II SA/Sz 824/19

WyrokWSA w Szczecinie2019-11-14

Skład orzekający: Arkadiusz Windak, Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Danuta Strzelecka-Kuligowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewoda prawidłowo zastosował art. 138 § 2 k.p.a. (uchylenie decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia) w sytuacji, gdy operat szacunkowy, stanowiący podstawę ustalenia odszkodowania, utracił moc dowodową?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że Wojewoda prawidłowo zastosował art. 138 § 2 k.p.a., ponieważ operat szacunkowy, będący kluczowym dowodem w sprawie ustalenia odszkodowania, utracił moc dowodową z powodu upływu terminu jego ważności. W takiej sytuacji organ odwoławczy nie mógł samodzielnie uzupełnić postępowania dowodowego, a konieczność sporządzenia nowego operatu szacunkowego uzasadniała uchylenie decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła ustalenia odszkodowania za ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości w związku z realizacją inwestycji celu publicznego (przebudowa linii elektroenergetycznej). Po wydaniu decyzji przez Starostę, Wojewoda uchylił ją i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując na potrzebę uzyskania nowego operatu szacunkowego. Po ponownym rozpatrzeniu przez Starostę i wydaniu kolejnej decyzji, Wojewoda ponownie uchylił decyzję organu I instancji, tym razem z powodu utraty mocy dowodowej operatu szacunkowego. Strona skarżąca wniosła sprzeciw do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, kwestionując zasadność zastosowania przez Wojewodę art. 138 § 2 k.p.a.
Rozstrzygnięcie
Oddalił sprzeciw.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Windak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska Protokolant starszy sekretarz sądowy Alicja Poznańska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 14 listopada 2019 r. sprawy ze sprzeciwu Z. K. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie ustalenia odszkodowania z tytułu ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości oddala sprzeciw. Decyzją z dnia [...] r., nr [...], Starosta G. po rozpatrzeniu wniosku E. O. Sp. z o.o., ustalił odszkodowanie pieniężne z tytułu ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości wynikającego z decyzji Starosty G. z dnia [...] r., nr [...], zezwalającej na realizację inwestycji celu publicznego, polegającej na udzieleniu inwestorowi zezwolenia na założenie i przeprowadzenie na części nieruchomości przewodów i urządzeń służących do przesyłania energii elektrycznej dla inwestycji polegającej na przebudowie linii elektroenergetycznej 110kV relacji Z. - G. oraz zmniejszenia wartości rynkowej nieruchomości w związku z wydaną decyzją dla nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów numerem działki [...] i [...], położonych w obrębie Z., na rzecz Z. K. w wysokości [...] zł. Przedmiotowa kwota została określona w oparciu o operat szacunkowy z dnia 20 października 2016 r., sporządzony przez rzeczoznawcę majątkowego - M. U.. Wskutek wniesionego odwołania przez Z. K. Wojewoda decyzją z dnia [...] r., nr [...], uchylił decyzję z dnia [...] r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Wojewoda nakazał organowi pierwszoinstancyjnemu ponowne uzyskanie operatu szacunkowego z wartości szkód powstałych na działkach odwołującego się, który zawierałby dokładny opis stanu nieruchomości w dacie wydania decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości oraz z dnia zakończenia robót budowalnych. W decyzji z dnia [...] r., nr [...], Starosta G. w oparciu o art. 128 ust. 4, art. 129 ust. 1 i ust. 5 pkt 1, art. 130, art. 132 ust. 1a, ust. 2, ust. 3, ust. 6, w związku z art. 124 ust. 1 oraz art. 6 pkt 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2018 r., poz. 121 ze zm.) dalej zwanej "u.g.n.", a także art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm.), dalej zwanej "k.p.a.", ustalił odszkodowanie na rzecz Z. K. w kwocie łącznej [...] zł w związku z realizacją przedmiotowej inwestycji. Ustalenie wysokości odszkodowania nastąpiło na podstawie operatu szacunkowego z dnia 14 maja 2018 r., sporządzonego przez rzeczoznawcę majątkowego - W. G.. W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Starosta stwierdził, że nowy operat szacunkowy z dnia 14 maja 2018 r. posiada wartość dowodową, umożliwiającą prawidłowe określenie szkód powstałych na działkach nr [...] i nr [...], związanych z przeprowadzoną inwestycją. Starosta wskazał również, że operat szacunkowy, sporządzony przez biegłego W. G., został wykonany zgodnie z właściwymi przepisami prawa – u.g.n., rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego (Dz. U. z 2004 r., Nr 207, poz. 2109 ze zm.) – zwanym dalej "rozporządzeniem", standardami rzeczoznawców majątkowych oraz że jest kompletny. W podsumowaniu organ I instancji uznał, że treść dokumentu jest spójna, logiczna i wiarygodna, zatem może posłużyć do określenia odszkodowania w przedmiotowej sprawie. Decyzją z dnia [...] r., nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. oraz art. 128 ust. 4 w zw. z art. 124 ust. 1 u.g.n., po rozpatrzeniu odwołania inwestora od decyzji Starosty z dnia [...] r., Wojewoda uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Jako powód uchylenia wymienionej decyzji pierwszoinstancyjnej organ odwoławczy podał wątpliwości co do wartości dowodowej operatu szacunkowego z dnia 14 maja 2018 r. W opinii Wojewody, nastąpiło naruszenie prawa materialnego, tj. § 43 ust. 3 rozporządzenia w zakresie dotyczącym ustalenia odszkodowania z tytułu zmiany przydatności użytkowej nieruchomości, na skutek przeprowadzenia inwestycji celu publicznego. Z treścią decyzji Wojewody z dnia [...] r. nie zgodził się Z. K., który złożył od przedmiotowej decyzji sprzeciw do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie. W wyniku rozpatrzenia sprzeciwu, Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 14 marca 2019 r., sygn. akt II SA/Sz 1/19, uchylił decyzję Wojewody z dnia [...] r., zarzucając organowi II instancji, że w treści zaskarżonego rozstrzygnięcia nie wykazał zaistnienia przesłanek umożliwiających mu skorzystanie z uprawnienia zawartego w art. 138 § 2 k.p.a. Ponownie rozpoznając sprawę Wojewoda wskazał, że po dokonaniu zwrotu kompletu dokumentacji przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w dniu 23 kwietnia 2019 r. podjął czynności zmierzające do ustalenia wartości dowodowej operatu szacunkowego. W związku z upływem w dniu 14 maja 2019 r. terminu ważności operatu szacunkowego jako dowodu w przedmiotowej sprawie, w dniu 16 maja 2019 r. Wojewoda wystąpił do rzeczoznawcy majątkowego – W. G. z prośbą o potwierdzenie, na podstawie art. 156 ust. 4 u.g.n., aktualności operatu szacunkowego sporządzonego na okoliczność przedmiotowego postępowania. Dodatkowo organ skierował do Starosty pismo z dnia 23 maja 2019 r., z wnioskiem o zbadanie kwestii czy przed datą wydania decyzji o ograniczeniu z dnia [...] r., istniała możliwość zabudowy przedmiotowych nieruchomości bezpośrednio pod linią elektro-energetyczną, w pasie technologicznym linii przesyłowej. Stanowisko rzeczoznawcy majątkowego doręczono w dniu 5 lipca 2019 r. W dokumencie tym autor odmówił potwierdzenia aktualności operatu szacunkowego z dnia 14 maja 2018 r., będącego podstawowym dowodem w sprawie, a także umotywował brak przedłużenia jego ważności. W tym stanie rzeczy Wojewoda, powołując się na art. 138 § 2 k.p.a., decyzją z dnia [...] r., uchylił zaskarżoną decyzję Starosty z dnia [...] r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W uzasadnieniu decyzji, odwołując się do orzecznictwa sądów administracyjnych, wskazał, że termin 12 miesięczny, o którym mowa w art. 156 ust. 3 u.g.n. dotyczy również organu odwoławczego, który jest organem merytorycznym i jego zadanie nie ograniczania się tylko do kontroli decyzji organu pierwszej instancji. Organ ten powtórnie rozpoznaje całość sprawy i zobowiązany jest uwzględniać zmiany stanu faktycznego, jakie zaszły w sprawie pomiędzy wydaniem orzeczenia przez organ pierwszej instancji, a orzeczeniem organu drugiej instancji. Organ odwoławczy musi uwzględniać stan faktyczny i prawny istniejący w dacie rozpatrywania odwołania. Oznacza to, że aktualność operatu szacunkowego należy oceniać w dniu wydania decyzji organu drugiej instancji. Odnośnie braku klauzuli aktualizacyjnej, organ II instancji stwierdził, że dowód z wartości nieruchomości jakim jest operat szacunkowy z dnia 14 maja 2018 r., utracił swoją moc dowodową i nie mógł stanowić przedmiotu dalszych rozważań przez organ odwoławczy, w kontekście zarzutów podnoszonych w odwołaniu. Tym samym, z dniem 14 maja 2019 r. operat szacunkowy, będący pierwotnie podstawą do ustalenia przez Starostę odszkodowania, utracił charakter opinii o wartości nieruchomości. Mając powyższe na uwadze, Wojewoda za konieczne uznał, przy ponownym rozpatrywaniu sprawy przez Starostę, zlecenie wykonania nowego operatu szacunkowego i dokonanie jego oceny materialno-prawnej, na poziomie pierwszej instancji. Z. K., reprezentowany przez radcę prawnego, wystąpił ze sprzeciwem do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję Wojewody z dnia [...] r., wnosząc o jej uchylenie w całości i przekazanie sprawy organowi II instancji do ponownego rozpatrzenia. Ponadto, wnoszący sprzeciw wniósł o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych, z uwzględnieniem kosztów zastępstwa prawnego. Wydanej decyzji zarzucił naruszenie: a) przepisu art. 138 § 2 k.p.a., poprzez jego niezasadne zastosowanie i wydanie zaskarżonego rozstrzygnięcia, mimo braku przesłanek do stwierdzenia (braku wykazania), że decyzja organu I instancji w sprawie została wydana z naruszeniem przepisów postępowania; b) przepisów art. 136 § 2 lub § 3 k.p.a., poprzez ich niezasadne zastosowanie w toku postępowania i przeprowadzenie dodatkowego postępowania wyjaśniającego w sprawie, mimo braku ku temu przesłanek (wynikających z ww. przepisów), naruszenie przepisu art. 35 k.p.a., poprzez niezasadne niewydanie decyzji drugoinstancyjnej w należytym terminie - niezwłocznie lub bez zbędnej zwłoki po zwrocie Wojewodzie w dniu 23 kwietnia 2019 r. kompletu dokumentacji przez WSA w Szczecinie, mimo zaistnienia ku temu przesłanek (dyktowanych ww. przepisami), a w ślad za tym - naruszenie przepisów art. 6, 7 i 8 § 1 k.p.a., poprzez działanie w przywołanym zakresie bez podstawy w przepisach prawa, z naruszeniem zasad praworządności, bez uwzględnienia słusznego interes skarżącego w uzyskaniu właściwej decyzji w należytym terminie, prowadzenie postępowania w sposób nie budzący zaufania do władzy publicznej, w szczególności - co do należytej wiedzy organu II instancji, której winien być on gwarantem. Wobec doprowadzenia przez organ II instancji do utraty aktualności operatu szacunkowego, sporządzonego w sprawie w dniu 14 maja 2018 r.: c) naruszenie przepisów art. 136 § 1 i 12 § 1 k.p.a. w zw. z art. 128 ust. 4 zdanie drugie oraz art. 130 ust. 2 u.g.n., poprzez ich niezasadne niezastosowanie, a co za tym idzie - niezasadny brak wystąpienia do rzeczoznawcy majątkowego W. G. o sporządzenie opinii uzupełniającej w sprawie na okoliczność: ustalenia na czas aktualny zmniejszenia wartości przedmiotowej nieruchomości (działki [...] i [...]) na skutek ograniczenia sposobu korzystania, ustalonego decyzją Starosty G. z dnia [...] r., nr [...] oraz niezasadny brak przeprowadzenie z niej dowodu przed wydaniem decyzji drugoinstancyjnej, mimo okoliczności za tym przemawiających oraz stosowanego wniosku skarżącego w tym zakresie; d) naruszenie przepisu art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., poprzez jego niezasadne niezastosowanie, a co za tym idzie - niezasadny brak uchylenia decyzji organu I instancji w części dotyczącej wysokości przyznanego odszkodowania (cząstkowego dla działki [...] - [...] zł oraz dla działki [...] - [...] zł, jak też łącznego w kwocie [...]zł), a następnie niezasadny brak orzeczenia w tym zakresie co do istoty sprawy; Zdaniem strony, organ II instancji nie zakwestionował podstaw prawnych, podanych w decyzji organu I instancji oraz sposobu ich zastosowania w sprawie. Przeciwnie, sam powołał się na nie w swej decyzji. Co zaś kluczowe, Wojewoda nie wykazał, a nawet nie podjął próby wykazania, że Starosta G. wydał decyzję z dnia [...] r., nr [...], z naruszeniem przepisów postępowania. Już z tych względów sprzeciw niniejszy jest konieczny oraz w pełni uzasadniony. Obok powyższego, organ II instancji bezpodstawnie przemilczał w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji własne uchybienia, mające kluczowy wpływ na przewlekłość postępowania na etapie odwoławczym oraz jego wadliwy wynik. W szczególności, organ ten przemilczał niezasadność "przesłanek", którymi kierował się przy dotychczasowym postępowaniu w sprawie (por. pismo Wojewody do skarżącego z dnia 19 lipca 2019 r.). Wojewoda nie uzasadnił nadto, na jakiej podstawie, zlekceważył wniosek skarżącego z dnia 23 maja 2019 r., ponowiony pismem z dnia 29 lipca 2019 r., o przeprowadzenie dowodu w sprawie z opinii uzupełniającej rzeczoznawcy majątkowego (stosownego do zaistniałych okoliczności na etapie odwoławczym, polegającym na doprowadzeniu przez organ II instancji do utraty przydatności w sprawie pierwszej opinii rzeczoznawcy majątkowego W. G.). W odpowiedzi na sprzeciw organ wniósł o jego oddalenie. Na rozprawie w dniu 14 listopada 2019 r. wnoszący sprzeciw podtrzymał wnioski i twierdzenia zawarte w sprzeciwie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302), dalej zwanej "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z kolei w myśl art. 64a p.p.s.a. od decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a. skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści decyzji może wnieść od niej sprzeciw. Według art. 64e p.p.s.a., rozpoznając sprzeciw od decyzji, sąd ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a. Uwzględniając sprzeciw od decyzji, sąd uchyla decyzję w całości, jeżeli stwierdzi naruszenie art. 138 § 2 k.p.a. (art. 151a § 1 zd. 1. p.p.s.a.), zaś w przypadku nieuwzględnienia sprzeciwu od decyzji sąd oddala sprzeciw (art. 151a § 2 p.p.s.a.). Z powyższych przepisów wynika wprost, że podstawowym obowiązkiem sądu administracyjnego rozpoznającego sprzeciw od decyzji jest przede wszystkim ustalenie, czy zachodziły przesłanki do zastosowania art. 138 § 2 k.p.a. Kontrola zgodności z prawem decyzji objętej sprzeciwem oznacza zatem konieczność dokonania przez sąd oceny, czy w realiach konkretnej sprawy organ odwoławczy w uzasadniony sposób skorzystał z możliwości wydania decyzji kasacyjnej, czy też bezpodstawnie uchylił się od załatwienia jej co do istoty. Dokonując kontroli takiego rozstrzygnięcia sąd nie odnosi się zatem do meritum sprawy oraz innych ewentualnych naruszeń prawa procesowego. Dalej trzeba zasygnalizować, że według art. 15 k.p.a., postępowanie administracyjne ma charakter dwuinstancyjny. Zarówno doktryna, jak i orzecznictwo przyjmują, że dwuinstancyjność w postępowaniu administracyjnym polega na wydaniu rozstrzygnięć o charakterze merytorycznym przez organy dwóch różnych instancji. Zasada dwuinstancyjności powoduje, że każdy z organów (najpierw pierwszej, a potem drugiej instancji) przeprowadza postępowanie w celu prawidłowego rozpatrzenia sprawy administracyjnej. W postępowaniu administracyjnym nie mamy zatem do czynienia jedynie z kontrolą orzeczenia organu pierwszej instancji, prowadzeniem postępowania tak, aby załatwić sprawę co do jej istoty. Stosownie do art. 138 § 2 k.p.a., organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę organ ten powinien wskazać jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Przesłanki podjęcia decyzji kasacyjnej wynikają wprost z cytowanego wyżej przepisu, a należą do nich: stwierdzenie przez organ odwoławczy, że zaskarżona decyzja organu I instancji wydana została z naruszeniem przepisów postępowania, czyli przepisów kodeksu (lub przepisów o postępowaniu zawartych w ustawach szczególnych) oraz uznanie przez organ odwoławczy, że konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Tym samym, organ odwoławczy może wydać decyzję kasacyjną, gdy organ pierwszej instancji przy rozpatrywaniu sprawy nie przeprowadził w ogóle postępowania wyjaśniającego lub naruszył przepisy postępowania w stopniu uzasadniającym uznanie sprawy za niewyjaśnioną i przez to niekwalifikującą się do merytorycznego rozstrzygnięcia przez organ drugiej instancji (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 lutego 2017 r., sygn. akt II OSK 1386/15). Wyjaśnienia wymaga, że wydanie decyzji o charakterze kasacyjnym stanowić winno wyjątek od zasady rozstrzygnięcia sprawy co do istoty i jej ostatecznego załatwienia. W sprzeczności z art. 138 § 2 k.p.a. pozostaje zatem wydanie decyzji kasacyjnej zarówno w przypadku, gdy zaskarżona decyzja była dotknięta jedynie błędami natury prawnej, jak i w przypadku, gdy postępowanie wyjaśniające pierwszej instancji jest dotknięte niewielkimi brakami, które można uzupełnić w postępowaniu odwoławczym na podstawie art. 136 k.p.a. Odnosząc dotychczasowe rozważania do rozpoznawanej sprawy i oceniając decyzję organu odwoławczego, zdaniem Sądu, sprzeciw nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd zwraca uwagę, że uchylając decyzję organu I instancji organ odwoławczy wskazał okoliczności faktyczne – materiał dowodowy, który powinien być zgromadzony w celu ustalenia tych okoliczności. Z uzasadniania zaskarżonej decyzji wynika bowiem, że powodem uchylenia decyzji organu I instancji jest wyartykułowane w motywach decyzji stwierdzenie, że podstawowy w tym postępowaniu dowód, jakim jest operat szacunkowy, stracił moc dowodową (art. 156 ust. 3 u.g.n.), Zatem jego wnioski nie mogą stanowić bazy dla wydania przez organy prawidłowej decyzji odszkodowawczej. W ocenie Sądu, Wojewoda trafnie zaznaczył, że termin 12 miesięczny, o którym mowa w art. 156 ust. 3 u.g.n. dotyczy również organu odwoławczego, który jest organem merytorycznym i jego zadanie nie ograniczania się tylko do kontroli decyzji organu pierwszej instancji. Organ ten powtórnie rozpoznaje całość sprawy i zobowiązany jest uwzględniać zmiany stanu faktycznego, jakie zaszły w sprawie pomiędzy wydaniem orzeczenia przez organ pierwszej instancji a orzeczeniem organu drugiej instancji. Organ odwoławczy musi uwzględniać stan faktyczny i prawny istniejący w dacie rozpatrywania odwołania. Oznacza to, że aktualność operatu szacunkowego należy oceniać w dniu wydania decyzji organu II instancji. Tym samym ziściła się przesłanka konieczności przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego co do okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia przed organem I instancji. Zgodnie bowiem z przeważającą linią orzeczniczą sądów administracyjnych uzupełniające postępowanie wyjaśniające prowadzone na podstawie art. 136 k.p.a. nie może dotyczyć kwestii kluczowych dla rozstrzygnięcia sprawy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 września 2019 r., sygn. akt II OSK 2465/19 dostępny w Internecie). Odnosząc się do roli operatu szacunkowego, należy zauważyć, że dokument ten, jako dowód w sprawie, podlega ocenie organu administracji i stanowi podstawę do ustalenia przez organ wysokości odszkodowania. Organ odwoławczy uzasadniając rozstrzygnięcie stwierdził, że z uwagi na brak klauzuli aktualizacyjnej w operacie szacunkowym, utracił on swoją moc dowodową i nie może stanowić przedmiotu dalszych rozważań przez organ odwoławczy, w kontekście zarzutów odwołania. Wskazał ponadto wprost, że koniecznym będzie przy ponownym rozpatrywaniu sprawy przez Starostę zlecenie wykonania nowego operatu szacunkowego. Zauważyć należy, że w orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany jest pogląd, że przesłanki do wydania decyzji na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. spełnia sytuacja, gdy dla rozpoznania sprawy niezbędne jest sporządzenie nowego operatu szacunkowego, a więc istotne uzupełnienie braków postępowania wyjaśniającego, którego nie da się usunąć w drodze uzupełniającego postępowania dowodowego, o którym mowa w art. 136 § 1 k.p.a. (por. Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 26 lutego 2019 r., sygn. II SA/Wr 45/19). Operat szacunkowy wpływa bowiem bezpośrednio na treść decyzji kształtującej prawa i obowiązki stron postępowania i dlatego należy zagwarantować im prawo do oceny tego operatu przez organy obu instancji (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 9 października 2018 r., sygn. II SA/Łd 631/18). W konsekwencji, potrzeba sporządzenia nowego operatu szacunkowego w sprawie oznacza konieczność przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w najistotniejszej części i uzasadnia zastosowanie przez organ odwoławczy przepisu art. 138 § 2 k.p.a. (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 grudnia 2018 r., sygn. I OSK 4132/18). Podsumowując, z dotychczas przedstawionych przyczyn Sąd uznał, że sprzeciw nie jest uzasadniony, bowiem organ odwoławczy wykazał przesłanki zastosowania art. 138 § 2 k.p.a. Wojewoda nie mógł przeprowadzić samodzielnie uzupełniającego postępowania wyjaśniającego wobec utraty mocy dowodowej podstawowego w sprawie dokumentu jakim jest operat szacunkowy i prawidłowym było uchylenie decyzji organu I instancji oraz przekazanie sprawy temu organowi do ponownego rozpatrzenia. Granice orzekania o sprzeciwie zakreślone w art. 64e p.p.s.a. spowodowały brak zasadności odnoszenia się do pozostałych zarzutów w nim zawartych. Z tych względów, wobec nieuwzględnienia sprzeciwu Sąd orzekł o jego oddaleniu na podstawie art. 151a § 2 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło