II SA/Sz 72/08

Dnia 25 września 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Sędzia NSA – Elżbieta Makowska po rozpoznaniu w dniu 25 września 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. Ś. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie z Jej skargi na decyzję Wojewody z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie wymeldowania p o s t a n a w i a: 1) zwolnić skarżącą od kosztów sądowych w sprawie ponad kwotę uiszczonego wpisu od skargi, 2) ustanowić adwokata. M.Ś. w dniu (...( wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. skargę na decyzję Wojewody z dnia (...(, w przedmiocie wymeldowania. Wezwana przez Sąd do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, skarżąca w dniu (...( uiściła na rachunek Sądu kwotę (...(. Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. wyrokiem z dnia (...(, oddalił skargę M.Ś. Skarżąca w dniu (...( wystąpiła do Sądu o sporządzenie uzasadnienia przedmiotowego orzeczenia. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II Sądu z dnia (...( wezwano skarżącą do uiszczenia opłaty kancelaryjnej w kwocie (...( za odpis orzeczenia z uzasadnieniem sporządzanym na skutek zgłoszonego żądania, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem ściągnięcia tej kwoty. Odpis zarządzenia doręczono stronie w dniu (...(. M.Ś. w dniu (...( (data nadania pisma w urzędzie pocztowym) złożyła do Sądu wniosek o przyznanie jej prawa pomocy, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu wniosku skarżąca powołała się na swoją trudną sytuację finansową i osobistą. Wnioskodawczyni wskazała bowiem, że jest osobą bezrobotną, zarejestrowaną w Powiatowym Urzędzie Pracy i posiada orzeczenie o niepełnosprawności II grupy. Odmówiono jej prawa do renty, a ona sama nie może podjąć zatrudnienia z uwagi na jej pogarszający się stan zdrowia (choroba kręgosłupa) oraz sytuację zdrowotną wychowywanej przez nią córki – L.Ż. Skarżąca wskazała także, że otrzymuje zasiłek pielęgnacyjny w kwocie (...(, zaś ojciec dziecka dopłaca do wynajętego przez nią pokoju oraz daje na utrzymanie córki kwotę (...(. Wnioskodawczyni podała również, że na utrzymanie swoje i dziecka posiada kwotę (...( miesięcznie, przy czym co miesiąc wydaje ok. (...( na leki dla córki. Z oświadczenia skarżącej o stanie rodzinnym, majątkowym i dochodach wynika, iż prowadzi ona wspólne gospodarstwo domowe wyłącznie z córką, nie posiada żadnych nieruchomości, rzeczy ruchomych ani zasobów finansowych, zaś jedynym źródłem dochodów wnioskodawczyni i jej dziecka jest zasiłek pielęgnacyjny w kwocie (...( oraz alimenty w wysokości (...(. Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. zważył, co następuje: Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej zwanej "P.p.s.a.", prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 P.p.s.a.). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, wówczas gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Zwolnienie od kosztów jest instytucją nadzwyczajną, stanowiącą pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie są w stanie uiścić kosztów sądowych. Do osób tych można zaliczyć bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź posiadane przez nie środki są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko podstawowe potrzeby życiowe. Ponadto ubiegający się o pomoc prawną powinien w każdym przypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Może się on zatem zwrócić o pomoc państwa dopiero, gdy poczynione w ten sposób oszczędności okazałyby się niewystarczające, a także gdy wnioskodawca ze względu na nadzwyczajne okoliczności, takie jak stan zdrowia, sytuację osobistą, rodzinną, wiek, zawód, nie ma realnych możliwości wykorzystania swej zdolności zarobkowej albo nie korzysta z niej z przyczyn społecznie uzasadnionych. Mając powyższe na uwadze, po analizie informacji zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy, stwierdzić należy, że zachodzą przesłanki do przyznania skarżącej prawa pomocy, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ponad kwotę uiszczonego wpisu od skargi oraz ustanowienie adwokata. Przedstawione we wniosku okoliczności, szczególnie stan majątkowy i sytuacja zdrowotna wnioskodawczyni dowodzą, iż nie jest ona w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Skarżąca jest osobą bezrobotną, z orzeczonym umiarkowanym stopniem niepełnosprawności. Na dochód jej rodziny składają się alimenty otrzymywane na córkę oraz zasiłek pielęgnacyjny w łącznej kwocie ok. (...(, przy czym co miesiąc wydatkuje ona ok. (...( na leki dla dziecka. Strona nie ma zatem możliwości, aby we własnych wydatkach poczynić stosowne oszczędności, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i córki. Uznając zatem, że w rozpatrywanej sprawie zachodzi podstawa do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a, Sąd orzekł jak na wstępie.