II SA/Sz 809/08
WyrokWSA w Szczecinie2008-12-03
Skład orzekający: Henryk Dolecki, Stefan Kłosowski, Maria Mysiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej może wnieść sprzeciw do zgłoszenia zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego, jeśli wnioskodawca nie uzupełnił braków zgłoszenia w wyznaczonym terminie, w tym nie przedłożył ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy?Ratio decidendi
Organ administracji architektoniczno-budowlanej zasadnie wniósł sprzeciw do zgłoszenia zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego, ponieważ wnioskodawca nie uzupełnił braków zgłoszenia w wyznaczonym terminie. W szczególności nie przedłożył ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy, co jest wymogiem formalnym zgodnie z art. 71 ust. 2 pkt 4 Prawa budowlanego. Brak ten uniemożliwia skuteczne dokonanie zgłoszenia.Stan faktyczny
Skarżący zgłosili zamiar zmiany sposobu użytkowania części budynku mieszkalno-pensjonatowego na mieszkalną, z przeznaczeniem na budynek mieszkalny jednorodzinny z dwoma lokalami. Starosta K. postanowieniem zobowiązał ich do uzupełnienia zgłoszenia o ostateczną decyzję o warunkach zabudowy oraz wskazanie wydzielonych lokali. Skarżący nie uzupełnili braków, co skutkowało decyzją Starosty o sprzeciwie. Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący wnieśli skargę do WSA, zarzucając m.in. brak podstaw prawnych postanowienia i niewykonalność nałożonych obowiązków.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Dolecki (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Stefan Kłosowski,, Sędzia WSA Maria Mysiak, Protokolant Beata Radomska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 3 grudnia 2008r. sprawy ze skargi E. Z. i Z. Z. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie sprzeciwu w sprawie zmiany sposobu użytkowania części budynku oddala skargę.
Decyzją z dnia 27 sierpnia 2008 r. Wojewoda, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, po rozpatrzeniu odwołania E. i Z. Z. od decyzji Starosty K. z dnia 21 lipca 2008 r. wnoszącej sprzeciw dla zamiaru zmiany sposobu użytkowania części pensjonatowej budynku mieszkalno-pensjonatowego na mieszkalną, z przeznaczeniem budynku na budynek mieszkalny jednorodzinny z dwoma lokalami mieszkalnymi w U. przy ul. [...]na dz. nr [...]- utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu podano, że decyzją z dnia 21 lipca 2008r., znak: [...], Starosta K. na podstawie art. 71 ust. 3 Prawa budowlanego wniósł sprzeciw do zgłoszenia zamiaru zmiany sposobu użytkowania części pensjonatowej budynku mieszkalno-pensjonatowego na mieszkalną z powodu niewywiązania się wnioskodawcy w oznaczonym terminie z obowiązku nałożonego postanowieniem z dnia 25 czerwca 2008 r. Od tej decyzji odwołali się E. i Z. Z. wnosząc o jej uchylenie.
Odnosząc się do treści odwołania organ II instancji stwierdził, że w dniu
6 czerwca 2008r. E. i Z. Z. na podstawie art. 71 Prawa budowlanego zgłosili zmianę sposobu użytkowania części pensjonatowej na mieszkalną, powodującą zakwalifikowanie ich budynku mieszkalnego, wolnostojącego jako jednorodzinnego o wyodrębnionych dwóch lokalach mieszkalnych. W zgłoszeniu szczegółowo wskazano przynależność poszczególnych pomieszczeń do każdego z wyodrębnionych lokali powołując się m.in. na aneks do projektu budowlanego stanowiący załącznik nr 1 do decyzji Starosty K. z dnia 12 sierpnia 1999 r., znak: [...].
Organ I instancji postanowieniem z dnia 25 czerwca 2008 r. działając na podstawie art. 71 ust. 3 Prawa budowlanego zobowiązał E. i Z. Z. do uzupełnienia zgłoszenia w terminie do dnia 21 lipca 2008 r. o ostateczną decyzję Wójta Gminy M. z dnia 30 maja 2008 r. o warunkach zabudowy oraz wskazanie wydzielonych dwóch lokali mieszkalnych w projektowanej zmianie funkcji budynku mieszkalno-pensjonatowego zgodnie z warunkiem dotyczącym funkcji zabudowy
i zagospodarowania wynikającym z pkt 3 lit.a wskazanej decyzji. We wskazanym terminie E. i Z. Z. nie usunęli żadnego ze wskazanych braków. Poza tym w piśmie z dnia 4 lipca 2008 r. skierowanym do Starosty Powiatu K. zarzucili, że brak jest podstaw prawnych do wydania tego postanowienia.
Zdaniem organu odwoławczego, organ I instancji zasadnie i zgodnie z prawem, postanowieniem z dna 25 czerwca 2008 r. zobowiązał inwestora do usunięcia wskazanych nieprawidłowości w terminie do dnia 21 lipca 2008 r. Po bezskutecznym upływie wskazanego terminu organ na podstawie art. 71 ust. 3 Prawa budowlanego, zgłosił sprzeciw, w drodze decyzji, do zgłoszonego zamiaru zmiany sposobu użytkowania.
Poza tym organ odwoławczy stwierdził, że w aktach sprawy znajduje się decyzja Wójta Gminy M. z dnia 30 maja 2008 r. o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na zmianie sposobu użytkowania części pensjonatowej w przedmiotowym budynku mieszkalno-pensjonatowym na mieszkalną. W decyzji tej - pkt. 3 lit.a - określono funkcję zabudowy i zagospodarowania terenu jako budynek mieszkalny jednorodzinny, z wydzielonymi dwoma lokalami mieszkalnymi o łącznej powierzchni całkowitej [...], w zabudowie wolnostojącej z dostępem do jednego lokalu mieszkalnego z ulicy [...] oraz do drugiego lokalu mieszkalnego z ulicy [...], wraz z instalacjami i zagospodarowaniem terenu wokół budynku. Decyzja ta jest wiążąca dla organu administracji architektoniczno-budowlanej.
Zgodnie z art. 71 ust. 2 pkt. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane
(t. jedn. Dz. U. z 2006 r. Nr 156 poz. 1118 ze zm.) do zgłoszenia zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części należy dołączyć ostateczną decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Przepis ten zobowiązuje wnioskodawcę do przedłożenia, wraz ze zgłoszeniem właściwemu organowi administracji architektoniczno-budowlanej, ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy. Powinno to być potwierdzone tzw. klauzulą ostateczności lub zaświadczeniem wydanym przez właściwy organ, którym w rozpoznawanej sprawie jest Wójt Gminy M. Domniemanie wnioskodawcy o braku wniesienia odwołania od powołanej wyżej decyzji o warunkach zabudowy na podstawie upływu 14-tu dni od daty jej wydania, jest bezzasadne z uwagi na wielość stron oraz możliwość powstania sytuacji, w której doręczenie decyzji może nastąpić dopiero 14-go dnia od pozostawienia pierwszego zawiadomienia o przesyłce w miejscu zamieszkania strony, co znacznie wydłuża rzeczywisty okres oczekiwania na potwierdzenie ostateczności decyzji. Tym bardziej, że nie wszystkie strony postępowania administracyjnego w sprawie o ustalenie warunków zabudowy są mieszkańcami Mielna, a termin do złożenia odwołania, w placówce pocztowej, upływa dopiero 14-go dnia od daty skutecznego doręczenia stronie decyzji (art. 44 kpa).
Nie jest zasadne również stanowisko skarżących, że załączony do wniosku opis wraz z aneksem projektu budowlanego sporządzonym w lipcu 1999 r. wskazuje dwa odrębne lokale mieszkalne, o których mowa w decyzji Wójta Gminy M z dnia 30 maja 2008 r.
Analiza aneksu do projektu budowlanego, w odniesieniu do opisu zawartego
w zgłoszeniu zmiany sposobu użytkowania, wykazała, że wyszczególnione przez wnioskodawców pomieszczenia należące do wskazanych przez nich, lokali mieszkalnych nie stanowią dwóch odrębnych, wydzielonych stałymi przegrodami
i niezależnych lokali. Nie spełniają one wymagań art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. U. z 2000 r. nr 80 poz. 903 ze zm.), który stanowi, że samodzielnym lokalem mieszkalnym jest wydzielona trwałymi ścianami w obrębie budynku izba lub zespół izb przeznaczonych na stały pobyt ludzi, które wraz
z pomieszczeniami pomocniczymi służą zaspokajaniu ich potrzeb mieszkaniowych. Definicja ta odpowiada definicji mieszkania zawartej w § 3 pkt. 9 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. nr 75, poz. 690 ze zm.), obowiązującej przy zmianie sposobu użytkowania budynków, zgodnie z którą jest to zespół pomieszczeń mieszkalnych i pomocniczych, mających odrębne wejście wydzielone stałymi przegrodami budowlanymi, umożliwiający stały pobyt ludzi
i prowadzenie samodzielnego gospodarstwa domowego.
Od powyższej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Szczecinie złożyli E. i Z. Z. wnosząc o jej uchylenie oraz decyzji wyrażającej sprzeciw Starosty Powiatu K. z dnia 21 lipca 2008 r. wraz
z poprzedzającym ją postanowieniem z dnia 25 czerwca 2008 r., ponieważ od tego postanowienia nie przysługuje odwołanie.
Zdaniem skarżących postanowienie z dnia 25 czerwca 2008 r. było niewykonalne z powodu nie powołania przepisów prawa dla czynności prawnych, jakie nakazano wnioskodawcom - art. 7 Konstytucji RP., a mianowicie:
- nałożenie na wnioskodawców obowiązku (czynności prawnej), polegającej na uprawomocnieniu decyzji już prawomocnej, bez przywołania podstawy prawnej,
- brak wskazania w postanowieniu przepisów, stanowiących o konieczności oddzielenia ścianami trwałymi poszczególnych lokali,
- inne naruszenia wynikające z postępowania w tej sprawie, a nie wymienione
w niniejszej skardze.
W związku z tym wydanie przez Starostę decyzji zawierającej sprzeciw na podstawie niemożliwego do wykonania postanowienia, które, zdaniem skarżących
było dotknięte konstytucyjną wadą i rażącym naruszeniem przepisów prawa.
Ponadto skarżący wskazali, że w Polsce obowiązuje zasada, że jeśli ktoś (w tym przypadku Starostwa) wywodzi jakieś skutki prawne (w domyśle ujemne dla strony przeciwnej), to ma obowiązek udowodnić, że w tym konkretnie indywidualnym przypadku, decyzja o warunkach zabudowy, na którą się powołuje nie jest prawomocna, czyli wykazać, że minimum jedna ze stron wniosła skutecznie odwołanie. W ocenie skarżących przedmiotowa decyzja po upływie 14 dni uprawomocniła się, skoro organ, który ją wydał nie zawiadomił stron o wniesieniu odwołania przez inne uprawnione podmioty, a taki ma obowiązek, wynikający z przepisów w tym z kodeksu postępowania administracyjnego.
Skarżący zwrócili też uwagę, że przedmiotowe, wadliwe ich zdaniem postanowienie, zostało do nich nadane na poczcie po tygodniu od uprawomocnienia się decyzji o warunkach zabudowy.
Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi nie znajdując podstaw do zmiany swego stanowiska.
W piśmie procesowym z dnia 6 listopada 2008 r. skarżący uzupełnili i uszczegółowili wywody zawarte w skardze.
Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej sprawowanej pod względem zgodności z prawem.
Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji dokonana według kryterium zgodności
z prawem dała podstawę do stwierdzenia, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Nie zasadny, a także nieprawdziwy jest zarzut braku podstawy prawnej działania organu, ponieważ po zgłoszeniu przez E. i Z. Z. zamiaru zmiany sposobu użytkowania istniejącego budynku mieszkalno-pensjonatowego na budynek mieszkalny jednorodzinny, wolnostojący o wyodrębnionych dwóch lokalach mieszkalnych organ wydał w dniu 25 czerwca 2008 r. postanowienie, w którym wskazał procesowe i materialnoprawne podstawy wydania tego orzeczenia. Były to przepisy: art. 123 kpa oraz art. 71 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1974 r. Prawo budowlane (t.jedn. Dz.U. Nr 156, poz. 1118 ze zm.).
W treści postanowienia organ wskazał, że złożony przez E. i Z. Z. wniosek jest niekompletny i związku z tym powinni oni uzupełnić braki przez załączenie ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy zgodnie z art. 71 ust. 2 pkt 4 Prawa budowlanego, ponieważ decyzja Wójta Gminy M. z dnia 30 maja 2008 r. nie zawiera klauzuli ostateczności, a także winni spełnić wymogi o których mowa w pkt 3a decyzji o warunkach zabudowy, przez wykazanie wydzielonych dwóch lokali mieszkalnych. Treść postanowienia nie budzi, zatem wątpliwości i odpowiada przepisom prawa. Nadto inwestorzy uzyskali informacje, jaki organ potwierdza ostateczność decyzji.
W związku z tym, że inwestorzy nie wykonali żadnego z nałożonych obowiązków w wyznaczonym terminie, organ I instancji decyzją z dnia 21 lipca 2008 r. zasadnie zgłosił sprzeciw do zamiaru zmiany sposobu użytkowania budynku należącego do skarżących.
Niezasadny jest również zarzut braku wskazania w treści postanowienia przepisów stanowiących o konieczności oddzielenia ścianami trwałymi poszczególnych lokalów, ponieważ postanowienie określało wyłącznie powinności nałożone na inwestorów zmierzające do usunięcia istniejących braków. Natomiast podstawa prawna wydzielenia lokalu mieszkalnego (samodzielność lokalu) została wskazana przez organ w decyzji z dnia 21 lipca 2008 r. Tak więc nie można organowi postawić zarzutu działania bez podstawy prawnej.
Odnośnie zarzutu "innych naruszeń wynikających z postępowania, a nie wymienionych w skardze" należy stwierdzić, że nie można się odnieść do zarzutów, które nie zostały sformułowane, tym niemniej sąd dokonał oceny zgodności z prawem przeprowadzonego postępowania i nie stwierdził naruszenia obowiązujących przepisów, w tym również norm konstytucyjnych.
Nie ma znaczenia w rozpoznawanej sprawie zarzut skarżących dotyczący kosztów dojazdu do urzędu gminy i najbliższej poczty.
W związku z powyższym Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo postępowaniu przed Sądami Administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło