieki za okres od marca do czerwca 2014 r. na kwotę [...] zł punkt poboru [...], faktury za prąd na kwotę [...] zł za okres od lutego do kwietnia 2014 r., [...] zł i [...] zł za okres od kwietnia do czerwca 2014 r., opłatę składki PZU z tytułu ubezpieczenia samochodu Volkswagen transporter, fakturę z apteki na zakup lekarstw na łączną kwotę [...] zł w maju i na kwotę [...] w lipcu 2014 r., decyzję w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego z dnia 4 grudnia 2013 r. przyznającą płatność na rok 2013 w wysokości [....] zł, wyciąg z konta w banku pocztowym obejmujący okres od lutego do lipca 2014 r. Na wniosek skarżącego o przedłużenie terminu do nadesłania wszystkich żądanych przez referendarza sądowego dokumentów i oświadczeń, referendarz sądowy zarządzeniem z dnia 11 września 2014 r. przedłużył wnioskodawcy termin o dalsze 10 dni liczone od daty doręczenia zarządzenia i jednocześnie zobowiązał wnioskodawcę do złożenia pełnych wyciągów z posiadanych kont bankowych, rachunków oszczędnościowych, papierów wartościowych z okresu ostatnich sześciu miesięcy, kserokopii dowodów rejestracyjnych posiadanych pojazdów. Pismem z dnia 23 września 2014 r. skarżący przesłał ponownie dokumenty potwierdzające wysokość otrzymywanej renty, nakaz płatniczy w sprawie podatku od nieruchomości, oraz faktury za prąd na kwotę [...] zł za sierpień 2014 r. miejsce poboru [...], oraz na kwotę [...] zł za okres od czerwca do sierpnia 2014 r. i na kwotę [...] zł za taki sam okres miejsce poboru [...], wezwanie komornika sądowego do dokonywania potrąceń z renty z tytułu zaległości w płatności alimentów, zawiadomienia komornika sądowego o wszczęciu egzekucji, protokół z zajęcia nieruchomości - domku holenderskiego Super carnival oraz obwieszczenie o jego licytacji, protokół zajęcia ruchomości w postaci kolekcji monet w łącznej ilości 107 sztuk oraz samochodu dostawczego Volkswagen transporter 120 rok produkcji 1989 r., kserokopię dowodu rejestracyjnego [....], fakturę zbiorczą wystawioną w dniu 23 września 2014 r. przez stację paliw LOTOS na łączną kwotę [...] zł za olej napędowy zakupiony w miesiącu wrześniu 2014 r., zestawienie zaległości sporządzone przez komornika na dzień 23 grudnia 2013 r. w łącznej kwocie [...] zł, wyciągi z konta bankowego w Banku Pocztowym i Banku PKO BP. Referendarz sądowy, oceniając wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych, zważył: Skarżący nie wykazał przesłanek do zwolnienia go od kosztów sądowych, które na obecnym etapie postępowania wynoszą [...] zł (wpis od skargi). Instytucję prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym regulują przepisy zawarte w rozdziale 3, działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.). Zgodnie z treścią art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, następuje jeśli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z treści przytoczonego przepisu wynika, że to na stronie ciąży obowiązek wykazania, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie jej prawa pomocy. To strona ma zatem przekonać sąd, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania. Oceny, czy strona wykazała wiarygodnie istnienie podstawy do przyznania jej prawa pomocy dokonuje się w oparciu o złożone przez nią oświadczenia i dokumenty źródłowe. W warunkach niniejszej sprawy w oparciu o złożone przez skarżącego oświadczenia nie można w sposób nie budzący wątpliwości stwierdzić, że spełnia on przesłankę uzasadniającą zwolnienie go od kosztów sądowych, czy to w całości, czy w części. Analiza materiału dowodowego zebranego w rozpoznawanej sprawie nie potwierdza wskazywanej przez niego sytuacji. Mianowicie w formularzu skarżący wskazał, że jedyne źródło jego dochodu stanowi renta w wysokości [...] zł, a ponoszone koszty to: wyżywienie [...] zł, prąd – ok. [...]zł, gaz [...] zł, alimenty dla żony [...] zł, alimenty na córkę [....] zł, paliwo [...] zł, telefon [...] zł. Tymczasem z przesłanych dokumentów wynika, że skarżący oprócz renty w wysokości [...] zł dysponuje innym dochodem, o czym świadczą wpłaty dokonywane na posiadane przez niego konta oraz wysokość ponoszonych przez niego wydatków. I tak z wyciągów bankowych wynika, że w kwietniu wpłacił na konto [...] zł, w maju [...] zł, w czerwcu [...] zł, nadto z kserokopia decyzji Powiatowej Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wskazuje, że w grudniu 2013 r. otrzymał płatność bezpośrednią dla rolników wysokości [...] zł. Odnośnie wydatków to z przedłożonych faktur wynika, że miesięcznie kształtują się one następująco: prąd za nieruchomość w [...] w łącznej kwocie ok. ok. [...] zł, gaz ok. [...]zł za nieruchomość w [...], abonament za ochronę domu w [...] zł, telefon – [...] zł, telewizja ITI [...] zł, woda i ścieki [...] zł, paliwo [...] zł, (łącznie [...] zł) i są one regulowane na bieżąco, co potwierdzają załączone przez wnioskodawcę dyspozycje przelewu lub adnotacje na fakturach. Wprawdzie skarżący przedłożył również dowody potwierdzające posiadanie zadłużenia z tytułu zaległości w płatnościach alimentów dla żony, to nie można tracić z pola widzenia posiadanego przez niego majątku, który jak na warunki życia polskiego społeczeństwa jest znaczny, bowiem w jego skład wchodzi dom o powierzchni [...] m2 w [...], dom w [...] działki budowlane, działki rolne, samochody osobowe. Z tego jak wynika z uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego dom w [...] ma wartość ok [...] zł. zatem nawet w przypadku egzekucji będzie on w stanie z posiadanego majątku spłacić zadłużenie. W opisanych okolicznościach mając na uwadze posiadany majątek i ponoszone przez M. N. wydatki trudno uznać go za osobę ubogą, a składane przez niego oświadczenia w zakresie uzyskiwanych dochodów za wiarygodne. Tym samym nie mogą one stanowić podstawy przyznania prawa pomocy, które jest instytucją wyjątkową i jako taka powinno być stosowane tylko w stosunku do osób, które w sposób nie budzący wątpliwości wykazały, że nie posiadają żadnych lub wystarczających możliwości sfinansowania kosztów postępowania, a zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym było i jest dla nich obiektywnie niemożliwe, czego skarżący w warunkach niniejszej sprawy nie uczynił. Mając na uwadze powyższe, w oparciu o przepis art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało orzec jak w sentencji postanowienia.