II SA/Sz 746/18

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Szczecinie Bożena Gonzalez Perea po rozpoznaniu w dniu 25 października 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. K. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie z kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie Jego skargi na decyzję Wojewody Z. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania p o s t a n a w i a oddalić wniosek Wyrokiem z dnia 13 września 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę R. S. na decyzję Wojewody Z. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania. Skarżący w ustawowym terminie złożył wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Jednocześnie wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu wniosku wyjaśnił, że nie stać go na ustanowienie adwokata i opłacenie skargi kasacyjnej. Podał, że prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, ma [...] lat, nie posiada mieszkania, mieszka w wynajętym pokoju, nie ma stałej pracy, a jego dochody z tytułu zlecenia wynoszą ok. [...] zł miesięcznie. Ponadto ponosi koszty związane z leczeniem i rehabilitacją. Wezwaniem z dnia 15 października 2018 r. starszy referendarz sądowy zobowiązał wnioskodawcę do przedłożenia, w terminie 7 dni: - wyciągów lub wykazów z wszystkich rachunków bankowych, w tym kont i lokat dewizowych, z okresu ostatnich trzech miesięcy, - dowodów potwierdzających dochody uzyskane w okresie ostatnich trzech miesięcy (zaświadczenie o wysokości otrzymanych należności, kopia umowy zlecenia), - dowodów potwierdzających wydatki poniesione na wynajem pokoju, leczenie i rehabilitację, w okresie ostatnich trzech miesięcy, - zaświadczenia z właściwej do spraw opieki społecznej jednostki organizacyjnej gminy dotyczącego korzystania z pomocy opieki społecznej, w okresie ostatnich dwóch lat. W odpowiedzi na to wezwanie skarżący przedłożył wyciągi z rachunku bankowego i kopię pokwitowania za uiszczanie opłat dotyczących wynajmowanego pokoju. Oświadczył, że zaświadczenie o dochodach oraz z jednostki opieki społecznej dostarczy po uzyskaniu tych dokumentów, dlatego wnosi o przedłużenie terminu. W myśl art. 245 § 1 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. poz. 1302 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (art. 245 § 2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (art. 245 § 3). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1), a w zakresie częściowym gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2). Powyższe oznacza, że instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadkach osób znajdujących się w trudnej sytuacji materialnej, chodzi o osoby nie uzyskujące dochodów albo takie, których dochody pozwalają na zaspokojenie tylko podstawowych potrzeb życiowych. Osoba składająca wniosek o przyznanie prawa pomocy powinna złożyć zgodne z prawdą oświadczenie obejmujące dokładne dane o jej stanie rodzinnym, majątkowym i dochodach, a jeżeli wniosek składa osoba fizyczna, również oświadczenie o niezatrudnianiu lub niepozostawaniu w innym stosunku prawnym z adwokatem lub radcą prawnym. Z oświadczenia wnioskodawcy złożonego na urzędowym formularzu wynika, że prowadzi on samodzielne gospodarstwo domowe i utrzymuje się z kwoty [...]zł miesięcznie netto, nie ma żadnego majątku ani oszczędności, a jego wydatki stałe to kwota [...]zł za wynajem pokoju. Wnioskodawca wskazał też na koszty związane z leczeniem okulistycznym i rehabilitacją, ale nie przedłożył dowodów potwierdzających te wydatki. Skarżący nie przedłożył wszystkich wskazanych w wezwaniu dokumentów źródłowych, ale przedłożone przez niego dowody były wystarczające dla oceny jego sytuacji majątkowej i możliwości płatniczych. Z wyciągów z rachunku bankowego skarżącego wynika, że posiada on oszczędności, o których nie wspomniał w złożonym ośwaidczeniu. W dniu [...] r. oszczędności te wynosiły [...] zł, w dniu [...] r. [...] zł, w dniu [...] r. [...] zł, a w dniu [...] r. [...] zł. Ponadto, z przedłożonych wyciągów wynika, że uzyskiwane z tytułu umów zlecenia dochody są wyższe od deklarowanych, bowiem w lipcu 2018 r. wyniosły [...] zł netto, a we wrześniu 2018 r. [...] zł. Skarżący przedłożył dowód potwierdzający, że za wynajem pokoju płaci [...] zł miesięcznie, a także kopię do Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w S. z prośbą o wydanie zaświadczenia, że nie korzysta z pomocy opieki społecznej. Przedłożone dowody pozwalały zatem na ustalenie zarówno uzyskiwanych dochodów jak i tego, czy wnioskodawca korzysta ze wsparcia opieki społecznej. W tej sytuacji nie zachodziła potrzeba oczekiwania na przedłożenie pozostałych dokumentów źródłowych. Z przedłożonych dokumentów wynika, że skarżący uzyskuje dochody wynoszące ok. [...] zł miesięcznie netto, a jego wydatki stałe wynoszą [...] zł miesięcznie. Wnioskodawca posiada też oszczędności pozwalające na poniesienie kosztów postępowania w sprawie, wynoszące obecnie [...] zł. Wnioskodawca nie korzysta z pomocy opieki społecznej. Przeprowadzone postępowanie nie potwierdziło, by rzeczywiście wnioskodawca nie był w stanie ponieść pełnych czy też częściowych kosztów postępowania w sprawie zainicjowanej jego skargą. Skarżący uzyskuje stałe dochody pozwalające na uiszczenie wpisu stałego od skargi kasacyjnej w kwocie [...]zł, a także na ustanowienie pełnomocnika procesowego z wyboru. Posiada także oszczędności pozwalające na poniesienie tych wydatków. Okoliczność, że skarżący nie posiada własnego mieszkania nie jest wystarczająca do uznania go za osobę ubogą, której przysługuje prawo pomocy. Z powyższych względów wniosek należało oddalić na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.