II SA/Sz 770/04
WyrokWSA w Szczecinie2005-11-09
Skład orzekający: Stefan Kłosowski, Danuta Strzelecka – Kuligowska, Maria Mysiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może umorzyć postępowanie w sprawie wykonania robót budowlanych jako bezprzedmiotowe, jeśli roboty te zostały wykonane przez osobę, która nie jest stroną postępowania, na podstawie decyzji skierowanej do właściciela nieruchomości?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może umorzyć postępowania w sprawie wykonania robót budowlanych jako bezprzedmiotowe, jeśli roboty te zostały wykonane przez osobę, która nie posiada przymiotu strony postępowania (nie jest następcą prawnym ani nie dysponuje innym prawem do nieruchomości), nawet jeśli powołuje się na decyzję skierowaną do właściciela nieruchomości. W takim przypadku brak jest podstaw do uznania postępowania za bezprzedmiotowe.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie wykonania robót budowlanych. Organ I instancji umorzył postępowanie, uznając je za bezprzedmiotowe, ponieważ roboty zostały wykonane przez E.Z. na podstawie decyzji nakazującej remont J.J. Skarżąca G.G. zarzuciła, że E.Z. nie posiadała uprawnień do nieruchomości i nie mogła być stroną postępowania, a decyzja nakazująca remont nie została wykonana w całości. Organ II instancji utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego i poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Zasądzono od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz G.G. zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski Sędziowie Sędzia NSA Danuta Strzelecka – Kuligowska /spr./ Sędzia WSA Maria Mysiak Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Klimek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 listopada 2005 r. sprawy ze skargi G.G. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie wykonania robót budowlanych I. u c h y l a zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, III. z a s ą d z a od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz G.G. kwotę [...] tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Decyzją z dnia [...] wydaną na podstawie art. 105 § 1 pkt 1 kpa (t.j. Dz.U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 z późn.zm.) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] umorzył postępowanie w sprawie wykonania przez E.Z. robót budowlanych polegających na:
- wykuciu i wstawieniu dodatkowych drzwi w ścianie [...] budynku pod schodami i postawieniu [...] ścian pod schodami wejściowymi,
- zamurowaniu [...] okien w ścianie [...] budynku,
- wykonaniu zadaszenia nad drzwiami do piwnicy nr [...],
- wymianie drzwi frontowych z ozdobnych [...] na pełne [...] wraz z wykonaniem zadaszenia nad tymi drzwiami w budynku nr [...]
W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że postępowanie w przedmiotowej sprawie jest bezprzedmiotowe, bowiem z przeprowadzonych oględzin i przedłożonych dokumentów wynika, że J.J. ówczesny współwłaściciel budynku w dniu [...]. otrzymał decyzję [...] nakazującą wykonanie remontu schodów, robót remontowych i elewacyjnych. W oparciu o przedmiotową decyzję J.J. wykonał ścianki pod schodami, a w [...] gdzie we wnęce stała szafa [...] przebił otwór wejściowy do pomieszczenia pod schodami. W oparciu o tę samą decyzję E.Z. matka małoletniego wówczas A.J. wymieniła zniszczone drzwi wejściowe i zabezpieczyła nowe drzwi daszkiem. Odnośnie zamurowanych otworów okiennych Powiatowy Inspektor wskazał, iż były one zamurowane już w [...] i organ nie ma pewności czy jest to samowola budowlana.
Od decyzji tej odwołała się G.G. i wnosząc o jej uchylenie podniosła, że twierdzenia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] zawarte w zaskarżonej decyzji należy uznać za błędne i nieuzasadnione. Skarżąca m.in. podniosła, iż E.Z. nie posiadała i nie posiada uprawnień do spornej nieruchomości i nie może być stroną postępowania. Nadto skarżąca wskazała, że decyzja nr [...] na którą powołuje się organ I instancji nie została przez J.J. w żadnej części wykonana a zatem w oparciu o art. 37 ustawy prawo budowlane należy uznać iż wygasła a prace wykonane na jej podstawie przez E.Z. uznać należy w świetle przepisów art. 28 § 2 o i 32 i 33 prawa budowlanego za samowolę budowlaną. Nadto zdaniem skarżącej decyzja z [...]nie może stanowić podstawy do wykonania po ponad [...] latach od jej wydania zupełnie innych prac remontowych, polegających na wykuciu drzwi w ścianie [...] budynku, wymianie zabytkowych drzwi frontowych oraz zadaszeń i nowych ścian. W dalszej części skargi G.G. wywodzi, iż przedmiotowa decyzja z [...]r. była nakazem a nie pozwoleniem na wykonanie prac budowlanych i dlatego nie może uzasadniać umorzenia postępowania.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 105 kpa po rozpatrzeniu odwołania utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że J.J. ówczesny współwłaściciel budynku przy ul. [...] nakazującą wykonanie remontu schodów oraz robót remontowych i elewacyjnych. W oparciu o ten nakaz wykonał ścianki pod schodami. Otwór w ścianie piwnicy, gdzie przed [...]. stała szafa [...] - już był. Następnie E.Z. matka nieletniego wówczas A.J. w oparciu o tę samą decyzję wymieniła zniszczone drzwi wejściowe i zabezpieczyła je daszkiem. Zadaszenie nad drzwiami do piwnicy było już przed [...]r. i w oparciu o w/w decyzję zostało wymienione, natomiast otwory okienne w ścianie [...] budynku były zamurowane już w [...]r. W konkluzji Wojewódzki Inspektor stwierdził, że postępowanie prowadzone w sprawie robót budowlanych wykonanych samowolnie przez E.Z. uznać należy za bezprzedmiotowe.
Od powyższej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożyła G.G. wnosząc o jej uchylenie. Skarżąca zarzucając organom naruszenie w prowadzonym postępowaniu art. 6 – 10 kpa, art. 80 i 81 kpa oraz art. 28, 32, 33, 37 i 48 ustawy Prawo budowlane przytoczyła argumenty zawarte w odwołaniu od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...]
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje rozstrzygnięcie w przedmiotowej sprawie i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem w świetle art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) stwierdzić należy, iż decyzja ta narusza przepisy postępowania w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.
Skarga zasługuje więc na uwzględnienie.
W przeprowadzonym postępowaniu dowodowym organ ustalił, iż decyzją z [...]r. nałożony został na współwłaściciela nieruchomości J.J. obowiązek wykonania remontu schodów, robót remontowych i elewacyjnych.
W oparciu o ten nakaz właściciel wykonał ścianki pod schodami, natomiast otwór w ścianie [...], gdzie przed [...]r. stała szafa [...] - już był. Nadto organ ustalił, iż w oparciu o tę samą decyzję z [...]. E.Z.– współwłaściciela nieruchomości wykonała dalsze prace remontowe ,polegające na wymianie zniszczonych drzwi wejściowych i zabezpieczeniu nowych drzwi daszkiem.
Na podstawie w/w poczynionych ustaleń organ uznał, iż postępowanie w sprawie wykonania robót budowlanych przez E.Z. należy umorzyć jako bezprzedmiotowe, na podstawie art. 105 § 1 kpa.
W myśl przytoczonego przepisu, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzje o umorzeniu postępowania.
Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, o której mowa w art. 105 kpa oznacza, że brak jest któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, a wobec tego nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę przed rozstrzygnięciem jej co do istoty.
Rozważając prawidłowość decyzji organu w sprawie umorzenia postępowania w przedmiocie wykonania robót budowlanych należy podnieść, iż organ przeprowadził ustalenia co do zakresu decyzji nakazującej właścicielowi J.J. wykonanie określonych robót budowlanych i na tej podstawie przyjął roboty wykonane przez E.Z. jako kontynuację wykonania przedmiotowej decyzji.
Tymczasem w stanie faktycznym przedmiotowej sprawy i obowiązujących przepisów prawnych, E.Z. przymiotu strony przypisać nie można.
Z akt sprawy wynika, iż nie jest ona ani następcą prawnym zmarłego współwłaściciela J.J. ani nie dysponuje żadnym innym prawem do nieruchomości a jedynie zamieszkuje w budynku przy ul.[...]. Nie można więc uznać, że wykonanie przez E.Z. robót budowlanych na podstawie decyzji skierowanej do właściciela przesądza o uznaniu jej za stronę. .
Wskazane powyżej uchybienia pozwalają stwierdzić, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy i dlatego Sąd na podstawie art.145 §1pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.
W kwestii wykonalności zaskarżonej decyzji Sąd orzekł na podstawie przepisu art. 152. a o kosztach na podstawie art. 200 ww. ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło