II SA/Sz 829/18
WyrokWSA w Szczecinie2018-10-18
Skład orzekający: Renata Bukowiecka-Kleczaj, Maria Mysiak, Arkadiusz Windak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wygaśnięcie prawa użytkowania nieruchomości zabudowanej młynem gospodarczym może nastąpić z powodu wykorzystywania nieruchomości niezgodnie z jej pierwotnym przeznaczeniem, pogarszania stanu środowiska lub zmiany planu zagospodarowania przestrzennego, pomimo trwającego postępowania o zasiedzenie rzeczy ruchomych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wygaśnięcie prawa użytkowania nieruchomości zabudowanej młynem gospodarczym jest uzasadnione, ponieważ nieruchomość ta jest wykorzystywana niezgodnie z jej pierwotnym przeznaczeniem, co stanowi podstawę do wydania decyzji na podstawie art. 46 ust. 2 pkt 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Postępowanie o zasiedzenie rzeczy ruchomych nie stanowi zagadnienia wstępnego, które obligowałoby do zawieszenia postępowania administracyjnego, gdyż dotyczy ono ruchomości, a nie samej nieruchomości będącej przedmiotem użytkowania.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Gminnej Spółdzielni na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza o wygaśnięciu prawa użytkowania nieruchomości zabudowanej młynem gospodarczym. Spółdzielnia podnosiła, że postępowanie powinno zostać zawieszone z powodu toczącego się postępowania o zasiedzenie rzeczy ruchomych, a także kwestionowała przesłanki wygaśnięcia użytkowania. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając decyzję organów za zgodną z prawem.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Maria Mysiak, Sędzia WSA Arkadiusz Windak Protokolant starszy sekretarz sądowy Aneta Ciesielska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 18 października 2018 r. sprawy ze skargi Gminnej Spółdzielni "[...]" w T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wygaśnięcia użytkowania nieruchomości zabudowanej oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] r. Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w G. – przekazało w użytkowanie [...] Spółdzielni [...] w T. nieruchomość zabudowaną młynem gospodarczym, położoną przy ul. [...], ze wskazaniem, że nieruchomość ta składa się z budynku, w którym są pomieszczenia użytkowe oraz mieszkalne a także działki gruntowej o powierzchni [...] m2 oznaczonej numerem geodezyjnym [...]
W odwołaniu od tej decyzji Spółdzielnia [...] w T. – podniosła, że brak było podstaw do wydania ww. decyzji gdyż młyn nie posiada uregulowanych stosunków własnościowych (założonej księgi wieczystej, aktu prawnego potwierdzającego przejście nieruchomości na własność państwa i dokumentacji technicznej).
Decyzją z dnia [...] r. Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w S. – utrzymało powyższe rozstrzygnięcie w mocy. W uzasadnieniu decyzji Prezydium stwierdziło, że własność Skarbu Państwa wynikała z odpowiednich zapisów w ewidencji Powiatowego Biura Geodezji i Urządzeń Rolnych Prezydium PRN w G., wymienionych w opisie przedmiotowej nieruchomości. Zdaniem organu wpis w księdze wieczystej nie tworzy prawa ale jedynie to prawo stwierdza wobec czego przekazywany młyn mógł ale nie musiał mieć założonej księgi wieczystej. Poza tym wątpliwości powinien rozwiać fakt założenia wspomnianej księgi w dniu [...] r. Spełniony też został warunek aby przekazywane obiekty byłe czynne lub nadające się do eksploatacji. Młyn położony w T. przy ul. [...] jest czynny, a potwierdzeniem jest to, że został ujęty w wykazie Wydziału Handlu, Przemysłu i Usług Prezydium PRN w G.. Młyn świadczy usługi okolicznym rolnikom i zatrudnia 3 pracowników.
Wojewoda S. decyzją z dnia [...] r. stwierdził nabycie przez Gminę T. z mocy prawa, nieodpłatnie własności nieruchomości zabudowanych, posiadających księgi wieczyste, w tym m.in. nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów nr [...].
W dniu [...] r. w księdze wieczystej nr [...] wpisano w dziale I – działkę nr [...] o powierzchni [...] m2, jako nieruchomość zabudowaną młynem gospodarczym, zaś w dziale II wpisano jako właściciela – Gminę T..
Decyzją Burmistrza T. z [...] r. nr [...], orzeczono o wygaśnięciu użytkowania nieruchomości zabudowanej młynem gospodarczym i pomieszczeniami mieszkalnymi o łącznej powierzchni [...] m2, położonej w T. przy ul. [...] stanowiącej działkę nr [...], [...], [...], wpisanej do rejestru zabytków [...], oddanej w użytkowanie [...] Spółdzielni [...] w T. decyzją Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w G. nr [...] z dnia [...] r.
Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazano art. 46 ust. 1 i 2 pkt 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że [...] Spółdzielnia zrezygnowała z dalszego prowadzenia działalności młynarskiej i od kilku lat młyn jest nieczynny. Wobec tego organ uznał, że opisana nieruchomość stała się zbędna dla strony. Wydano decyzję o wygaśnięciu użytkowania bowiem uzyskano możliwość zagospodarowania nieruchomości w inny sposób (muzeum).
W odwołaniu od tej decyzji [...] Spółdzielnia [...] w T. podniosła, że żadne dokumenty nie nakazywały Spółdzielni wyłącznie działalności polegającej na prowadzeniu młyna. GS prowadziła i nadal prowadzi działalność gospodarczą na ww. nieruchomościach choć faktycznie niezwiązaną bezpośrednio z prowadzeniem młyna. Z faktu, że młyn nie jest obecnie uruchomiony nie można wyprowadzać wniosku o zbędności wszystkich ww. nieruchomości bez przeprowadzania jakiegokolwiek postępowania dowodowego.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, decyzją z dnia [...] r. uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Organ odwoławczy za wadliwe uznał uzasadnienie decyzji Burmistrza bowiem nie przytoczono i nie omówiono w nim zastosowanych przepisów, nie wskazano faktów, które organ uznał za udowodnione, ani dowodów na których się oparł. Ponadto, zdaniem Kolegium, organ nie udowodnił, że nieruchomość stała się zbędna na cel określony w decyzji, a co więcej celu tego nie wskazał.
Decyzją Burmistrza T. z dnia [...] r. ponownie orzeczono o wygaśnięciu użytkowania przedmiotowej nieruchomości. Jako podstawę rozstrzygnięcia, także i tym razem wskazano art. 46 ust. 1 i ust. 2 pkt 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Zdaniem Burmistrza, decyzja z [...] r. nie wskazuje wprost celu dla jakiego nieruchomość jest oddawana w użytkowanie, jednak mając na uwadze jej cechy (zabudowana jest młynem) należy przyjąć że użytkowanie było ustanowione w celu prowadzenia prze Spółdzielnię produkcji mąki. Spółdzielnia nie prowadzi już działalności związanej z produkcją mąki i w żaden sposób nie wykorzystuje położonego na jej obszarze młyna.
Po rozpoznaniu odwołania wniesionego przez [...] Spółdzielnię [...] w T., Samorządowe Kolegium Odwoławcze, decyzją z dnia [...] r. utrzymało zaskarżone rozstrzygnięcie w mocy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z dnia 30 października 2013 r. (II SA/Sz 671/13), wydanym na skutek skargi wniesionej przez [...] Spółdzielnię [...] w T., uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza T. z dnia [...] r.
Zdaniem tego Sądu, nie stanowi i nie może stanowić o zbędności nieruchomości okoliczność, że część nieruchomości nie jest fatycznie wykorzystywana na cel określony w decyzji jeżeli już w dacie objęcia celu tego nie określono. Wobec tego nie zachodzą przesłanki do wydania decyzji o wygaśnięciu użytkowania na podstawie art. 46 ust. 2 pkt 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Jednocześnie Sąd ten wskazał, że organy obu instancji nie wykazały w istocie, na jaki cel przekazano skarżącej sporną nieruchomość, a w konsekwencji nie mogły ocenić na ile rzeczona nieruchomość stała się zbędną na cel, na który została przekazana. Domniemanie celu nie jest argumentem wystarczającym do wykazania zbędności użytkowanej nieruchomości.
Decyzją Burmistrza T. z [...] r. ponownie orzeczono o wygaśnięciu użytkowania przedmiotowej nieruchomości, przy czym jako podstawę prawną takiego rozstrzygnięcia także i tym razem wskazano art. 46 ust. 2 pkt 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami.
Po rozpoznaniu odwołania [...] Spółdzielni [...] w T., Burmistrz rozstrzygnięciem z dnia [...] r. uchylił decyzję własną, celem umożliwienia stronie skorzystania z uprawnień do aktywnego udziału w sprawie. Także i ta decyzja została zaskarżona przez [...] Spółdzielnię [...].
Samorządowe Kolegium uchyliło opisaną wyżej decyzję z dnia [...] r. wskazując, że została ona wydana po upływie siedmiodniowego terminu określonego w art. 133 k.p.a. a nadto nie uwzględnia wniosków odwołania w całości (o czym stanowi art. 132 k.p.a.). Następnie, decyzją z dnia [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło także decyzję z dnia [...] r. i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
W ocenie organu odwoławczego, Burmistrz ponownie wydał decyzję w oparciu o art. 46 ust. 2 pkt 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami pomimo prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, zgodnie z którym przyjęcie tej przesłanki tj. zbędności nieruchomości dla celów określonych w decyzji o użytkowaniu nie może być stwierdzone w realiach tej sprawy.
W dniu [...] r. [...] Spółdzielnia [...] w T. złożyła wniosek o stwierdzenie zasiedzenia własności rzeczy ruchomych określonych w załączniku nr [...] "wykaz maszyn i urządzeń technicznych młyna gospodarczego" do protokołu z dnia [...] r. Dodatkowo, w tej samej dacie, strona złożyła wniosek o zawieszenie postępowania w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia prawa użytkowania młyna gospodarczego przy ul. [...] w T., do czasu prawomocnego zakończenia postępowania o zasiedzenie własności rzeczy ruchomych przekazanych protokołem z dnia [...] r. i załącznikiem nr [...].
Burmistrz T. postanowieniem z dnia [...] r. odmówił stronie zawieszenia postępowania, wskazując, że w postępowaniu dotyczącym stwierdzenia wygaśnięcia użytkowania nieruchomości nie bada się tytułu własności nieruchomości ani nie rozstrzyga o częściach składowych ruchomości.
Decyzją z dnia [...] r., nr [...], Burmistrz T., na podstawie art. 210 ust. 3 w zw. z art. 46 ust. 1 i ust. 2 pkt 3, 4 i 5 ustawy o gospodarce nieruchomościami, po raz kolejny orzekł o wygaśnięciu użytkowania nieruchomości zabudowanej młynem gospodarczym i pomieszczeniami mieszkalnymi o łącznej powierzchni [...] m2, położonej w T. przy ul. [...], stanowiącej działki o numerach ewidencyjnych [...], [...], [...], wpisanej do rejestru zabytków [...], oddanej w użytkowanie [...] Spółdzielni [...] w T. decyzją Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w G. nr [...] z dnia [...] r. z przeznaczeniem na młyn gospodarczy.
Zdaniem organu, w niniejszej sprawie zachodzi podstawa do stwierdzenia wygaśnięcia użytkowania opisanej nieruchomości na podstawie art. 46 ust. 2 pkt 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami ponieważ przyjęta we wspomniane użytkowanie nieruchomość została przekazana Spółdzielni celem wykonywania działalności młynarskiej, tymczasem strona od lat nie prowadzi na przedmiotowej nieruchomości działalności związanej z produkcją mąki i w żaden sposób nie wykorzystuje położonego na jej obszarze stanowiącego główną budowlę i główne urządzenie młyna.
Jednocześnie Burmistrz uznał, że w tym wypadku zachodzi podstawa do stwierdzenia wygaśnięcia użytkowania także na podstawie art. 46 ust. 2 pkt 4 cytowanej ustawy bowiem sposób korzystania z nieruchomości pogarsza stan środowiska w stopniu zagrażającym życiu i zdrowiu lub mieniu. Główne zniszczenia spowodowane są nieszczelnością dachu oraz niesprawnym systemem odprowadzania wód opadowych, tj. nieszczelnymi opierzeniami, rynnami oraz nieprawidłowym sposobem odprowadzania rur spustowych. Zły stan techniczny budynku został wielokrotnie potwierdzony w wyniku prowadzonych czynności kontrolnych. Utrzymywanie takiego stanu doprowadzi do zniszczenia i degradacji całego obiektu, a także zagraża unikatowemu zabytkowi techniki, tj. urządzeniom, będącym cennym świadectwem rozwoju techniki młyńskiej z początku XX wieku.
Kolejną podstawą stwierdzenia wygaśnięcia użytkowania przedmiotowej nieruchomości jest, zdaniem Burmistrza, art. 46 ust. 2 pkt 5 ustawy o gospodarce nieruchomościami bowiem przeznaczenie nieruchomości w planie miejscowym uległo zmianie, która nie pozwala na dalsze wykorzystywanie nieruchomości lub jej części w dotychczasowy sposób a jednostka organizacyjna nie ma możliwości zmiany sposobu wykorzystywania nieruchomości. Zgodnie z obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego w kształcie określonym uchwałą Rady Miejskiej w Trzebiatowie z dnia 29 grudnia 1999 r. w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Trzebiatowa w formie rewaloryzacji Starego Miasta obejmującej obszar kwartału ograniczonego ulicami Wojska Polskiego, Rynek, Słowackiego i Kopernika - działka nr [...] obręb geodezyjny [...] znajduje się w jednostce strukturalnej planu oznaczonej symbolem SMIIo1 – funkcja dominująca mieszkaniowo-usługowa. Jak wynika z zapisów planu, "likwidacji przemysłowej funkcji młyna oraz adaptacji obiektu przemysłowego i biura w parterze budynku przy ul. [...] należy dokonać bez naruszania ich formy zewnętrznej. Ponadto przebudowy obiektu młyna należy dokonać obniżając budynek o dwie kondygnacje i nałożenie stromego dachu". Zdaniem organu, powyższy plan jest planem obowiązującym i nie dopuszcza on do korzystania z nieruchomości w dotychczasowy sposób. Skoro nieruchomość została przekazana z przeznaczeniem na działalność młynarską, a obecny plan nie przewiduje takiej działalności zatem Spółdzielnia nie może zagospodarować jej w inny sposób.
Wobec wykorzystywania nieruchomości niezgodnie z jej przeznaczeniem, doprowadzenia jej do stanu zagrażającego bezpieczeństwu mienia, braku dbałości o nią przez Spółdzielnię oraz mając na uwadze zmianę przeznaczenia nieruchomości w planie zagospodarowania przestrzennego i niepodejmowanie przez Spółdzielnię jakichkolwiek działań w celu zagospodarowania nieruchomości zgodnie z jej aktualnym przeznaczeniem, zachodzi konieczność stwierdzenia wygaśnięcia użytkowania w celu "zadbania o stan nieruchomości i ratowania tego co jeszcze na niej pozostało".
W odwołaniu z dnia [...] r., [...] Spółdzielnia [...] w T. zarzuciła zaskarżonej decyzji:
- naruszenie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez wydanie decyzji w sytuacji gdy postępowanie winno być zawieszone z powodu toczącego się postępowania o zasiedzenie przed Sądem Rejonowym w G., w sprawie oznaczonej sygn. akt I Ns [...], bowiem wynik tego postępowania ma wpływ na wynik niniejszego postępowania administracyjnego,
- naruszenie art. 46 ust. 2 pkt 3, 4 i 5 ustawy poprzez ich zastosowanie w sprawie pomimo braku przesłanek do ich zastosowania.
Wskazując na powyższe naruszenia, strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości.
Zdaniem strony budynek, urządzenia techniczne i maszyny wymienione w załączniku nr [...] do protokołu zdawczo-odbiorczego młyna gospodarczego tworzą całość gospodarczą stanowiąc tym samym części składowe jednej rzeczy złożonej. Konsekwencją ustalenia, że urządzenia techniczne i maszyny będące przedmiotem wniosku o zasiedzenie są częściami składowymi budynku, z którego wnioskodawca korzysta na podstawie przysługującego mu prawa użytkowania, jest konieczność uznania, że prawo użytkowania obejmuje także urządzenia techniczne i maszyny. Wobec tego wydając zaskarżoną decyzję organ bezpodstawnie przesądził samodzielnie zagadnienie wstępne, do którego rozpoznania pozostaje właściwy sąd powszechny.
Skarżąca podniosła, że nieprawidłowo zastosowano w sprawie art. 46 ust. 2 pkt 5 ustawy. Organ zdaje się ustalać, że strona prowadzi działalność inną niż odpowiadająca przeznaczeniu młyna jednak nie przeprowadził na tę okoliczność żadnych dowodów. Poza tym organ dowiódł okoliczności polegającej na możliwości zmiany sposobu użytkowania nieruchomości zatem kwestia zmiany planu zagospodarowania przestrzennego pozostaje obojętna dla bytu prawa użytkowania.
W ocenie Spółdzielni, również art. 46 ust. 2 pkt 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami zastosowano w niniejszej sprawie błędnie. Nie została bowiem w sprawie w sposób należyty wykazana przesłanka korzystania z nieruchomości pogarszającego stan środowiska w stopniu zagrażającym życiu, zdrowiu lub mieniu. Nieszczelność dachu, niszczenie i degradacja obiektu zabytkowego, która w ocenie organu I instancji zagraża unikatowemu zabytkowi techniki nie ma przecież żadnego ujemnego wpływu na środowisko (nie wykazano tego).
Wadliwie zastosowano także art. 46 ust. 2 pkt 3 ustawy bowiem w decyzji nie został wskazany sposób w jaki nieruchomość miałaby być obecnie wykorzystywana. Ponadto organ pomija, że wobec obowiązującego prawa nie jest możliwe legalne wykorzystywanie nieruchomości na prowadzenie młyna. W przepisie zostało wyraźnie wskazane, że właściwy organ może z urzędu wydać decyzję o wygaśnięciu trwałego zarządu w odniesieniu do nieruchomości lub jej części w razie stwierdzenia, że nieruchomość jest wykorzystywana niezgodnie z jej przeznaczeniem określonym w decyzji o której mowa w art. 45. Sankcja w postaci wygaszenia prawa użytkowania podlegałaby zastosowaniu zatem wówczas gdyby właściwy organ gminy orzekł o odmiennym wykorzystywaniu nieruchomości. Skarżący ponosiłby konsekwencje niezastosowania się do wzajemnie wykluczających się obowiązków wynikających z dwóch różnych źródeł prawa.
Decyzją z dnia [...] r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 210 ust. 3 w zw. z art. 46 ust. 1 i ust. 2 pkt 3, 4 i 5 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Burmistrza T. z dnia [...] r.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Kolegium wskazało, że będąca przedmiotem postępowania nieruchomość w dacie orzekania stanowiła własność gminy pozostającą w użytkowaniu [...] Spółdzielni [...] w T. ustanowionym decyzją Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w G. nr [...] z dnia [...] r.
Organ zaznaczył, że w myśl art. 210 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami, do takiego użytkowania — tj. ustanowionego w drodze decyzji przed dniem 1 stycznia 1998 r. - stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące trwałego zarządu. Jednocześnie powołując się na orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 stycznia 2015 r., Kolegium stwierdziło, że odpowiednie stosowanie do użytkowania przepisu art. 46 cytowanej ustawy, dotyczącego trwałego zarządu oznacza, iż stosuje się go niejako "wprost", ponieważ nie potrzeba dokonywać w nim żadnych modyfikacji.
Z uwagi na toczące się przed sądem powszechnym postępowanie w sprawie o zasiedzenie własności rzeczy ruchomych określonych w załączniku nr [...] pt. "wykaz maszyn i urządzeń technicznych młyna gospodarczego", Kolegium uznało, że w pierwszym rzędzie ustalenia wymaga, czy postępowanie to faktycznie ma – jak utrzymuje strona – charakter zagadnienia wstępnego obligującego organ do zawieszenia postępowania.
W ocenie Kolegium, skoro zakończone skarżoną decyzją postępowanie dotyczy nieruchomości, a żądanie stwierdzenia zasiedzenia rzeczy ruchomych przekazanych stronie do używania wraz z nieruchomością oraz pozostających aktualnie w jego władztwie, rozstrzygnięcie o prawie własności rzeczy ruchomych nie ma charakteru zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Własność nieruchomości nie budzi żadnych wątpliwości i bez względu na ostateczne rozstrzygnięcie sądu w postępowaniu cywilnym we wskazywanej przez stronę sprawie, nie dojdzie do zmiany własności nieruchomości czy to gruntowej czy budynkowej.
Powyższa kwestia nie ma bezpośredniego znaczenia dla stwierdzenia czy aktualnie nieruchomość jest wykorzystywana niezgodnie z jej przeznaczeniem określonym w decyzji, jak również czy sposób korzystania z nieruchomości pogarsza stan środowiska w stopniu zagrażającym życiu, zdrowiu lub mieniu względnie czy przeznaczenie nieruchomości w planie miejscowym uległo zmianie, które nie pozwala na dalsze wykorzystywanie nieruchomości lub jej części w dotychczasowy sposób, a jednostka organizacyjna nie ma możliwości zmiany sposobu wykorzystywania nieruchomości.
Przechodząc do oceny zaistnienia wskazanych przez organ I instancji przesłanek wygaśnięcia użytkowania, Kolegium stwierdziło, że jak wynika wprost z art. 46 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami, na podstawie tego przepisu decyzja wydawana jest z urzędu przez właściwy organ, przy czym organ ten może (choć nie musi) wydać taką decyzję, gdy wystąpi przynajmniej jedna z przesłanek wymienionych w art. 46 ust. 2 pkt 1 – 6 ustawy cytowanej ustawy.
Odnosząc się do poszczególnych przesłanek dających podstawy do stwierdzenia wygaśnięcia użytkowania przedmiotowej nieruchomości organ wskazał, ze jak wynika z wpisów do KRS w pozycji Działu 3 rubryki 1 "Przedmiot działalności", [...] Spółdzielnia [...] w T. nie wykazuje aktualnie działalności klasyfikowanej w Polskiej Klasyfikacji Działalności o charakterze zbożowo – młynarskim. W szczególności przedsiębiorca nie wykazuje aktywności dotyczącej grupy 10.6 pt. "Wytwarzanie produktów przemiału zbóż, skrobi i wyrobów skrobiowych", która obejmuje takie działalności jak przemiał zbóż lub warzyw na mąkę i mączkę; przemiał, czyszczenie i polerowanie ryżu; produkcję mieszanek mąki; przemiał metodą mokrą ziarna i warzyw; produkcję skrobi i wyrobów skrobiowych lub innej podobnej. Działalność Spółdzielni zgodnie z jej deklaracją odzwierciedloną w KRS obejmuje przed wszystkim [...].
Stwierdzony przez Z. Konserwatora Zabytków w S. w prawomocnej decyzji stan nieruchomości wskazuje wyraźnie, na postępującą dekapitalizację zabytkowego budynku młyna. Taki stan budynku w pełni potwierdzony dokumentacją fotograficzną z oględzin budynku z [...] roku wskazuje wyraźnie, że budynek nie może być bez gruntownego remontu wykorzystywany ani do prowadzenia działalności polegającej na prowadzeniu młyna gospodarczego ani żadnej innej związanej z przedmiotem działalności Spółdzielni.
Opisane wyżej okoliczności w zestawieniu z ustaleniami organu I instancji oraz wolą przekazania młyna, pod warunkiem zapłaty należności za urządzenia młyńskie, czyni w pełni uzasadnionym przyjęcie, że na nieruchomości będącej przedmiotem decyzji nie jest od dawna prowadzona działalność odpowiadająca przeznaczeniu młyna a ów młyn jest od wielu lat nieczynny.
Kolegium wskazało ponadto, że zgodnie z uchwalą Rady Miejskiej w Trzebiatowie Nr XV/126/99 z dnia 29 grudnia 1999 r. w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Trzebiatowa w formie rewaloryzacji Starego Miasta obejmującej obszar kwartału ograniczonego ulicami: Wojska Polskiego, Rynek, Słowackiego i Kopernika ( Dz.Urz. Woj. Zachodniopomorskiego Nr 10 poz. 106 z dnia 25 luty 2000 r. ) działka nr [...] obręb geodezyjny [...] znajduje się w jednostce strukturalnej planu oznaczonej symbolem PODSTREFA KRAJOBRAZOWA SM II — funkcja dominująca mieszkaniowo – usługowa. W szczegółowych zapisach dla tej jednostki wskazano m.in. na likwidację przemysłowej funkcji młyna na działce nr [...] i w budynku ul. [...] nr [...], a także adaptację obiektu przemysłowego i biura w parterach budynku przy ul. [...] nr [...] na cele usługowe.
Powyższe zapisy, zdaniem organu, jednoznacznie wskazują, że nie jest możliwe zgodnie z planem miejscowym korzystanie z nieruchomości w dotychczasowy sposób. Tym samym w pełni uzasadniony jest wniosek, że zaistniały przesłanki do stwierdzenia wygaśnięcia użytkowania na podstawie aft. 46 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami, albowiem przeznaczenie nieruchomości w planie miejscowym uległo zmianie, która nie pozwala na dalsze wykorzystywanie nieruchomości lub jej części w dotychczasowy sposób, a jednostka organizacyjna nie ma możliwości zmiany sposobu wykorzystywania nieruchomości.
W zakresie Kolejnego zarzutu dotyczącego pogorszenia stanu środowiska w stopniu zagrażającym życiu, zdrowiu lub mieniu i odnosząc się do twierdzenia, że dowodzone przez organ nieszczelność dachu, niszczenie i degradacja obiektu zabytkowego nie mają żadnego ujemnego wpływu na środowisko, Kolegium wskazało na brak definicji pojęcia "środowisko" w ustawie o gospodarce nieruchomościami. W związku z powyższym pojęcie to należy – zdaniem Kolegium - rozumieć jako "ogół elementów otoczenia" (tak: Słownik Języka Polskiego PWN) innymi słowy jako ogół elementów nieożywionych i ożywionych, zarówno naturalnych, jak i powstałych w wyniku działalności człowieka, występujących na określonym obszarze oraz ich wzajemne powiązania, oddziaływania i zależności.
Tym samym jeśli sposób korzystania z budynku zagraża mieniu (tutaj w szczególności z uwagi na utratę walorów historycznych budynku zabytkowego) obniżając jego wartość tynkową i historyczną, istnieją podstawy do stwierdzenia zaistnienia opisanej powyżej przesłanki "pogarszania stanu środowiska" w stopniu dającym podstawy do stwierdzenia wygaśnięcia użytkowania.
Analizując podstawę stwierdzenia wygaśnięcia użytkowania z uwagi na fakt, że nieruchomość jest wykorzystywana niezgodnie z jej przeznaczeniem określonym w decyzji, Kolegium stwierdziło, iż organ I instancji prawidłowo wykonał zalecenia sądu administracyjnego zawarte w wyroku z 30 października 2013 roku i aktualnie wyczerpująco wyjaśnił na jaki cel została przekazana nieruchomość.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, [...] Spółdzielnia [...] w T. powtórzyła zarzuty podnoszone w odwołaniu od decyzji Burmistrza z dnia [...] r.
Dodatkowo strona podniosła, że w toczącym się postępowaniu cywilnym w sprawie o zasiedzenie własności rzeczy ruchomych – Gmina T. zdaje się wręcz podkreślać, że budynek w postaci młyna gospodarczego wraz z urządzeniami technicznymi i maszynami stanowi nierozerwalną całość. W postępowaniu przed Sądem Rejonowym w G. organ stara się narzucić pogląd, że urządzenia techniczne i maszyny nie mogą być odrębnym przedmiotem własności i innych praw rzeczowych niż budynek, gdyż wspólnie stanowią całość gospodarczą, a co za tym idzie – postępowanie nie dotyczy wyłącznie rzeczy ruchomych. Natomiast w postępowaniu administracyjnym zarówno Burmistrz T. jak i Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazują już – zupełnie odmiennie, że rozstrzygnięcie Sądu dotyczy jedynie ustalenia własności oznaczonych we wniosku o zasiedzenie rzeczy ruchomych, co może mieć znaczenie dla wzajemnego rozliczenia strony i organu.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
W dniu 17 października 2018 r. pełnomocnik strony skarżącej nadesłał pismo z wnioskiem o przeprowadzenie dowodu z protokołu rozprawy przed Sądem Rejonowym w G. z dnia [...] r. w sprawie o sygn. akt I Ns [...] (na okoliczność istnienia zagadnienia wstępnego, o którym stanowi przepis art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.), do którego dołączył wspomniany odpis protokołu.
Na rozprawie w dniu 17 października 2018 r., Sąd postanowił na podstawie art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przeprowadzić dowód z opisanego wyżej dokumentu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje :
Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2017 r., poz. 2188) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302, powoływanej dalej jako "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sąd administracyjny bada, czy zaskarżony akt administracyjny jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami proceduralnymi normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej.
Dokonana w oparciu o wskazane wyżej kryterium kontrola zaskarżonej decyzji prowadzi do uznania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymująca w mocy decyzję Burmistrza T. orzekającą o wygaśnięciu użytkowania nieruchomości zabudowanej młynem gospodarczym i pomieszczeniami mieszkalnymi o łącznej powierzchni [...] m2, położonej w T. przy ul. [...], stanowiącej działki o numerach ewidencyjnych [...], [...], [...], wpisanej do rejestru zabytków [...], oddanej w użytkowanie [...] Spółdzielni [...] w T. decyzją Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w G. nr [...] z dnia [...] r. z przeznaczeniem na młyn gospodarczy - nie narusza przepisów prawa w stopniu, który uzasadniałby konieczność jej wyeliminowania z porządku prawnego.
Podstawę prawną decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2018 r., poz. 121).
Zgodnie z treścią art. 210 ust 1 i 3 ww. ustawy, grunty stanowiące własność Skarbu Państwa lub własność gminy, będące w dniu 5 grudnia 1990 r. w użytkowaniu osób prawnych lub jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej oraz znajdujące się na tych gruntach budynki, inne urządzenia i lokale pozostają nadal w użytkowaniu tych osób i jednostek. Do użytkowania tego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące trwałego zarządu (ust. 1).
Do użytkowania ustanowionego w drodze decyzji przed dniem 1 stycznia 1998 r. stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące trwałego zarządu (ust. 3).
Z kolei w myśl art. 46 ust. 2 tej ustawy, właściwy organ może z urzędu wydać decyzję o wygaśnięciu trwałego zarządu w odniesieniu do nieruchomości lub jej części w razie stwierdzenia, że:
1) nieruchomość nie została zagospodarowana zgodnie z decyzją o ustanowieniu trwałego zarządu;
2) jednostka organizacyjna nie zawiadomiła właściwego organu o oddaniu nieruchomości lub jej części w najem, dzierżawę albo o użyczeniu lub nie uzyskała zgody, o której mowa w art. 43 ust. 2 pkt 3;
3) nieruchomość jest wykorzystywana niezgodnie z jej przeznaczeniem określonym w decyzji, o której mowa w art. 45;
4) sposób korzystania z nieruchomości pogarsza stan środowiska w stopniu zagrażającym życiu, zdrowiu lub mieniu;
5) przeznaczenie nieruchomości w planie miejscowym uległo zmianie, która nie pozwala na dalsze wykorzystywanie nieruchomości lub jej części w dotychczasowy sposób, a jednostka organizacyjna nie ma możliwości zmiany sposobu wykorzystywania nieruchomości;
6) nieruchomość stała się zbędna na cel określony w decyzji o ustanowieniu trwałego zarządu.
W ocenie organu, w rozpatrywanej sprawie zachodzą przesłanki stwierdzenia wygaśnięcia użytkowania, opisane w art. 46 ust. 2 pkt 3, 4 i 5 ww. ustawy. Natomiast, zdaniem strony skarżącej, nie zachodzi żaden z tych przypadków, a przy tym postępowanie powinno zostać przez organ zawieszone z uwagi na toczące się przed Sądem Rejonowym w G. postępowanie o zasiedzenie własności rzeczy ruchomych, zaś rozstrzygnięcie w tym przedmiocie stanowi zagadnienie wstępne, do którego rozpoznania pozostaje właściwy sąd powszechny.
Odnosząc się w pierwszym rzędzie do argumentu dotyczącego rozstrzygnięcia w przedmiocie zasiedzenia własności rzeczy ruchomych – jako zagadnienia wstępnego w sprawie wygaśnięcia użytkowania, należy zgodzić się z organem, że skoro zakończone skarżoną decyzją postępowanie dotyczy nieruchomości, a żądanie stwierdzenia zasiedzenia dotyczy rzeczy ruchomych przekazanych stronie do używania wraz z nieruchomością oraz pozostających aktualnie w jego władztwie, rozstrzygnięcie o prawie własności rzeczy ruchomych nie ma charakteru zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2017 r., poz. 1257).
Zgodnie z treścią art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., organ administracji publicznej zawiesza postępowanie gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd.
Podzielając w pełni pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 maja 2018 r., sygn. akt II OSK 1698/07, należy stwierdzić, że: "organ, przed którym toczy się postępowanie w sprawie głównej, musi ustalić związek przyczynowy pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej a zagadnieniem wstępnym. O takiej zależności przesądza treść przepisów prawa materialnego, stanowiących podstawę prawną decyzji administracyjnej. Powyższa zależność musi być bezpośrednia. Gdy w sprawie wyłania się zagadnienie, które wykazuje jedynie pośredni związek z rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji, nie ma ono charakteru zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Mogą wiązać się z nim określone skutki, ale powstanie takiego zagadnienia nie rodzi obowiązku zawieszenia postępowania administracyjnego".
W ocenie Sądu, jak słusznie dostrzegł organ, własność nieruchomości nie budzi żadnych wątpliwości i bez względu na ostateczne rozstrzygnięcie sądu w postępowaniu cywilnym we wskazywanej przez stronę sprawie, nie dojdzie do zmiany własności nieruchomości czy to gruntowej czy budynkowej.
Uwadze skarżącej uszło bowiem, że decyzja o wygaśnięciu użytkowania z dnia [...] r. dotyczy konkretnej nieruchomości "zabudowanej młynem gospodarczym i pomieszczeniami mieszkalnymi o łącznej powierzchni [...] m2, położonej w T. przy ul. [...], stanowiącej działki o numerach ewidencyjnych [...], [...] i [...]" (...)" oddanej w użytkowanie [...] Spółdzielni [...] w T., decyzją Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w G. Nr [...] z dnia [...] r. z przeznaczeniem na młyn gospodarczy".
Jednocześnie w opisanej wyżej decyzji z dnia [...] r. (w § 1) jednoznacznie wskazano, że "Wydział Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w G. postanawia przekazać w użytkowanie [...] Spółdzielni [...] w T. nieruchomość zabudowaną młynem gospodarczym, położoną przy ul. [...]. Nieruchomość składa się z budynku, w którym są pomieszczenia użytkowe oraz mieszkalne oraz z działki gruntowej (...)".
Jak wynika zatem z treści ww. decyzji, jej przedmiotem była wyłącznie nieruchomość zabudowana młynem gospodarczym, natomiast nie regulowała ona kwestii dotyczących znajdujących się tam ruchomości.
W tej sytuacji, także decyzja o wygaśnięciu użytkowania dotyczy wyłącznie opisywanej wyżej nieruchomości i nie pozostaje w bezpośrednim związku z ewentualnym stwierdzeniem zasiedzenia własności rzeczy ruchomych wskazywanych przez skarżącą.
Powyższa kwestia nie ma bezpośredniego znaczenia dla stwierdzenia czy aktualnie nieruchomość jest wykorzystywana niezgodnie z jej przeznaczeniem określonym w decyzji, jak również czy sposób korzystania z nieruchomości pogarsza stan środowiska w stopniu zagrażającym życiu, zdrowiu lub mieniu względnie czy przeznaczenie nieruchomości w planie miejscowym uległo zmianie, która nie pozwala na dalsze wykorzystywanie nieruchomości lub jej części w dotychczasowy sposób, a jednostka organizacyjna nie ma możliwości zmiany sposobu wykorzystywania nieruchomości.
Wobec tego, słusznie przyjęło Kolegium, że w tym wypadku nie zachodziły podstawy do zawieszenia postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.
Natomiast z uwagi na cytowane brzmienie decyzji z dnia [...] r. nie zachodzą żadne wątpliwości, co do tego, że nieruchomość została przekazana Spółdzielni jako młyn gospodarczy m.in. w oparciu o § 3 ust. 1 i 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dna 2 lipca 1971 r. w sprawie zasad i trybu przekazywania organizacjom spółdzielczym młynów gospodarczych (Dz.U. nr 18, poz. 179).
Zgodnie z § 3 ust. 1 wspomnianego rozporządzenia, przekazywanie obiektów położonych na obszarze miast i osiedli następuje w trybie przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 31 maja 1962 r. w sprawie przekazywania terenów w miastach i osiedlach (Dz. U. z 1969 r. Nr 3, poz. 19) ze zmianami wynikającymi z niniejszego rozporządzenia (ust. 1). Przekazanie obiektu następuje na podstawie decyzji właściwego do spraw gospodarki komunalnej i mieszkaniowej organu prezydium powiatowej rady narodowej, podjętej na wniosek sporządzony w formie wykazu tych obiektów przez właściwy do spraw przemysłu organ prezydium powiatowej rady narodowej, w porozumieniu z zainteresowaną organizacją spółdzielczą oraz jednostką zarządzającą obiektem (ust. 2). Jednocześnie w myśl § 1 ust. 1 i 2 tego rozporządzenia, młyny gospodarcze, kaszarnie i śrutowniki stanowiące własność Państwa i pozostające w zarządzie jednostek państwowych, zwane dalej "obiektami", przekazywane są organizacjom spółdzielczym w trybie i na zasadach określonych w niniejszym rozporządzeniu (ust. 1). Przekazywaniu podlega także teren, na którym obiekty się znajdują, o powierzchni niezbędnej do prawidłowego funkcjonowania przekazywanego obiektu (ust. 2).
Z powyższego wynika, zdaniem Sądu, jednoznacznie, że przekazywanie młynów następowało celem ich dalszego prawidłowego funkcjonowania. Dodatkowym potwierdzeniem powyższego poglądu mogą być zapisy § 3 ust. 1 załącznika do zarządzenia Przewodniczącego Komitetu Drobnej Wytwórczości nr 53 z dnia 15 września 1971 r. w sprawie zasad i trybu przekazania młynów gospodarczych prezydiów rad narodowych spółdzielniom [...] zgodnie z którym "przekazaniu podlegają wszystkie obiekty czynne oraz obiekty nadające się do dalszej eksploatacji. Przez obiekty nadające się do dalszej eksploatacji rozumieć należy młyny nieczynne posiadające zestaw maszyn i urządzeń do przemiału zboża, które czasowo zostały unieruchomione lub przekształcone w punkty wymiany zboża na produkty przemiału".
W sprawie nie było przy tym sporne, że młyn w dacie jego przekazania był młynem czynnym, w którym odbywała się produkcja (potwierdzają to także przesłuchani w sprawie świadkowie, w tym m.in. Z. A.).
Z kolei z zaleceń pokontrolnych Z. Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w S. z dnia [...] r. (k. 126 akt administracyjnych) wynika, że w trakcie przeprowadzonej kontroli obiektu stwierdzono, że obiekt od wielu lat pozostaje nieużytkowany, co przy braku działań remontowych i bieżącej konserwacji, może powodować dalsze pogarszanie się jego stanu technicznego i zagrożenie utraty wartości zabytkowych.
Zły stan obiektu potwierdza także decyzja Z. Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w S. z dnia [...] r. (k. 261 akt administracyjnych) nakazująca [...] Spółdzielni [...] w T. wykonanie m.in. napraw porażonych elementów konstrukcji więźby dachowej i stropów nad częścią technologiczną młyna, poprzez całkowitą wymianę dwóch zbutwiałych belek stropodachu od strony południowo-wschodniej, wykonanie wymiany deskowania stropodachu nad częścią technologiczną młyna, a także wymiany uszkodzonych desek okapu.
W ocenie Sądu, powyższe wskazuje, że skarżąca zaprzestała już wiele lat temu wykorzystywać nieruchomość zgodnie z jej przeznaczeniem określonym w decyzji o przekazaniu tejże nieruchomości w użytkowanie.
Niezrozumiałym jest przy tym, w świetle powyższego twierdzenie skarżącej, że organ nie przeprowadził w omawianym zakresie żadnych dowodów.
Wskazywane przez samą skarżącą (chociażby w odwołaniu od decyzji z dnia [...] r.) wykorzystywanie pomieszczeń młyna jako pomieszczeń magazynowych, czy gospodarczych z jednoczesnym "zaprzestaniem prowadzenia młyna" z pewnością przeczy wykorzystywaniu tej nieruchomości zgodnie z jej przeznaczeniem.
Z tych względów nie sposób zgodzić się ze skarżącą, że w niniejszej sprawie doszło do naruszenia art. 46 ust. 2 pkt 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Jak słusznie podnosi strona, właściwy organ może z urzędu wydać decyzję o wygaśnięciu trwałego zarządu w odniesieniu do nieruchomości lub jej części w razie stwierdzenia, że nieruchomość jest wykorzystywana niezgodnie z jej przeznaczeniem określonym w decyzji, o której mowa w art. 45 ww. ustawy. Jednocześnie, jak już wskazano powyżej, w przypadku użytkowania ustanowionego w drodze decyzji – tak jak w niniejszej sprawie – przed dniem 1 stycznia 1998 r. – stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące trwałego zarządu. Mając na uwadze takie uregulowanie, zdaniem Sądu, nie ulega wątpliwości, że w niniejszej sprawie organ był uprawniony do wydania decyzji o wygaśnięciu zarządu w odniesieniu do przedmiotowej nieruchomości, z uwagi na stwierdzenie, że jest ona wykorzystywana niezgodnie z przeznaczeniem określonym w decyzji z dnia [...] r, w której jednoznacznie wskazano jako nieruchomość przekazywaną w użytkowanie – "nieruchomość zabudowaną młynem gospodarczym". Jak już wyjaśniono wcześniej, przekazaniu mogły podlegać jedynie młyny czynne jak również nadające się do dalszej eksploatacji (na powyższe powołuje się sama Spółdzielnia w odwołaniu od decyzji Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w G. z dnia [...] r., nr [...]). Potwierdzeniem faktu, że był to młyn czynny jest nie tylko okoliczność, że przekazaniu podlegała (zgodnie z protokołem zdawczo-odbiorczym młyna gospodarczego) m.in. pełna dokumentacja związana z działalnością obiektu, zaś pracownicy zatrudnieniu w obiekcie mieli przejść do pracy w Spółdzielni z zachowaniem dotychczasowych warunków pracy i płacy ale także treść decyzji Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w S. z dnia [...] r., w której wskazano, że w sprawie "został spełniony warunek, aby przekazywane obiekty były czynne lub nadające się do eksploatacji. Fakt, że młyn położony w T. przy ul. [...] jest czynny wynika z tego, że został on ujęty w wykazie Wydziału Handlu, Przemysłu i Usług Prezydium PRN w G., a nadto z opinii Prezydium MRN w T. z dnia [...] r. Młyn ten świadczy usługi okolicznym rolnikom i zatrudnia 3 pracowników".
Wobec powyższego, nie budzi wątpliwości zarówno to, że obiekt w dacie przekazania w użytkowanie był przeznaczony na młyn gospodarczy jak i to, że obecnie tej funkcji już nie pełni (sama skarżąca w swoim odwołaniu od decyzji z dnia [...] r. przyznała, że nie prowadzi już młyna).
Bez istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia pozostaje przy tym okoliczność, że zgodnie z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego przewidziano likwidację przemysłowej funkcji młyna oraz adaptację obiektu przemysłowego i biura w parterze budynku przy ul. [...] nr [...] na cele usługowe. Pomijając okoliczność, że przepisy nie wskazują na jakiekolwiek wyłączenie możliwości wydania decyzji o stwierdzeniu wygaśnięcia użytkowania (z powodu wykorzystywania nieruchomości niezgodnie z jej przeznaczeniem) - w zależności od przyczyny takiego stanu rzeczy, należy stwierdzić, że zagospodarowanie tego terenu w inny sposób stało się konieczne ponieważ działalność ta nie jest prowadzona od wielu lat.
Odnosząc się do pozostałych okoliczności wskazywanych przez organ jako podstawy wydania decyzji o wygaśnięciu użytkowania nieruchomości takich jak zmiana w planie miejscowym przeznaczenia nieruchomości oraz sposób korzystania z nieruchomości pogarszający stan środowiska w stopniu zagrażającym życiu, zdrowiu lub mieniu, należy uznać je za budzące wątpliwości.
Jeśli chodzi o zmianę w planie miejscowym przeznaczenia nieruchomości, to podkreślenia wymaga, że zgodnie z brzmieniem art. 46 ust. 2 pkt 5 ustawy o gospodarce nieruchomościami, miałaby ona znaczenie tylko wtedy gdyby nie pozwalała na dalsze wykorzystywanie nieruchomości lub jej części w dotychczasowy sposób, zaś jednostka organizacyjna nie miałaby możliwości zmiany sposobu wykorzystywania nieruchomości. Skoro w niniejszej sprawie nie ustalono, że Spółdzielnia nie ma obiektywnej możliwości takiej zmiany zatem stwierdzenie, że powyższa przesłanka w tym wypadku zachodzi należy uznać za przedwczesne. Sam fakt, że strona nie przedstawiła realnej koncepcji zagospodarowania młyna w inny sposób, zgodny z obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego nie oznacza jeszcze, że nie zachodzi możliwość wspomnianej zmiany sposobu wykorzystywania nieruchomości.
Wątpliwości, w ocenie Sądu, budzi także możliwość przypisania Spółdzielni wykorzystywania nieruchomości w sposób pogarszający stan środowiska w stopniu zagrażającym życiu, zdrowiu lub mieniu. O ile można zgodzić się z organem, że przez środowisko należy rozumieć ogół elementów otoczenia, jak również, że w tym wypadku mogło dojść do zagrożenia mienia z uwagi na utratę jego walorów historycznych o tyle nie sposób się zgodzić, że sam obiekt – tj. nieużytkowany młyn gospodarczy – jest zarazem swoim otoczeniem.
Niezależnie od powyższego, należy zgodzić się z organem, że stwierdzenie, iż niektóre ze wskazanych w decyzji okoliczności nie dają podstaw stwierdzenia wygaśnięcia użytkowania nie uniemożliwia wydania takiej decyzji jeżeli zaistniała chociażby jedna z okoliczności wymienionych w art. 46 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami. W tym wypadku, z przyczyn omówionych powyżej, jest to okoliczność określona w art. 46 ust. 2 pkt 3 ustawy, tj. wykorzystywanie nieruchomości niezgodnie z jej przeznaczeniem określonym w decyzji o przekazaniu nieruchomości w użytkowanie.
Mając na uwadze powyższe, zdaniem Sądu, rozstrzygnięcie Burmistrza T. jak również utrzymujące je w mocy rozstrzygnięcie Kolegium należy uznać za prawidłowe.
Z tych względów, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł o oddaleniu skargi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło