II SA/Sz 713/16
WyrokWSA w Szczecinie2016-10-27
Skład orzekający: Marzena Iwankiewicz, Elżbieta Makowska, Maria Mysiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy niezarobkowy przewóz drogowy wykonywany pojazdem o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 3,5 tony podlega przepisom ustawy o transporcie drogowym, a w szczególności obowiązkowi wczytywania danych z urządzenia rejestrującego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że niezarobkowy przewóz drogowy wykonywany pojazdem o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 3,5 tony podlega przepisom ustawy o transporcie drogowym. W związku z tym, naruszenie obowiązku wczytywania danych z urządzenia rejestrującego, stwierdzone podczas kontroli, jest podstawą do nałożenia kary pieniężnej. Skarga została oddalona jako nieuzasadniona.Stan faktyczny
Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na Spółkę A. karę pieniężną za naruszenie obowiązku wczytywania danych z urządzenia rejestrującego w pojeździe używanym do niezarobkowego przewozu drogowego. Spółka odwołała się, twierdząc, że przepisy ustawy o transporcie drogowym nie mają zastosowania do przewozu na potrzeby własne. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał decyzję w mocy, argumentując, że pojazd o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 3,5 tony podlega ustawie, a naruszenie obowiązku wczytania danych z tachografu zostało stwierdzone. Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Elżbieta Makowska,, Sędzia WSA Maria Mysiak, Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Skrzetuska-Gajos, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 27 października 2016 r. sprawy ze skargi Spółki A. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego w W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] r. nr [...]Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego orzekł o nałożeniu na I. kary pieniężnej w wysokości [...] zł za naruszenie obowiązku wczytywania danych z urządzenia rejestrującego.
Powyższe ustalono podczas kontroli drogowej pojazdu marki [...] o nr rej.[...] , przeprowadzonej w dniu [...] r., na ulicy [...] Zatrzymanym pojazdem w imieniu przedsiębiorcy kierował G. R. Z przeprowadzonej kontroli sporządzono protokół kontroli nr [...]
Pismem z dnia 7 marca 2016 r. strona wniosła odwołanie, w którym zarzuciła ww. decyzji naruszenie art. 92 a ust. 1 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 2 oraz art. 4 pkt 4 ustawy o transporcie drogowym poprzez nałożenie kary pomimo braku podstawy prawnej. Zdaniem strony, wykonywany przewóz był przewozem na potrzeby własne, wobec czego brak było podstawy do nałożenia na przedsiębiorcę kary za stwierdzone naruszenie.
Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego, art. 4 pkt 22 lit. h, art. 92a ust. 1, ust. 2 i ust. 6 ustawy o transporcie drogowym, lp. 6.3.12 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, art. 10 ust. 5 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniające rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85, § 3 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 23 sierpnia 2007 r. w sprawie częstotliwości pobierania danych z tachografów cyfrowych i kart kierowców oraz warunków przechowywania tych danych, art. 1 rozporządzenia Komisji (UE) nr 581/2010 z dnia 1 lipca 2010 r. w sprawie maksymalnych okresów na wczytanie odpowiednich danych z jednostek pojazdowych oraz kart kierowców, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu decyzji organ II instancji wskazał, że stosownie do art. 92a ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 do 10 000 zł za każde naruszenie. Zgodnie z art. 92a ust. 2 ww. ustawy suma kar pieniężnych nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli drogowej nie może przekroczyć 10 000 złotych. Stosownie do art. 92a ust. 6 ww. ustawy wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa w ust. 1 oraz wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik nr 3 do ustawy.
Stosownie do art. 10 ust. 5 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 przedsiębiorstwa transportowe używające pojazdów objętych zakresem niniejszego rozporządzenia i wyposażonych w urządzenia rejestrujące zgodne z załącznikiem IB do rozporządzenia (EWG) nr 3821/85:
- zapewniają wczytywanie danych z jednostki pojazdowej oraz karty kierowcy z częstotliwością określoną przez Państwo Członkowskie oraz wczytywanie odpowiednich danych częściej, tak aby zapewnić wczytanie danych dotyczących wszystkich działań podejmowanych przez to przedsiębiorstwo lub dla niego;
- zapewniają, aby wszystkie dane wczytane zarówno z jednostki pojazdowej jak i z karty kierowcy, były przechowywane przez co najmniej dwanaście miesięcy po ich zarejestrowaniu oraz, na żądanie funkcjonariusza służb kontrolnych, były dostępne, bezpośrednio albo na odległość, na terenie tego przedsiębiorstwa.
Zgodnie z art. 1 ust. 1 Rozporządzenia Komisji UE Nr 581/2010 w sprawie maksymalnych okresów na wczytanie odpowiednich danych z jednostek pojazdowych oraz kart kierowców ustanawia się maksymalne okresy na wczytanie odpowiednich danych z jednostki pojazdowej i karty kierowcy do celów art. 10 ust. 5 lit. a) ppkt (i) rozporządzenia (WE) nr 561/2006. Stosownie do ust. 2 ww. artykułu do celów niniejszego rozporządzenia "odpowiednie dane" oznaczają wszelkie dane zarejestrowane przez tachograf cyfrowy oprócz szczegółowych danych dotyczących prędkości.
Zgodnie z ust. 3 ww. rozporządzenia, maksymalny okres na wczytanie odpowiednich danych nie przekracza:
90 dni w przypadku danych z jednostki pojazdowej;
28 dni w przypadku danych z karty kierowcy.
Stosownie natomiast do ust. 4 odpowiednie dane należy wczytywać w sposób zapobiegający ich utracie.
W myśl § 3 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury zmieniającego rozporządzenie w sprawie częstotliwości pobierania danych z tachografów cyfrowych i kart kierowców oraz warunków przechowywania tych danych z dnia [...] r. dane z tachografu cyfrowego podmiot pobiera:
co najmniej raz na 90 dni;
natychmiast:
przed trwałym bądź okresowym przekazaniem pojazdu innemu podmiotowi,
w sytuacji wadliwego funkcjonowania bądź uszkodzenia tachografu cyfrowego, umożliwiających jednakże pobranie zarejestrowanych w nim danych,
w przypadku wycofania pojazdu z tachografem cyfrowym z użytkowania;
3) w oznaczonym terminie - w przypadku żądania przez uprawnione organy administracji publicznej lub uprawnione podmioty.
Dane z tachografu cyfrowego mogą być pobierane częściej niż co 90 dni, jeżeli ich pobieranie zgodnie z ust. 1 pkt 1 stwarzałoby ryzyko utraty danych związanych z prowadzeniem pojazdu wykonującego przewóz drogowy.
Zebrany w sprawie materiał dowodowy w postaci protokołu kontroli, oraz danych z tachografu cyfrowego, wskazuje, że przedsiębiorca nie dokonał wczytania danych z urządzenia rejestrującego zainstalowanego w pojeździe o nr rej. P08F973 nr seryjny urządzenia [...] . Według danych znajdujących się na wydruku o nazwie "[...] data sczytywania danych z tachografu cyfrowego została przekroczona o [...] dni (ostatni odczyt miał miejsce w dniu [...] r.), w związku z tym, zdaniem organu II instancji, zgodne z prawem jest utrzymanie kary pieniężnej w wysokości 500 złotych za stwierdzone naruszenie na podstawie lp. 6.3.12 do załącznika nr 3 ustawy o transporcie drogowym.
Ustosunkowując się do zarzutu braku podstawy prawnej, która uzasadniałaby nałożenie na przedsiębiorcę karę, bowiem wykonywany przewóz był przewozem na potrzeby własne, organ II instancji wskazał, że zgodnie z zebranym materiałem dowodowym w sprawie pojazd, którym wykonywany był przewóz posiadał dopuszczalną masę całkowitą (dmc) [...] kg, co oznacza, że pojazd ten podlegał przepisom ustawy o transporcie drogowym. W chwili kontroli kierowca wykonywał niezarobkowy przewóz drogowy na potrzeby własne, który podlegał przepisom ustawy o transporcie drogowym. Nie był to przewóz w rozumieniu art. 3 ust h rozporządzenia 561/2006 czyli niehandlowy przewóz pojazdami lub zespołami pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 7,5 ton używanymi do niezarobkowego przewodu rzeczy, bowiem przewożone rzeczy były wyprodukowane przez skarżącą spółkę i przewożone w celu ich sprzedaży. W ocenie organu II instancji, strona nie przedstawiła w toku postępowania administracyjnego żadnych dowodów na powstanie takich okoliczności, które mogłyby obalić ustalenia organu I instancji. Wszystkie okoliczności sprawy związane z naruszeniem 6.3.12 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym były okolicznościami, na które przedsiębiorca miał wpływ i mógł je przewidzieć.
Pismem z dnia [...] r. I. , reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, złożyła skargę na ww. decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając jej naruszenie art. 92a ust. 1 w związku z art. 3 ust. 1 pkt 2 oraz art. 4 pkt 4 ustawy o transporcie drogowym poprzez nałożenie kary, pomimo że z brzmienia ww. przepisów wynika, że w przedmiotowej sprawie przepisy tej ustawy nie mają zastosowania.
W uzasadnieniu skargi wskazano, że w sprawie miał miejsce przewóz niezarobkowy, w związku z czym, niezależnie od tonażu pojazdu, w myśl art. 3 ust. 1 pkt 2 ustawy o transporcie drogowym, przepisy tej ustawy nie będą miały zastosowania, co oznacza, że brak jest podstaw prawnych do nałożenia na stronę skarżącą kary za wykroczenie, o którym mowa w zaskarżonej decyzji.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Sądowa kontrola zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazała, że akt ten, jak i poprzedzająca go decyzja organu I instancji, są zgodne z prawem, a zatem skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 10 ust. 5 lit. a) tiret pierwsze rozporządzenia (WE) nr 561/2006 przedsiębiorstwo transportowe używające pojazdów objętych zakresem niniejszego rozporządzenia i wyposażonych w urządzenie rejestrujące zgodne z załącznikiem IB do rozporządzenia (EWG) nr 3821/85 zapewnia wczytywanie danych z jednostki pojazdowej oraz karty kierowcy z częstotliwością określoną przez Państwo Członkowskie oraz wczytywanie odpowiednich danych częściej aby zapewnić wczytanie danych dotyczących wszystkich działań podejmowanych przez to przedsiębiorstwo lub dla niego. W myśl art. 10 ust. 5 lit. a) tiret drugie ww. rozporządzenia przedsiębiorstwa transportowe używające pojazdów objętych zakresem niniejszego rozporządzenia i wyposażonych w urządzenie rejestrujące zgodne z załącznikiem IB do rozporządzenia (EWG) nr 3821/85 zapewniają, aby wszystkie dane wczytane zarówno z jednostki pojazdowej jak i z karty kierowcy, były przechowywane przez co najmniej dwanaście miesięcy po ich zarejestrowaniu oraz na żądanie funkcjonariusza służb kontrolnych, były dostępne, bezpośrednio albo na odległość, na terenie tego przedsiębiorstwa.
Zgodnie z § 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 5 listopada 2010 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie częstotliwości pobierania danych z tachografów cyfrowych i kart kierowców oraz warunków przechowywania danych podmiot pobiera dane z tachografu cyfrowego co najmniej raz na 90 dni. Konsekwencją powyższego jest treść lp. 6. 3. 12 załącznika nr 3 do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, który sankcjonuje naruszenie obowiązku wczytywania danych z urządzenia rejestrującego karą pieniężną w wysokości 500 złotych za każdy pojazd.
Jednocześnie wskazać należy, że zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy przepisów tej ustawy nie stosuje się m.in. do przewozu drogowego wykonywanego pojazdami samochodowymi lub zespołami pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 3,5 tony w transporcie drogowym rzeczy oraz niezarobkowym przewozie drogowym rzeczy. W myśl art. 4 pkt 4 ww. ustawy "niezarobkowy przewóz drogowy" to przewóz na potrzeby własne - każdy przejazd pojazdu po drogach publicznych z pasażerami lub bez, załadowanego lub bez ładunku, przeznaczonego do nieodpłatnego krajowego i międzynarodowego przewozu drogowego osób lub rzeczy, wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej, spełniający łącznie następujące warunki:
a) pojazdy samochodowe używane do przewozu są prowadzone przez przedsiębiorcę lub jego pracowników,
b) przedsiębiorca legitymuje się tytułem prawnym do dysponowania pojazdami samochodowymi,
c) w przypadku przejazdu pojazdu załadowanego - rzeczy przewożone są własnością przedsiębiorcy lub zostały przez niego sprzedane, kupione, wynajęte, wydzierżawione, wyprodukowane, wydobyte, przetworzone lub naprawione albo celem przejazdu jest przewóz osób lub rzeczy z przedsiębiorstwa lub do przedsiębiorstwa na jego własne potrzeby, a także przewóz pracowników i ich rodzin,
d) nie jest przewozem w ramach prowadzonej działalności gospodarczej w zakresie usług turystycznych.
Dokonując wykładni powołanych przepisów Sąd stwierdza, wbrew stanowisku wyrażonemu w skardze, że przepisom ustawy o transporcie drogowym podlega niezarobkowy przewóz drogowy podejmowany i wykonywany pojazdami samochodowymi o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony.
Jak wynika z dokumentów zgromadzonych w aktach niniejszej sprawy w dniu [...] r., na ulicy [...] , przeprowadzona została kontrola drogowa pojazdu marki [...] o nr rej. [...] i dopuszczalnej masie całkowitej [...] kg. Zatrzymanym pojazdem w imieniu przedsiębiorcy kierował G. R. W chwili kontroli wykonywany był przewóz drogowy rzeczy z ładunkiem z K. do K. Kierowca okazał do kontroli wypis z zaświadczenia na wykonywanie krajowego przewozu drogowego rzeczy na potrzeby własne udzielonego spółce I. W toku kontroli pobrano dane z zainstalowanego w pojeździe cyfrowego urządzenia rejestrującego. W wyniku ich analizy stwierdzono, że w ciągu ostatnich 90 dni od daty kontroli nie dokonano pobrania danych z tego urządzenia. Ostatnie pobranie danych wykonano 11 sierpnia 2013 r.
Mając na uwadze powyższe, uznać należy, że wykonywany w dniu [...] r. niezarobkowy przewóz drogowy, z uwagi na użycie do niego pojazdu o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 3,5 tony, podlegał ustawie o transporcie drogowym.
Ponadto, w ocenie Sądu, zebrany w sprawie materiał dowodowy w postaci protokołu kontroli, oraz danych z tachografu cyfrowego, wskazuje, że przedsiębiorca nie dokonał wczytania danych z urządzenia rejestrującego zainstalowanego w ww. pojeździe. Według danych znajdujących się na wydruku z ww. urządzenia rejestrującego data sczytywania danych z tachografu cyfrowego została przekroczona o 794 dni. Mając na uwadze powyższe, za zasadne i zgodne z prawem należało uznać nałożenie na stronę skarżącą kary pieniężnej w wysokości 500 zł za stwierdzone naruszenie, o którym mowa w lp. 6.3.12 do załącznika nr 3 ustawy o transporcie drogowym.
Z tych względów, nie stwierdzając naruszenia prawa wymienionego w art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny - na podstawie art. 151 tej ustawy - skargę oddalił jako nieuzasadnioną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło