II SA/Sz 806/14
PostanowienieWSA w Szczecinie2014-08-27
Skład orzekający: Monika Bieńkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna odbywająca karę pozbawienia wolności, posiadająca niewielkie dochody z pracy w zakładzie karnym i zobowiązania alimentacyjne, może zostać zwolniona od kosztów sądowych i otrzymać ustanowienie radcy prawnego w postępowaniu sądowoadministracyjnym?Ratio decidendi
Osoba fizyczna odbywająca karę pozbawienia wolności, która wykaże trudną sytuację materialną, brak majątku oraz niskie dochody z pracy w zakładzie karnym, a także posiadająca znaczące zobowiązania alimentacyjne, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Ciężar dowodu w tym zakresie spoczywa na wnioskodawcy.Stan faktyczny
R. S. złożył skargę na decyzję Prezesa Sądu Apelacyjnego dotyczącą udostępnienia informacji publicznej. Jednocześnie złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, argumentując trudną sytuacją materialną związaną z odbywaniem kary pozbawienia wolności, niskimi dochodami z pracy w zakładzie karnym, koniecznością utrzymania trójki dzieci oraz znacznym zadłużeniem alimentacyjnym. Do wniosku dołączył dokumenty potwierdzające jego sytuację finansową.Rozstrzygnięcie
1/ zwolniono skarżącego od kosztów sądowych; 2/ ustanowiono radcę prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie Monika Bieńkowska po rozpoznaniu w dniu 27 sierpnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie z Jego skargi na decyzję Prezesa Sądu z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej p o s t a n a w i a: 1/ zwolnić skarżącego od kosztów sądowych; 2/ ustanowić radcę prawnego
R. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na opisaną w sentencji decyzję Prezesa Sądu Apelacyjnego w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej.
Równocześnie ze skargą złożył na formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnieni od kosztów sądowych oraz ustanowieni radcy prawnego. W uzasadnieniu podał, że od [...] r. odbywa kare [...] , w którym jest zatrudniony na [...] etatu. Otrzymywane wynagrodzenie przesyła na utrzymanie trójki dzieci, których sytuacja materialna jest bardzo trudna.
Wnioskodawca nie posiada żadnego majątku, jest zobowiązany do płacenia alimentów w wysokości [...] zł miesięcznie, zadłużenie z tego tytułu przekracza kwotę [...] tys. zł. Z tytułu pracy w zakładzie karnym skarżący uzyskuje miesięczny dochód w wysokości ok.[...] zł brutto i ok. [...] zł netto.
Do formularza wnioskodawca załączył kserokopię odcinka wynagrodzenia za [...] r., z którego wynika, że wyniosło ono [...] zł brutto, netto [...] zł i z [..] r., gdzie kwota brutto wynosiła [..] zł, a do dyspozycji skarżącego –[...] zł, nadto skarżący załączył kserokopie PIT –[..] za rok [..] oraz zaświadczenia z dnia [...] r. wystawionego przez Dyrektora [...] wskazującego okresy zatrudnienia skarżącego oraz wysokość uzyskanego wynagrodzenia w kwocie brutto i środki pozostające do dyspozycji, które w okresie od stycznia do [..] r. wynosiły odpowiednio: [...] zł, [...] zł, [...] zł, dodatkowo Dyrektor podał, że w okresie od [..] r. do [...] r. osadzony przekazał środki w wysokości [..] zł na rzecz J. S., oraz posiada zadłużenie alimentacyjne na kwotę [...] zł i inne zajęcia w wysokości [...] zł.
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz.270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 1 ).
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania,– art. 246 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Przywołane przepisy regulujące instytucję prawa pomocy stanowią odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego zawartej w art. 199 P.p.s.a. zatem to rzeczą wnioskodawcy jest wykazanie, że jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w przytoczonych przepisach. Tym samym to na nim spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione.
W niniejszej sprawie referendarz sądowy uznał, że wnioskodawca z uwagi na swoją sytuację osobistą związaną z odbywaniem kary pozbawienia wolności, a także majątkową (brak majątku ) oraz dochodową ( kwota do dyspozycji w wysokości ok. [...] zł miesięcznie) nie ma obiektywnej możliwości poniesienia kosztów związanych z przedmiotową sprawą.
W konsekwencji na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło