II SA/Sz 763/08

referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie Bożena Gonzalez Perea po rozpoznaniu w dniu 16 stycznia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku S. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie z Jego skargi na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie opłaty legalizacyjnej p o s t a n a w i a: odmówić przyznania prawa pomocy S. M. wniósł skargę na postanowienie Z. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia 15 lipca 2008 r. Nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie organu I instancji nakładające na skarżącego opłatę legalizacyjną w kwocie 25 000 zł za wybudowanie domku letniskowego na terenie działki nr [...] w miejscowości D. w gminie K. bez pozwolenia na budowę. Skarżący, wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 750 zł złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. We wniosku podał, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, posiada dom o pow. 73 m2, mieszkanie w S. o pow. 26,70 m2, oraz dwie działki w miejscowości D. w gminie K. o pow. 0,12 ha i 0,24 ha, uzyskuje dochód miesięczny brutto w kwocie 3186,95 zł, a comiesięczne wydatki wynoszą: czynsz za mieszkanie 203,87 zł, gaz, 70,70 zł, energia elektryczna 40,35 zł, telefon stacjonarny i komórkowy 171 zł, podatek od domu w D. 21 zł, energia elektryczna w tym domu 22 zł, koszt leków 1058 zł. W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego z dnia 18 grudnia 2008 r. skarżący oświadczył, że nie czerpie żadnych dochodów z tytułu posiadania domu. Ponadto przedłożył dowody potwierdzające uzyskiwane dochody, kserokopię decyzji dotyczącej podatku od nieruchomości i podatku rolnego za 2008 r., oraz dotyczące wydatków na mieszkanie które wynoszą miesięcznie: czynsz 203,87 zł, energia elektryczna 44 zł, gaz 50 zł, telefon stacjonarny 71 zł. Ponadto skarżący przedłożył kserokopie paragonów z aptek za ostatnie trzy miesiące z których wynika, że wydatki na leki wyniosły: w listopadzie 2008 r. 205,36 zł, w grudniu 2008 r. 144,09 zł, w styczniu 2009 r. 279,79 zł. Skarżący nie przedłożył natomiast wyciągów z rachunków bankowych, ani nie wskazał, że rachunków nie posiada. Stosownie do art. 245 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Zgodnie z art. 199 ww. ustawy, strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Zasadą jest zatem ponoszenie kosztów postępowania przez strony, a zwolnienie od ponoszenia tych kosztów jest wyjątkiem od zasady i może mieć miejsce w ściśle określonych przypadkach. W myśl art. 246 § 1 powołanej wyżej ustawy przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Udzielenie stronie prawa pomocy jest formą dofinansowania jej z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Prawo pomocy stanowi instytucję wyjątkową i dlatego może być stosowane jedynie wtedy, gdy strona nie posiada żadnych możliwości finansowych poniesienia kosztów postępowania, lub posiada środki bardzo ograniczone zaspokajające tylko podstawowe potrzeby życiowe. Skarżącego, który posiada znaczny majątek nieruchomy, osiąga stałe dochody z renty i z wynagrodzenia za pracę, nie sposób uznać za osobę na tyle ubogą, że konieczne jest przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.