II SA/Sz 758/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski po rozpoznaniu w dniu 9 kwietnia 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu adwokata L. M. L. od postanowienia starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 19 marca 2019 r. odmawiającego przyznania wynagrodzenia z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 30 listopada 2017 r. sygn. akt II SA/Sz 758/17 w sprawie ze skargi G. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie czasowego odebrania zwierzęcia postanawia: zmienić postanowienie starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 19 marca 2019 r. w ten sposób, że przyznać na rzecz adwokata L. M. L. od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie kwotę [...] złotych, zawierającą należny podatek od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 19 marca 2019 r. starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Szczecinie, odmówił adwokatowi L. M. L. przyznania wynagrodzenia z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazano, że wyrokiem z dnia 30 listopada 2017 r. sygn. akt II SA/Sz 758/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę G. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie czasowego odebrania zwierzęcia. W pkt II wyroku Sąd przyznał od Skarbu Państwa na rzecz adwokata L. M. L. koszty pomocy prawnej udzielonej skarżącemu w pierwszej instancji. W dniu 1 lutego 2018 r. pełnomocnik skarżącego złożył skargę kasacyjną od tego wyroku, w której zawarł wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu w postępowaniu kasacyjnym. We wniosku tym jednakże nie złożono oświadczenia, że opłata za pomoc prawną udzieloną z urzędu nie została zapłacona w całości lub w części. Referendarz wskazał, że oświadczenie to nie jest elementem formalnym wniosku, który podlega uzupełnieniu, zaś jego brak powoduje oddalenie wniosku, gdyż oświadczenie to stanowi zasadniczy składnik uzasadnienia wniosku. Adwokat L. M. L. złożył w ustawowym terminie sprzeciw od powyższego postanowienia, zarzucając naruszenie przepisów prawa procesowego, mające istotny wpływ na wydanie rozstrzygnięcia, tj. art. 205 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.- zwanej dalej: "p.p.s.a."), 258 § 1 pkt 8 p.p.s.a. w zw. z art. 250 § 1 p.p.s.a., art. 210 § 1 p.p.s.a oraz § 3 w zw. z § 21 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu, poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, skutkujące przyjęciem, że w niniejszej sprawie pełnomocnikowi skarżącego nie należy się wynagrodzenie. Stawiając powyższy zarzut wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia, poprzez przyznanie wynagrodzenia w związku z pełnieniem funkcji pełnomocnika skarżącego w związku z wniesieniem skargi kasacyjnej, według norm przepisanych, powiększonego o obowiązującą stawkę podatku od towarów i usług. Adwokat podniósł, że wprawdzie w skardze kasacyjnej zawarł wniosek o zasądzenie od Skarbu Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu w postępowaniu kasacyjnym, tym nie mniej kolejny taki wniosek złożył w tutejszym Sądzie w dniu 31 stycznia 2019 r. W piśmie tym wskazał, że w związku z pełnieniem funkcji pełnomocnika skarżącego z urzędu w postępowaniu kasacyjnym przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w sprawie o sygn. akt. II OSK 656/18, wnosi o przyznanie wynagrodzenia według norm przepisanych, powiększonego o obowiązującą stawkę podatku od towarów i usług. Jednocześnie w owym wniosku zostało sformułowane oświadczenie, że koszty te nie zostały uiszczone w całości, ani w żadnej części. Wywiódł także, że w regulacji przepisów art. 258-261 p.p.s.a. nie ma żadnego wymogu, kiedy wiosek o przyznanie wynagrodzenia ma zostać złożony, w związku z tym bez znaczenia pozostaje to, że w skardze kasacyjnej nie zostało sformułowane oświadczenie, że koszty pomocy prawnej te nie zostały uiszczone w całości, ani w żadnej części. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: W myśl art. 260 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi rozpoznając sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego o odmowie przyznania prawa pomocy, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. W sprawach, o których mowa w § 1, wniesienie sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu (art. 260 § 2 p.p.s.a.). Sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym (art. 260 § 3 p.p.s.a.). W niniejszej sprawie przedmiotem sprzeciwu uczyniono postanowienie starszego referendarza sądowego o odmowie przyznania adwokatowi L. M. L. wynagrodzenia z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 30 listopada 2017 r. sygn. akt II SA/Sz 758/17. Jako przyczynę odmowy referendarz wskazał, że zawarty w skardze kasacyjnej wniosek nie zawierał oświadczenia, aby opłata za pomoc prawną udzieloną z urzędu nie została zapłacona w całości lub w części. Zdaniem Sądu, stanowiska tego nie sposób podzielić, gdyż analiza akt sprawy potwierdza argumentację sprzeciwu, że stosowne oświadczenie w tym zakresie zostało złożone w piśmie z dnia 28 marca 2019 r., w którym to w nawiązaniu do wniosku zawartego w skardze kasacyjnej, ponownie zwrócono się o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu w postępowaniu kasacyjnym. Oznacza to zatem, że sprzeciw zasługuje na uwzględnienie, co otwiera drogę do merytorycznego rozpoznania wniosku o przyznanie wynagrodzenia za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Szczecinie. Zgodnie z art. 250 § 1 p.p.s.a. wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Wynagrodzenie pełnomocnika będącego adwokatem ustala się na podstawie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz.U. poz. 1714 ze zm.) Stosownie do treści § 21 ust. 1 pkt 2 lit b rozporządzenia opłaty wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w drugiej instancji: za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej - 50% opłaty określonej w pkt 1, a jeżeli w drugiej instancji sprawy nie prowadził ten sam adwokat - 75% tej opłaty, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł (§ 21 ust. 1 pkt 2 b rozporządzenia). W sprawach, w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu, opłaty, o których mowa w ust. 1 , sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach tj. 23 %. (§ 4 ust. 3). Z kolei § 4 ust. 2 rozporządzenia stanowi, że ustalenie opłaty w wysokości wyższej niż określona w ust. 1, a nieprzekraczającej 150% opłat określonych w rozdziałach 2-4 następuje z uwzględnieniem stopnia zawiłości sprawy oraz nakładu pracy adwokata oraz wkładu jego pracy w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu, wartości przedmiotu sprawy, wkładu pracy adwokata w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie, a także trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności. W rozpoznawanej sprawie Sąd mając na uwadze, że zastosowanie znajduje stawka określona w § 21 ust. 1 pkt 1 w wysokości 240 zł, zaś pełnomocnik prowadził sprawę na etapie pierwszej instancji, a także uwzględniając niezbędny nakład jego pracy oraz charakter przedmiotowej sprawy, uznał, że należało ustalić opłatę w wysokości wskazanej w § 21 ust.1 pkt 2 lit. b rozporządzenia, czyli 50%, co stanowi kwotę 120 zł (1/2 z 240 zł). Kwotę tą zgodnie z § 4 ust. 3 powołanego rozporządzenia należało podwyższyć o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności (23%), co w konsekwencji stanowi kwotę 147,60 zł. Z tych względów, na podstawie art. 260 w zw. z art. 250 p.p.s.a. i § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b wyżej wskazanego rozporządzenia, orzec należało jak na wstępie.