II SA/Sz 826/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski Sędziowie: Sędzia WSA Maria Mysiak/spr./ Sędzia NSA Danuta Strzelecka –Kuligowska Protokolant Krzysztof Chudy po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 września 2005 r. sprawy ze skargi J. G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] . Nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia I. u c h y l a zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Starosty Powiatowego z dnia [...] . Nr [...] II. stwierdza, iż zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu, III. z a s ą d z a od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz J. G. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania Postanowieniem z dnia [...] r., nr [...], Starosta nałożył na skarżącego J. G. grzywnę w celu przymuszenia do wykonania obowiązku wynikającego z decyzji z dnia [...] r., nr [...], tj. usunięcia z wody wykonanego nasypu do miejsca wyznaczonego linią biegnącą na północy od starej sosny, wyznaczającej brzeg zbiornika wodnego do miejsca stałego porostu traw na południu oraz przywrócenia dawnej pokrywy roślinnej poprzez obsadzenie trawą. Pismem z dnia [...] r. skarżący wniósł zażalenie na wyżej opisane postanowienie. Skarżący zarzucił w nim niezgodne z prawdą stwierdzenie o nie przywróceniu pierwotnej linii brzegowej Zalewów [...] i w związku z tym wniósł o ponowną weryfikację stanu rzeczy. W dniu [...] r. (kserokopia notatki służbowej z dnia [...] r., k.6) przeprowadzona została wizja terenowa w celu sprawdzenia wykonania przez skarżącego obowiązku wynikającego z decyzji z dnia [...] r. Podczas wizji stwierdzono m. in., że na rozpatrywanym terenie dokonane zostały prace zmierzające do przywrócenia linii brzegowej do stanu naturalnego, a stan tych prac można uznać za zadowalający. Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, iż obowiązek wynikający z decyzji z dnia [...] r. nie został w całości wykonany i jest nadal wymagalny. W tej sytuacji, zdaniem Kolegium, wystawienie kolejnego postanowienia o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia jest w pełni uzasadnione i zgodne z przepisami. Ponadto, Kolegium wskazało, iż wymaga wyjaśnienia przez organ pierwszej instancji, czy intencją zobowiązanego, oprócz zażalenia na postanowienie o nałożeniu grzywny, było również jednoczesne złożenie zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne. W dniu [...] r. J. G. wniósł skargę na wyżej opisane postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego . Skarżący zarzucił w niej organowi odwoławczemu błąd w ustaleniach faktycznych polegający na tym, iż grzywna została wymierzona skarżącemu w sytuacji, gdy dokonał on już zalecanych czynności związanych z uregulowaniem linii brzegowej. Mając na uwadze powyższe, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia Starosty [...]. W odpowiedzi na skargę, pismem z dnia [...] r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi. W uzasadnieniu Kolegium stwierdziło, iż oceny wykonania obowiązków wynikających z decyzji dokonuje organ egzekucyjny będący wierzycielem, a nie członkowie zespołu przeprowadzającego wizję lokalną. Ponadto, zdaniem organu odwoławczego, jeżeli zobowiązany uważa, że obowiązek wykonał, powinien wystąpić o umorzenie grzywny albo złożyć zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Kolegium podkreśliło fakt, iż przedmiotem postępowania przed Kolegium było zażalenie zobowiązanego na postanowienie o nałożeniu grzywny i tylko w takim zakresie organ odwoławczy mógł rozpatrywać sprawę. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości wymiar sprawiedliwości przez kontrolę pod względem zgodności z prawem. Takie określenie kompetencji Sądu skutkuje tym, że w przypadku stwierdzenia, że decyzja lub postanowienie dotknięte jest istotnymi wadami prawnymi, mającymi postać naruszenia przepisów prawa materialnego lub postępowania administracyjnego, Sąd eliminuje z obrotu prawnego takie orzeczenie. Zdaniem Sądu organy obu instancji nakładając na skarżącego grzywnę w celu przymuszenia orzekły z naruszeniem dyspozycji art. 7, art. 77 kpa w związku z art. 29 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Z jednej bowiem strony rzeczywiście, zgodnie z art. 29 § 1 ww. ustawy organ egzekucyjny, w tym przypadku nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym, czyli bada wniosek jedynie pod względem formalnym. Z drugiej jednak strony zgodnie z art. 33 pkt 1 czy art. 59 § 1 pkt 2 tej ustawy organ egzekucyjny jest obowiązany badać, czy np. obowiązek nie wygasł, bo wtedy wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania. Aczkolwiek więc organ egzekucyjny nie jest w zasadzie uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym, to jest obowiązany do chociażby sprawdzenia, czy w dacie nakładania grzywny obowiązek jeszcze istnieje. Mając na uwadze powyższe Sąd stwierdził, że będące przedmiotem rozpoznania postanowienie wydane zostało z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego - art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy w związku z czym, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) oraz art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji. W kwestii wykonalności Sąd orzekł na podstawie przepisu art. 152, a o kosztach na podstawie art. 200 ww. ustawy.