II SA/Sz 833/10
WyrokWSA w Szczecinie2010-11-18
Skład orzekający: Henryk Dolecki, Maria Mysiak, Danuta Strzelecka-Kuligowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego prawidłowo zastosował art. 3 ust. 4 ustawy z dnia 10 maja 2007 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane w zakresie legalizacji samowolnie wybudowanego domku rekreacyjnego, w szczególności czy prawidłowo ustalił datę wybudowania obiektu i czy postępowanie dowodowe było wystarczające do tego ustalenia?Ratio decidendi
Sąd stwierdził, że organ nadzoru budowlanego nie wyczerpał obowiązku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w szczególności nie przeprowadził pełnego postępowania dowodowego, co narusza zasadę prawdy obiektywnej i art. 7 K.p.a. W konsekwencji zaskarżona decyzja została uchylona, a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia z obowiązkiem uzupełnienia materiału dowodowego w celu jednoznacznego ustalenia daty wybudowania obiektu i prawidłowego zastosowania przepisów prawa materialnego.Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał decyzję o pozwoleniu na użytkowanie samowolnie wybudowanego domku rekreacyjnego przez A. D. na terenie Ligi Morskiej i Rzecznej. Gmina Miasto oraz zarządca terenu złożyli odwołania, kwestionując ustalenia dotyczące daty wybudowania obiektu oraz prawo inwestora do dysponowania nieruchomością. Organ odwoławczy utrzymał decyzję w mocy, uznając, że obiekt został wybudowany przed 11 lipca 1998 r. i zastosował art. 3 ustawy zmieniającej Prawo budowlane. Gmina Miasto zaskarżyła decyzję do WSA, podnosząc zarzuty dotyczące niewystarczającego wyjaśnienia stanu faktycznego i błędnej kwalifikacji prawnej.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, stwierdził, że decyzja nie podlega wykonaniu, oraz zasądził od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz Gminy Miasto zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Dolecki, Sędziowie Sędzia WSA Maria Mysiak (spr.),, Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska, Protokolant Katarzyna Skrzetuska-Gajos, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 18 listopada 2010 r. sprawy ze skargi Gminy Miasto na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie obiektu I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., Nr [...], II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz strony skarżącej Gminy Miasto kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Decyzją z dnia [...] r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Powiecie Grodzkim [...] , na podstawie art. 3 ust. 4 ustawy z dnia 10 maja 2007 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U
Nr 99, poz. 665) i art. 104 K.p.a. udzielił pozwolenia na użytkowanie samowolnie wybudowanego przez A. D. domku rekreacyjnego znajdującego się przy ul. [...] w [...] .
W uzasadnieniu decyzji organ nadzoru budowlanego podał, że na wniosek Zarządu Okręgu Zachodniopomorskiego Ligi Morskiej i Rzecznej w [...] przeprowadził kontrolę legalności zabudowań rekreacyjnych znajdujących się na terenie Ligi Morskiej i Rzecznej Klub "[...] " przy ul. [...]
w[...] . W wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego, dokonanych oględzin oraz zebranych oświadczeń organ ustalił, że :
- obiekt wybudowano w 1997 r.,
- inwestor nie posiadał pozwolenia właściwego organu na budowę przedmiotowego
obiektu budowlanego,
- obiekt był zgodny z wówczas obowiązującym planem ogólnym zagospodarowania
miasta [...] ,
- przed 11 lipca 2003 r. nie było wszczęte postępowanie dotyczące przedmiotowej
budowy.
Następnie organ I instancji podał, że stosownie do art. 3 ustawy z dnia
10 maja 2007 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz niektórych ustaw, dla tego typu przypadków nakazu rozbiórki do dnia 1 stycznia 2008 r. nie stosuje się. Ponadto przeprowadzone w dniu 19 marca 2010 r. oględziny na przedmiotowej nieruchomości potwierdziły zgodność przedłożonej inwentaryzacji ze stanem faktycznym.
Odwołanie od powyższej decyzji złożył właściciel nieruchomości Gmina Miasto [...] wnosząc o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.
W ocenie Gminy, organ powiatowy błędnie określił położenie domku, gdyż nieruchomość przy ul. [...] w [...] stanowi własność Skarbu Państwa i została oddana w wieczyste użytkowanie. Ponadto, ustalenie terminu wybudowania domku tylko na podstawie informacji udzielonych przez stronę, która prawnie nie odpowiada za ich treść, budzi wątpliwości. W odwołaniu wskazano, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Szczecinie winien przeprowadzić dowód
z zeznań świadków, przyjmując procedurę wynikającą z art. 83 K.p.a. i ocenić całokształt materiału dowodowego w oparciu o art. 80 K.p.a.
Odwołanie od przedmiotowej decyzji złożył także w imieniu właściciela nieruchomości zarządca terenu, Zakład Usług Komunalnych w [...] , wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
W uzasadnieniu odwołania skarżący poddał w wątpliwość ustalony przez organ termin wybudowania nieruchomości. Ponadto wskazał, że ponownej analizy wymaga przesłanka posiadania prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, gdyż według wiedzy odwołującego się, A. D. takiego prawa nie posiada.
Decyzją z dnia 3 sierpnia 2010 r., nr[...] , [...] i Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Szczecinie utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu swojego stanowiska [..] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Szczecinie przedstawił szczegółowo przebieg postępowania w sprawie. Podał, że w dniu 10 stycznia 2006 r. organ I instancji wszczął postępowanie administracyjne w sprawie samowolnie wybudowanego przy ul. [...] w [..] domku rekreacyjnego. Inwestor A. D. złożył do akt sprawy rachunek z dnia 23 sierpnia 1993 r. za zakup kontenera budowlanego, wraz z posadowieniem, remontem i rozbudową na terenie przystani żeglarskiej przy ul. [...] w , wystawiony przez Zakład Usługowy D. C. oraz umowę użytkowania terenu pod budowę altanki na terenie Przystani Ligi Morskiej zawartą w dniu 30 września 1994 r. i oświadczył, że na terenie przy ul. [...] posiada kontener o konstrukcji drewnianej i długości
6 m i wysokości 2 m, bez stałego fundamentu, z dobudowanym drewnianym gankiem, całość zadaszona, postawiony w 1993 r. bez pozwolenia właściwego organu.
Podczas oględzin, w dniu 11 kwietnia 2006 r. organ powiatowy ustalił ponadto, że na działce użytkowanej przez Pana D. ustawiony jest kontener bez stałego fundamentu, o konstrukcji drewnianej, wym. 6 m x 4 m, z przybudówką zadaszoną. Obiekt posiada instalację wodociągową i elektryczną. Wykonano zdjęcia obiektu.
Postanowieniem z dnia 22 maja 2006 r., na podstawie art. 56 ust. 1 ustawy
z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w nałożył na A. D. obowiązek dostarczenia w terminie do dnia 30 września 2006 r., w celu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem samowolnie wybudowanego domku rekreacyjnego, następujących dokumentów:
1) inwentaryzacji geodezyjnej obiektu wraz z przyłączami;
2) inwentaryzacji architektoniczno-budowlanej obiektu;
3) oceny stanu technicznego sporządzonej przez osobę uprawnioną i przynależną do
izby zawodowej, stwierdzającej przydatność obiektu do użytkowania;
4) protokołów badań i sprawdzeń.
Zobowiązany złożył w terminie wymagane dokumenty. Z inwentaryzacji powykonawczej wynikało, że inwentaryzowany obiekt to domek rekreacyjny, zrealizowany w 1994 r. na bazie kontenera stalowego, wyposażony w instalację elektryczną i wodną. Składa się on z pokoju dziennego i dwóch pomieszczeń gospodarczych. Z załączonych rysunków wynikało, iż obiekt nie jest połączony trwale z gruntem. Po stwierdzeniu kompletności i zgodności ze stanem faktycznym złożonych dokumentów, organ powiatowy wydał w dniu 24 października 2006 r. decyzję o pozwoleniu na użytkowanie domku rekreacyjnego.
Po rozpatrzeniu odwołania właściciela terenu - Gminy Miasto [...] od ww. decyzji, organ odwoławczy decyzją z dnia 22 maja 2007 r., uchylił decyzję organu I instancji w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, z uwagi na fakt,
iż z dokumentów przedstawionych przez skarżącego wynikało, że przedmiotowy obiekt budowlany powstał po 1 stycznia 1995 r., zatem postępowanie legalizacyjne należy prowadzić w trybie obowiązującej ustawy Prawo budowlane.
Ponownie rozpatrując sprawę, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego
w Szczecinie ustalił, że przedmiotowy domek rekreacyjny został wybudowany
po 27 kwietnia 1997 r. Organ powiatowy powołał się na opinię dotyczącą zagospodarowania terenu działek o numerach [...] w obrębie [..] przy ul. [...] [..] w[...] , w latach 1996, 1997 i 2008, sporządzoną na podstawie zdjęć lotniczych terenu na zlecenie właściciela terenu - Gminy Miasto [...] przez "[..] " Sp. z o.o. z siedzibą w Szczecinie. Z opinii tej wynika,
iż obiekt inwestora (oznaczony[...] ), został wybudowany po dniu 27 kwietnia 1997 r., a przed dniem 24 kwietnia 2008 r. Ponadto na przedstawionych przez właściciela terenu podkładach zdjęciowych do ortofotomap przedmiotowego obszaru z 1996 r. i 1997 r., w miejscu usytuowania przedmiotowego obiektu budowlanego brak jest jakichkolwiek obiektów budowlanych.
Po ustaleniu powyższego, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego
w Szczecinie postanowieniem z dnia 16 października 2008 r., na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, nakazał Panu A. D. wstrzymać roboty budowlane związane z budową domku rekreacyjnego oraz przedstawić w terminie do dnia 24 listopada 2008 r.:
1) zaświadczenie organu właściwego w sprawach ustalenia warunków zabudowy
i zagospodarowania terenu, o zgodności obiektu z przepisami o planowaniu
i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami
obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego,
2) projekt budowlany wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi
dokumentami, wymaganymi przepisami szczególnymi oraz zaświadczeniem
o posiadaniu przez projektanta uprawnień budowlanych w odpowiedniej
specjalności oraz jego przynależności do właściwej izby zawodowej - o ile
zaświadczenie wymienione w pkt 1 stwierdzi zgodność obiektu z przepisami
o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym,
3) oświadczenie o posiadaniu prawa do dysponowania nieruchomością na cele
budowlane (wg wzoru z rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 23 czerwca
2003 r. Dz. U. Nr 120, poz. 1127 z 2003 r.).
Inwestor nie wywiązał się w terminie z nałożonego obowiązku, dlatego też Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Szczecinie, decyzją z dnia 7 stycznia 2009 r. nakazał rozbiórkę przedmiotowego obiektu budowlanego.
Po rozpatrzeniu odwołania inwestora, organ II instancji decyzją z dnia
28 października 2009 r., uchylił w całości zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, wskazując, że w rozpatrywanej sprawie należy uwzględnić fakt, iż zgromadzone przez organ powiatowy akta sprawy nie przeczą oświadczeniu skarżącego, iż przedmiotowy domek rekreacyjny został wybudowany po 27 kwietnia 1997 r. i pozwalają na uściślenie daty budowy na okres pomiędzy 28 kwietnia 1997 r. (data wynikająca z opinii "[..] " Sp. z o.o.),
a końcem roku 1997. Zatem od zakończenia budowy przedmiotowego domku rekreacyjnego do dnia wejścia w życie ustawy z dnia 27 marca 2003 r. zmieniającej przepis art. 49, czyli do dnia 11 lipca 2003 r., upłynęło 5 lat. Skoro w niniejszej sprawie organ prowadził postępowanie w okresie otwartym do składania wniosków
o uzyskanie pozwolenia na użytkowanie bez opłaty legalizacyjnej, to zgodnie
z zasadami wyrażonymi w przepisach art. 6-9 K.p.a., powinien prowadzić postępowanie z uwzględnieniem treści przepisu art. 3 ustawy z dnia 10 maja 2007 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane, w którym przewidziano możliwość uzyskania pozwolenia na użytkowanie takich obiektów budowlanych bez opłaty legalizacyjnej. W decyzji tej organ odwoławczy w wyniku szczegółowej analizy wykazał, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Szczecinie prawidłowo zakwalifikował przedmiotowy obiekt budowlany, jako wymagający uzyskania pozwolenia na budowę.
Ponownie rozpatrując sprawę, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego
w Szczecinie przeprowadził dnia 19 marca 2010 r. ponowne oględziny obiektu, podczas których potwierdzono, że znajdująca się w aktach organu inwentaryzacja powykonawcza budynku jest zgodna ze stanem faktycznym.
W dniu 6 stycznia 2010 r. do organu I instancji wpłynął wniosek A. D. o wydanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie przedmiotowego domku rekreacyjnego. W wyniku jego rozpatrzenia, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Szczecinie wydał w dniu 31 maja 2010 r. zaskarżoną decyzję.
Organ odwoławczy rozpatrując odwołanie wskazał, iż art. 3 ustawy z dnia
10 maja 2007 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane stanowi, że do obiektu budowlanego lub jego części wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ administracji publicznej, jeżeli budowa została zakończona po dniu 31 grudnia 1994 r. a przed dniem 11 lipca 1998 r., i przed dniem 11 lipca 2003 r. nie zostało wszczęte postępowanie administracyjne przez właściwy organ nadzoru budowlanego, nie stosuje się do dnia 1 stycznia 2008 r. przepisów art. 48-49b ustawy Prawo budowlane. W takim przypadku na właścicielu spoczywa obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego. W razie nieuzyskania pozwolenia na użytkowanie, właściwy organ nadzoru budowlanego nakazuje rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części.
Właściciel obiektu budowlanego jest obowiązany dołączyć do wniosku
o pozwolenie na użytkowanie inwentaryzację powykonawczą obiektu budowlanego, sporządzoną przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia budowlane
i ekspertyzę techniczną, potwierdzającą przydatność obiektu do użytkowania oraz oświadczenia, o których mowa w art. [...] ust. 3 ustawy Prawo budowlane. Jeżeli obiekt budowlany, o którym mowa w ust. 1, nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem oraz ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, obowiązującego w dniu zakończenia budowy albo w dniu orzekania - właściwy organ nadzoru budowlanego, po protokolarnym potwierdzeniu zgodności inwentaryzacji powykonawczej ze stanem faktycznym, wydaje, z zastrzeżeniem ust. 5 (tj. jeżeli nie narusza przepisów lub ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem), decyzję
w sprawie pozwolenia na użytkowanie.
Odnosząc się do odwołania złożonego przez Gminę Miasto [...] , organ II instancji stwierdził, że data wybudowania obiektu została jednoznacznie ustalona podczas postępowania administracyjnego prowadzonego przez organy nadzoru budowlanego w latach 2006-2009 i potwierdzona w zeznaniu inwestora złożonym dnia 28 grudnia 2009 r.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Szczecinie wniosła Gmina Miasto [...] wnioskując o uchylenie zaskarżonej decyzji. W skardze zarzucono :
- naruszenie art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 2007 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 99, poz. 665) poprzez przyjęcie, iż ma on zastosowanie ze względu na spełnienie przesłanki zakończenia budowy do dnia 11 lipca 1998 r.,
- naruszenie art. 80 K.p.a. uznając, iż przeprowadzone w toku postępowania dowody wskazują, iż budowa domku letniskowego miała miejsce pomiędzy 31 grudnia 1994 r. a 11 lipca 1998 r.,
- naruszenie art. 7 K.p.a., gdyż okoliczność terminu wybudowania domku letniskowego nie została dokładnie wyjaśniona.
W uzasadnieniu skargi podniesiono, iż nie sposób przyjąć że data wybudowania obiektu została w sposób jednoznaczny ustalona.
Skarżąca wskazała, że w postępowaniu przeprowadzono dowód
z opinii dotyczącej zagospodarowania działek o numerach [...] oraz [..] (obręb [..] ) w latach [...] sporządzonej przez [..] t" Sp. z o.o.
Z niniejszej opinii wynika, iż obiekty nr [..] istniały w dniu 23 kwietnia 2008 r. Obiekt budowlany, którego sprawa dotyczy, zgodnie z oświadczeniem inwestora, został oznaczony nr 0805 i zlokalizowany jest na działce [...] z obrębu [...]. Organ odwoławczy posługuje się jedynie oznaczeniem niniejszego obiektu jako domku rekreacyjnego położonego przy ul. [...]. Niniejszy adres nie został przypisany do żadnej z czterech działek, które zostały objęte opinią sporządzoną przez "[...]" Sp. z o.o. Na wskazanych działkach jest wiele obiektów takich jak domki letniskowe, altany rekreacyjne, wiaty itp. Sposób oznaczenia obiektu oraz jego lokalizacja poddaje w wątpliwość sposób weryfikacji przedłożonej przez "[...]" Spółki z o.o. opinii ze stanem faktycznym, a tym samym weryfikację istnienia legalizowanego obiektu. W sytuacji, gdy w okolicy znajduje się wiele podobnych budowli, organ powinien dokładnie ustalić, czy obiekt, o którego legalizację został złożony wniosek jest obiektem wskazanym w opinii, stanowiącej kluczowy dla organu materiał dowodowy.
Ponadto, zdaniem skarżącej organ odwoławczy nie przeprowadził dowodu
z zeznań strony a jedynie przyjął wyjaśnienia strony, gdyż nie zostały spełnione formalne przesłanki przeprowadzenia niniejszego dowodu, jak dokonanie odpowiednich pouczeń o możliwości odmowy poddania się przesłuchaniu i odmowy odpowiedzi na pytania czy też odpowiedzialności karnej. W niniejszej sprawie organ mógł przeprowadzić zeznania świadków, wzywając użytkowników domków letniskowych zlokalizowanych w sąsiedztwie legalizowanego obiektu. Organ znał dane użytkowników sąsiednich domków, gdyż przeprowadził postępowania dotyczące sąsiednich obiektów.
Skarżąca stwierdziła, że pomimo złożenia wyjaśnień przez inwestora pozostały wątpliwości w zakresie ustalenia stanu faktycznego. Wątpliwości powstają na bazie zebranego materiału dowodowego w sprawie. Skarżąca podniosła, że początkowo Aj D. oświadczał, iż obiekt został postawiony w roku 1993. Organ wskazał, iż inwentaryzacji powykonawczej wynika, iż obiekt powstał
w roku 1994. Dopiero po przeprowadzeniu dowodu z opinii "[...]" Sp. z o.o. inwestor oświadczył, iż obiekt powstał w innym terminie. W ocenie skarżącej niespójne oświadczenia inwestora, któremu zależy na uzyskaniu pozwolenia na użytkowanie, składane bez zagrożenia odpowiedzialnością za składanie fałszywych zeznań nie dają podstaw do stwierdzenia, iż data wybudowania obiektu została jednoznacznie ustalona.
W odpowiedzi na skargę, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
w Szczecinie podtrzymał stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji
i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Wojewódzki sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia zgodności z prawem materialnym
i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji.
Kontrolując zaskarżone orzeczenie z punktu widzenia powyższych zasad, skargę jako zasadną należało uwzględnić.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił art. 3 ust. 4 ustawy z dnia 10 maja 2007 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 99, poz. 665 - dalej jako ustawa zmieniająca). Zgodnie
z brzmieniem tego przepisu, do obiektu budowlanego lub jego części, wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ administracji publicznej - jeżeli budowa została zakończona po dniu 31 grudnia 1994 r. a przed dniem 11 lipca
1998 r., i przed dniem 11 lipca 2003 r. nie zostało wszczęte postępowanie administracyjne przez właściwy organ nadzoru budowlanego - nie stosuje się do dnia 1 stycznia 2008 r. przepisów art. 48-49b ustawy, o której mowa w art. 1.
Faktem istotnym dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy było jednoznaczne ustalenie, czy roboty budowlane, wykonane przez A. D., polegające na budowie domku rekreacyjnego, spełniały warunki do zastosowania wyżej przytoczonego przepisu, w szczególności, czy obiekt został wybudowany przed 11 lipca 1998 r.
Ustalenia organu w tym zakresie, jak słusznie podniesiono w skardze, nie można uznać za wyczerpujące wypełnienie dyspozycji przepisu art. 7 K.p.a., w myśl którego w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes strony.
Dokonując analizy akt przedmiotowej sprawy, w tym decyzji organów zarówno pierwszej, jak i drugiej instancji, należy wskazać, iż organy prowadząc postępowanie wyjaśniające w przedmiotowej sprawie nie wykorzystały w pełni środków dowodowych przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego
w Rozdziale "Dowody". Kodeks postępowania administracyjnego przyjmuje zasadę równej mocy środków dowodowych co oznacza, iż w myśl art. 75 K.p.a. jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. Jedyne ograniczenie dotyczy środka dowodowego w postaci przesłuchania strony. W myśl art. 86 K.p.a. jeżeli po wyczerpaniu środków dowodowych lub z powodu ich braku pozostały niewyjaśnione fakty istotne dla rozstrzygnięcia sprawy, organ administracji publicznej dla ich wyjaśniania może przesłuchać stronę. Do przesłuchania stron stosuje się przepisy dotyczące świadków z wyłączeniem przepisów o środkach przymusu. Z rozwiązań prawnych dotyczących przesłuchania stron wynika, że jest to środek dowodowy posiłkowy, dopuszczalny w postępowaniu administracyjnym w ostateczności (vide. Komentarz postępowania administracyjnego, B. Adamiak, Wyd.C.H.Beck, Warszawa 2006r. str. 426). Organ prowadzący postępowanie, korzystając z przesłuchania strony musi pamiętać o tym, że jest to podmiot bezpośrednio zainteresowany w danej sprawie. Skorzystanie więc z tego środka dowodowego bez procedury właściwej przesłuchaniu świadka, a więc sporządzenie protokołu, pouczenia
o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywego zeznania, pouczenie o prawie do odmowy odpowiedzi na pytanie, czyni złożone wyjaśnienia mało wiarygodne.
Sąd podkreśla, że przepis art. 3 ustawy zmieniającej, jest regulacją szczególną, a jego zastosowanie w danej sprawie winno zostać poprzedzone wnikliwym postępowaniem wyjaśniającym zmierzającym do ustalenia stanu faktycznego w takim stopniu, aby nie było wątpliwości co do możliwości jego stosowania, z pominięciem regulacji ogólnych zawartych w art. 48-49b Prawa budowlanego.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, organ administracji pierwszej instancji winien przeprowadzić uzupełniające postępowanie dowodowe i w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, mając na celu ustalenie datę wybudowania obiektu przez A. D., aby doprowadziło to do zastosowania prawidłowych norm prawa materialnego.
Zaniechanie dokonania ustaleń faktycznych w zakresie postępowania dowodowego w rozpoznawanej sprawie, stanowi naruszenie zasady ogólnej postępowania administracyjnego określonej w art. 7 K.p.a., czyli zasady prawdy obiektywnej, która znajduje rozwinięcie w art. 75 § 1, art. 77 i art. 86 K.p.a.
Z powyższych względów Sąd uznał, że zaskarżona decyzja i decyzja ją poprzedzająca, jako wydane z naruszeniem przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, podlegają uchyleniu na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit c) ustawy z dnia
30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
W kwestii wykonalności zaskarżonego postanowienia Sąd orzekł w oparciu
o art. 152 ww. ustawy.
O zwrocie kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 200 ww. ustawy. Na zasądzoną kwotę składa się uiszczony przez skarżącą wpis sądowy oraz wynagrodzenie adwokata w wysokości określonej w § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c) Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (...) (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło