II SA/Sz 768/16

WyrokWSA w Szczecinie2016-11-10

Skład orzekający: Barbara Gebel, Renata Bukowiecka-Kleczaj, Elżbieta Makowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała Rady Gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która ogranicza możliwość lokalizacji tymczasowych obiektów budowlanych oraz wyznacza linie zabudowy w sposób odbiegający od norm ustawowych, narusza prawo własności i przekracza granice władztwa planistycznego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że uchwała Rady Gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która zakazuje lokalizacji tymczasowych obiektów budowlanych oraz wyznacza linie zabudowy, nie narusza prawa własności ani nie przekracza granic władztwa planistycznego. Ograniczenia te są uzasadnione potrzebami kształtowania ładu przestrzennego i zgodne z przepisami ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a także z zapisami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego.
Stan faktyczny
Skarżący A. C. zaskarżył uchwałę Rady Gminy Mielno w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zarzucając jej naruszenie prawa własności poprzez zakaz lokalizacji tymczasowych obiektów budowlanych oraz wyznaczenie linii zabudowy w sposób nieuzasadniony i przekraczający granice władztwa planistycznego. Organ gminy odmówił uwzględnienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa, argumentując, że uchwała ma na celu uporządkowanie przestrzeni i podniesienie jej jakości. Sąd rozpoznał skargę, badając zgodność uchwały z prawem i interesem prawnym skarżącego.
Rozstrzygnięcie
Oddalenie skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Gebel, Sędziowie Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj (spr.),, Sędzia NSA Elżbieta Makowska, Protokolant starszy sekretarz sądowy Joanna Białas-Gołąb, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 20 października 2016 r. sprawy ze skargi A. C. na uchwałę Rady Gminy Mielno z dnia 30 października 2014 r. nr LX/611/2014 w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części Gminy Mielno w obrębie ewidencyjnym Mielno w obszarze przyległym do ulicy Chrobrego oddala skargę. Rada Gminy działając na podstawie art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, podjęła w dniu 30 października 2014 r. uchwałę nr LX/611/2014 w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części Gminy Mielno w obszarze przyległym do ulicy Chrobrego. A. C. w dniu 18 kwietnia 2016 r. wniósł do Rady Gminy wezwanie do usunięcia naruszenia prawa i uchylenia zapisów § 12 i § 82 ust. 3 pkt 1 lit d i ust. 4 powyższej uchwały. Kwestionowanym przepisom zarzucił naruszenie art. 4 ust. 1, art. 15 ust. 1 i ust. 2 pkt 6 oraz pkt 9 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, poprzez przekroczenie granic władztwa planistycznego wskutek dowolnego, nieuzasadnionego i istotnego ograniczenia prawa własności skarżącego. Skarżący wskazał, że § 12 planu miejscowego odnoszący się do jego nieruchomości, oznaczonej geodezyjnie nr [...], uniemożliwia całkowicie zabudowę, zagospodarowanie, urządzanie i użytkowanie tej nieruchomości - w formie tymczasowego zagospodarowania terenów oraz lokalizacji tymczasowych obiektów budowlanych (w tym obiektów handlu sezonowego lokalizowanych na czas nie dłuższy niż 120 dni). Nieruchomość skarżącego, zlokalizowana w ścisłym centrum Mielna w rejonie o intensywnym wykorzystaniu handlowo-usługowym, do roku 2015 w sezonie letnim zawsze była wykorzystywana pod usługi i handel w obiektach tymczasowych. Specyfika M. wyklucza całoroczne użytkowanie nieruchomości na cele określone dla terenu elementarnego B5.U,MN, bowiem sezon turystyczny trwa w istocie od połowy czerwca do połowy sierpnia każdego roku. Z tych przyczyn, zabudowa tymczasowa do 120 dni ma racjonalne i ekonomiczne uzasadnienie i była dotychczas rokrocznie realizowana. Wzywający ma zamiar w dalszym ciągu realizować wyłącznie taką zabudowę gdyż budowa obiektów trwałych, całorocznych jest ekonomicznie nieuzasadniona, bowiem przez znaczną część roku kalendarzowego obiekty takie są nieużytkowane, choć generują znaczne koszty utrzymania. Wymuszanie w planie miejscowym budowy obiektów całorocznych, w sytuacji braku zapotrzebowania na takie obiekty i usługi z nimi związane, jest nieuzasadnionym przekroczeniem władztwa planistycznego godzącego w sposób bezprawny w prawo własności skarżącego. Skarżący podniósł ponadto zarzut dotyczący wyznaczenia linii zabudowy, która została w planie znacząco przesunięta w stosunku do norm ustawowych określających dopuszczalność zabudowy nieruchomości przylegającej do powiatowej drogi publicznej (ul. C.). Zgodnie z art. 43 ust. 1 poz. 3b tabeli ustawy o drogach publicznych, obiekty budowlane przy drogach na obszarach zabudowanych, powinny być usytuowane w odległości od zewnętrznej krawędzi jezdni drogi powiatowej co najmniej 8 m. Tymczasem przepis § 82 ust. 3 pkt 1 lit. d zaskarżonej uchwały zwiększa tę normatywną odległość do 6 m od drogi l.KD-Z tj. do ponad 11 m od krawędzi jezdni. Plan miejscowy posługuje się przy wyznaczaniu linii zabudowy, odległością od publicznej drogi zbiorczej tj. od granicy tej działki. Granica działki drogowej zlokalizowana jest ponad 4 m od krawędzi jezdni. Tym samym limit ustawowy został przez gminę zwiększony o ponad 2 m. W ocenie skarżącego, zupełnie niezrozumiałe i nieuzasadnione jest wprowadzenie linii zabudowy w odległości od 5 m do 13,3 m od granicy planu, skoro tak daleko idące ograniczenie prawa własności w zakresie zabudowy, nie jest uzasadnione jakimkolwiek przepisem materialnym czy potrzebami kształtowania ładu przestrzennego. Zdaniem wzywającego, Rada Gminy podobnie jak w przypadku § 105 cyt. uchwały wprowadzając dla działki nr 106 w § 12 i § 82 ust. 4 oraz ust. 3 pkt 1 lit d cyt. uchwały, zakaz zabudowy tymczasowej oraz wyznaczenie odległej od granic jezdni linii zabudowy, w sposób bardzo istotny ograniczyła jego prawo własności i to bez jakiegokolwiek uzasadnienia. Wyłączenie możliwości lokalizowania zabudowy dotychczas dominującej, funkcjonalnej i dostosowanej do potrzeb zarówno właściciela jak i klientów, bez wskazania w uzasadnieniu do uchwały, jakichkolwiek wartości chronionych, wprowadzonymi a kwestionowanymi ograniczeniami przesądza, że dokonana ingerencja w prawo własności skarżącego jest bezprawna. A. C. podniósł zarzut nierównego i nieuzasadnionego traktowania nieruchomości na obszarze objętym planem, bowiem dla obszarów o takim samym lub podobnym przeznaczeniu Gmina zezwoliła na lokalizację zabudowy tymczasowej i tymczasowego zagospodarowania terenu np. w § 15 ust. 4, § 22 ust. 4, § 23 ust. 4, § 26 ust. 4, § 85 ust. 4 czy § 86 ust. 4, a także wyznaczyła linie zabudowy znacząco mniej ograniczające prawo własności w § 84 ust. 3 lit. d, § 87 ust. 3 lit. d. W odpowiedzi na powyższe wezwanie, Rada Gminy Mielno w dniu 29 kwietnia 2016 r. podjęła uchwałę nr XXII/257/2016, w której nie uwzględniła wezwania do usunięcia naruszenia prawa wniesionego przez A. C. W uzasadnieniu uchwały organ wskazał, że do właściwości organów gminy należy ustalenie przeznaczenia terenów poprzez określenie ich funkcji. Gmina może, pod warunkiem, że działa w granicach i na podstawie prawa, samodzielnie kształtować sposób zagospodarowania obszaru podlegającego jej władztwu planistycznemu. Zgodnie ze studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy Mielno zatwierdzonym uchwałą Rady Gminy Mielno nr XXXI/224/97 z dnia 7 listopada 1997 r., zmienionym uchwałą Rady Gminy Mielno nr XLIV/459/10 z dnia 27 kwietnia 2010 r., określającym główne kierunki zmian i przekształceń zabudowy m.in. dla centrum Mielna przy ulicy Chrobrego, należy uporządkować funkcjonalnie i estetycznie oraz podnieść jakość przestrzeni ulicy Chrobrego. Konsekwencją tego są zapisy planu, które na całym obszarze wprowadzają zakaz tymczasowego zagospodarowania terenów oraz lokalizacji tymczasowych obiektów budowlanych(§ 12 uchwały). Odnosząc się do zarzutów dotyczących linii zabudowy organ wskazał, że nieruchomość A. C. położona jest w centrum miejscowości M., przy głównej ulicy Chrobrego. Linie zabudowy dla tego kwartału zostały określone z uwzględnieniem istniejącej zabudowy w celu dbałości o ład przestrzenny i jakość przestrzeni centrum. Organ podkreślił, że wyznaczone odległości nieprzekraczalnych linii zabudowy nie odbiegają w sposób szczególny od linii określonych na terenach sąsiednich. Linie zabudowy w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego ustalane są w oparciu o istniejącą zabudowę, uwarunkowania konserwatorskie, analizę terenu, w celu stworzenia otwarć, osi widokowych, ograniczenia przestrzeni urbanistycznych i dbałości o przestrzenie publiczne. Za bezzasadny organ uznał zarzut "nierównego i nieuzasadnionego traktowania". Przywołane zapisy § 15, § 22, § 23, § 26, § 85, § 86 planu miejscowego są tożsame z zapisami § 82 ust. 4 przywołanej uchwały, określającego sposoby i terminy tymczasowego zagospodarowania, urządzania i użytkowania terenów. Rada Gminy M. zaznaczyła, że Wojewoda nie stwierdził naruszenia prawa materialnego i formalnego i w dniu 8 grudnia 2014 r. opublikował Uchwałę Rady Gminy Mielno w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części Gminy M. w obrębie ewidencyjnym M. w obszarze przyległym do ulicy C. (Dz. Urz. Woj. Zach. z 2014 r., poz. 4891). W dniu 25 maja 2016 r. A. C. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na uchwałę Rady Gminy Mielno z dnia 30 października 2014 r. nr LX/611/2014 w sprawie Miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części Gminy Mielno w obszarze przyległym do ulicy Chrobrego w zakresie § 12 i § 82 ust. 3 pkt 1 lit. d i ust. 4 tej uchwały. Skarżący wniósł o uchylenie przedmiotowej uchwały w zaskarżonym zakresie. W ocenie skarżącego, poprzez wskazane zapisy Rada Gminy Mielno przekroczyła granice władztwa planistycznego i dokonała nieuzasadnionej ingerencji w przysługujące mu prawo własności. Zaskarżonej uchwale zarzucił naruszenie: - art. 21 ust. 1 w zw. z art. 31 ust. 3 i art. 64 Konstytucji RP poprzez ograniczenie prawa własności skarżącego w sposób naruszający zasadę proporcjonalności, - art. 4 ust. 1 w zw. z art. 15 ust. 1 i ust. pkt 6 oraz pkt 9 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. poprzez przekroczenie granic władztwa planistycznego wskutek dowolnego i nieuzasadnionego ograniczenia prawa własności skarżącego w sposób istotny. Skarżący wniósł o przeprowadzenie przez Sąd dowodów uzupełniających z dokumentów geodezyjnych tj. 1) pomiarów geodezyjnych działki granic skarżącego w stosunku do granicy pasa drogowego i krawędzi jezdni, 2) projektu zagospodarowania terenu planowanego do realizacji przez skarżącego, niemożliwego do realizacji z uwagi na postanowienia planu miejscowego. A. C. powtórzył zarzuty przeciwko zaskarżonym przepisom uchwały, zawarte wcześniej w wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa. Dodatkowo sprecyzował, że kwestionowany zapis w § 82 ust. 3 pkt 1 lit. d uchwały zwiększa normatywną odległość usytuowania obiektów budowlanych do 6 m od drogi l.KD-Z na działce nr [...] tj. do 12,38 m od krawędzi jezdni. Granica działki drogowej nr [...] zlokalizowana jest 3,22 m od krawędzi jezdni i granicy działki skarżącego nr [...]. Tym samym limit ustawowy został przez Gminę zwiększony o 4,38 m. Strona podniosła, że działka nr [...] jest już częściowo zabudowana i przybliżenie planowanej zabudowy do istniejących obiektów jest niemożliwe ze względu na obowiązujące warunki techniczne usytuowania obiektów. W konsekwencji odsunięcie linii zabudowy na działce nr [...] na ustaloną w planie miejscowym odległość, w istocie wyłącza możliwość jakiejkolwiek dodatkowej zabudowy w sposób faktyczny, bez wprowadzenia formalnego zakazu zabudowy. Podzielając argumentację wyroku WSA w Szczecinie sygn. akt II SA/Sz 267/15 skarżący wskazał, że regulacje planistyczne ograniczające prawo własności nie mogą być interpretowane rozszerzająco. Wyłączenie możliwości zlokalizowania tymczasowej zabudowy, dotychczas dominującej na przedmiotowym terenie, która jest funkcjonalna i dostosowana do potrzeb zarówno właściciela jak i klientów, specyfiki klimatu oraz sezonowości świadczenia usług na polskim wybrzeżu, bez wskazania w uzasadnieniu do uchwały jakichkolwiek wartości chronionych wprowadzonymi, a kwestionowanymi ograniczeniami przesądza, że dokonana ingerencja w prawo własności skarżącego jest bezprawna i winna zostać uchylona. Powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 11 maja 1999 r. sygn. K 13/98 skarżący podkreślił, że norma z art. 31 ust. 1 Konstytucji RP dopuszcza możliwość ingerencji w konstytucyjne prawa jednostki jedynie w sytuacji, w której występuje funkcjonalny związek ograniczenia praw jednostki z realizacją wskazanych w art. 31 ust. 3 wartości tj. bezpieczeństwo państwa, porządek publiczny, ochrona środowiska, zdrowia i moralności publicznej, wolności praw innych osób. W ocenie skarżącego, Rada Gminy uchybiła zasadzie proporcjonalności, w całości pomijając badanie rozmiaru i uciążliwości ingerencji postanowień planu zagospodarowania w prawo własności nieruchomości znajdujących się na terenie objętym planem. W odpowiedzi na skargę Rada Gminy wniosła o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone wcześniej w uzasadnieniu uchwały z dnia 29 kwietnia 2016r. nr XXII/257/16 odmawiającej uwzględnienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa wniesionego przez A. C. Nadto organ wskazał, że zgodnie z uzasadnieniem do uchwały inicjującej procedurę sporządzania przedmiotowego planu miejscowego, przyczynami uzasadniającymi konieczność przystąpienia do sporządzenia planu były m.in. brak wpływu gminy na niekontrolowany wzrost handlu sezonowego w szczególności lokalizację obiektów tymczasowych wzdłuż najważniejszych ulic miejscowości; potrzeba ustalenia zasad lokalizacji obiektów tymczasowych handlu sezonowego w najważniejszych obszarach miejscowości M.; brak wpływu na postępowanie administracji budowlanej w kwestii wyrażania zgody na lokalizowanie obiektów tymczasowych; konieczność ochrony ekspozycji walorów krajobrazowych jeziora Jamno. Nie bez znaczenia jest również fakt, że niemal cały obszar objęty planem - również działka nr [...], zawiera się w strefie "B" ochrony konserwatorskiej, obszar nadmorskiego układu przestrzennego. Organ podkreślił, że art. 43 ust. 1 ustawy o drogach publicznych wskazuje w jakiej w odległości od zewnętrznej krawędzi "jezdni powinny być usytuowane obiekty budowlane. Jednak zapis brzmi: "powinny być usytuowane w odległości od zewnętrznej krawędzi jezdni co najmniej" - a zatem są to odległości minimalne. Linia zabudowy zgodnie z prawem może więc być lokalizowana w większej odległości niż przywołane 8 m. Wyznaczone odległości nieprzekraczalnych linii zabudowy nie odbiegają od linii określonych na terenach sąsiednich. Wzdłuż całej ulicy C. od strony północnej linia zabudowy jest wyznaczona w odległości min. 6 m, za wyjątkiem części terenówz istniejącą zabudową położoną w mniejszej odległości od drogi. Dołączony przez skarżącego projekt zagospodarowania terenu planowanego do realizacji nieznacznie jedynie wykracza poza linię zabudowy określoną w planie, tj. ok. 1,5 m (dokładne określenie różnicy nie jest możliwe z uwagi na wydruk niezgodny ze skalą wskazaną w tabeli), a więc realizacja zabudowy na tym terenie jest możliwa po niewielkiej korekcie długości budynku, która wtedy wyniosłaby 12,5 m zamiast ok. 14 m (istniejący budynek ma ok. 10 m długości, a budynek położony w północnej części działki ma dł. ok. 5 m). Istniejący na działce nr 106 budynek zlokalizowany jest ok 18 - 20 m od ustalonej w planie linii zabudowy od ul. C., a zatem jak najbardziej możliwe jest zlokalizowanie na tym terenie nowej zabudowy. Odnosząc się do zarzutów skargi, organ zaznaczył, że linie zabudowy w § 84 ust. 3 lit. d i § 87 ust. 3 lit. d od publicznej drogi zbiorczej 1.KD-Z ustalone zostały w odległości 6,0 m. Rada Gminy stwierdziła, że nie nadużyła władztwa planistycznego, a ograniczenia dla zabudowy działki skarżącego zostały wprowadzone dla zapewnienia racjonalnej gospodarki przestrzennej na obszarze objętym planem. Ograniczenia te nie pozbawiają skarżącego prawa własności, a jedynie w niewielkim stopniu ograniczają możliwość jej zagospodarowania w przyszłości, nadto dopuszczają bezterminowo możliwość korzystania przez skarżącego z istniejącej działki i usytuowanych na niej obiektów z prawem do ich modernizacji. Na rozprawie w dniu 20 października 2016 r. pełnomocnik organu wnosząc o oddalenie skargi oświadczył, że od 1 stycznia 2017 r. M. łączy się z U. i staje się miastem M., którego główną ulicę stanowić będzie ul. B. Na działce należącej do skarżącego, linia zabudowy będzie rozpoczynała się na granicy pasa drogowego, który częściowo leży w obszarze działki skarżącego. Z drugiej strony tej działki, droga gminna ul. S., nie jest objęta planem a linia zabudowy przebiega w odległości 5 m od granicy działki skarżącego. Dla innych działek położonych na tym samym terenie elementarnym, linia zabudowy przebiega w różnych odległościach od granicy działki drogowej ze względu na ukształtowanie terenu. Ulica C. będzie poszerzana, w związku z czym na terenie działki skarżącego jej część o szerokości ok. 3 m zostanie przeznaczona na chodnik co spowoduje, że faktyczna linia zabudowy będzie mierzona w odległości 6 m od granicy pasa drogowego. Sąd na podstawie art. 106 § 3 P.p.s.a. przeprowadził dowód z pomiarów geodezyjnych działki skarżącego oraz projektów zagospodarowania załączonych do skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje Zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2016 r. poz. 1066 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), zwanej dalej: "p.p.s.a", zakres kontroli administracji publicznej obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej (pkt 5) oraz akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej (pkt 6). Skarga wniesiona w niniejszej sprawie dotyczy uchwały w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego – a więc objęta jest zakresem art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a. Zgodnie z treścią art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, że wymogi formalne do wniesienia skargi zostały spełnione, albowiem skarga została poprzedzona wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, wystosowanym przez skarżącą do Rady Gminy M. Następnie, w przepisanym do tego terminie, określonym w art. 53 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skarga została wniesiona do Sądu. Rozstrzygnięcia wymagała zatem kwestia interesu prawnego skarżącego oraz jego naruszenia zaskarżonym aktem - uchwałą Rady Gminy Mielno w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części gminy M. w obrębie ewidencyjnym M. w obszarze przyległym do ulicy C. Przedmiotem wniesionej skargi stały się przepisy § 12 i § 82 ust. 3 pkt 1 lit. d oraz ust. 4 opisanej wyżej uchwały z dnia 30 października 2014 r., stanowiącej akt prawa miejscowego. Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego reguluje kwestie związane z przeznaczeniem i zagospodarowaniem nieruchomości. Ze swej istoty zatem ogranicza i "narusza" prawo własności, które jest prawem o charakterze rzeczowym, bezwzględnie obowiązującym. Uchwalając miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego organ jest jednak obowiązany chronić prawo własności i ograniczać je jedynie w niezbędnym zakresie, podyktowanym potrzebami czy interesami ogółu. W niniejszej sprawie poza sporem pozostaje, że A. C. jest właścicielem działki nr [...] położonej na terenie oznaczonym w zaskarżonym planie symbolem B5.U,MN i z powyższego można wywieść jego interes prawny w zaskarżeniu planu. Należało również ustalić, czy zakwestionowana przez stronę uchwała narusza jej interes prawny. Pod pojęciem naruszenia interesu prawnego należy rozumieć konieczność wykazania przez skarżącego, że w konkretnym przypadku istnieje związek pomiędzy jego własną – prawnie gwarantowaną (a nie wyłącznie faktyczną) sytuacją, a zaskarżoną uchwałą, polegający na tym, że uchwała ta narusza (czyli pozbawia lub ogranicza) jego interes prawny lub uprawnienie. Naruszenie interesu prawnego lub prawa dające stronie prawo do zaskarżenia uchwały z zakresu administracji publicznej nie oznacza jednak automatycznie uwzględnienia skargi. Obowiązek uwzględnienia skargi powstaje dopiero wówczas, gdy naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia skarżącego jest związane jednocześnie z naruszeniem przepisów prawa, tj. obowiązującej w dacie uchwalania planu normy prawa materialnego. Zdaniem Sądu, o ile w wypadku skarżącego można mówić o naruszeniu interesu prawnego, ponieważ wyłączenie możliwości lokalizacji na jego działce obiektów tymczasowych jak również konieczność sytuowania obiektów z zachowaniem linii zabudowy określonej w tej uchwale ogranicza jego władztwo prawnorzeczowe o tyle nie można stwierdzić, że ograniczenia te są niezgodne z prawem. Prawo własności jest w Rzeczypospolitej Polskiej chronione konstytucyjnie (art. 21 ust. 1) jednak doznaje w określonych sytuacjach ograniczeń. Dopuszcza je Konstytucja RP w art. 64 ust. 3 stanowiąc, że własność może być ograniczona, tyle że tylko w drodze ustawy i tylko w takim zakresie w jakim nie narusza to istoty prawa własności, a więc z poszanowaniem zasady proporcjonalności, tj. zakazem nadmiernej w stosunku do chronionej wartości ingerencji w sferę praw i wolności jednostki. Ingerencja w sferę prawa własności musi zatem pozostawać w racjonalnej i odpowiedniej proporcji do wskazanych celów, dla osiągnięcia których ustanawia się określone ograniczenia, przy czym ograniczenia te winny być dokonane wyłącznie w formie przepisów ustawowych. Takimi przepisami ustawowymi w niniejszej sprawie były przepisy ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, upoważniające gminy do uchwalania miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, w których gminy ustalają przeznaczenie i zasady zagospodarowania terenu (art. 3 ust. 1 i art. 20 cytowanej ustawy), w konsekwencji ograniczając sposób wykonywania prawa własności. Zgodnie z koncepcją władztwa planistycznego, mającą umocowanie w przepisie art. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym organom gminy przysługuje prawo władczego rozstrzygnięcia co do przeznaczenia terenu pod określone funkcje, nawet wbrew woli właścicieli gruntów objętych planem. W pojęciu władztwa planistycznego mieszczą się właśnie wprowadzone przez plany miejscowe ograniczenia prawa własności. Zainteresowane podmioty nie mogą więc oczekiwać, że rada gminy nie będzie korzystała z przysługujących jej uprawnień, a jedynie dostosuje się do żądań właścicieli nieruchomości znajdujących się na obszarze objętym planem lub w bezpośrednim sąsiedztwie (por. wyrok NSA z dnia 9 czerwca 1995 r., sygn. IV SA 346/93, publ. ONSA 1996/3/125). W orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego podkreśla się, że do naruszenia istoty prawa własności dochodzi w sytuacji, gdy niemożliwe stanie się wykonywanie wszystkich uprawnień składających się na prawo do korzystania z rzeczy albo wszystkich uprawnień składających się na prawo do rozporządzania rzeczą albo wszystkich uprawnień składających się na prawo do korzystania z rzeczy i rozporządzania nią (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 25 maja 1999 r., SK 9/98, publ. OTK z 1999 r., nr 4, poz. 78, wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 12 stycznia 1999 r., P 2/98, publ. OTK z 1999, nr 1, poz. 2). Pozbawienie właściciela części – nawet znacznej – atrybutów korzystania lub (i) rozporządzania rzeczą – nie musi oznaczać ingerencji w istotę jego prawa własności. Zaskarżony plan – w omawianym zakresie - w istocie nie zmienia przeznaczenia terenu (oznaczonego symbolem 5B.U,MN), na którym znajduje się nieruchomość stanowiąca własność skarżącego, albowiem teren ten zachowuje przeznaczenie pod zabudowę usługową, mieszkaniową jednorodzinną, mieszkaniową jednorodzinną z usługami. Ustanowienie w planie ograniczenia w postaci zakazu lokalizacji tymczasowych obiektów (z zachowaniem możliwości prowadzenia działalności usługowej), w realiach niniejszej sprawy nie może być oceniane jako niezgodne z prawem. Zapisy planu, które na całym obszarze wprowadzają zakaz tymczasowego zagospodarowania terenów oraz lokalizacji tymczasowych obiektów budowlanych są konsekwencją przyjętych w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Mielno zatwierdzonym uchwałą Rady Gminy Mielno nr XXXI/224/97 z dnia 7 listopada 1997 r., zmienionym uchwałą Rady Gminy Mielno nr XLIV/459/10 z dnia 27 kwietnia 2010 r., głównych kierunków zmian i przekształceń zabudowy m.in. dla centrum M. – ulicy C. Zgodnie z zapisami zawartymi w tym studium, należy uporządkować funkcjonalnie i estetycznie oraz podnieść jakość przestrzeni m.in. ulicy C. poprzez harmonijne uzupełnienie zabudowy wzdłuż ulic i placów stanowiących główne elementy reprezentacyjne i ciągi wielofunkcyjne obiektami usługowymi i mieszkaniowymi, kształtowanie nowej zabudowy wzdłuż wyszczególnionych ulic i skrzyżowań (w tym. ul. C.) w sposób tworzący spójną kompozycję przestrzenną, podkreślającą charakter miejsca, w tym poprzez wysokiej jakości rozwiązania architektoniczne i materiałowe, indywidualne, atrakcyjne i spójne urządzanie przestrzeni o charakterze reprezentacyjnym, w szczególności poprzez wprowadzanie małej architektury, zieleni, oświetlenia, a także staranności komponowania posadzek placów i chodników, modernizację jezdni. Także w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały wskazano jako cel jej uchwalenia - umożliwienie prowadzenia spójnej polityki przestrzennej w najbardziej atrakcyjnej miejscowości gminy M. Nie ulega wątpliwości, że lokalizowanie w reprezentacyjnych punktach centrum Mielna obiektów tymczasowych, na którą to lokalizację gmina nie ma w istocie znaczącego wpływu w żadnym razie nie służy opisanym wyżej celom kształtowania zabudowy. W tej sytuacji nie sposób zgodzić się ze skarżącym, że wyłączenie możliwości lokalizowania tymczasowej zabudowy nastąpiło bez wskazania jakichkolwiek wartości chronionych wprowadzonymi ograniczeniami. Za niezrozumiały należy przy tym uznać zarzut nieuzasadnionej nierówności traktowania nieruchomości na obszarze objętym planem, z uwagi na zezwolenie na lokalizację zabudowy tymczasowej i tymczasowego zagospodarowania terenu w § 15 ust. 4, 22 ust. 4, 23 ust. 4, 26 ust. 4, 85 ust. 4 czy 86 ust. 4 uchwały. Nie ulega bowiem wątpliwości, że § 12 tej uchwały – co do zasady - zakazuje lokalizacji tymczasowych obiektów budowlanych (w tym obiektów handlu sezonowego lokalizowanych na czas nie dłuższy niż 120 dni) na całym obszarze planu. Wskazane przez skarżącego przepisy dopuszczają wyłącznie tymczasowe urządzenia rekreacyjne lokalizowane zgodnie z liniami zabudowy na czas nie dłuższy niż 120 dni, z wyjątkiem urządzeń generujących hałas lub urządzeń pneumatycznych i trampolin o wysokości powyżej 3 m jak również dopuszczają lokalizację ogródków gastronomicznych na czas nie dłuższy niż 120 dni, integralnie związanych z działalnością gastronomiczną prowadzoną w zabudowie trwałej, o powierzchni nie większej niż 50 % powierzchni dostępnej dla klientów. Z uwagi na powyższe na uwzględnienie nie zasługuje także argumentacja skarżącego dotycząca § 82 ust. 4 przedmiotowej uchwały, zawierającego analogiczne uregulowania co do możliwości tymczasowego zagospodarowania, urządzania i użytkowania terenów w zakresie urządzeń rekreacyjnych oraz ogródków gastronomicznych. Zgodnie z art. 15 ust. 2 pkt 9 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego określa się obowiązkowo szczególne warunki zagospodarowania terenów oraz ograniczenia w ich użytkowaniu, w tym zakaz zabudowy. W tych okolicznościach, w ocenie Sądu, zakazów wprowadzonych zaskarżoną uchwałą (w omawianym zakresie) jako realizacji powołanego wyżej przepisu, nie sposób uznać za ograniczenie prawa własności ponad miarę, z naruszeniem zasady proporcjonalności oraz obowiązującego prawa. Podobnie należy ocenić zawarte w § 82 – wyznaczenie nieprzekraczalnych linii zabudowy zgodnie z rysunkiem planu w odległościach: od 5,0 m do 13,3 m od granicy planu, 6,0 m od publicznej drogi zbiorczej 1.KD-Z (dla wysuniętej części elewacji istniejącego budynku linia nieprzekraczalna biegnie wzdłuż niej), z zastrzeżeniem, że nieprzekraczalne linie zabudowy nie obowiązują dla części istniejącego budynku wykraczającej poza linię zabudowy, dla której dopuszcza się przebudowę i nadbudowę polegającą na podniesieniu wysokości budynku według parametrów ustalonych w planie. Jak słusznie zauważył w odpowiedzi na skargę organ, w art. 43 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz.U. z 2016 r., poz. 1440) wskazano w jakiej odległości od zewnętrznej krawędzi jezdni powinny być usytuowane obiekty budowlane, jednak użyty w tym przepisie zwrot "co najmniej" jednoznacznie wskazuje, że są to odległości minimalne. Zgodnie z tym przepisem, linia zabudowy może zatem być ustalana w odległości większej niż przewidywane w tym wypadku 8 m. Określony w § 82 uchwały sposób wyznaczenia linii zabudowy związany jest z planowanym poszerzeniem ulicy C. Jak wynika z treści opisanego wyżej studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Mielno (zmienionego uchwałą Rady Gminy Mielno z dnia 27 kwietnia 2010 r.), dla zapewnienia prawidłowej obsługi ruchu drogowego i gminy oraz rozwoju podstawowego układu drogowego, konieczne jest zapewnienie możliwości przestrzennych dla modernizacji (przebudowy i rozbudowy) istniejącej drogi powiatowej nr [...] na odcinku od granicy gminy pomiędzy O. i Ł. do drogi powiatowej nr [...] w G. jako drogi klasy zbiorczej. Minimalna szerokość pasa drogowego powinna wynosić 20,0 m, z uwagi jednak na istniejące zagospodarowanie na odcinkach zabudowy, szerokość ta w wielu miejscach będzie musiała być zmniejszona (część II studium – Kierunki rozwoju – 7.1.1 – Kierunki rozwoju układu drogowego). Także w Planie Rozwoju Lokalnego Powiatu Koszalińskiego (2004) zaplanowano działania w obrębie infrastruktury technicznej dotyczące gminy Mielno, obejmujące przebudowę drogi nadmorskiej Ł. – M. wraz z mostami (część I studium – 9.2.1 – Uwarunkowania wynikające z dokumentów szczebla powiatowego). Z uwagi na powyższe za całkowicie nieuzasadniony należy uznać pogląd skarżącego o braku uzasadnienia ograniczeń wynikających z wprowadzonej linii zabudowy od drogi zbiorczej 1.KD-Z potrzebami ładu przestrzennego. Z kolei wprowadzenie linii zabudowy w odległości od 5 do 13,3 m od granicy planu wynika z ukształtowania terenu i w wypadku działki należącej do skarżącego wynosi jedynie 5 m. Nie sposób przy tym zgodzić się ze skarżącym, że opisane powyżej ograniczenia całkowicie uniemożliwiają mu zabudowę, zagospodarowanie, urządzanie i użytkowanie jego nieruchomości. Istniejący na jego działce budynek zlokalizowany jest około 18 – 20 m od ustalonej w planie linii zabudowy od ul. [...], a zatem w dalszym ciągu możliwa jest na tym terenie nowa zabudowa. Mając na uwadze przedstawiony przez skarżącego projekt zagospodarowania terenu planowanego do realizacji należy zauważyć, że planowany obiekt nieznacznie jedynie wykracza poza linię zabudowy (o około 1,5 m), przy czym nawet gdyby długość budynku została zmniejszona z 14 m do 12 m, to i tak byłby on większy od budynków istniejących już na działce (o długości 10 i 5 m). W tej sytuacji za nietrafne należy uznać powoływanie się przez skarżącego na uzasadnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 28 maja 2015 r. w sprawie o sygn. akt II SA/Sz 267/15. Podzielając w pełni wyrażony w tym uzasadnieniu pogląd, że chociaż regulacje planistyczne, na równi z innymi regulacjami ustawowym, są elementami ograniczającymi prawo do zagospodarowania terenu, w tym jego zabudowy to ograniczenia w prawie zabudowy nie mogą być interpretowane rozszerzająco, należy wskazać, że pogląd ten nie znajduje odniesienia do okoliczności niniejszej sprawy. W opisanej wyżej sprawie Rada Gminy przeznaczyła należące do skarżących trzy działki w całości pod zieleń urządzoną, bez możliwości lokalizowania jakiejkolwiek zabudowy, co niewątpliwie stanowiło istotne ograniczenie prawa własności tych skarżących. Taka sytuacja – z przyczyn, o których była mowa powyżej nie zachodzi jednak w niniejszej sprawie. Skarżący nadal może prowadzić na terenie swojej nieruchomości działalność handlową jak również ma możliwość zlokalizowania nowej zabudowy. Reasumując, należy stwierdzić, że zaskarżone zapisy miejscowego planu nie naruszają obowiązujących w dacie podjęcia uchwały przepisów prawa. Wprowadzone w uchwale rozwiązania uzasadnione są potrzebami kształtowania ładu przestrzennego, a gmina nie nadużyła przyznanego jej władztwa planistycznego. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uznał, że niniejsza skarga jest niezasadna i na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło