II SA/Sz 743/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Dolecki (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Stefan Kłosowski,, Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska, Protokolant Joanna Białas-Gołąb, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 08 grudnia 2010r. sprawy ze skargi Gminy na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia oddala skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w S., postanowieniem z dnia [...] r., nr [...] wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 144 kpa, art. 18 , art. 23 § 1, art. 64a § 1 pkt 1, art. 121 § 3 i 4, art. 122 § 2 i 3 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz.U. z 2005 r., Nr 229, poz. 1954 z późn. zm.) i na podstawie art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 z późn. zm.) po rozpatrzeniu zażalenia Gminy D. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. nakładające na Gminę D. grzywnę w wysokości [...] zł w celu przymuszenia do wykonania obowiązku określonego w decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...]r., tj. doprowadzenia do odpowiedniego stanu technicznego hali widowiskowo-sportowej położonej w D. przy ul. R., poprzez wykonanie robót remontowych ujętych w ekspertyzie z [...] r., - uchylił zaskarżone postanowienie w części dotyczącej wysokości nałożonej grzywny i nałożył grzywnę w celu przymuszenia w wysokości [...] zł. Uzasadniając motywy podjętego rozstrzygnięcia organ opisał, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z dnia [...]r. nakazał Gminie D. jako właścicielowi doprowadzić do odpowiedniego stanu technicznego halę sportową w D., przy ul. R., przez wykonanie pod nadzorem osoby uprawnionej, robót remontowych określonych w ekspertyzie. Decyzja ta stała się ostateczna. Następnie decyzją z dnia[...]. organ powiatowy zmienił tę decyzję w zakresie terminu jej wykonania, ustalając nowy termin wykonania obowiązku do dnia [...]r. Decyzja ta także stała się ostateczna. Gmina w wyznaczonym terminie nie wykonała nałożonego obowiązku, dlatego organ powiatowy upomnieniem z dnia [...] r. wezwał ją do wykonania nakazanego obowiązku. Pomimo upomnienia obowiązku nie wykonano, w związku z czym Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. działając jako organ egzekucyjny, wystawił tytuł wykonawczy z dnia [...]r. i postanowienie z tej samej daty wymierzające grzywnę w celu przymuszenia. Nie zgadzając się z podjętym rozstrzygnięciem Gmina D. złożyła zażalenie wnosząc o jego uchylenie. Skarżąca podniosła, iż od początku użytkowania hali były problemy z jej właściwym stanem technicznym. Nie mogąc wyegzekwować ich usunięcia od wykonawcy, od [...] r. Gmina sama podejmuje działania zmierzające do rozpoczęcia robót remontowych, a w [...] r. dokonano kontrolny pomiar dźwigarów. Z aktualnych przeglądów i ekspertyzy wynika, że w obecnym stanie nie ma zagrożenia dla użytkowania hali, ale należy ją monitorować. W budżecie Gminy na [...] r. uwzględnione zostały środki na rozpoczęcie prac remontowych, przyjęto także szczegółowy harmonogram tych prac. W świetle powyższego w ocenie Gminy przymuszanie jej do prowadzenia remontu hali w trybie egzekucyjnym jest bezzasadne. Przechodząc do oceny merytorycznej organ odwoławczy podał, że grzywna w celu przymuszenia nałożona została dla wyegzekwowania obowiązku orzeczonego w ostatecznej decyzji administracyjnej, którego zobowiązana nie wykonała dobrowolnie, pomimo upomnienia. Postępowanie organu powiatowego było zasadne i zgodne z przepisami prawa. Zgodnie z art. 121 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji każdorazowo nałożona grzywna nie może przekraczać kwoty [...] zł, a w stosunku do osób prawnych i jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej kwoty [...] zł, z zastrzeżeniem przypadków, gdy egzekucja dotyczy nakazu rozbiórki budynku. Organ egzekucyjny ustalając wysokość grzywny obowiązany jest zachować zasady ogólne postępowania egzekucyjnego administracji, a w szczególności zasadę racjonalnego działania – art. 7 § 2 cyt. ustawy, zasadę niezbędności – art. 7 § 3 tej ustawy. Ze wskazanych zasad wynika obowiązek zastosowania wobec zobowiązanego takiej dolegliwości, która jest niezbędna do realizacji ciążącego na nim obowiązku i zaprzestania stosowania tej dolegliwości , jeżeli obowiązek zostanie spełniony. W świetle powyższego w ocenie organu wysokość orzeczonej grzywny ustalona została zgodnie z obowiązującymi przepisami. Organ rozpatrując zażalenie wziął jednak pod uwagę, że zobowiązana podjęła działania zmierzające do wykonania nałożonego obowiązku, dlatego obniżył kwotę grzywny. Odnośnie zarzutów podniesionych w zażaleniu organ wskazał, iż zarzuty te jako dotyczące zasadności wydania egzekwowanej decyzji, nie mogą zostać rozpoznane na etapie postępowania egzekucyjnego. Na uwzględnienie nie zasługują również zarzuty skarżącej, że podejmuje ona działania zmierzające do doprowadzenia obiektu do odpowiedniego stanu technicznego, bowiem skarżąca znała termin w jakim winien zostać wykonany nałożony obowiązek oraz konsekwencje jego niewykonania. Na powyższe postanowienie Gmina D. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. Nie zgadzając się z opisanym rozstrzygnięciem wniosła o jego uchylenie w całości, zarzucając mu błąd w ustaleniach faktycznych, polegający na wadliwym przyjęciu, że w stosunku do Gminy zachodzą podstawy do nałożenia grzywny w celu przymuszenia, podczas, gdy Gmina na bieżąco podejmuje działania zmierzające do doprowadzenia hali do stanu zgodnego z zaleceniami PINB wymienionymi w decyzji z dnia [...] r. Dalej skarżąca wywiodła, że organ w wydanym rozstrzygnięciu nie ustosunkował się do wszystkich zarzutów podnoszonych przez stronę w postępowaniu, m.in. brak odniesienia organu do tego, że wykonano już kosztorys, trwa procedura przetargowa, a przystąpienie do remontu nastąpi zgodnie z harmonogramem. W ocenie skarżącej stanowisko organu ograniczyło się jedynie do sprawozdania a następnie przytoczenia zastosowanych przepisów, organ nie wyjaśnił także jakimi przesłankami kierował się przy ustalaniu wysokości grzywny, co pozwala na postawienie zarzutu dowolności w tym zakresie. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego nie znajdując podstaw do zmiany wydanego rozstrzygnięcia, wniósł o oddalenie skargi jako bezzasadnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Wojewódzki Sąd Administracyjny dokonujący zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) kontroli zaskarżonego postanowienia w aspekcie jego zgodności z prawem uznał, że nie narusza ono obowiązujących przepisów. Przy czym należy podkreślić, że przedmiotem skargi jest postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia i tylko to postanowienie podlega ocenie Sądu. Organ egzekucyjny – a tym samym Sąd badający legalność zaskarżonego postanowienia - nie może dokonywać oceny ostatecznej decyzji nakazującej doprowadzenie do odpowiedniego stanu technicznego przedmiotowego obiektu i stanowiącej tytuł wykonawczy. Zgodnie bowiem z art. 29 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Zgodnie z art. 33 pkt 1 czy art. 59 pkt 2 tej ustawy, organ egzekucyjny jest zobowiązany zbadać, czy wierzytelność jeszcze istnieje. Taka sytuacja nie miała jednak miejsca w kontrolowanym postępowaniu, a organ wywiązał się należycie z tak rozumianego obowiązku badania dopuszczalności egzekucji. Zaskarżone postanowienie wydane zostało w celu egzekucji obowiązku określonego w ostatecznej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. nakazującej doprowadzenie do odpowiedniego stanu technicznego hali sportowej w D., przy ul. R. Bezsporne było bowiem, że skarżący nie wykonał egzekwowanego obowiązku w czasie gdy doszło do doręczenia mu tytułu wykonawczego. Wbrew twierdzeniu skarżącej za jego wykonanie, nie można uznać działań zmierzających do jego wykonania. Dalej należy wskazać, że zgodnie z art. 119 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, grzywnę w celu przymuszenia nakłada się, gdy egzekucja dotyczy spełnienia przez zobowiązanego obowiązku znoszenia lub zaniechania albo obowiązku wykonania czynności, a w szczególności czynności której z powodu jej charakteru nie może spełnić inna osoba za zobowiązanego. Zgodnie z art. 121 § 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, jeżeli egzekucja dotyczy spełniania przez zobowiązanego obowiązku wynikającego z przepisów prawa budowlanego grzywna w celu przymuszenia jest jednorazowa. W myśl zaś art. 121 § 2 tej ustawy każdorazowo nałożona grzywna nie może przekraczać kwoty [...] zł, a w stosunku do osób prawnych i jednostek organizacyjnych nie posiadających osobowości prawnej kwoty [...] zł. Przy czym podkreślić należy, że grzywna ta nie stanowi kary, lecz środek mający na celu przymuszenie do wykonania obowiązku wynikającego z ostatecznej decyzji. Stosownie bowiem do treści art. 125 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w razie wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym, nałożone, nieuiszczone lub nieściągnięte grzywny w celu przymuszenia podlegają umorzeniu, a postanowienie w tej kwestii wydaje organ egzekucyjny na wniosek zobowiązanego. Nadto na wniosek zobowiązanego, który wykonał obowiązek, grzywny uiszczone lub ściągnięte w celu przymuszenia mogą być w uzasadnionych przypadkach zwrócone w części lub w całości. Przy egzekucji dotyczącej spełnienia obowiązku wynikającego z przepisów prawa budowlanego z uwagi na charakter tego postępowania organ egzekucyjny ma możliwość zastosowania jednego z dwóch środków egzekucyjnych: nałożenia grzywny w celu przymuszenia oraz wykonania zastępczego. Organ dokonując wyboru właściwego środka egzekucyjnego w okolicznościach danej sprawy powinien kierować się zasadami postępowania egzekucyjnego określonymi w art. 7 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Analiza zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego prowadzi do wniosku, że zaskarżone postanowienie wydane zostało zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, a organy nie naruszyły opisanych zasad postępowania. Przede wszystkim wskazać należy, iż skarżąca nie wykonała nałożonego na nią decyzją ostateczną z dnia [...] r. obowiązku, w związku z czym wystawiono tytuł wykonawczy w dniu [...] r. Skoro zaś istnieje tytuł wykonawczy w postaci ostatecznej decyzji o nakazie doprowadzenia do odpowiedniego stanu technicznego hali sportowej, to organ egzekucyjny jest nie tylko uprawniony, ale zobowiązany do podjęcia środków celem wyegzekwowania tego obowiązku. W związku z powyższym nałożenie grzywny należy uznać za uzasadnione. Nie można podzielić także zarzutu skarżącej, że przy ustalaniu wysokości grzywny organ kierował się dowolnością, prawidłowo bowiem Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wyjaśnił, że grzywna w celu przymuszenia, by spełnić swój cel musi być dla zobowiązanej dotkliwa na tyle, by skłonić ją do wykonania obowiązku. Zasadnie także przyjął, że kwota [...] zł będzie adekwatna do sytuacji, gdyż zobowiązana Gmina przez [...] lata od wydania decyzji ostatecznej o nakazie doprowadzenia do odpowiedniego stanu hali widowiskowo-sportowej, nie wypełniła tego obowiązku. Organ dodatkowo wziął pod uwagę działania zmierzające do wykonania tego obowiązku czemu dał wyraz zmniejszając kwotę grzywny ustaloną przez organ I instancji. Mając powyższe na uwadze należało stwierdzić, że zaskarżone postanowienie jest zgodne z obowiązującymi przepisami prawa, a postępowanie w toku którego zostało wydane przeprowadzone zostało prawidłowo. W tym stanie rzeczy skargę jako niezasadną na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) należało oddalić.