II SA/Sz 807/15
PostanowienieWSA w Szczecinie2015-09-30
Skład orzekający: Monika Bieńkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, wykazał w sposób dostateczny, że jego trudna sytuacja materialna uzasadnia uwzględnienie tego wniosku, mimo braku przedłożenia wszystkich wymaganych dokumentów?Ratio decidendi
Skarżący wykazał w sposób dostateczny, że jego aktualna sytuacja finansowa i życiowa jest na tyle trudna, że uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Mimo braku przedłożenia wszystkich wymaganych dokumentów, referendarz sądowy wziął pod uwagę fakt, że skarżący posiada liczne zadłużenia, jego majątek został zajęty przez komornika, a dochód jest niewielki, co uniemożliwia mu partycypowanie w kosztach postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym dla siebie.Stan faktyczny
Skarżący M. N. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze swojej skargi na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. W uzasadnieniu podał, że jego sytuacja materialna jest dramatyczna, posiada niewielki dochód w postaci renty, część której podlega egzekucji komorniczej, a jego majątek jest obciążony egzekucją. Referendarz sądowy wezwał skarżącego do uzupełnienia dokumentacji, jednak skarżący nie przedłożył wszystkich wymaganych dokumentów, powołując się na zły stan zdrowia i dołączając dokumenty z innej sprawy.Rozstrzygnięcie
1/ zwolnić skarżącego od kosztów sądowych, 2/ ustanowić adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie Monika Bieńkowska po rozpoznaniu w dniu 30 września 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. N. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie z Jego skargi na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania egzekucyjnego p o s t a n a w i a : 1/ zwolnić skarżącego od kosztów sądowych, 2/ ustanowić adwokata.
We wniosku o przyznanie prawa pomocy złożonym na formularzu PPF M.N. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
W uzasadnieniu wniosku podał, że jego aktualna sytuacja jest dramatyczna. Prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, źródło jego utrzymania stanowi renta w wysokości [...] zł, ponieważ jej pozostała część podlega egzekucji komorniczej. Nie może zbyć posiadanych dóbr, gdyż są one objęte egzekucją komorniczą. Skarżący jest zadłużony na kwotę [...] zł. Posiadany majątek to dom o powierzchni 360 m2 oraz nieruchomość rolna o powierzchni [...] ha. Miesięczne zobowiązania finansowe skarżącego to: wyżywienie – [...] zł, prąd – [...]zł, gaz – [...]zł, komornik – [...]zł, alimenty dla żony i córki w łącznej kwocie – [...]zł, paliwo – [...]zł, telefon – [...]zł.
Wezwaniem z dnia [...] referendarz sądowy zobowiązał wnioskodawcę do nadesłania w terminie 7 dni, pod rygorem rozpoznania wniosku na podstawie akt sprawy, dodatkowych dokumentów i oświadczeń potwierdzających jego trudna sytuacje materialną.
W odpowiedzi M.N. powołując się na zły stan zdrowia zwrócił się z prośba o dołączenie do akt sprawy dokumentów przesłanych w odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego do sprawy o sygn. akt II SA/Sz 606/15 i dołączył kserokopie wydanego w niej postanowienia w przedmiocie prawa pomocy.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) prawo pomocy w zakresie częściowym sąd (referendarz sądowy) przyznaje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Podkreślić należy, że instytucja prawa pomocy jest rozwiązaniem szczególnym. Udzielenie prawa pomocy powinno sprowadzać się do przypadków, gdy sytuacja majątkowa strony jest ciężka, gdy strona pozbawiona jest środków do życia lub posiadane środki są tak niewielkie, że zaspokajają tylko podstawowe potrzeby życiowe. Instytucja powyższa ma na celu umożliwienie dochodzenia swoich praw przed sądem osobom najuboższym, dla których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Każdy wnoszący sprawę do Sądu powinien zaś liczyć się z koniecznością ponoszenia kosztów postępowania zgodnie z przepisami obowiązującego prawa. Występując natomiast z wnioskiem o zwolnienie z obowiązku ponoszenia tych kosztów musi uprawdopodobnić okoliczności przemawiające za uwzględnieniem złożonego w tym przedmiocie wniosku.
W rozpoznawanej sprawie, co prawda skarżący żądanych dokumentów nie nadesłał, jednakże oceniając jego sytuację materialną i rodzinną należy wziąć pod uwagę fakt, że przed tutejszym Sądem toczą się postępowania w sprawie z jego skarg, w których również składał wnioski o przyznanie prawa pomocy i przesyłał dokumenty dotyczące jego sytuacji materialnej. I tak w sprawie o sygn. akt II SA/Sz 606/15 przedłożył nakaz płatniczy na kwotę [...] zł obejmujący podatek rolny za [...]ha oraz nieruchomości mieszkalne o powierzchni [...] m2, wyciąg z księgi wieczystej zawierający wpis o wszczęciu egzekucji, przekazy pocztowe odbioru renty w wysokości [...] zł, wyciąg z konta bankowego, wezwania do zapłaty wystawione przez Spółkę A. na kwotę [...] zł, [...] zł, wezwanie do zapłaty Agencji Ochrony na kwotę [...]zł, fakturę i potwierdzenie dokonania opłaty za prąd, upomnienie zapłaty podatku od nieruchomości w kwocie [...] zł, wraz z dowodem opłacenia, fakturę za wodę i ścieki, faktury i dowody opłat za telefon komórkowy, wezwanie do zapłaty za gaz na kwotę [...] zł, fakturę za zakup leków na kwotę [...]zł, potwierdzenie opłaty podatku od nieruchomości wezwanie do zapłaty wraz z dowodem uiszczenia opłaty za dostawę wody. Natomiast z dokumentów złożonych do sprawy o sygn. akt II SA/Sz 707/14 wynika, że otrzymuje rentę w podanej wysokości [...] zł, posiada zaległości w płatności alimentów i z tego tytułu z wniosku żony i córki wszczęta została egzekucja komornicza, posiadane nieruchomości (domek holenderski) oraz ruchomości (samochody, kolekcja monet) zostały zajęte przez komornika i skierowane do sprzedaży w drodze licytacji.
Mając na uwadze opisane okoliczności w ocenie referendarza sądowego skarżący wykazał w sposób dostateczny, że jego aktualna sytuacja finansowa i życiowa jest na tyle trudna, że uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Z analizy materiału dowodowego wynika, że majątek skarżącego został zajęty przez komornika, aktualnie skarżący dysponuje dochodem w wysokości ok. [...]zł, posiada liczne zadłużenia z tytułu opłat za media, podatku od nieruchomości, płatności alimentów, które stara się spłacać. Toczą się wobec niego liczne postępowania egzekucyjne.
Celem występującej w postępowaniu sądowoadministracyjnym instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść pełnych kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie. Zawarte w art. 246 § 1 P.p.s.a. sformułowanie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, że to na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek udowodnienia, że znajduje się on w tej szczególnej sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy.
Mając na uwadze powyższe, uznać należy, że wniosek M.N. zasługuje na uwzględnienie, ponieważ nie jest On w stanie partycypować w kosztach postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym dla siebie.
W związku z powyższym w oparciu o art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło