II SA/Sz 751/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Katarzyna Sokołowska po rozpoznaniu w dniu 29 października 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi O. K. na pismo Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego stanowiące odpowiedź na skargę postanawia: odrzucić skargę Pismem z dnia 29 sierpnia 2024 r., O. K. (dalej jako: "skarżąca"), reprezentowana przez męża K. K., wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na "decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 13.06.2024 r., znak: PINB.5140.9.9.MK, doręczoną jej w 2024 r., w przedmiocie utrzymania w mocy decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Stargardzie z dnia 2 lipca 2024 r., znak: WOA.7461.63.2024.JM, o kwalifikacji wiaty z grillem jako "małej architektury" i nie wszczęcia dalszego postępowania". W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie i wyjaśnił, że wskazana w treści skargi "decyzja" z dnia 2 lipca 2024 r., znak: WOA.7461.63.2024.JM jest pisemnym zawiadomieniem o sposobie załatwienia skargi na działanie PINB w Stargardzie (art. 237 § 3 k.p.a.) i tym samym nie stanowi rozstrzygnięcia, które podlegałoby kontroli działalności administracji publicznej przez sądy. Pismo to stanowiło odpowiedź organu na pismo skarżącej z dnia 13 czerwca 2024 r. zatytułowane: "Skarga dot. braku wszczęcia postępowania i stronniczość Stargardzkiego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego", sprawa znak: PINB.5140.9.9.2024.MK." Z pisma tego wynika, że organ powiatowy prowadził postępowanie wyjaśniające w sprawie wiaty z grillem, o której mowa w piśmie skarżącej z dnia 13 czerwca 2024 r., udzielił jej odpowiedzi, zaś skarżąca – niezadowolona ze sposobu załatwienia jej sprawy - wniosła w trybie art. 227 k.p.a. skargę na działalność PINB w Stargardzie. W związku z powyższym ZWINB w Szczecinie uznał, że brak jest podstaw do stwierdzenia, że organ powiatowy dopuścił się zaniedbań lub nienależycie wykonuje swoje obowiązki oraz do podjęcia działań w trybie przepisów działu VIII k.p.a. pt. " Skargi i wnioski". Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Badanie merytorycznej zasadności skargi poprzedza analiza czy sprawa będąca jej przedmiotem należy do właściwości sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r., poz. 1267 t.j.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zasadą jest, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Poddanie w ww. przepisie wykonywania administracji publicznej kontroli sądu administracyjnego nie oznacza, że cała działalność administracji publicznej została taką kontrolą objęta. Ograniczenie jej zakresu wynika z treści art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935 t.j.), zwanej dalej "p.p.s.a.", który enumeratywnie wylicza formy działania administracji publicznej podlegające kontroli przez sądy administracyjne. W myśl art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 i 2760), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz.615, z późn.zm), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę (art. 3 § 2a i § 3 p.p.s.a.). Mając zatem na względzie powyższe zważyć należy, że nie każda działalność organów administracji publicznej podlega kontroli sądu administracyjnego. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje bowiem orzekanie w sprawach ściśle przez ustawę określonych. Odnosząc przytoczone regulacje do okoliczności niniejszej sprawy stwierdzić należy, że przedmiotem zaskarżenia jest pismo ZWINB w Szczecinie z dnia 2 lipca 2024 r., stanowiące odpowiedź na skargę złożoną przez skarżącą w trybie art. 227 k.p.a., dotyczącą czynności PINB w Stargardzie, polegających na braku wszczęcia postępowania w sprawie wybudowania przez sąsiada skarżącej wiaty wraz z grillem na działce nr [...] przy ul. [...] w S. . Wniesiona skarga dotyczy zatem rozpoznania skargi złożonej w trybie postępowania skargowego uregulowanego w przepisach działu VIII ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572, ze zm. – dalej jako: "k.p.a."). W myśl art. 227 k.p.a., przedmiotem skargi może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalony jest pogląd, że skarga wniesiona w trybie art. 227 k.p.a. jest odformalizowanym środkiem obrony i ochrony różnych interesów jednostki, których naruszenie nie daje podstaw do żądania wszczęcia postępowania administracyjnego. Skargi te są załatwiane w samodzielnym, jednoinstancyjnym postępowaniu uproszczonym, kończącym się czynnością materialno-techniczną (zawiadomieniem o sposobie załatwienia sprawy będącej przedmiotem skargi). W postępowaniu tym nie rozstrzyga się konkretnej sprawy administracyjnej, nie jest wydawany akt administracyjny, ani dokonywana czynność z zakresu administracji publicznej dotycząca uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Zainteresowanemu podmiotowi nie przysługuje prawo do zaskarżenia niesatysfakcjonującej odpowiedzi (por. np. postanowienia w sprawach sygn. akt: IV SA/Wr 246/21, II SA/Ol 514/21, VII SAB/Wa 141/20 i powołane tam orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego – orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej: CBOSA). Podsumowując, forma działalności administracji obejmująca skargi powszechne w rozumieniu działu VIII k.p.a. nie została wymieniona w art. 3 § 2 p.p.s.a. (postanowienie NSA z dnia 9 grudnia 1999 r. sygn. akt III SAB 7/99, CBOSA). Możliwość zaskarżenia działań realizowanych w ramach tego postępowania nie została także przewidziana w żadnej ustawie szczególnej. Tym samym ocena prawidłowości prowadzenia postępowania skargowego w trybie przepisów działu VIII k.p.a. nie podlega kontroli sądów administracyjnych. W zakresie właściwości sądów administracyjnych nie pozostaje również sposób załatwienia skargi powszechnej przez uprawniony organ (art. 237 § 1 i 3 k.p.a.) niezależnie od formy, jaka zostanie temu nadana. W świetle powyższego stwierdzić należało, że skarga na pismo organu stanowiące odpowiedź na skargę dotyczącą czynności PINB w Stargardzie nie należy do kategorii spraw, które podlegają kontroli sądów administracyjnych i jako niedopuszczalna z tej przyczyny podlega odrzuceniu. Z tych względów Sąd odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a.