II SA/Sz 747/06
WyrokWSA w Szczecinie2006-10-18
Skład orzekający: Grzegorz Jankowski, Barbara Gebel, Katarzyna Grzegorczyk-Meder
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek strony o uchylenie ostatecznej decyzji administracyjnej, w którym strona zarzuca naruszenie porządku prawnego, powinien zostać rozpoznany w trybie art. 155 KPA, czy też organ powinien rozważyć inne tryby nadzwyczajne, takie jak stwierdzenie nieważności decyzji?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej niewłaściwie rozpoznał wniosek strony o uchylenie ostatecznej decyzji jako wniosek w trybie art. 155 KPA, gdy strona zarzuciła naruszenie porządku prawnego. W takiej sytuacji organ powinien rozważyć, czy wniosek nie stanowi podstawy do wszczęcia postępowania w trybie stwierdzenia nieważności decyzji (art. 156 KPA). Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.Stan faktyczny
Spółka A. uzyskała pozwolenie na czasowe zajęcie pasa drogowego, które obejmowało ustalenie opłaty jednorazowej oraz corocznej opłaty za umieszczenie urządzeń infrastruktury technicznej. Spółka zakwestionowała prawidłowość naliczania opłaty rocznej, składając wniosek o uchylenie decyzji w części dotyczącej tej opłaty, zarzucając naruszenie prawa. Organ pierwszej instancji i Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiły uchylenia decyzji, uznając ją za prawidłową i nie znajdując podstaw do jej wzruszenia w trybach nadzwyczajnych. Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji i orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Jankowski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel Asesor WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder Protokolant Krzysztof Chudy po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 października 2006r. sprawy ze skargi Spółki A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej zezwalającej na czasowe zajęcie pasa drogowego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Zarządu Dróg z dnia [...] r. nr [...], II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
Decyzją z dnia [...]r. Nr [...] Prezydent Miasta udzielił Spółce A. pozwolenia na czasowe zajęcie pasa drogowego ulicy [...] w terminie [...] r. do [...]r. celem wykonania przyłącza [...] do budynku.
Z uzasadnienia decyzji organu I instancji wynika, iż za zajęcie pasa drogowego ustalono opłatę jednorazową na kwotę [...] zł., natomiast za umieszczenie urządzeń infrastruktury technicznej coroczną opłatę w wysokości [...] zł.
W odwołaniu od powyższej decyzji spółka zakwestionowała prawidłowość corocznego uiszczania opłaty.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy.
Dnia [...]r. do Zarządu Dróg wpłynął wniosek spółki o uchylenie decyzji Prezydenta z dnia [...]r. Nr [...] w części dotyczącej ustalenia opłaty rocznej na lata następne z tytułu umieszczenia urządzeń infrastruktury technicznej. W piśmie strona zarzuciła, iż decyzja została wydana z naruszeniem prawa.
Powyższy wniosek Prezydent zakwalifikował jako wniosek o uchylenie decyzji w trybie art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego, zwanego dalej "kpa" i decyzją z dnia [...]r. Nr [...] odmówił uchylenia decyzji ostatecznej Nr [...] z dnia [...]r.
W uzasadnieniu organ wskazał, iż opłata za umieszczenie urządzenia w pasie drogowym na podstawie przepisów obowiązujących w dacie wydania decyzji została prawidłowo naliczona.
W odwołaniu od powyższej decyzji Spółka A. zarzuciła organowi niewłaściwe zastosowanie przepisów obowiązujących w dacie wydania decyzji. W ocenie strony w powyższym stanie faktycznym zastosowanie mają przepisy obowiązujące w okresie zajęcia pasa drogowego, które dopuszczają możliwość nałożenia tylko jednorazowej opłaty. Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie uwzględniło wniesionego odwołania i decyzją z dnia [...]r. Nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
Kolegium ustosunkowując się do żądania spółki stwierdziło, iż nie ma podstaw do uchylenia ostatecznej decyzji, gdyż nie uzasadniania tego słuszny interes stron ani interes społeczny. Nadto organ rozważył możliwość wzruszenia ostatecznej decyzji w oparciu o inne nadzwyczajne tryby postępowania tj. wznowienia postępowania i stwierdzenia nieważności, jednakże z braku przesłanek ich zastosowania nie wszczął postępowania w oparciu o te tryby.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skarżąca spółka przedstawiła dotychczasowy przebieg sprawy i powtórzyła argumentacje zawartą w odwołaniu.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny u z n a ł , co następuje:
Stosownie do art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r., Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Mając na uwadze zakres kompetencji oraz stan faktyczny i prawny należy uznać, że skarga jest zasadna lecz z innych powodów niż to wynika z jej uzasadnienia.
Zgodnie z zasadą trwałości decyzji wynikającą z art. 16 kpa, decyzje ostateczne mogą być uchylane lub zmieniane tylko w drodze trybów nadzwyczajnych tj. stwierdzenia nieważności, wznowienia postępowania czy uchylenia lub zmiany decyzji. Wzruszenie decyzji może nastąpić z urzędu lub na wniosek strony.
W powyższej sprawie Spółka A. zainicjowała wszczęcie trybu nadzwyczajnego składając wniosek, w którym zażądała uchylenia decyzji.
W ocenie Sądu, organ niewłaściwie rozpoznał to pismo jako wniosek o uchylenie decyzji w trybie art. 155 kpa. Z treści wniosku spółki jednoznacznie wynika, iż żąda weryfikacji ostatecznej decyzji, gdyż wydana została z naruszeniem porządku prawnego. Natomiast przesłanka naruszenia porządku prawnego wyklucza możliwość zastosowania trybu wynikającego z art. 155 kpa.
Zdaniem Sądu, w powyższej sprawie organ powinien rozważyć możliwość, czy wniosek strony o uchylenie decyzji nie stanowi podstawy dającej możliwość wzruszenia decyzji w trybie stwierdzenia nieważności (art. 156 kpa).
Należy również nadmienić, iż w przypadku gdy organ ma wątpliwości co do treści wniosku, powinien ustalić rzeczywistą wolę strony, przez wezwanie do sprecyzowania żądania.
Nadto Sąd wyjaśnia organowi, iż "zasada trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych (art. 16 § 1 zdanie pierwsze k.p.a.) wymaga ścisłego przestrzegania granic rozpoznania sprawy dla konkretnego, przewidzianego przez kodeks postępowania administracyjnego, trybu eliminacji z obrotu prawnego ostatecznej decyzji administracyjnej. Przesłanki stosowania każdego z tych trybów nie mogą być stosowane zamiennie bądź łącznie w ramach jednego nadzwyczajnego postępowania" ( wyrok NSA w Warszawie z dnia 4 października 2002r., sygn. akt IV SA 1206/02 ONSA 2003/4/140). W związku z powyższym niewłaściwe było badanie pisma przez Kolegium w oparciu również o pozostałe tryby nadzwyczajne.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił decyzje organów obu instancji.
O wstrzymaniu wykonania decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku, Sąd orzekł na podstawie art. 152 ww. ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło