II SA/Sz 72/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Mysiak (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel, Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj, Protokolant starszy sekretarz sądowy Teresa Zauerman, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 11 maja 2017 r. sprawy ze skargi T. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia oddala skargę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. decyzją z dnia [...], nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (j.t.: Dz. U. z 2016 r. poz. 23), zwanej dalej "K.p.a.", oraz art. 79, art. 80, art. 82 i art. 85 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (j.t.: Dz.U. z 2016 r. poz. 788.), zwanej dalej "ustawą o u.i.o.ś.", po rozpatrzeniu odwołania T.H., od decyzji Wójta Gminy S. z dnia [...], nr [...] ustalającej środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia polegającego na wydobywaniu kruszywa naturalnego metodą odkrywkową ze złoża M. na działkach nr [...] obręb M., gmina S., utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu Kolegium podało, że Wójt Gminy S., po rozpatrzeniu wniosku S.G. prowadzącego działalność pod nazwą Przedsiębiorstwo A., o wydanie decyzji ustalającej środowiskowe uwarunkowania dla wyżej opisanego przedsięwzięcia oraz po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego określonego przepisami art. 71, art. 75 ust. 1 pkt 4, art. 80 ust. 1, art. 82 i art. 85 ust. 2 pkt 1 i ust. 3 ustawy o u.i.o.ś., określił środowiskowe warunkowania na realizację wnioskowanego przedsięwzięcia. Odwołanie od decyzji złożył T.H., władający sąsiednią działką nr [...] obręb M., wnosząc o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, zarzucając naruszenie: 1) art. 7 K.p.a. poprzez nie zebranie i nie rozpatrzenie całego materiału dowodowego w sposób pozwalający na ustalenie stanu faktycznego sprawy zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej; 2) art. 37 ustawy o u.i.o.ś. poprzez nie odniesienie się do uwag i wniosków składanych przez odwołującego się w trakcie prowadzonego postępowania. Rozpatrując wniesione odwołanie Kolegium ustaliło, że złożony przez S.G. w siedzibie organu I instancji w dniu [...] wniosek zawierał jako załączniki: kopię mapy ewidencyjnej gruntów w skali 1:2000 z naniesionymi granicami lokalizacji przedsięwzięcia; kopię mapy ewidencyjnej gruntów w skali 1:2000 z naniesionymi granicami lokalizacji przedsięwzięcia oraz obszaru jego oddziaływania; wypis z rejestru gruntów obejmujący teren przedsięwzięcia oraz raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko wraz z analizą akustyczną. W związku z powyższym organ I instancji zamieścił na stronie BIP Gminy S. w dniu [...] informację o wpłynięciu do siedziby Gminy wniosku z Przedsiębiorstwa A. o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach na wydobywanie kruszyw naturalnego ze złoża M. na działkach nr [...] obręb M.. Jednak z uwagi na niespójność numerów działek lokalizacji przedsięwzięcia, wynikającą z podziału działki nr [...] organ I instancji pismem z dnia [...] wezwał inwestora o przedłożenie aktualnej kopii mapy obrazującej stan faktyczny numeracji działek objętych wnioskowanym przedsięwzięciem. W dniu [...] przedłożono zaktualizowany raport oraz 3 kopie aktualnej mapy ewidencyjnej. Na ich podstawie organ I instancji ustalił wykaz stron postępowania w liczbie 22, którymi są właściciele działek objętych przewidywanym obszarem oddziaływania (w świetle art. 28 K.p.a. posiadają ono interes prawny, dający legitymację do udziału w postępowaniu). Pismem z dnia 9 maja 2016 r. organ I instancji, na podstawie art. 61 § 4 i art. 10 K.p.a., zawiadomił indywidualnie ustalone strony postępowania o wszczęciu postępowania w wyżej opisanej sprawie, wskazując miejsce gdzie można zapoznać się z dokumentacją sprawy w terminie 7 dni od daty doręczenia zawiadomienia. Dalej Kolegium podało, że zgodnie z przepisami art. 77 ustawy o u.i.o.ś. organ I instancji w dniu 29 maja 2016 r. wystąpił do organów współdziałających, tj. do RDOŚ w S., Wydział Spraw Terenowych w K. o dokonanie uzgodnienia warunków realizacji wnioskowanego przedsięwzięcia oraz do PPIS w K. o wydanie opinii co do jego realizacji, dołączając raport wraz z analizą akustyczną. Pismem z dnia [...] RDOŚ w S. WST w K. wezwał do uzupełnienia raportu w zakresie wskazanym w ww. piśmie. Po uzupełnieniu raportu o żądane dane, zostało wydane przez RDOŚ postanowienie w dniu [...], znak [...] uzgadniające warunki realizacji wnioskowanego przedsięwzięcie. W dniu [...] PPIS w K. wydał pozytywną opinię sanitarną znak [...]. Kolegium ustaliło również, że w trakcie postępowania przed organem I instancji w dniu [...] wpłynęło pismo T.H., właściciela działki nr [...], graniczącej z terenem planowanej kopalni, podnoszącego kwestię negatywnego oddziaływania kopalni kruszywa na teren jego działki o funkcji rekreacyjno-wypoczynkowej (zanieczyszczenie powietrza, hałas, obniżenie wód gruntowych). Zdaniem Kolegium organ I instancji, przed wydaniem decyzji środowiskowej przeprowadził postępowania zgodnie z przepisami ustawy o u.i.o.ś., w tym zapewnił możliwość udziału stron w postępowaniu, czego dowodem jest wniesione przez skarżącego pismo w dniu [...]. Oceniając natomiast wywiązanie się organu z obowiązków nałożonych art. 33 i art. 34 ustawy o u.i.o.ś. Kolegium zwróciło uwagę, iż społeczność lokalna została zawiadomiona o przedmiotowym przedsięwzięciu dopiero po zakończeniu postępowania obwieszczeniem z dnia 29 lipca 2016 r. Niemniej jednak istotną okolicznością w tej sprawie jest to, iż zaskarżoną decyzję wydano w dniu [...] czyli dopiero po 31 dniach od dnia wywieszenia obwieszczenia na tablicach ogłoszeń: w siedzibie Gminy S. w miejscowości M. oraz na stronie BIP Gminy S.. Zatem społeczność lokalna miała możliwość przez okres 1 miesiąca we wskazanym w obwieszczeniu miejscu, zapoznać się z całością zgromadzonej dokumentacji, wnieść swoje uwagi i wnioski przed wydaniem decyzji w dniu [...]. Lecz jak wynika z akt sprawy, z tej możliwości społeczność lokalna nie skorzystała. Według Kolegium decyzja organu I instancji spełnia też wszystkie wymogi wynikające z przepisów art. 80 i art. 82 ustawy o u.i.o.ś. oraz art. 10 w związku z art. 81 i art. 107 § 3 K.p.a. Zgodnie bowiem z art. 82 ustawy o u.i.o.ś., w pkt 1.1. wskazano w jej sentencji rodzaj i miejsce realizacji przedsięwzięcia; w pkt 1.2. warunki wykorzystywania terenu w fazie realizacji i eksploatacji lub użytkowania przedsięwzięcia, ze szczególnym uwzględnieniem konieczności ochrony cennych wartości przyrodniczych, zasobów naturalnych i zabytków oraz ograniczenia uciążliwości dla terenów sąsiednich; wyniki przeprowadzonego postępowania w sprawie o.o.ś.; nałożono na inwestora obowiązki w zakresie ochrony cennych przyrodniczo obszarów. Zwrócono uwagę na prowadzenie prac ziemnych poza sezonem lęgowym ptaków, w okresie 1 września - 28 luty; na terenie kopalni nie prowadzić tankowania samochodów i maszyn; transport kopaliny realizować w sposób uniemożliwiający jej wywiewanie (przykrycie plandeką); w pkt 1.3. w ustalono wymagania dotyczące ochrony środowiska, w tym m.in., iż złoże kruszywa eksploatować dwoma piętrami roboczymi, a nadkład ze złoża usuwać z odpowiednim wyprzedzeniem. W pkt II sentencji decyzji organ orzekł o odstąpieniu od konieczności utworzenia obszaru ograniczonego użytkowania, zaś w pkt III organ orzekł, iż nie ma konieczności przeprowadzenia ponownej oceny o.o.ś. W pkt IV orzeczono, iż charakterystyka przedsięwzięcia stanowi załącznik do decyzji jako jej integralna cześć. W uzasadnieniu decyzji odniesiono się szeroko do zastosowanej technologii wydobywania kruszywa naturalnego, wyszczególniając poszczególne jej procesy, zamaszynowienie wydobycia kruszywa, czas pracy maszyn 600 - 2200, szeroko opisano wyniki analizy akustycznej wskazując, iż dopuszczalny poziom hałasu dla najbliższej zabudowy mieszkaniowej wynoszący 55 dB nie będzie przekroczony zgodnie normatywem określonym w rozporządzeniu Ministra Środowiska w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku; dokonano też charakterystyki środowiska gruntowo-wodnego działek nr [...] objętych przedsięwzięciem; w części końcowej uzasadnienia zawarł informację, iż teren wnioskowanego przedsięwzięcia nie jest objęty miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Załącznikiem do decyzji jest charakterystyka przedsięwzięcia. Kolegium wskazało również, że zapoznało się z ustaleniami raportu, w kontekście czy spełnia on wymogi art. 66 ustawy o u.i.o.ś. i stwierdziło, iż raport został uzupełniony na wezwanie z dnia [...] RDOŚ S. WST w K., co oznacza, że raport ten został ostatecznie pozytywnie zweryfikowany przez wyspecjalizowany i właściwy merytorycznie organ ochrony środowiska. Odnosząc się do zarzutów odwołania Kolegium zauważyło, że na tym etapie postępowania są one przedwczesne, natomiast mogą być przedmiotem postępowania prowadzonego przez organy właściwe w sprawie warunków zabudowy i w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę. Decyzja środowiskowa stwierdza tylko, że na określonym terenie, po spełnieniu określonych warunków, dane przedsięwzięcie może być realizowane. T.H. zaskarżył powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S., zarzucając jej naruszenie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, w szczególności art. 7 K.p.a. wyrażającego zasadę prawdy obiektywnej, art. 15 K.p.a. wyrażającego zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, art. 77 K.p.a. zobowiązującego organy administracji publicznej zebrać i rozpatrzyć cały zebrany materiał w sposób wyczerpujący, art. 107 K.p.a. oraz art. 37 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, które to uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 K.p.a.) tj.: - niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego, - nieprzeprowadzenie po raz drugi postępowania wyjaśniającego przez SKO w Koszalinie, - pominięcie zgłaszanych uwag i wniosków przez skarżącego, - pobieżne ustosunkowanie się do zarzutów skarżącego. W związku z powyższym wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Wójta Gminy S. [...] z dnia [...] i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu podniósł, że zarówno organ pierwszej jak i drugiej instancji nie odniósł się do podnoszonych przez niego w piśmie z dnia [...] kwestii, które mają istotny wpływ dla uwarunkowania środowiskowego inwestycji oraz słusznego interesu skarżącego. Wyjaśnienia inwestora, które były podstawą wydania decyzji na szczeblu pierwszej instancji z dnia [...] są niepełne i pobieżne. Niepoparte konkretnymi danymi, nieodnoszące się w większości merytorycznie do podnoszonych kwestii. Wręcz pominięto np. kwestie oddziaływań akustycznych. Kolegium w swojej decyzji nie odniosło się również w uzasadnieniu do odwołania strony skarżącej z dnia [...]. Skarżący nie miał możliwości odniesienia się do pisma procesowego inwestora, które wpłynęło do Kolegium w dniu [...], na które Kolegium powołuje się utrzymując zaskarżoną decyzję w mocy. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t.: Dz. U. z 2016 r. poz. 1066 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.). W niniejszej sprawie postępowanie w przedmiocie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcia prowadzone było w oparciu o przepisy ustawy o u.i.o.ś. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. w sposób szczegółowy wskazało i przytoczyło właściwe przepisy tej ustawy zastosowane w niniejszej sprawie. Obowiązkiem organu wydającego zaskarżoną decyzję jest ustalenie, czy planowane przedsięwzięcie nie wiąże się z nadmiernym zagrożeniem dla środowiska, czy podjęte zostały niezbędne kroki w celu zminimalizowania szkodliwego wpływu przedsięwzięcia na środowisko i czy nie zachodzą określone prawem przesłanki uniemożliwiające podjęcie określonej działalności na terenie objętym zamierzeniem inwestycyjnym. Wydając zaskarżoną decyzję organ dysponował raportem oddziaływania na środowisko, uzupełnionym w toku postępowania. Została przeprowadzana ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko (art. 61 ust.1 i 2 ustawy o u.i.o.ś.), a przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach organ właściwy do wydania tej decyzji uzgodnił warunki realizacji przedsięwzięcia z Regionalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska w S. i zasięgnął opinii Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Ś. (art. 77 ustawy o u.i.o.ś.). Oceniając postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w S. z dnia [...] o uzgodnieniu warunków realizacji przedsięwzięcia Sąd stwierdza, że organ w sposób szczegółowy wyjaśnił stan faktyczny sprawy, a także zgodnie z obowiązującymi przepisami określił warunki realizacji przedsięwzięcia, zarówno na etapie realizacji, jak i jego eksploatacji. Wyznaczył także konkretne obowiązki inwestora w zakresie zapobiegania oraz ograniczania oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, a także rekultywacji terenu poeksploatacyjnego w kierunku wodnym. W ocenie Sądu, w prowadzonym postępowaniu organy miały na uwadze obowiązek dbałości o przyrodę, będącą dziedzictwem i bogactwem narodowym. Poddały analizie złożony w sprawie raport o oddziaływaniu na środowisko, pod kątem wpływu planowanego przedsięwzięcia na środowisko oraz zdrowie i warunki życia ludzi, wzajemne oddziaływanie między tymi elementami, możliwości oraz sposoby zapobiegania i zmniejszania negatywnego oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, a w tym ochrony lęgów brzegówki (art. 62 ust. 1 ustawy o u.i.o.ś.). Raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko powinien zawierać informacje, o których mowa w art. 66 ust. 1 ustawy o u.i.o.ś. Stwierdzić należy, że przedłożony w sprawie raport wraz z uzupełnieniem informacje te zawiera. Do raportu dołączona została "Analiza akustyczna i ocena zanieczyszczenia środowiska hałasem dla kopalni kruszyw M." - sporządzona przez biegłego w zakresie ocen oddziaływania na środowisko o specjalności widzącej hałas, wibracje, promieniowanie. Zasada prawdy obiektywnej obliguje organ do wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności stanu faktycznego, a zwłaszcza oceny, czy raport uwzględnia wszystkie potencjalne zagrożenia środowiskowe związane z realizacją planowanej inwestycji. Jest to niezbędne do wyznaczenia konkretnych wymagań ochrony środowiska, które muszą być uwzględnione na kolejnych etapach procesu inwestycyjnego, m.in. w pozwoleniu na budowę. W efekcie organy ustaliły, że realizacja przedsięwzięcia jedynie w niewielkim stopniu będzie ingerowała w środowisko, a jego lokalizacja w pobliżu już istniejącej i projektowanej kopalni z pewnością ma znaczenie dla środowiska, jednakże ze względu na jego skalę i zwiane z nią nieznaczne oddziaływanie nie przewiduje się wystąpienia kumulacji oddziaływań. Z dokumentacji tej wynika w szczególności, że realizacja planowanej inwestycji nie wiąże się z wystąpieniem przekroczenia standardów jakości środowiska w zakresie stężenia gazów i pyłów oraz poziomów hałasu. Wszelka ingerencja w siedliska przyrodnicze znajdujące się w obszarze zainwestowania została szczegółowo omówiona i wyjaśniona. Zarówno przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia, jak i treść uzgodnienia i opinii wydanych przez uprawnione organy pozwoliły na wyznaczenie konkretnych wymagań ochrony środowiska, które muszą być uwzględnione na kolejnych etapach procesu inwestycyjnego, m.in. w pozwoleniu na budowę. Mając na uwadze powyższe za chybiony uznać należało zarzut skargi niedokładnego wyjaśnienia przez organy stanu faktycznego sprawy. Nieuzasadnione jest również oczekiwanie skarżącego, bowiem nie wynikające z przepisów prawa, że rozpatrując wniesione odwołanie organ II instancji po raz drugi przeprowadzi postępowanie wyjaśniające. Co do zasady organ II instancji orzeka w oparciu o materiał dowodowy zgromadzony przez organ I instancji (art. 133 K.p.a.) i tylko w miarę potrzeby może przeprowadzić uzupełniające postępowanie dowodowe (art. 136 K.p.a.). Zgromadzony przez organ I instancji materiał dowodowy, tj. uzupełniony raport wraz z analiza akustyczną, jak już wcześniej wskazano, był wystarczający do ustalenia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia polegającego na wydobywaniu kruszywa naturalnego metodą odkrywkową ze złoża M.. Chybiony jest również zarzut skargi, że organy pominęły podnoszoną przez skarżącego w trakcie postępowania kwestię oddziaływania akustycznego na jego działkę. W aktach administracyjnych znajduje się analiza akustyczna, która obrazuje zasięg oddziaływania hałasu emitowanego przez planowane przedsięwzięcie na sąsiednie nieruchomości, w tym działkę skarżącego. Wynika z niej, że działka skarżącego znajduje się poza zasięgiem ponadnormatywnego poziomu hałasu jaki będzie emitowała planowana kopalnia kruszywa. Jednocześnie w analizie tej uwzględniono już istniejącą w pobliżu kopalnię kruszywa oraz ewentualną kolejną kopalnię ze złoża położonego w pobliżu. Nie zasługuje też na uwzględnienie kolejny zarzut skargi, tj. naruszenia art. 37 ustawy o u.o.i.ś. Z akt sprawy wynika, że społeczność lokalna została zawiadomiona obwieszczeniem z dnia 29 lipca 2016 r. o zebraniu materiałów i dowodów w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla planowanego przedsięwzięcia oraz o możliwości zapoznania się z dokumentacją sprawy wskazując miejsce gdzie można było zapoznać się z dokumentacją sprawy, jak też składania uwag i wniosków w terminie 21 dni od daty podania do publicznej wiadomości. Obwieszczenie zostało wywieszone w siedzibie organu, na tablicy ogłoszeń w miejscowości M. oraz umieszczone na stronie BIP Gminy S., co zostało potwierdzone podpisem pracownika Urzędu Gminy S.. W uzasadnieniu decyzji organ podał, że społeczność lokalna nie zgłosiła żadnych uwag, ani wniosków. Natomiast wcześniej złożone przez skrzącego pismo z dnia [...], jak wynika z uzasadnienia zaskrzonej decyzji, było przedmiotem rozważań organu. Jednak skoro wskazywane w nim negatywne oddziaływanie na działkę skarżącego nie występuje, to nie mogło ono przynieść skutku w postaci odmowy wydania pozytywnej decyzji dla wnioskodawcy. Sąd nie dopatrzył się również innych nieprawidłowości w działaniu organów, zarówno w kwestii ustalenia stanu faktycznego sprawy, jak i zastosowania do jego oceny przepisów prawa, albowiem ocena ta została dokonana przy uwzględnieniu wszystkich okoliczności sprawy. Innymi słowy - w przywołanych okolicznościach, brak jest podstaw do zakwestionowania zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, która zapadła na skutek wyczerpującego wyjaśnienia sprawy, na podstawie zgromadzonych i potrzebnych do jej rozstrzygnięcia dowodów, właściwej ich oceny oraz prawidłowych rozważań faktycznych i prawnych organu odwoławczego, zawartych w jej uzasadnieniu (art. 107 § 3 K.p.a.). W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w S., na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił.