II SA/Sz 746/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Dolecki Sędziowie Sędzia NSA Stefan Kłosowski Sędzia WSA Maria Mysiak (spr.) Protokolant Krzysztof Chudy po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 września 2007r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa A. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego dotyczącego nałożenia kary z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu I. stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia, II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu, III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego Przedsiębiorstwa A. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] r., Nr [...], na podstawie art. 59g ust. 1 w związku z art. 57 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.), art. 123 § 1, art. 124 i 125 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, ze zm.) wymierzył Spółce A., jako właścicielowi, karę w wysokości [...] z tytułu nielegalnego użytkowania budynku usługowo – handlowego ze zbiornikiem bezodpływowym, zlokalizowanego na działce nr[...], położonej przy ul. [...]. W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, że Burmistrz Miasta w dniu [...] r. wydał decyzję udzielającą S. K. pozwolenia na budowę i zatwierdzającą projekt budowlany na budowę budynku usługowo – handlowego z przeznaczeniem na sklep z artykułami motoryzacyjnymi, mini bar, rozbudowę wiaty będącej zadaszeniem dystrybutorów paliw oraz budowę zbiornika bezodpływowego na działce nr [...] położonej w [...]. Inwestor po zrealizowaniu inwestycji nie wystąpił do właściwego organu z wnioskiem o udzielenie pozwolenia na użytkowanie. Następnie "Przedsiębiorstwo A., nowy właściciel ww. stacji paliw, otrzymała od Burmistrza Miasta decyzję nr [...], z dnia [...] r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę zbiorników na gaz propan – butan wraz z wykonaniem zadaszenia nad nimi oraz przebudową zadaszenia nad istniejącymi dystrybutorami paliw na powyższej działce. Organ powiatowy przyjął do użytkowania od dnia [...] r. obiekt objęty decyzją z dnia 1[...] r. Jednocześnie stwierdził, że w swoim archiwum nie posiada dokumentów potwierdzających przyjęcie do użytkowania pawilonu handlowo-usługowego. Również dokumentów takich nie ma w Starostwie Powiatowym . Na podstawie powyższego organ przyjął, iż przystąpienie do użytkowania obiektu budowlanego nastąpiło z naruszeniem przepisów art. 55 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Uzasadniając wysokość wymierzonej grzywny organ wskazał, że zgodnie z art. 57 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane w przypadku stwierdzenia przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego lub jego części z naruszeniem przepisów art. 54 i 55, właściwy organ wymierza karę z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego. Do kary stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące kar, o których mowa w art. 59f ust. 1, z tym, że stawka podlega dziesięciokrotnemu podwyższeniu. Zgodnie z powołanym art. 59f ust. 1 ustawy Prawo budowlane karę stanowi iloczyn stawki opłaty, współczynnika kategorii obiektu budowlanego i współczynnika wielkości. Natomiast wg art. 59f ust. 2 tej ustawy stawka opłaty wynosi [...] zł, a wg art. 59f ust. 3 kategorie obiektów, współczynnik kategorii obiektu oraz współczynnik wielkości obiektu określa załącznik do ww. ustawy. Mając powyższe na uwadze kara z tytułu nielegalnego użytkowania ww. budynku usługowo – handlowego wynosi [...] zł. Na ww. postanowienie zażalenie złożyła Spółka A. – zażalenie podpisane zostało przez dwóch pracowników Spółki nie będących członkami zarządu. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie: - przepisów postępowania, tj. art. 6 K.p.a., poprzez oczywiste naruszenie zasady lex retro non agit i orzeczenie przez organ o obowiązku skarżącego nie na podstawie przepisów obowiązujących w czasie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...] r. i rozpoczęcia użytkowania budynku lecz na podstawie przepisów obowiązujących w czasie wydawania zaskarżonego postanowienia, - prawa materialnego, tj. art. 54 ust. 1 w zw. z art. 55 ustawy Prawo budowlane, przez przyjęcie, że inwestor miał obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie, pomimo że ani obowiązujące wówczas prawo, ani decyzja o pozwoleniu na budowę nie nakładały na inwestora takiego obowiązku. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] r., Nr [...], wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.) umorzył postępowanie odwoławcze. W uzasadnieniu organ II instancji podał, że jak wynika z akt sprawy, inwestorem przedmiotowego przedsięwzięcia, a więc stroną w prowadzonym postępowaniu jest Spółkę A., której wydane postanowienie wymierzyło karę z tytułu nielegalnego użytkowania budynku usługowo-handlowego ze zbiornikiem bezodpływowym, posadowionego na działce nr [...], położonej przy ul. [...]. Ponieważ skarżący w toku postępowania administracyjnego nie przedłożyli stosownego dokumentu uprawniającego ich do występowania w imieniu Spółki, na mocy art. 28 K.p.a. zostali pozbawieni przymiotu strony, tym samym prawa wniesienia skutecznego zażalenia na postanowienie organu I instancji. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższe postanowienie wniosła, działająca przez pełnomocnika Spółka A. Pełnomocnik Spółki zaskarżonemu postanowieniu zarzucił niezgodność z prawem w postaci: 1. naruszenia prawa procesowego, tj. art. 28 K.p.a., poprzez pozbawienie Spółki A. przymiotu strony, a tym samym prawa wniesienia skutecznego zażalenia na postanowienie organu I instancji, 2. naruszenie prawa procesowego, tj. art. 64 § 2 K.p.a. poprzez: a). przyjęcie, że brak załączenia – do wniesionego zażalenia – stosownego dokumentu uprawniającego do występowania w imieniu Spółki winno skutkować pozbawieniem Spółki A. przymiotu strony, a tym samym prawa wniesienia skutecznego zażalenia, b). brak wezwania skarżącego do usunięcia w terminie 7 dni braków zażalenia z pouczeniem, że nieusunięcie braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania; 3. naruszenia prawa procesowego, tj. art. 138 § 1 pkt 3 K.p.a., poprzez umorzenie postępowania odwoławczego w drodze postanowienia, a nie decyzji. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, wyjaśniając że zarzut pozbawienia Spółce A. przymiotu strony, a tym samym skutecznego wniesienia odwołania, jest bezzasadny, gdyż wniesione zażalenie z dnia [...] r. zostało rozpatrzone przez organ odwoławczy w skutecznym postępowaniu zażaleniowym z dnia [...] r., znak: [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, chociaż zarzuty w niej podniesione byłyby zasadne, gdyby Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego nie wydał w dniu [...] r. postanowienia Nr [...]. We wspomnianym postanowieniu organ odwoławczy, po rozpatrzeniu zażalenia Spółki A., utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Z powyższego wynika, że zaskarżonym aktem (nazwanym postanowieniem chociaż w istocie jest to decyzja administracyjna, bowiem jest to rozstrzygnięcie co do istoty sprawy, dla którego nie przewidziano formy postanowienia) organ odwoławczy rozpatrzył drugi raz tą samą sprawę, a mianowicie zażalenie Spółki A. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., Nr [...], w przedmiocie nałożenia kary z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego. Przy tym bez znaczenia jest okoliczność, że rozpatrując drugi raz zażalenie tego samego podmiotu na to samo postanowienie organ II instancji umorzył postępowanie odwoławcze (powinno być zażaleniowe). Podjęcie dwóch różnych rozstrzygnięć nie zmienia faktu, że dwukrotnie rozpatrzył tą samą sprawę. Bowiem o tożsamości sprawy decyduje tożsamość przedmiotu oraz podmiotu postępowania przy niezmienionym stanie faktycznym i prawnym. W przedmiotowej sprawie wszystkie wymienione elementy są identyczne z elementami sprawy zakończonej postanowieniem z dnia [...] r., Nr [...]. Oznacza to, że zaskarżone postanowienie dotknięte jest wadą nieważności wskazaną w przepisie art. 156 § 1 pkt 3 w związku z art. 126 Kodeksu postępowania administracyjnego i jako takie winno być wyeliminowane z obrotu prawnego. Dlatego należało skargę uwzględnić i na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzec jak w pkt I sentencji. W kwestii wykonalności Sąd orzekł na podstawie przepisu art. 152, a o kosztach na podstawie art. 200 ww. ustawy.