II SA/Sz 790/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Szydłowski Sędziowie Sędzia WSA Wiesław Drabik (spr.), Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz Protokolant starszy inspektor sądowy Katarzyna Skrzetuska-Gajos po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 15 stycznia 2026 r. sprawy ze skargi M. R. na czynność Komendanta Wojewódzkiego Policji w Szczecinie z dnia 25 września 2025 r., nr F-1360/25 w przedmiocie odmowy zwrotu kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby stwierdza bezskuteczność zaskarżonej czynności M. R. (dalej: "skarżący"), wystąpił do Komendanta Policji (dalej: "organ") o zwrot kosztów dojazdu z miejscowości zamieszkania ([...]) do miejsca pełnienia służby ([...]), na podstawie ceny miesięcznego biletu kolejowego drugiej klasy pociągu osobowego, w wysokości 343,70 zł miesięcznie, a od stycznia 2025 r. w wysokości 348 zł miesięcznie, za okres od miesiąca stycznia 2024 r. do miesiąca czerwca 2025 r. składając odpowiednie wnioski w tym przedmiocie. We wnioskach skarżący zawarł oświadczenie, że miejscowość, z której dojeżdża jest miejscowością pobliską w rozumieniu art. 88 ust. 4 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2025 r. poz. 636 ze zm. dalej: "ustawa o Policji"). Pismem z 25 września 2025 r., nr F-1360/25, Komendant Policji, w odpowiedzi na wymienione wyżej wnioski odmówił zwrotu kosztów dojazdu w żądanej wysokości. Organ wskazał, że nie znajduje przesłanek do spełnienia żądania skarżącego zwrotu kosztów za okres od stycznia 2024 r. do sierpnia 2024 r. w oparciu o normę art. 93 ustawy o Policji. Organ stwierdził, że podtrzymuje swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w piśmie z 25 czerwca 2024 r., zawierające odmowę dotyczącą poprzedniego okresu, tożsamym, w jego ocenie, zarówno ze stanem faktycznym jak i prawym. Natomiast w odniesieniu do wniosków dotyczących zwrotu kosztów dojazdu za okres od września 2024 r. do lipca 2025 r. organ poinformował, że na trasie [...] od 1 września 2024 r. została uruchomiona [...] Kolej Metropolitalna, która stanowi dogodny i efektywny środek transportu zbiorowego. Uzasadniając wybór tego środka transportu należy wskazać, że połączenia na wymienionej trasie są częste, regularne, dostępne w godzinach dostosowanych zarówno do osób pracujących jak i uczących się. Organ podał przykładowe połączenia na trasie [...] Główny przedstawiając następująco: 13:41(...)17:19,17:46 (...),22:07 (wskazując na źródło - stronę internetową przewoźnika [...]). Połączenia realizowane są w soboty i niedziele z dużą częstotliwością. Pociągi kursują przez cały dzień, co zapewnia szybki i dogodny dojazd zarówno do S. jak i w kierunku S. oraz możliwość swobodnego planowania podróży w celach służbowych. Koszt biletu miesięcznego na wskazanej trasie wynosi 250 zł. Organ wskazał, że na poziomie wewnętrznego aktu prawnego w celu ustalenia wzoru wymaganych dokumentów oraz procedury działania, realizując wymagania wynikające z art. 44 ust. 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz.U. 2024, poz. 1530 ze zm., dalej: "u.f.p."), w celu doprecyzowania a także ustalenia jednolitych zasad rozliczeń obowiązujących wszystkich funkcjonariuszy Policji Województwa Z. przyjął obowiązujący "Algorytm dokonywania zwrotu kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby funkcjonariuszy Policji woj. Z., zajmujących lokale mieszkalne w miejscowości pobliskiej miejsca pełnienia służby". Na podstawie § 3 ust.2 wskazanego algorytmu w przypadku wystąpienia na danej trasie dwóch lub więcej środków lokomocji, z uwzględnieniem dogodności dojazdu, zwrotu dokonuje się na podstawie ceny miesięcznego biletu za przejazd dogodniejszym środkiem lokomocji, przy czym jeżeli cena dogodniejszego środka lokomocji jest wyższa, realizacja świadczenia nastąpi wyłącznie po załączeniu biletu. Formalność ta, zdaniem organu nie została przez wnioskodawcę dopełniona. Ponadto, według organu, nie wykazał on kwestii dogodności połączeń Intercity. W ocenie organu nie bez znaczenia pozostaje również wzgląd organu na dyscyplinę finansów publicznych. Wymagania ustawy z dnia 29 września 1994 roku o rachunkowości oraz zasady finansów, w tym treść art. 44 ust. 3 u.f.p., wskazują na przyjęcie zwrotu kosztów przejazdu w cenie droższych biletów za przejazd dogodniejszym środkiem lokomocji - przy jednoczesnym okazaniu dokumentów potwierdzających poniesienie kosztów dojazdu, co jest działaniem racjonalnym z punktu widzenia wydatków publicznych. Według organu zwrot kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby ma bowiem na celu rekompensatę dodatkowych wydatków związanych z pełnieniem służby. Nie może on jednak prowadzić do "wzbogacenia się" policjanta z tego tytułu i zubożenia finansów publicznych, w szczególności w odniesieniu do braku potwierdzającego poniesienie przez policjanta wyższego kosztu w formie dowodu księgowego. Zdaniem organu Komenda Policji jako jednostka sektora finansów publicznych musi przestrzegać zasad i przepisów dotyczących finansów publicznych. Jeśli zatem Policjant rzeczywiście ponosi większe koszty dojazdu do służby z uwagi na wybór droższego biletu miesięcznego, KWP w S. gwarantuje mu pełen zwrot kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby w wysokości ceny biletu miesięcznego po przedstawieniu dokumentów potwierdzających przejazd. W przypadku poniesionych kosztów dojazdu do służby koleją (w tym w porze nocnej oraz w dni wolne od pracy) świadczenie będzie rozliczone po przedłożeniu biletów. Reasumując, organ odmówił zwrotu wskazanych we wnioskach kosztów dojazdu z miejscowości pobliskiej do miejsca pełnienia służby we wzmiankowanym okresie uznając, iż faktycznie na trasie przejazdu policjanta istnieje tańszy, dogodniejszy środek transportu a policjant nie ponosi kosztów dojazdu droższym, albowiem w rzeczywistości, z przyczyn nieustalonych, realizuje z miejscowości pobliskiej do miejsca pełnienia służby dojazdy i powroty prywatnym samochodem osobowym. Pismem z 6 października 2025 r. M. R. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na czynność Komendanta Policji z 25 września 2025 r., nr F-1360/25, odmawiającą mu zwrotu kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby. W motywach uzasadnienia skargi wnoszący ją wskazał, że zamieszkuje w miejscowości S., która znajduje się od jego miejsca pracy w S. w odległości 37 kilometrów według wyliczeń i tabel przyjmowanych w rozliczeniach PKP oraz 41 kilometrów licząc drogami. Zgodnie z art. 88 ust. 4 ustawy o Policji, S. jest miejscowością pobliską, co oznacza, że jest to miejsce zamieszkania umożliwiające codzienne dojazdy do miejsca pełnienia służby. Zgodnie z oświadczeniem skarżącego oraz ogólnymi informacjami dotyczącymi transportu publicznego, najlepszym środkiem komunikacji pomiędzy S. a S. - jego zdaniem - jest transport kolejowy (PKP). Jest to zarówno ekonomiczne jak i efektywne rozwiązanie, które minimalizuje czas podróży oraz koszty w porównaniu do innych środków transportu. Skarżący podkreślił, że jako funkcjonariusz [...], niejednokrotnie wykonuje czynności poza ustalonymi w grafiku godzinami pracy, związane z koniecznością dłuższego wykonywania czynności służbowych, wyjazdów i delegacji służbowych rozpoczynających się i kończących w różnych porach. Ta specyfika służby dodatkowo utrudnia codzienne dojazdy, co, w jego ocenie, podkreśla konieczność uznania jego wniosku o zwrot kosztów dojazdu za zasadny. Możliwość domagania się zwrotu kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby powstaje z mocy ustawy, na co wskazuje użycie przez ustawodawcę zwrotu "przysługuje" w art. 93 ust. 1 ustawy o Policji. Przepis ten, zdaniem skarżącego, określa również wystarczająco dokładnie wysokość świadczenia poprzez odniesienie się do ceny biletów za przejazd koleją lub autobusem. Zaś zgodnie z orzecznictwem ustawodawca nie wprowadził wymogu udokumentowania wydatków poniesionych przez funkcjonariusza Policji w celu skorzystania ze środków transportu. Wskazał na szereg wyroków sądów administracyjnych na dowód, że decyzje o oddaleniu wniosków o zwrot kosztów dojazdów do miejsca pełnienia służby mogą być nieuzasadnione i niesprawiedliwe, szczególnie w kontekście niedopuszczalności narzucania funkcjonariuszowi konkretnego środka transportu jedynie z powodu niższych kosztów. Skarżący zrelacjonował, że od stycznia 2007 r. organ zwracał koszty dojazdu skarżącego do miejsca pełnienia służby na trasie [...] w cenie biletów pociągiem, natomiast od września 2022 r. do sierpnia 2024 r. wprowadził naliczanie według stawki prywatnego przewoźnika T. . Od września 2024 r. od chwili uruchomienia [...] Kolei Metropolitalnej nastąpiła zmiana w "Algorytmie dokonywania zwrotu kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby funkcjonariuszy Policji woj. Z." i w miejsce wspomnianego przewoźnika [...] wprowadzone zostało rozliczenie w ramach biletu [...] Kolei Metropolitalnej. Skarżący nie zgodził się z argumentacją organu sformułowaną do obu okresów wymienionych w motywach uzasadnienia zaskarżonej czynności. Co do części wniosku dotyczącej aktualności dotychczasowego stanowiska organu wyrażonego w piśmie z 25 czerwca 2024 r podniósł, że na skutek poprzedniej skargi nie była uwzględniona przez sąd administracyjny, o czym świadczy wyrok w sprawie II SA/Sz 629/24. Odnosząc się do twierdzeń organu, dotyczących okresu od września 2024 r. tj. od uruchomienia [...] Kolei Metropolitalnej, co organ uwzględnił w "Algorytmie" skarżący przyznał, że częstotliwość kursowania pociągów na trasie S. - S. Główny i S. Główny - S. jest dosyć częsta. Jednak, w jego ocenie, niewystarczająca dla niego i nie do końca przystosowana do godzin jego służby oraz nie jest najdogodniejszym środkiem jak wskazuje ustawa. Ponadto podkreślił, że w piśmie wskazano iż zwrócony może mu zostać koszt 250 zł jako rekompensatę za zwrot kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby. Jednakże, zdaniem skarżącego, organ miał wiedzę, że w ramach biletu [...] Kolei Metropolitalnej wchodzą również przewozy komunikacji miejskiej w S. i S., co również można traktować jako cześć dojazdu do miejsca pełnienia służby i koszt takiego biletu wynosi 290 zł. Podsumowując, skarżący wskazał, że najdogodniejszym dla niego środkiem lokomocji na wskazanej trasie jest do sierpnia 2024 r. nie przewoźnik T. a PKP, a również od września 2024 r. ogólnie rozumiany przejazd pociągami PKP bez ograniczenia do [...] Kolei Metropolitalnej, której przejazdy zawierają się także w biletach PKP określonych tabelą kosztów przejazdu. Ponadto, w jego ocenie, wskazany przez niego przewoźnik dysponuje nieograniczoną liczbą miejsc oraz realizuje przejazdy w dni wolne od pracy tj. niedzielę i święta - praktycznie przez całą dobę w odróżnieniu od przewoźnika drogowego, ale również choć w mniejszym przypadku od [...] Kolei Metropolitalnej. To zaś wskazuje, że zakres czasowy komunikacji kolejowej PKP jest szerszy i jest bardziej dopasowany do godzin pełnienia służby, co skutkuje pozostawaniem przez krótszy okres czasu poza miejscem zamieszkania. Funkcjonariusze Policji, których częścią są funkcjonariusze Centralnego Biura Śledczego Policji, pełnią służbę 24 godziny na dobę, 7 dni w tygodniu. Częste delegacje na realizacje spraw funkcjonariuszy Zarządu w S. [...] wymagają stawiennictwa się w służbie w różnych godzinach, bardzo często służba kończy się w godzinach nocnych. Skarżący wyjaśnił także, że częste delegacje funkcjonariuszy jego jednostki wymagają stawiennictwa się w służbie w różnych godzinach, bardzo często służba kończy się w godzinach nocnych. Ponadto zgodnie z ustawą o Policji, policjant podlega okresowemu opiniowaniu służbowemu a jednym z kryteriów oceny jest dyspozycyjność - gotowość podejmowania zadań dodatkowych: zdolność realizacji zadań i czynności poza czasem służby. W przypadku, gdy policjant jest niedyspozycyjny, nie podejmuje zadań dodatkowych: niezdolny do realizacji zadań i czynności poza czasem służby, może skutkować obniżeniem oceny okresowej, ze zwolnieniem ze służby włącznie. Skarżący podkreślił, że do sierpnia 2022 roku organ akceptował kwoty podawane we wcześniejszych wnioskach, które wynikały z ceny biletu wybranego przez niego przewoźnika kolejowego, a sam algorytm i argumentacja organu, zdaniem skarżącego, ma wyłącznie charakter wewnętrzny i nie może stanowić podstawy do formułowania obowiązków wobec funkcjonariuszy Policji związanych z uzyskaniem zwrotu kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby. Algorytm ten nie może prowadzić do ograniczania ustawowych uprawnień funkcjonariusza, a przepisy ustawy o Policji nie nakładają na funkcjonariusza Policji obowiązku udokumentowania kosztów związanych z dojazdem do miejsca pełnienia służby i nie określają tego, iż zwrot kosztów dojazdu przysługuje za najtańszy i najdogodniejszy środek transportu. Skarżący dodał, że cena biletu jest zgodna z tabelą opłat Działu III Taryfy Przewozowej - publikowaną i na bieżąco uaktualnianą w środkach masowego przekazu, której organ obecnie nie chce zaakceptować i odmawia zwrotu kosztów dojazdu. Skarżący wskazał również na orzecznictwo sądowe, z którego wynika, że organ nie ma prawa narzucać funkcjonariuszowi konkretnego środka transportu jedynie z powodu niższych kosztów oraz że art. 93 ustawy o Policji nie nakłada na funkcjonariusza obowiązku wykazywania poniesionych kosztów. Funkcjonariusz ma prawo do wyboru środka transportu, który jest dla niego najbardziej dogodny i efektywny, w celu dogodniejszego dojazdu do miejsca pełnienia służby. Wybór tego środka transportu powinien być uzasadniony indywidualnymi potrzebami funkcjonariusza. Końcowo skarżący dodał, że powoływanie się przez organ na związanie przesłankami zasadności celowości i oszczędności wydatków publicznych jako obowiązków wynikających z ustawy o finansach publicznych powoduje, że rozstrzygnięcie jego sprawy przez organ, w sposób wskazany w zaskarżonej czynności, ogranicza jego prawa wynikające bezpośrednio z ustawy o Policji. W ocenie skarżącego jako funkcjonariusz ma być dyspozycyjny, gotowy do podejmowania zadań dodatkowych, w tym zdolny realizacji zadań i czynności poza czasem służby i w zmiennych godzinach jej zakończenia, a jednocześnie powołując się na artykuł o dyscyplinie finansów publicznych odbiera mu się niejako możliwości bycia dyspozycyjnym w godzinach służby i poza nimi oraz prawo do jak najszybszego powrotu do miejsca zamieszkania i wypoczynku po zakończeniu służby. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał w całości swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi jako nieuzasadnionej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024, poz. 1267) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024, poz. 935, dalej "p.p.s.a.") uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych obejmują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżone rozstrzygnięcie bądź czynność odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do ich podjęcia, nie jest obciążone wadami uzasadniającymi wyeliminowanie ich z obrotu prawnego. Sąd nie jest przy tym, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. wskazana kontrola obejmuje orzekanie w sprawach skarg na inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 i 2760), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Jak stanowi art. 146 § 1 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4-4b, uchyla ten akt, interpretację, opinię zabezpieczającą, opinię, o której mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, lub odmowę wydania tych opinii, opinię w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinię zabezpieczającą w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowę wydania opinii zabezpieczającej w sprawie opodatkowania wyrównawczego albo stwierdza bezskuteczność czynności. Przepis art. 145 § 1 pkt 1 stosuje się odpowiednio. O akcie lub czynności w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., można mówić wówczas, gdy akt (czynność) podjęty jest w sprawie indywidualnej, skierowany jest do oznaczonego podmiotu, dotyczy uprawnienia lub obowiązku tego podmiotu, samo zaś uprawnienie lub obowiązek, którego akt (czynność) dotyczy, są określone w przepisie prawa powszechnie obowiązującego (por. uchwała 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 lutego 2008 r., sygn. akt I OPS 3/07 - ONSAiWSA 2008/2/21). W rozpatrywanej sprawie Komendant Policji takim właśnie aktem odmówił skarżącemu zwrotu kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby. W tym miejscu należy wskazać, że ustawą z dnia 12 września 2025 r. o zmianie niektórych ustaw w związku z określeniem zasad zakwaterowania funkcjonariuszy Policji, Straży Granicznej, Państwowej Straży Pożarnej, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Służby Ochrony Państwa oraz poprawy niektórych warunków pełnienia służby (Dz. U. poz. 1366, dalej: "ustawa zmieniająca") zmieniono przepisy ustawy o Policji w zakresie przepisów art. 88 i art. 93 cyt. ustawy. W myśl przepisu art. 23 ustawy zmieniającej ustawa ta weszła w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia, z mocą od dnia 1 lipca 2025 r., z wyjątkiem m.in. art. 1 pkt 7 ustawy zmieniającej, który wszedł w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia tj. 14 października 2025 r. W przepisie art. 1 pkt 7 ustawy zmieniającej zawarto nowe brzmienie przepisu art. 93 ustawy o Policji. Z kolei w art. 13 ustawy zmieniającej znajduje się przepis przejściowy wskazujący, że do spraw w zakresie zwrotu kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby, równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego, równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego oraz pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego albo domu, wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe. W świetle powyższego oraz mając na uwadze fakt, że z akt administracyjnych sprawy wynika, iż pierwsze wnioski złożono 28 listopada 2024 r., a zaskarżoną czynność podjęto 25 września 2025 r., w sprawie miały zastosowanie przepisy ustawy o Policji w brzmieniu dotychczasowym. Kwestie zwrotu policjantowi kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby reguluje art. 93 ustawy o Policji. Zgodnie z tym przepisem policjantowi, który zajmuje lokal mieszkalny w miejscowości pobliskiej miejsca pełnienia służby, przysługuje zwrot kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby w wysokości ceny biletów za przejazd koleją lub autobusem (ust. 1). Zwrot kosztów dojazdu, nie przysługuje w roku kalendarzowym, w którym wykupiono uprawnienia do bezpłatnych przejazdów państwowymi środkami komunikacji, na podstawie odrębnych przepisów (ust. 2). Z kolei definicja ustawowa pojęcia "miejscowości pobliskiej pełnienia służby" zawarta jest w art. 88 ust. 4 ustawy o Policji. Przepis ten stanowi, że miejscowością pobliską, o której mowa w ust. 1, jest miejscowość, z której czas dojazdu do miejsca pełnienia służby i z powrotem środkami publicznego transportu zbiorowego, zgodnie z rozkładem jazdy, łącznie z przesiadkami, nie przekracza w obie strony dwóch godzin, licząc od stacji (przystanku) położonej najbliżej miejsca zamieszkania do stacji (przystanku) położonej najbliżej miejsca pełnienia służby bez uwzględnienia czasu dojazdu do i od stacji (przystanku) w obrębie miejscowości, z której policjant dojeżdża, oraz miejscowości, w której wykonuje obowiązki służbowe. W niniejszej sprawie bezsporne jest, że miejscowość, w której skarżący zamieszkuje i z której dojeżdża do miejscowości pełnienia służby jest miejscowością pobliską w rozumieniu art. 88 ust. 4 ustawy o Policji. Organ przyznał, że na trasie S. – S. – S. istnieje wiele dogodnych, w godzinach pełnienia przez skarżącego służby, połączeń realizowanych przez PKP oraz przewoźnika T. (z uwagi na wskazywaną przez organ aktualność poprzedniego stanowiska wobec wniosków skarżącego za inny okres). Kwestią sporną pozostaje wysokość przysługującego zwrotu kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby. Skarżący zwrócił się bowiem o zwrot kosztów dojazdu w wysokości ceny miesięcznego biletu PKP. Natomiast według organu dogodniejszym dla skarżącego środkiem transportu był w okresie od stycznia do sierpnia 2024 r. tańszy transport oferowany przez przewoźnika drogowego, a za okres od września 2024 r. do lipca 2025 r. przejazd koleją w ramach zakupu [...] Biletu Metropolitarnego. Organ argumentuje przy tym, że zobowiązany jest do racjonalnego i oszczędnego wydatkowania środków publicznych, zaś skarżący nie przedstawia faktycznie poniesionych kosztów dojazdu i wnioskuje o zwrot droższym środkiem transportu pomimo istnienia tańszego i zarazem najdogodniejszego przejazdu. Odwołuje się również do wewnętrznego aktu jakim jest "Algorytm dokonywania zwrotu kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby funkcjonariuszy Policji woj. Z., zajmujących lokale mieszkalne w miejscowości pobliskiej miejsca pełnienia służby". W pierwszej kolejności należy wskazać, że z cytowanych powyżej przepisów wynika, że możliwość domagania się zwrotu kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby powstaje z mocy ustawy, na co wskazuje użycie przez ustawodawcę zwrotu "przysługuje" w art. 93 ust. 1 ustawy o Policji. Uprawnienie to zostało przy tym ograniczone do wysokości ceny biletów za przejazd koleją lub autobusem. Poza tym ograniczeniem ustawodawca nie uzależnił przyznania zwrotu kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby od ich udokumentowania, poprzez przedłożenie dowodów w jakiej wysokości funkcjonariusz koszty te poniósł, czy też z jakiego środka transportu korzysta. Ustawa o Policji nie zawiera również delegacji do wydania przepisów wykonawczych czy też aktów wewnętrznych, które mogłyby bardziej szczegółowo regulować kwestie dotyczące zwrotu kosztów dojazdu funkcjonariuszy z miejsca ich zamieszkania (w miejscowości pobliskiej) do miejsca pełnienie służby. W związku z tym nie jest uzasadnione odwoływanie się przez organ do zasad wynikających z ustalonego przez niego "Algorytmu" dokonywania zwrotu kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby. Słusznie skarżący podnosi, że akt ten nie może stanowić podstawy do formułowania obowiązków wobec skarżącego związanych z uzyskaniem zwrotu kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby. Nie może również prowadzić do ograniczania ustawowych uprawnień funkcjonariusza. Po wtóre analiza powołanych przepisów prowadzi do wniosku, że w sprawie zwrotu kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby z miejscowości pobliskiej nie można abstrahować od przesłanki dogodności dojazdu. Przy czym w orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany jest pogląd, że "najdogodniejsze połączenie" nie zawsze musi stanowić połączenie najtańsze oraz że o tym które połączenie jest "najdogodniejsze" decyduje policjant a nie organ zobowiązany do zwrotu kosztów dojazdu. O "dogodności" decydować mogą bowiem inne, subiektywne czynniki (por. np. wyroki NSA: z dnia 13 lipca 2016 r., sygn. akt I OSK 314/15 i I OSK 315/15). Jednocześnie podkreśla się, że koszty dojazdu do miejsca pełnienia służby przysługują od miejsca zamieszkania policjanta, a nie od miejsca, z którego policjant ma najdogodniejsze połączenie z miejscem pełnienia służby w powiązaniu z godzinami służby policjanta. Dogodny dojazd, to taki, który odpowiada godzinom rozpoczęcia i zakończenia służby, z uwzględnieniem ustawowego prawa do wypoczynku (por. wyrok NSA z 16 kwietnia 2020 r., I OSK 932/19; z 10 grudnia 2019 r., I OSK 1647/18). Dogodny dojazd nie jest natomiast związany z miejscem rozpoczęcia dojazdu do miejsca pełnienia służby. Ponadto wskazuje się, że uprawnienia policjantów wyrażone w art. 88 i 93 ustawy o Policji nie stanowią stricte ich specjalnego przywileju, ale są ściśle powiązane z potrzebami służby. Charakter służby funkcjonariusza Policji wymaga, aby zamieszkiwał on możliwie jak najbliżej miejsca pełnienia służby, tak aby był on w stanie sprawnie i szybko dotrzeć do miejsca wykonywania obowiązków służbowych (por. wyrok NSA z 26 marca 2024 r., sygn. akt III OSK 1557/22). W przedmiotowej sprawie w istocie to organ zdecydował za skarżącego, który dla niego rodzaj transportu jest najdogodniejszy, dokonując tej oceny przez pryzmat kosztów tego transportu (niższej ceny biletu). Skarżący natomiast podniósł, że w przeciwieństwie do wskazanego przez organ środka transportu czas przejazdu pociągiem jest krótszy, zaś połączenia są dostępne przez całą dobę. Ponadto wybrany przewoźnik kolejowy dysponuje nieograniczoną liczbą miejsc oraz realizuje przejazdy w dni wolne od pracy, tj. niedziele i święta. Zarówno czas dojazdu jak i dostęp do transportu kolejowego o różnych porach oraz we wszystkie dni tygodnia mają istotne znaczenie bowiem skarżący z racji pełnionej funkcji musi być w pełni dyspozycyjny, co ma również wpływ na jego ocenę służbową. Ponadto skarżący dodał, że, w jego ocenie, zakres czasowy komunikacji kolejowej PKP nieograniczający się do połączeń [...] Kolei Metropolitarnej jest szerszy i jest bardziej dopasowany do godzin pełnienia służby, co skutkuje pozostawaniem przez krótszy okres czasu poza miejscem zamieszkania. Jednocześnie w skardze podniósł, że służba wymaga od niego stawiennictwa w różnych godzinach, a bardzo często kończy się w nocy. W ocenie Sądu skarżący w sposób wystarczający uzasadnił i wykazał, że wskazany przez niego środek transportu jest dla niego najdogodniejszy. Zdaniem Sądu, nie ma przy tym znaczenia czy skarżący do miejsca pełnienia służby dojeżdża prywatnym samochodem. Jak to już bowiem wskazano powyżej z przepisu art. 93 ust. 1 ustawy o Policji nie wynika, aby policjant miał dokumentować z jakiego rodzaju środka transportu korzysta dojeżdżając do miejsca pełnienia służby. Wobec powyższego w ocenie Sądu nie jest trafna argumentacja organu odnosząca się do konieczności ograniczania wysokości zwrotu kosztów dojazdu w imię zasady oszczędnego wydatkowania środków publicznych. Wskazać bowiem należy, że ratio legis regulacji przewidzianej w art. 93 ustawy o Policji było ułatwienie policjantowi sprawnego i prawidłowego wykonywania obowiązków służbowych poprzez zminimalizowanie kosztów, które ponosi w celu dojazdu do miejsca pełnienia służby. Obowiązek organu dokonania zwrotu kosztów dojazdu z miejscowości pobliskiej do miejsca pełnienia służby wynika z wymagań służby i aktualizuje się w sytuacji, w której nie zapewniono policjantowi bezpłatnych przejazdów stosownie do art. 93 ust. 2 ustawy o Policji. W sytuacji zatem gdy ustalone zostało, że miejscowość zamieszkania policjanta jest miejscowością pobliską miejscu pełnienia służby, gdyż istnieją połączenia, w których czas dojazdu do miejsca pełnienia służby i z powrotem, w powiązaniu z godzinami pełnienia przez policjanta służby, nie przekracza 2 godzin, to brak jest podstaw do odmowy przyznania policjantowi zwrotu kosztów dojazdu w oparciu o przepis art. 93 ust. 1 ustawy o Policji. W tym stanie sprawy Sąd na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a. stwierdził bezskuteczność zaskarżonej czynności. Ponownie rozpoznając wnioski złożone przez skarżącego organ uwzględni poczynione powyżej uwagi. Cytowane powyżej orzeczenia są dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych dostępnej na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl.