II SA/Sz 811/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Dolecki, Sędziowie Sędzia WSA Maria Mysiak,, Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska (spr.), Protokolant Joanna Białas-Gołąb, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 07 listopada 2007r. sprawy ze skargi M. i W. R. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie zgody na odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych I uchyla zaskarżoną decyzję, II stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, III zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących M. i W. R. kwotę [...]( [...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 30 maja 2007r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. – po rozpatrzeniu odwołania M.W R., od decyzji Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 12 marca 2007r. umarzającej postępowanie w sprawie wniosku M. i W. R. o udzielenie zgody na odstępstwa od przepisów techniczno-budowlanych, dotyczących samowolnie wybudowanego budynku letniskowo-gospodarczego zlokalizowanego na działce nr (...) przy ul. (...) w (...) – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ II instancji wskazał, że przedmiotowy wniosek zgłoszony został na podstawie art. 9 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (t.j. : Dz.U. z 2006r., Nr 156, poz. 1118 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem w przypadkach szczególnie uzasadnionych dopuszcza się odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych, o których mowa w art. 7.Odstępstwo nie może powodować zagrożenia życia ludzi lub bezpieczeństwa mienia, a w stosunku do obiektów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 4 (prawa budowlanego) – ograniczenia dostępności dla osób niepełnosprawnych oraz nie powinno powodować pogorszenia warunków zdrowotno-sanitarnych i użytkowych, a także stanu środowiska, po spełnieniu określonych warunków zamiennych (art. 9 ust. 1). Właściwy organ, po uzyskaniu upoważnienia ministra, który ustanowił przepisy techniczno-budowlane, w drodze postanowienia, udziela bądź odmawia zgody na odstępstwo (art. 9 ust. 2). Wniosek do ministra, o którym mowa w ust. 2, w sprawie upoważnienia do udzielenia zgody na odstępstwo właściwy organ składa przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę (...) (art. 9 ust. 3). Minister, o którym mowa w ust. 2, może uzależnić upoważnienie do wyrażenia zgody na odstępstwo od spełnienia dodatkowych warunków (art. 9 ust. 4). Następnie organ II instancji stwierdził, powołując jednocześnie art. 83 ustawy Prawo budowlane, że inspektor nadzoru budowlanego, jako organ I instancji, nie posiada kompetencji do rozpatrzenia wniosku strony złożonego na podstawie art. 9 ww. ustawy i zgodnie z art. 65 § 1 k.p.a. organ I instancji powinien przekazać wniosek M. i W. R. organowi właściwemu do jego rozpoznania. Dalej organ II instancji wyjaśnił, że w przypadku, gdy organ I instancji wydał rozstrzygnięcie w sprawie nie należącej do jego kompetencji to organ odwoławczy powinien uchylić taką decyzję w całości, a postępowanie organu I instancji umorzyć jako bezprzedmiotowe. Jednakże w niniejszej sprawie z uwagi na fakt, że organ I instancji orzekł o umorzeniu postępowania wywołanego wnioskiem strony to decyzję ta jak zasadną co do rozstrzygnięcia należało utrzymać w mocy. Od decyzji organu II instancji M. i W. R. wnieśli skargę do Sądu zarzucając jej przede wszystkim naruszenie przepisów art. 138 § 1 pkt 1 i pkt 2 i art. 105 § 1 i art. 9 k.p.a. Zdaniem skarżących organ II instancji winien uchylić decyzję organu I instancji i umorzyć postępowanie w sprawie, a następnie przekazać wniosek strony do właściwego organu. Zgodnie z art. 65 § 1 k.p.a. przekazanie sprawy powinno nastąpić postanowieniem na które przysługuje stronie zażalenie, zaś w niniejszym postępowaniu postanowienie takie nie zostało wydane, co zamknęło stronie sądowoadministracyjną kontrolę rozstrzygnięcia w tej kwestii. Nadto, wobec treści zaskarżonej decyzji postępowanie wywołane wnioskiem skarżących zostało zakończone, co z kolei nie pozwala, zdaniem skarżących, na przekazanie przedmiotowego wniosku przez organ I instancji właściwemu organowi i w konsekwencji jego merytoryczne rozpoznanie. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje rozstrzygnięcie w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Przedmiotem postępowania jest sprawa z wniosku skarżących o wyrażenie zgody na odstępstwo od przepisów techniczno – budowlanych dotyczących wybudowanego budynku letniskowo-gospodarczego na działce nr (...) w (...). Wniosek ten został zgłoszony w oparciu o przepis art. 9 ustawy z 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (t.jedn. Dz.U. z 2006r., Nr 156, poz. 1118 ze zm.). Stosownie do ww. przepisu, którego treść przytoczył organ ii Instancji w uzasadnieniu decyzji, inwestor jest uprawniony do wystąpienia z wnioskiem do organu właściwego do wydania pozwolenia na budowę, który następnie składa do właściwego ministra wniosek w sprawie upoważnienia do udzielenia zgody na odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych, zgody na odstępstwo udziela bądź jej odmawia organ właściwy do wydania pozwolenia na budowę. Z powyższego wynika, że organ I instancji – organ nadzoru budowlanego nie jest właściwy do rozstrzygnięcia sprawy z wniosku skarżących. Zgodnie z art. 65 § 1 k.p.a. jeżeli organ administracji publicznej, do którego podanie wniesiono, jest niewłaściwy w sprawie, niezwłocznie przekazuje je do organu właściwego. Przekazanie sprawy do organu właściwego następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie. Jak wynika z akt organ I instancji uchybił określonemu w ww. przepisie obowiązkowi kontroli właściwości do rozstrzygnięcia niniejszej sprawy administracyjnej i po rozpoznaniu wniosku umorzył postępowanie w tej sprawie. Organ II instancji, co prawda stwierdził w decyzji niewłaściwość organu I instancji do rozpoznania niniejszej sprawy, jednakże jednocześnie uznał, że samo rozstrzygniecie o umorzeniu postępowania przed organem I instancji jest prawidłowe i na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymał decyzję w mocy. Zdaniem Sądu, co również podkreśliła strona w skardze, organ II instancji winien wyeliminować z obrotu prawnego decyzję organu I instancji i umorzyć postępowanie przed tym organem z uwagi na jego bezprzedmiotowość, albowiem bowiem brak było podstawy prawnej do rozpoznania sprawy z wniosku skarżących w drodze postępowania administracyjnego przed tym organem I instancji. Następnie organ odwoławczy winien skierować przedmiotowy wniosek – na podstawie art. 65 § 1 k.p.a. – do właściwego organu, o którym mowa w art. 9 ustawy Prawo budowlane. W świetle powyższego Sąd stwierdził, że organ II instancji wydając zaskarżoną decyzję naruszył przepisy postępowania administracyjnego tj. przepis art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., co miało istotny wpływ na wynik sprawy. Mając na względzie powyższe, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c oraz art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.