II SA/Sz 829/08

WyrokWSA w Szczecinie2009-01-21

Skład orzekający: Barbara Gebel, Grzegorz Jankowski, Elżbieta Makowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy (Wojewoda) prawidłowo uchylił decyzję organu pierwszej instancji o zameldowaniu na pobyt stały, uznając zebrany materiał dowodowy za niewystarczający i naruszający zasady postępowania administracyjnego?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu pierwszej instancji, ponieważ organ ten nie przeprowadził wyczerpującego postępowania dowodowego, naruszając tym samym art. 77 § 1 kpa i art. 79 kpa. Zebrany materiał dowodowy, w tym zeznania świadków sprzed kilku miesięcy oraz pismo policji o niejasnym pochodzeniu informacji, nie był wystarczający do ustalenia stanu faktycznego w dacie dokonywania czynności meldunkowej. Organ odwoławczy prawidłowo ocenił materiał dowodowy i uzasadnił swoje stanowisko.
Stan faktyczny
Wójt Gminy W. wydał decyzję o zameldowaniu W. S. na pobyt stały. Wojewoda uchylił tę decyzję i odmówił zameldowania, uznając zebrany materiał dowodowy za niewystarczający i naruszający zasady postępowania. W. S. złożyła skargę do WSA, zarzucając organowi odwoławczemu arbitralną ocenę dowodów. Sąd oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Gebel, Sędziowie Sędzia NSA Grzegorz Jankowski /spr./, Sędzia NSA Elżbieta Makowska, Protokolant Katarzyna Skrzetuska-Gajos, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 21 stycznia 2009 r. sprawy ze skargi W. S. na decyzję Wojewody z dnia [...] r., nr [.... w przedmiocie zameldowania oddala skargę Wójt Gminy W. decyzją z dnia [...] r. Nr [...] orzekł o zameldowaniu na pobyt stały W. S. na jej wniosek w lokalu nr [...]. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji stwierdził, że w toku postępowania administracyjnego ustalono, iż W. S. mieszka w lokalu nr [...] w [...], gdzie znajdują się jej rzeczy osobiste i meble. Ustaleń tych dokonano w oparciu o wizję lokalną z dnia [...] r., zeznania świadków oraz pismo z Poczty Polskiej Centrum Sieci Pocztowej Oddział Regionalny w S. informujące iż "w dniu wypłaty świadczenia emerytalnego W. S. zawsze przebywa pod wskazanym adresem". Po rozpatrzeniu odwołania od powyższej decyzji, wniesionego przez pełnomocnika U. B., właścicielki lokalu nr [...] w [...], Wojewoda decyzją z dnia [...] r. uchylił w całości decyzję organu I instancji i odmówił zameldowania W. S. na pobyt stały pod adresem [...] nr [...]. Wojewoda w uzasadnieniu decyzji powołał się na treść art. 47 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych, który w ust. 1 stanowi, że organ gminy prowadzący ewidencję ludności ma obowiązek na podstawie zgłoszenia dokonać zameldowania lub wymeldowania poprzez zarejestrowanie danych dotyczących osoby i jej miejsca pobytu. Jeżeli zgłoszone dane budzą wątpliwości, to o dokonaniu zameldowania lub wymeldowania rozstrzyga właściwy organ gminy (art. 47 ust. 2 powołanej na wstępie ustawy). Organ odwoławczy powołał się również na treść art. 5 ust. 2 ww. ustawy zgodnie z którym, w tym samym czasie można mieć tylko jedno miejsce pobytu stałego. Organ II instancji ustalił, że W. S. od [...] r. jest zameldowana na pobyt stały pod adresem [...]. Dniu ]...] r. W. S. złożyła wniosek o wymeldowanie z miejsca pobytu pod adresem [...]. Decyzją z dnia [...] r. po rozpoznaniu wniosku W. S. z dnia [...] r. Wójt Gminy W. orzekł o zameldowaniu W. S. na pobyt stały pod adresem [...] nr [...]. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż potwierdzenie faktu że wnioskodawczyni faktycznie przebywa pod wskazanym adresem, ustalono w oparciu o kontrolę meldunkową przeprowadzoną przez Komendę Powiatową Policji w W. (pismo z dnia [...] r.), wizję lokalną przeprowadzoną przez organ w dniu [...] r. bez wcześniejszego powiadamiania stron. Ponadto organ powołał się na wizję lokalną z dnia [...] r. oraz protokoły zeznań świadków z [...]., z [...] r., z [...] r. z których wynika, że W. S. przebywa w lokalu nr [...] w [...]. Decyzją z dnia [...] r., po rozpatrzeniu odwołania pełnomocnika U. B, Wojewoda uchylił w całości decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu decyzji Wojewoda stwierdził, że organ gminy przeprowadził postępowanie wyjaśniające, celem ustalenia spełnienia przesłanki zamieszkiwania w przedmiotowym lokalu przez W. S, w bardzo wąskim zakresie. Wskazano, iż z akt sprawy wynika, że na zgromadzony przez organ I instancji materiał dowodowy składają się tylko pismo z Komendy Powiatowej Policji w W. z dnia [...] r. oraz protokół z kontroli meldunkowej z dnia [...] r. W ocenie organu odwoławczego pismo z Komendy Powiatowej Policji ma ograniczoną wartość dowodową albowiem z treści tego pisma nie wynika w jaki sposób Policja uzyskała podane w nim informacje na temat miejsca zamieszkania W. S. w przedmiotowym lokalu. Nie można zatem wykluczyć, że informacje te pochodzą od samej zainteresowanej. Zdaniem organu II instancji organ gminy powinien przesłuchać do protokołu osoby mieszkające w sąsiedztwie tego lokalu oraz dorosłych domowników. Również protokół z kontroli meldunkowej, w ocenie organu II instancji, nie jest wystarczającym dowodem aby tylko na jego podstawie merytorycznie rozpoznać sprawę, ponieważ w trakcie kontroli meldunkowej wyjaśnień udzieliła tylko W. S. Wojewoda zauważył, że organ gminy nie zawiadomił wszystkich stron postępowania o terminie przeprowadzenia w.w. dowodu i tym samym nie umożliwił im wzięcia udziału w przeprowadzeniu tego dowodu. Tym samym organ gminy naruszył postanowienia art. 79 kpa i art.77 kpa. Zdaniem organu II instancji organ gminy orzekając w sprawie wykorzystał materiał dowodowy jaki został zgromadzony przed wydaniem przez organ I instancji decyzji z dnia [...]r. Nr [...], który to materiał mógł być wykorzystany ale tylko na zasadzie materiału posiłkowego. Organ odwoławczy podkreślił, że dowody zgromadzone przez organ gminy w sprawie nr [...], nie mogą służyć ustaleniu czy W. S. w okresie od momentu złożenia wniosku o zameldowanie, do chwili wydania decyzji w sprawie, mieszkała w lokalu nr [...] w [...], albowiem dotyczą one roku [...]. Za uchybienie procesowe organu gminy uznano także fakt, iż organ I instancji nie rozpatrzył wniosku pełnomocnika U. M. ( z domu [...]) z dnia [...] r. o umorzenie postępowania. W decyzji podniesiono też, że w odwołaniu od decyzji organu gminy, pełnomocnik U. M. podnosi, że przed Sądem Rejonowym w W. toczy się postępowanie, którego przedmiotem jest między innymi bezprawne przebywanie W. S. w lokalu nr [...] w [...]. Na decyzję Wojewody z dnia [...] r. W. S. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji. W skardze podniesiono, iż organ II instancji arbitralnie uznał za niewystarczający dowód pisma Komendy Powiatowej Policji w W. oraz że organ odwoławczy nie ocenił zebranego materiału dowodowego w sposób obiektywny, ale szukał powodów do jego podważenia. Zdaniem skarżącej dowody zebrane przez organ I instancji jednoznacznie wskazują, iż mieszka ona w lokalu nr [...] w [...] legalnie i zgodnie z prawem. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993, ze zm.), osoba, która przebywa w określonej miejscowości pod tym samym adresem dłużej niż trzy doby, jest obowiązana zameldować się na pobyt stały lub czasowy najpóźniej przed upływem czwartej doby, licząc od dnia przybycia. Pobyt stały to w myśl art. 6 tej ustawy zamieszkiwanie w określonej miejscowości z zamiarem stałego przebywania. Stosownie zaś do art. 1 ust. 2 i art. 9 ust. 2b ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, ewidencja ludności służy rejestrowaniu danych o miejscu pobytu osób, zameldowanie zaś służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu potwierdzenie faktu pobytu w danym lokalu. W świetle powyższych przepisów do zameldowania osoby na pobyt stały konieczne jest spełnienie warunku faktycznego zamieszkiwania w lokalu, w którym osoba chce się zameldować. W związku z tym w postępowaniu o dokonanie czynności materialno-technicznej zameldowania, jak słusznie stwierdził organ odwoławczy, badaniu podlega stan faktyczny istniejący w dacie dokonania czynności rejestracyjnej. Innymi słowy, organ bada czy w dniu dokonania czynności zameldowania osoba, której obowiązek meldunkowy dotyczy zamieszkuje w lokalu, w którym zamierza się zameldować. Kwestią sporną i zarazem najistotniejszą w rozpatrywanej sprawie, jest ustalenie czy W. S. faktycznie zamieszkiwała w lokalu nr [...] w [...] w dacie zameldowania, tj. w dniu [...] r. W tym zakresie jednak sprawa nie została należycie wyjaśniona. Rozpatrując sprawę organ administracji publicznej zgodnie z art. 7 kpa obwiązany jest podjąć wszelkie kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy zgodnego z rzeczywistością. W myśl natomiast art. 77 § 1 kpa organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Z przytoczonych zasad wynika, iż organ obowiązany jest wyczerpać wszelkie środki dowodowe przewidziane w kodeksie postępowania administracyjnego w celu zebrania dowodów przedstawiających w sposób obiektywny stan faktyczny w danej sprawie. Analiza akt niniejszej sprawy, w ocenie Sądu pozwala na stwierdzenie, że wójt gminy W. nie przeprowadził wyczerpującego postępowania dowodowego i ustalony przez niego stan faktyczny sprawy nie dawał podstaw do wydania orzeczenia w sprawie. Fakt stałego pobytu W. S. w lokalu nr [...] w [...], organ I instancji ustalił na podstawie pisma Komendy Powiatowej Policji w W. z dnia [...] r. oraz protokołu z kontroli meldunkowej z dnia [...] r. Organ I instancji oparł się również na zeznaniach świadków z wcześniejszego postępowania datowanych na [...] r., [...] r., [...] r. Trafnie organ odwoławczy uznał, iż w ten sposób przeprowadzone postępowanie dowodowe narusza art. 79 kpa i art. 77 § 1 kpa, gdyż organ gminy orzekając w sprawie w bardzo wąskim zakresie przeprowadził nowe postępowanie wyjaśniające, uniemożliwiając tym samym innym uczestnikom postępowania wypowiedzenie się i ustosunkowanie do przeprowadzanych dowodów. Zgodnie zaś z treścią art. 81 kpa okoliczność faktyczna może być uznana za udowodnioną, jeżeli strona miała możność wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów. W tym miejscu należy podkreślić, iż zgodnie z art.10 ust.1 ustawy o ewidencji ludności, organ ustalając stan faktyczny w sprawach o zameldowanie, rejestrując stan faktyczny bada stan istniejący w chwili dokonywania tej czynności, stan aktualny. Nie można więc posiłkować się dowodami przeprowadzanymi w innym postępowaniu, sprzed kilku miesięcy. Odnosząc się do zarzutu skargi dotyczącego podważenia przez organ odwoławczy mocy dowodowej pisma z Komendy Powiatowej Policji należy wskazać, iż pismo to jest jednym z dowodów zebranych w sprawie i podlega ocenie tak jak każdy inny dowód. Wojewoda zaś zgodnie z regułami postępowania dowodowego oraz zgodnie z art. 107 § 3 kpa wskazał w zaskarżonej decyzji szczegółowo dlaczego dowodowi temu odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. W ocenie Sądu organ dokonał trafnej i właściwej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i w sposób wystarczający do podjęcia rozstrzygnięcia uzasadnił swoje stanowisko. Z tego względu zarzut stronniczości oceny tego materiału nie może zostać uznany za trafny. Pozostające w tle niniejszej sprawy, a podnoszone w toku postępowania przez strony, kwestie prawa własności przedmiotowego lokalu oraz zarzuty co do prawa jego użytkowania pozostają poza kompetencją organów meldunkowych i nie mają znaczenia przy ocenianiu przesłanek czynności materialno-technicznej jaką jest zameldowanie, które ma na celu wyłącznie odzwierciedlenie w urzędowej ewidencji faktycznego pobytu danej osoby. Wobec niezasadności zarzutów skargi oraz niestwierdzenia przez Sąd z urzędu tego rodzaju uchybień, które mogłyby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, które sąd ma obowiązek badać z urzędu - skargę należało oddalić. W tym stanie rzeczy na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1270 ) Sąd orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło