II SA/Sz 75/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Arkadiusz Windak po rozpoznaniu w dniu 8 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. W. na pismo Burmistrza C. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy umieszczenia w projekcie listy osób oczekujących na przydział lokalu mieszkalnego z zasobu gminy postanawia: odrzucić skargę. M. W. wnioskiem z dnia [...] r. zwrócił się do Burmistrza C. o zawarcie umowy najmu lokalu mieszkalnego wchodzącego w skład mieszkaniowego zasobu Gminy C. , zaś w dniu [...] r. przedłożył organowi formularz weryfikacyjny celem uaktualnienia danych zawartych w złożonym wniosku o przyznanie lokalu. Burmistrz C. pismem z dnia [...] r. nr [...] poinformował M. W., że nie zostanie umieszczony w projekcie listy osób oczekujących na przydział lokalu mieszkalnego na rok 2016/2017 z uwagi na niespełnienie warunku § 11 ust. 1 pkt 3 lit. a uchwały nr XIII/168/2007 Rady Miejskiej w Choszcznie z dnia 27 listopada 2007 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali mieszkalnych wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu Gminy Choszczno oraz pomocy w zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych członków choszczeńskiej wspólnoty mieszkaniowej. M. W. w skardze z dnia [...] r. (sprecyzowanej w dniu [...] r.) zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego ww. odmowę umieszczenia w projekcie listy osób oczekujących na przydział lokalu mieszkalnego z zasobu gminy C. zawartą w piśmie Burmistrza z dnia [...]r., domagając się zmiany rozstrzygnięcia organu i przyznania lokalu socjalnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Przedmiot postępowania przed sądami administracyjnymi regulowany jest w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. - zwanej dalej: "P.p.s.a."). Stosownie do art. 3 § 2 P.p.s.a., obejmuje on: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23, zwanej dalej: K.p.a.) oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613, z późn. zm.) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w K.p.a. oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI O.p. oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Ponadto, z art. 3 § 3 P.p.s.a., wynika generalna zasada co do właściwości rzeczowej sądów administracyjnych w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę. Odnosząc treść cytowanego art. 3 P.p.s.a. do przedmiotu wniesionej skargi należy wskazać, że kwestionowana odmowa umieszczenia skarżącego w projekcie listy osób oczekujących na przydział lokalu mieszkalnego z zasobu gminy, nie mieści się w katalogu spraw podlegających kognicji sądu administracyjnego. Zdaniem Sądu, stanowisko organu zawarte w piśmie z dnia [...] r. niewątpliwie nie stanowi decyzji czy postanowienia, ani nie jest aktem prawa miejscowego czy innym aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej. Brak jest także przepisu szczególnego, który przewidywałby kognicję sądów administracyjnych w stosunku do takich działań organu jednostki samorządu terytorialnego. Zasady gospodarowania mieszkaniowym zasobem gminy unormowane zostały w ustawie z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 1610).Stosownie do treści art. 4 ww. ustawy, tworzenie warunków do zaspokajania potrzeb mieszkaniowych wspólnoty samorządowej należy do zadań własnych gminy (ust. 1). Gmina, na zasadach i w wypadkach przewidzianych w ustawie, zapewnia lokale socjalne i lokale zamienne, a także zaspokaja potrzeby mieszkaniowe gospodarstw domowych o niskich dochodach (ust. 2). Zgodnie z ust. 3 art. 4 ustawy, gmina wykonuje zadania, o których mowa w ust. 1 i 2, wykorzystując mieszkaniowy zasób gminy lub w inny sposób. Z kolei przepis art. 21 ust. 1 pkt 2 ustawy upoważnił radę gminy do uchwalenia zasady wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu gminy, które powinny określać m.in. tryb rozpatrywania i załatwiania wniosków o najem lokali zawieranych na czas nieoznaczony i o najem lokali socjalnych. W wykonaniu ww. delegacji, Rada Miejska w C. w dniu 27 listopada 2007 r. podjęła uchwałę Nr XIII/168/2007 w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu Gminy C. oraz udzielania pomocy w zaspakajaniu potrzeb mieszkaniowych członków choszczeńskiej wspólnoty samorządowej (Dz. Urz. Woj. Zach. z 2015 r., poz. 3651), której to przepisy stanowiły podstawę rozpoznania wniosku skarżącego o najem lokalu. Z uchwały tej wynika, że wnioski osób występujących o najem lokali rozpatruje Społeczna Komisja Mieszkaniowa, która jest organem powoływanym przez Burmistrza. W § 14 uchwały przewidziano, że pracownik C. Zarządu Nieruchomości Komunalnych opracowuje projekt listy osób uprawnionych do przydziału lokalu na kolejny rok na podstawie zweryfikowanych wniosków nowoprzyjętych oraz wniosków osób ujętych na prawomocnej liście, z którymi do 15 września nie została zawarta umowa najmu lokalu. Weryfikacja przeprowadzana jest we wrześniu każdego roku, zaś osoby, których wnioski zostały zweryfikowane pozytywnie, umieszcza się w projekcie listy według grup osobowych odpowiadających liczbie osób zgłoszonych do wspólnego zamieszkania, w kolejności wynikającej z ilości przyznanych punktów. Projekt listy osób uprawnionych do przydziału lokalu docelowego poddaje się konsultacji społecznej poprzez wywieszenie na tablicy ogłoszeń oraz poprzez wyłożenie do wglądu w ChZNK przez okres 30 dni licząc od daty wywieszenia listy. Na końcu listy zamieszcza się informację o terminie i miejscu składania ewentualnych skarg, wniosków i odwołań (§ 15). Stosownie do § 16 uchwały skargi, wnioski i odwołania dotyczące ogłoszonego projektu listy przyjmuje ChZNK przez okres 30 dni licząc od daty wywieszenia listy, zaś rozpatruje je Społeczna Komisja Mieszkaniowa. Z uwzględnieniem uwag i wniosków wynikających z protokołu Społecznej Komisji Mieszkaniowej, sporządza się ostateczną listę osób uprawnionych do przydziału lokalu docelowego na dany rok. Lista ostateczna obowiązuje do czasu wejścia w życie zatwierdzonej listy osób uprawnionych do przydziału lokalu docelowego (socjalnego) na kolejny rok i w tym czasie nie podlega żadnym zmianom. W terminie 30 dni od daty sporządzenia listy ChZNK powiadamia wnioskodawców o miejscu na liście w określonej grupie osobowej. Przydziały lokali docelowych (socjalnych) osobom umieszczonym na ostatecznej liście osób uprawnionych do przydziału lokalu, realizuje Burmistrz, co odbywa się poprzez zawarcie umowy najmu. Z analizy powołanych przepisów wynika, że postępowanie w sprawie przydziału lokalu komunalnego na etapie poprzedzającym zawarcie umowy najmu obejmuje kolejno następujące po sobie czynności: weryfikację wniosków celem przygotowania wstępnego projektu listy osób uprawnionych do przydziału lokalu, rozpoznanie środków odwoławczych i wniosków od projektu listy, sporządzenie oraz zatwierdzenie listy ostatecznej osób uprawnionych do przydziału lokalu. W uchwale z dnia 21 lipca 2008 r., sygn. akt I OPS 4/08 NSA przyjął, że uchwała zarządu dzielnicy miasta odmawiająca zakwalifikowania i umieszczenia na liście osób oczekujących na najem lokalu z mieszkaniowego zasobu gminy jest aktem z zakresu administracji publicznej, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 6 ustawy P.p.s.a. Na tle uregulowań uchwały Rady Miejskiej w Choszcznie z dnia 27 listopada 2007 r., przedmiotem wniesionej skargi mógłby być zatem akt organu gminy w sprawie nieuwzględnienia strony na ostatecznej liście osób uprawnionych do przydziału lokalu. Natomiast według Sądu, samo stanowisko organu co do umieszczenia w projekcie tej listy, nie można zakwalifikować jako podlegające zaskarżeniu w trybie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zwłaszcza w sytuacji, gdy w § 16 ww. uchwały Rady Miejskiej Choszcznie przewidziano możliwość złożenia skargi, wniosku, odwołania od projektu listy do Społecznej Komisji Mieszkaniowej. Co do zasady kontrolą sądu objęte może być tylko i wyłącznie kończące (ostateczne) rozstrzygnięcie, nie zaś poszczególne elementy procedury wpisujące się w pewien ciąg zdarzeń. Niewątpliwie w realiach niniejszej sprawy, projekt listy mieszkaniowej jest wyłącznie elementem (wstępną fazą) szerszej procedury administracyjnej, która to kończy się sporządzeniem i zatwierdzeniem ostatecznej listy osób uprawnionych do przydziału lokalu docelowego/socjalnego na dany rok. Co istotne sam projekt listy nie rozstrzyga w sposób wiążący o zakwalifikowaniu danej osoby do przydziału lokalu, lecz czyni to dopiero ostateczna lista. W konsekwencji stwierdzić należy, że zakwestionowana przez skarżącego odmowa umieszczenia w projekcie listy mieszkaniowej, wyrażona w piśmie z dnia 14 października 2016 r. nie ma charakteru czynności samodzielnej i odrębnej, a tym samym pozostaje poza właściwością sądu administracyjnego. W tym stanie sprawy, skargę jako niedopuszczalną należało odrzucić na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 ustawy P.p.s.a., o czym Sąd orzekł jak na wstępie.