II SA/Sz 828/17
WyrokWSA w Szczecinie2017-09-28
Skład orzekający: Stefan Kłosowski, Renata Bukowiecka - Kleczaj, Katarzyna Grzegorczyk-Meder
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ pomocy społecznej może zmienić wysokość odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej, jeśli wzrost dochodu strony nie przekracza 10% kryterium dochodowego dla osoby samotnie gospodarującej?Ratio decidendi
Organ pomocy społecznej nie może zmienić wysokości odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej, jeśli wzrost dochodu strony nie przekracza 10% kryterium dochodowego dla osoby samotnie gospodarującej. W przypadku, gdy organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, ignorując przy tym właściwy przepis (art. 106 ust. 3b ustawy o pomocy społecznej) i powołując się na przepis nie mający zastosowania (art. 106 ust. 3a ustawy o pomocy społecznej), zaskarżona decyzja narusza prawo materialne.Stan faktyczny
R. Z. zaskarżył decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K., która utrzymała w mocy decyzję Wójta Gminy K. o zmianie odpłatności za pobyt R. Z. w domu pomocy społecznej. Wójt Gminy K. ustalił nową, wyższą odpłatność, argumentując wzrostem dochodu R. Z. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów ustawy o pomocy społecznej, wskazując, że wzrost jego dochodu nie przekroczył 10% kryterium dochodowego, a zatem odpłatność nie powinna ulec zmianie. SKO utrzymało decyzję organu pierwszej instancji, powołując się na przepis dotyczący świadczeń pieniężnych, a nie niepieniężnych.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy K.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Renata Bukowiecka -Kleczaj,, Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Protokolant starszy sekretarz sądowy Joanna Białas-Gołąb, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 28 września 2017 r. sprawy ze skargi R. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy K. z dnia [...] r. Nr [...].
Decyzją z dnia [...] r., Nr [...] wydaną
z powołaniem się na art.163 K.p.a. (tekst jednolity Dz.U. z 2016 r. poz.23 z późn. zm.), art. 106 ust.5, art. 60 ust. 1, art. 61, art. 62 ust. 1 pkt 1, art. 110 ust. 7 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (tekst jednolity Dz.U. z 2016 r. poz. 930
z późn. zm.), dalej: "u.p.s." Wójt Gminy K. zmienił swą decyzję Nr [...] z dnia [...] r. (ze zmianami - ostatnia z dnia [...] r.) ustalającą R. Z. odpłatność za pobyt w Domu Pomocy Społecznej we W. w ten sposób, że od dnia 1 kwietnia 2017 r. ponoszona przez R. Z. odpłatność wynosi [...] zł, tj. 70% jego dochodu ([...] zł x 70%); pozostałą część w wysokości [...]zł miesięcznie, tj. różnicę pomiędzy kosztem utrzymania pensjonariusza w DPS we W. ([...] zł), a częścią wnoszoną przez R. Z. ([...] zł) pokryje Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w K.
W uzasadnieniu powyższej decyzji podano, iż R. Z. od
1 października 2007 r. przebywa w Domu Pomocy Społecznej we W. Zarządzeniem Nr [...] Starosty K. z dnia [...] r. (Dz. Urz. Województwa Zachodniopomorskiego z 2017 r. poz. 766) ustalono, iż średni miesięczny koszt utrzymania mieszkańca w DPS we W. wynosi [...] zł. Ponadto organ ustalił, że dochód R. Z. od miesiąca marca 2017 r. (emerytura z zasiłkiem pielęgnacyjnym) wynosi [...] zł.
W odwołaniu od powyższej decyzji R. Z. wskazał, iż jego dochód nie wzrósł o kwotę 10% kryterium dochodowego, tym samym nie należy zmieniać decyzji o jego odpłatności za pobyt w DPS.
Po rozpatrzeniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. (dalej: "SKO") powołując się na art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., art. 61 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 1, w związku z art. 106 ust. 3a u.p.s., zaskarżoną do WSA decyzją z dnia [...] r. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji, wskazując, iż podstawę ustalenia odpłatności za pobyt strony w DPS od 1 kwietnia 2017 r stanowią środki uzyskane z emerytury oraz dodatek pielęgnacyjny w łącznej wysokości [...] zł; - 70 % tej kwoty stanowi [...] zł i w takiej wysokości organ ustalił nową odpłatność strony za pobyt w DPS.
Podano też, iż zgodnie z art. 106 ust. 3a u.p.s. zmiana dochodu strony
w wysokości nieprzekraczającej 10% kryterium dochodowego w okresie pobierania świadczenia pieniężnego nie wpłynęłaby na wysokość pobieranego świadczenia pieniężnego. Skarżący nie pobiera świadczenia pieniężnego, np. w formie zasiłku stałego tylko jest zobowiązany do wniesienia odpłatności pieniężnej za pobyt w DPS, tym samym w przypadku każdej zmiany dochodu bez względu czy będzie to wzrost
o 5%, czy 8% lub więcej kwota odpłatności wyniesie 70% od nowej kwoty dochodu. SKO zatem uznało, iż zaskarżona decyzja organu I instancji nie narusza prawa, wobec czego orzeczono o jej utrzymaniu w mocy.
Powyższą decyzję R. Z. zaskarżył skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając jej naruszenie przepisów art. 59 § 1, art. 60 ust. 1, ust. 2, ust. 3, art. 61 ust. 1, ust. 2, art. 106 pkt 3b ustawy o pomocy społecznej, które miało istotny wpływ na wynik sprawy.
W uzasadnieniu skargi skarżący podał, iż zgodnie z wywiadem środowiskowym sporządzonym przez pracownika socjalnego DPS W., w związku z waloryzacją jego świadczenia wysokość jego renty od marca 2015 r wynosiła – [...] zł, a od marca 2017 r. – [...] zł.
Oznacza to, że wzrost jego świadczenia nie przekracza 10% kryterium dochodowego dla osoby samotnie gospodarującej określonej w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 14 lipca 2015 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej, tj. [...] zł. Tymczasem w jego wypadku wzrost ten wyniósł [...] zł ([...]).
W związku z tym, że zgodnie z art. 106, pkt 3b u.p.s wnoszona przez niego opłata za DPS powinna nadal wynosić [...] zł ([...] x 70%).
Zdaniem skarżącego, SKO w K. w zaskarżonej decyzji w żaden sposób nie odniosło się do zarzutów przedstawionych w jego odwołaniu. W tej sytuacji skarżący wnosi o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji z powodu wskazanego naruszenia, które miało istotny wpływ na wynik postępowania.
Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując w całości stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia
30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U.
z 2017 r., poz. 1369 ze zm. - dalej: P.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przez organy administracji publicznej przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi, powodujące eliminację zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego, następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a.).
Sądowa kontrola dokonana w niniejszej sprawie według ww. kryteriów wskazuje na całkowitą zasadność skargi. Zaskarżona decyzja została bowiem wydana z naruszeniem art. 106 ust. 3b u.p.s., zgodnie z którym zmiana dochodu osoby samotnie gospodarującej lub rodziny w okresie ponoszenia odpłatności za świadczenia niepieniężne nie wpływa na wysokość tej odpłatności, jeżeli kwota zmiany nie przekroczyła 10% kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej lub na osobę w rodzinie.
Zgodnie z § 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 lipca 2015 r.
w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz.U.2015.1058) kryterium dochodowe osoby samotnie gospodarującej wynosi [...] zł. Zatem – zgodnie z art. 106 ust. 3b u.p.s. – organ pomocy społecznej mógłby w trybie art. 106 ust. 5 u.p.s. dokonać zmiany wysokości odpłatności skarżącego z tytułu pobytu w DPS, gdyby jego świadczenie emerytalne wzrosło o minimum [...] zł. Tymczasem – co jest niesporne – wzrost ten od momentu określenia wysokość tej odpłatności poprzednią decyzją z dnia [...] r. (gdzie podstawą jej określenia był dochód w kwocie [...] zł) wzrost wyniósł nieco ponad 12 zł.
Niezrozumiałe jest, dlaczego organ odwoławczy, pomimo powołania się przez skarżącego w odwołaniu na art. 106 ust. 3b u.p.s. odnoszący się do zasad ponoszenia przez klienta ośrodka pomocy społecznej odpłatności z tytułu przyznania mu świadczenia niepieniężnego (pobytu w DPS), całkowicie zignorował ten przepis przytaczając natomiast w swej decyzji niemający tu zastosowania art. 106 ust. 3a u.p.s. odnoszący się do przyznania stronie świadczenia pieniężnego.
W tym stanie rzeczy należało – na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.a) P.p.s.a. orzec jak w sentencji.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ I instancji winien wydać rozstrzygnięcie z uwzględnieniem powołanego wyżej przepisu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło