II SA/Sz 766/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesław Drabik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj Sędzia WSA Krzysztof Szydłowski po rozpoznaniu w Wydziale II w trybie uproszczonym w dniu 29 stycznia 2026 r. sprawy ze skargi B. N. na postanowienie Dowódcy 12 Dywizji Zmechanizowanej w Szczecinie z dnia 5 sierpnia 2025 r. nr 26 w przedmiocie odmowy sprostowania świadectwa służby oddala skargę. Wnioskiem z 11 czerwca 2024 r., powołując się na art. 239 § 3 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny, (dalej również: "ustawa", "u.o.O"), B. N. (dalej m.in.: "skarżący", "wnioskodawca") wystąpił do Dowódcy [...] Pułku [...] w K. (dalej: "organ I instancji") z żądaniem sprostowania świadectwa służby, wydanego 10 czerwca 2024 r. nr 89/2024. Żądanie sprostowania dotyczyło punktów 1 lit. "a" i 1 lit. "d" określających datę zakończenia pełnienia czynnej służby wojskowej oraz datę zakończenia zawodowej służby wojskowej jako stałej. Postanowieniem z 21 czerwca 2024 r., nr 6/Kadr/2024, organ I instancji działając na podstawie art. 123, art. 124, art. 125 § 1, art. 141, art. 143 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r. poz. 572 ze zm., dalej: "k.p.a."), art 239 ust. 4 i ust. 7 ustawy o obronie Ojczyzny oraz § 3 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25 września 2023 r. w sprawie świadectw służby żołnierzy zawodowych (Dz.U. z 2023 r., poz. 2093, dalej: "rozporządzenie MON") odmówił sprostowania świadectwa służby z 10 czerwca 2024 r. W motywach uzasadnienia wydanego rozstrzygnięcia organ I instancji wskazał, że przeprowadzone przez Ministra Obrony Narodowej odwoławcze postępowanie administracyjne skutkowało wydaniem decyzji nr 2645/DK z 31 maja 2024 r. utrzymującej w mocy zaskarżony rozkaz personalny nr 1120/DK Dyrektora Departamentu Kadr z 11 marca 2024 r., którym skarżący został z dniem 30 kwietnia 2024 r. zwolniony z zawodowej służby wojskowej i przeniesiony do pasywnej rezerwy. Wobec tego zwolnienie ww. żołnierza z zawodowej służby wojskowej z dniem 30 kwietnia 2024 r., wskutek upływu terminu wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej dokonanego przez żołnierza zawodowego, stało się obligatoryjne. W ocenie organu I instancji zarówno data zakończenia pełnienia czynnej służby wojskowej oraz data zakończenia zawodowej służby wojskowej, jako służby stałej, została prawidłowo określona w wydanym świadectwie służby i przypada na dzień 30 kwietnia 2024 r. Od tego postanowienia B. N. wniósł zażalenie do organu odwoławczego zarzucając naruszenie: 1. przepisów postępowania: - art. 8 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez nienależyte uzasadnienie zaskarżonego postanowienia i pominięcie (ukrycie) wszystkich okoliczności przemawiających na korzyść żalącego się, a co za tym idzie niewyjaśnienie rzeczywistych przyczyn odmowy uwzględnienia złożonego wniosku w przedmiocie sprostowania świadectwa służby, a mających wpływ na wydane postanowienie; - art. 5 § 1 i § 5 ust. 2 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, skutkujące nadaniem odpowiedzi na wniosek z 14 czerwca 2024 r. w przedmiocie sprostowania świadectwa służby, w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe, dopiero 25 czerwca 2024 r., a więc cztery dni po terminie. 2. przepisów prawa materialnego: - art. 239 ust. 5 ustawy w zw. z § 3 ust. 3 rozporządzenia MON poprzez jego niezastosowanie skutkujące przekroczeniem siedmiodniowego terminu od dnia otrzymania wniosku o sprostowanie świadectwa służby do wydania nowego świadectwa służby w przypadku uwzględnienia wniosku bądź postanowienia o odmowie sprostowania świadectwa służby. Żalący się uszczegółowił w uzasadnieniu m.in., że organ I instancji nie wyjaśnił powodów dla których w miesiącach maju i czerwcu 2024 r. wypłacił mu wynagrodzenie za służbę. Nadto w żaden sposób nie odniósł się do faktu, iż w maju i czerwcu 2024 r. w każdy poniedziałek, środę i piątek na podstawie rozkazu nr 33 z 16 lutego 2024 r. Dowódcy [...] Pułku [...] stawiał się na terenie jednostki w związku z egzekucją środka zapobiegawczego. Postanowieniem z 5 sierpnia 2025 r., nr 26, na podstawie art. 125 § 1 i § 3 k.p.a., art. 239 ust 1 ustawy z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 825 ze zm.) i § 3 ust. 5 pkt 2 rozporządzenia MON, Dowódca Jednostki Wojskowej utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Uzasadniając swoją decyzję organ odwoławczy wyjaśnił w pierwszej kolejności istotę postępowania odwoławczego oraz brak związania wniesionym przez stronę odwołaniem. Organ II instancji ustalił na podstawie zgromadzonej w sprawie dokumentacji, że żalący się rozkazem personalnym nr 1120/DK Dyrektora Departamentu Kadr z 11 marca 2024 r. został zwolniony z zawodowej służby wojskowej i przeniesiony do pasywnej rezerwy wskutek upływu terminu wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej dokonanego przez żołnierza zawodowego, z ustalonym upływem terminu wypowiedzenia z dniem 30 kwietnia 2024 r. Decyzją nr 2645/DK z 31 maja 2024 r. Minister Obrony Narodowej utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz personalny. Z kolei Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wydał 12 marca 2025 r. w sprawie sygn. akt II SA/Wa 1329/24, wyrok ze skargi żalącego się na decyzję Ministra Obrony Narodowej z 31 marca 2645/DK w przedmiocie zwolnienia z zawodowej służby wojskowej i przeniesienia do pasywnej rezerwy, w którym oddalił jego skargę. Organ odwoławczy wskazał, że w następstwie wydanych w sprawie poszczególnych wyżej wskazanych orzeczeń administracyjnych nie została zmieniona, a w konsekwencji ustalona, inna niż wskazana rozkazem personalnym nr 1120/DK z 11 marca 2024 r. data zwolnienia skarżącego z zawodowej służby wojskowej tj. 30 kwietnia 2024 r. Tym samym, w ocenie organu odwoławczego, ustalona świadectwem służby nr 89 z 10 czerwca 2024 r. data końcowa pełnienia czynnej służby wojskowej oraz zawodowej służby wojskowej, pełnionej jako służba stała, jest jak najbardziej uzasadniona, zgodna z obowiązującymi w analizowanej materii przepisami prawa. Dalej odnosząc się do poszczególnych, podniesionych przez żalącego się zarzutów organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 130 § 1 k.p.a., przed upływem terminu do wniesienia odwołania decyzja nie ulega wykonaniu. Jednocześnie, jak stanowi art. 130 § 2 k.p.a. wniesienie odwołania w terminie wstrzymuje wykonanie decyzji. Tym samym, złożenie przez skarżącego środka odwoławczego od rozkazu personalnego nr 1120/DK z 11 marca 2024 r., z ustalonym na dzień 30 kwietnia 2024 r. upływem terminu wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej dokonanego przez żołnierza zawodowego sprawiło, że wstrzymana została jego realizacja. W następstwie powyższego, ze względu na wskazane regulacje, skarżący uzyskał uposażenie ze stosunku służby w miesiącach maj oraz czerwiec 2024 r. Analogiczne były podstawy obowiązku stawiennictwa skarżącego w jednostce wojskowej w miesiącu maju i czerwcu 2024 r. w każdy poniedziałek, środę i piątek, tytułem realizacji środka zapobiegawczego. Organ II instancji zwrócił uwagę, że w ewidencji wojskowej, jako adres do korespondencji skarżącego figurował zapis: K., ul. [...] (ze wskazaniem numeru i kodu pocztowego) i pod taki adres organ był zobligowany wysyłać adresowaną do skarżącego korespondencję. Okoliczność niezamieszkiwania pod wskazanym adresem przez skarżącego, ze względu na istotę sprawy, jest indyferentna, świadcząc tylko i wyłącznie o naruszeniu przez skarżącego obowiązku wynikającego z art. 71 ust. 5 ustawy, nakazującego niezwłoczne informowanie przez żołnierza dowódcy jednostki wojskowej, w której pełni służbę, o zmianach danych (jak w przedmiotowej sprawie adresu do korespondencji), gromadzonych i przetwarzanych w ewidencji wojskowej, a czego skarżący, jak wynika z dokonanych ustaleń faktycznych, zaniechał. Następnie orzekający organ powołał § 3 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia MON i wyjaśnił, że ze zgromadzonej w sprawie dokumentacji wynika, że skarżący złożył wniosek o sprostowanie świadectwa służby 14 czerwca 2024 r., natomiast postanowienie nr 6/Kadr/2024 organu I instancji o odmowie sprostowania świadectwa służby zostało zarejestrowane w Kancelarii jednostki 25 czerwca 2024 r. Organ ten zwrócił uwagę, że dystrybucja korespondencji w organie I instancji odbywa się w określone dni tygodnia, natomiast przesłana do skarżącego korespondencja, zawierająca postanowienie będące przedmiotem zaskarżenia została wysłana w pierwszym dniu dystrybucji przesyłek pocztowych w ramach zakreślonego 7-dniowego terminu tj. we wtorek, 25 czerwca 2024 r. B. N. działając przez profesjonalnego pełnomocnika zaskarżył w całości postanowienie organu odwoławczego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie. W skardze zarzucił naruszenie art. 239 ust. 2 pkt 4 w zw. z art. 239 ust. 5 ustawy poprzez błędne umieszczenie w świadectwie służby z 10 czerwca 2024 r., nr 89/2024, okresów pełnienia przez niego czynnej służby wojskowej z uwzględnieniem służby niezawodowej i zawodowej, co wpływa na sytuację prawną skarżącego uniemożliwiającą prawidłowe ustalenie uprawnień wynikających z pełnienia czynnej służby wojskowej. W oparciu o tak sformułowany zarzut skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia organu odwoławczego z 5 sierpnia 2025 r. oraz poprzedzającego go postanowienia organu I instancji z 21 czerwce 2024 r. jako naruszających przepisy prawa materialnego, zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania przed sądem administracyjnym do celowego dochodzenia praw, w tym również kosztów zastępstwa procesowego przez radcę prawnego, według norm przepisanych, a także rozpoznanie niniejszej sprawy na rozprawie. W uzasadnieniu skargi wnoszący ją wskazał, że złożenie odwołania od rozkazu personalnego, nr 1120/DK, Dyrektora Departamentu Kadr z 11 marca 2024 r. skutkowało wstrzymaniem jego wykonania, a okoliczności tej organy wojskowe rozstrzygające w niniejszej sprawie nie kwestionują. W praktyce oznacza to, że do czasu rozpatrzenia środka zaskarżenia (w niniejszej sprawie złożonego odwołania), decyzja nie może zostać wykonana - czyli nie wywołuje skutków prawnych, które normalnie by wywoływała. Tak więc po złożeniu odwołania od ww. rozkazu personalnego z 11 marca 2024 r., w ocenie skarżącego, nie został on rozliczony z jednostką wojskową, dalej pełnił zawodową służbę wojskową oraz otrzymał z tego tytułu uposażenie w miesiącu maju i czerwcu 2024 roku. Według skarżącego dopiero zaistnienie przesłanki w postaci wydania 31 maja 2024 r. przez Ministra Oborny Narodowej w sprawie zwolnienia skarżącego z zawodowej służby wojskowej decyzji nr [...][...], utrzymującej w mocy zaskarżony rozkaz personalny spowodowało, że decyzja uzyskała walor ostateczności w rozumieniu przepisów prawa administracyjnego, co z kolei warunkowało możliwość jej wykonania. W ocenie skarżącego, pomijając liczne uchybienia, jakich dopuściły się organy wojskowe w toku prowadzonych postępowań, w szczególności w zakresie rażącego przekroczenia ustawowych terminów załatwienia sprawy, wymaga podkreślenia, że w okolicznościach niniejszej sprawy nie budzi wątpliwości, że w wyniku wniesienia przez skarżącego odwołania od rozkazu personalnego doszło do przedłużenia okresu pełnienia przez niego zawodowej służby wojskowej, aż do czasu wydania ostatecznej decyzji przez organ drugiej instancji. Wskazana okoliczność powinna zatem zostać uwzględniona przy prawidłowym ustaleniu okresów pełnienia służby, co winno znaleźć odzwierciedlenie w odpowiednich zapisach świadectwa służby, sporządzonego zgodnie z rzeczywistym stanem faktycznym oraz obowiązującym stanem prawnym. Odpowiadając na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, nie znajdując postaw do zmiany stanowiska zajętego w niniejszej sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie u z n a ł, co następuje: Zgodnie z art. 119 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 z późn. zm. – przywoływanej dalej jako: p.p.s.a.) sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Stan taki miał miejsce w rozpoznawanej sprawie i stąd orzeczenie zapadło na posiedzeniu niejawnym (art. 120 p.p.s.a.). Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) w zw. z art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 - 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. W tym zakresie przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Instytucja skargi na bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania ma na celu ochronę praw strony przez doprowadzenie do wydania w sprawie rozstrzygnięcia lub podjęcia innej czynności dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Skarżący zarzuca zaskarżonemu postanowieniu nr 26 z dnia 05.08.2025 r. Dowódcy Jednostki Wojskowej oraz utrzymanemu nim w mocy postanowieniu Dowódcy [...] Pułku [...] w K. nr 6/Kadr/2024 z dnia 21.05.2024 r. naruszenie prawa materialnego poprzez błędne określenie daty zakończenia czynnej służby wojskowej oraz daty zakończenia zawodowej służby wojskowej pełnionej jako służba stała. Z akt sprawy jednoznacznie wynika, iż stosunek służbowy skarżącego uległ rozwiązaniu wskutek wypowiedzenia dokonanego przez samego żołnierza zawodowego. Rozkazem personalnym Dyrektora Departamentu Kadr z dnia 11 marca 2024 r. nr 1120/DK skarżący został zwolniony z zawodowej służby wojskowej z dniem 30 kwietnia 2024 r., tj. z upływem okresu wypowiedzenia. Jednocześnie skarżący w dniu 11 marca 2024 r. wystąpił z wnioskiem o wyrażenie zgody na cofnięcie wypowiedzenia stosunku służbowego, a następnie w dniu 4 kwietnia 2024 r. wniósł odwołanie od wskazanego rozkazu personalnego. Postępowanie odwoławcze zakończyło się wydaniem decyzji Ministra Obrony Narodowej z dnia 31 maja 2024 r., utrzymującej w mocy zaskarżony rozkaz. Wskazać jednak należy, iż zarówno złożenie wniosku o cofnięcie wypowiedzenia, jak i wniesienie odwołania od rozkazu personalnego, nie wywołuje skutku w postaci zawieszenia biegu okresu wypowiedzenia ani nie prowadzi do przedłużenia trwania stosunku służbowego, o ile właściwy organ nie wyrazi zgody na cofnięcie wypowiedzenia. W niniejszej sprawie taka zgoda nie została udzielona. W konsekwencji stosunek służbowy skarżącego uległ rozwiązaniu z dniem 30 kwietnia 2024 r. i data ta stanowi zarówno dzień zakończenia czynnej służby wojskowej, jak i dzień ustania zawodowej służby wojskowej. Błędne jest zatem stanowisko skarżącego, jakoby daty te powinny zostać określone inaczej, w szczególności poprzez ich powiązanie z datą wydania decyzji Ministra Obrony Narodowej z dnia 31 maja 2024 r. Decyzja ta miała charakter wtórny i kontrolny wobec wcześniej wydanego rozkazu personalnego i nie kreowała na nowo stosunku służbowego ani nie wpływała na moment jego ustania. Nie można również przyjąć, że do czasu zakończenia postępowania odwoławczego skarżący pozostawał w czynnej służbie wojskowej, gdyż brak jest podstaw prawnych do uznania, iż wniesienie odwołania od rozkazu personalnego wstrzymuje jego wykonanie. Rozkaz personalny podlegał wykonaniu z datą w nim określoną. Prawidłowość tego ustalenia została potwierdzona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 marca 2025 r., wydanym w sprawie dotyczącej decyzji Ministra Obrony Narodowej z dnia 31 maja 2024 r. nr 2645/DK w przedmiocie zwolnienia z zawodowej służby wojskowej i przeniesienia do pasywnej rezerwy, którym sąd oddalił skargę. Oddalenie skargi oznacza, że sąd administracyjny nie stwierdził naruszenia prawa materialnego ani procesowego przy ustaleniu terminu zwolnienia ze służby, a tym samym zaakceptował prawidłowość daty wskazanej w decyzji personalnej. W konsekwencji przyjęta w świadectwie służby data 30 kwietnia 2024 r. odpowiada treści obowiązującego aktu personalnego oraz pozostaje zgodna z rozstrzygnięciem sądu administracyjnego. Przedmiotem zaskarżenia pozostawało wyłącznie postanowienie w przedmiocie odmowy sprostowania świadectwa służby, dotyczące prawidłowego określenia daty zakończenia czynnej służby wojskowej oraz zawodowej służby wojskowej pełnionej w charakterze służby stałej. Kwestia otrzymania uposażenia za miesiące maj i czerwiec nie stanowiła istoty wniesionej skargi, lecz miała jedynie charakter uboczny i nie pozostawała przedmiotem żądania skarżącego. Skarga zmierzała bowiem do usunięcia nieprawidłowości w treści świadectwa służbysłużby, które wywołuje skutki prawne w zakresie ustalenia przebiegu służby oraz uprawnień wynikających z jej zakończenia. Wobec powyższego należało uznać, iż organy prawidłowo określiły datę zakończenia zarówno czynnej służby wojskowej, jak i zawodowej służby wojskowej jako służby stałej na dzień 30 kwietnia 2024 r., a zarzut skargi w tym zakresie jest bezzasadny.