II SA/Sz 834/14

WyrokWSA w Szczecinie2015-01-29

Skład orzekający: Marzena Iwankiewicz, Barbara Gebel, Katarzyna Grzegorczyk-Meder

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie organu pierwszej instancji wzywające inwestora do uzupełnienia dokumentacji projektowej, w którym wskazano nieprecyzyjnie obowiązek uzyskania zgody na odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych oraz błędnie podano podstawę prawną, może stanowić podstawę do wydania decyzji o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że postanowienie wzywające do uzupełnienia dokumentacji było nienależycie sformułowane i nieprecyzyjne, co mogło uniemożliwić jego zrozumienie przez inwestora. Niewłaściwe wskazanie podstawy prawnej i brak wyjaśnienia sposobu realizacji obowiązku stanowi naruszenie art. 9 K.p.a. i art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego. W związku z tym, negatywne konsekwencje dla strony wynikające z niewykonania takiego obowiązku są nieuzasadnione, co skutkuje koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzających ją aktów.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M.P. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Starosty odmawiającą zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego. Starosta wezwał inwestora do uzupełnienia dokumentacji, wskazując m.in. na konieczność uzyskania zgody na odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych. Inwestor częściowo uzupełnił braki, ale organ uznał je za niewystarczające. Wojewoda utrzymał decyzję Starosty w mocy. Skarżący zarzucił m.in. wadliwe sformułowanie postanowienia organu pierwszej instancji i błędną interpretację przepisów.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Wojewody i poprzedzającą ją decyzję Starosty z dnia [...] oraz postanowienie Starosty z dnia [...]. Stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Zasądza od Wojewody na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel (spr.),, Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Skrzetuska-Gajos, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 29 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi M. P. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję nr [...] Starosty z dnia [...] r. oraz postanowienie Starosty z dnia [...] r. nr [...], II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącego M. P. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Starosta decyzją z dnia [...], nr [...], wydaną na podstawie art. 28, art. 35 ust.. 3, ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2013r, poz. 1409, ze zm.), zwanej dalej "ustawa Prawo budowlane" oraz na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r, poz. 267), zwanej dalej "K.p.a.", po ponownym rozpatrzeniu wniosku M.P. odmówił zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania decyzji o pozwoleniu na rozbudowę, polegającą na nadbudowie i przebudowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego, na działce numer [...], w obrębie [...], przy ul. [...]. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie stwierdził, iż Wojewoda decyzją z dnia [...], numer [...], po rozpatrzeniu odwołania E.M. i B.M. od decyzji Starosty z dnia [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na rozbudowę, polegającą na nadbudowie i przebudowie budynku jednorodzinnego, na ww. działce uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Organ stwierdził także, że inwestor wraz z oświadczeniem o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane złożył dokumenty, zgodnie z art. 33 ust. 2 oraz art. 20 pkt 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r, poz. 1409, z późn. zm.), oraz cztery egzemplarze projektu budowlanego. W związku z nieprawidłowościami w przedłożonej dokumentacji projektowej, postanowieniem numer [...], z dnia [...], organ wezwał inwestora do uzupełnienia brakujących dokumentów i poprawienia dokumentacji projektowej (w oparciu o art. 35 ust. 3 ustawy Prawo budowlane), w terminie 14 dni od dnia doręczenia powyższego postanowienia. W postanowieniu organ nałożył na inwestora obowiązek uzupełnienia brakujących dokumentów: "1. projekt architektoniczno-budowlany doprowadzić do zgodności z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy znak: [...] z dnia [...], - określić wskaźnik wielkości powierzchni zabudowy w stosunku do powierzchni terenu inwestycji, - zlikwidować elementy wysunięte poza nieprzekraczalną linię zabudowy, - wprowadzić oznaczenia wysokościowe w przekroju I-I rys. nr 8, 2. należy uzyskać zgodę na odstępstwo od przepisów na podstawie § 12 ust. 3 pkt 3 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r.; w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. 2013, poz. 926), przedłożony projekt nie spełnia tych warunków - rozbudowa budynku istniejącego w świetle tego przepisu jest możliwa przy zachowaniu wzdłuż granicy jego dotychczasowych wymiarów, omawianej sprawie budynek jest rozbudowany w kierunku ulicy [...] o [...] cm." Inwestor w dniu [...], zgodnie z postanowieniem, jedynie częściowo uzupełnił brakujące dokumenty. Po upływie określonego terminu uzupełnienia brakujących dokumentów i ponownym sprawdzeniu dokumentacji projektowej organ uznał, iż nie zostały usunięte wszystkie nieprawidłowości występujące w przedłożonej do zatwierdzenia dokumentacji. Stwierdził brak uzupełnienia punktu 2 z postanowienia z dnia [...], co, w jego ocenie, stanowi istotne naruszenie przepisów § 12 ust. 3 pkt 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r.; w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. 2013, poz.926). Od wymienionej na wstępie decyzji odwołał się M.P., wnosząc o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Wydanej decyzji zarzucił naruszenie ogólnych zasad K.p.a. oraz naruszenie przepisów prawa materialnego. Wskazał, iż organ pierwszej instancji błędnie zinterpretował projekt rozbudowy, a rozstrzygnięcie oparł jedynie na wytycznych organu odwoławczego. Zaskarżonej decyzji zarzucił niewłaściwe zastosowanie przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Wojewoda decyzją z dnia [...], Nr [...], po rozpatrzeniu odwołania M.P. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Stwierdził, że zgodnie z art. 35 ust. 1 pkt 2 ustawy - Prawo budowlane, organ obowiązany jest zbadać kwestię zgodności przedłożonego projektu zagospodarowania terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. Organ odwoławczy dokonał sprawdzenia projektu budowlanego i przeanalizował zgodność rozwiązań projektowych z przedłożonymi przez inwestora opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi (art. 33 ust. 2 pkt 1 ustawy - Prawo budowlane) w celu ustalenia, czy rozwiązania projektowe są zgodne z tymi przepisami. Podkreślił, że zgodnie z § 8 ust. 1, 2 i 3 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego, obowiązującego w dacie sporządzenia projektu budowlanego ocenianego w niniejszej sprawie, projekt zagospodarowania działki lub terenu powinien zawierać część opisową oraz część rysunkową sporządzoną na mapie do celów projektowych, o której mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 19 ust. 1 pkt 11 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2010r. Nr 193, poz. 1287). Część opisowa powinna określać m. in. przedmiot inwestycji, a w wypadku zamierzenia budowlanego obejmującego więcej niż jeden obiekt budowlany - zakres całego zamierzenia oraz kolejność realizacji obiektów; projektowane zagospodarowanie działki lub terenu, w tym urządzenia budowlane związane z obiektami budowlanymi, układ komunikacyjny, sieci uzbrojenia terenu z przeciwpożarowym zaopatrzeniem wodnym, ukształtowanie terenu i zieleni w zakresie niezbędnym do uzupełnienia części rysunkowej projektu zagospodarowania działki lub terenu. Część rysunkowa natomiast, sporządzona na mapie z uwzględnieniem § 7, powinna określać m. in. orientację położenia działki lub terenu w stosunku do sąsiednich terenów i stron świata; granice działki budowlanej lub terenu, usytuowanie, obrys i układ istniejących i projektowanych obiektów budowlanych, w tym urządzeń budowlanych z nimi związanych, z oznaczeniem wejść i wjazdów oraz liczby kondygnacji, charakterystycznych rzędnych, wymiarów i wzajemnych odległości obiektów budowlanych i urządzeń budowlanych oraz ich przeznaczenia, w nawiązaniu do istniejącej zabudowy terenów sąsiednich, rodzaj i zasięg uciążliwości, zasięg obszaru ograniczonego użytkowania, układ komunikacji wewnętrznej przedstawiony w nawiązaniu do istniejącej i projektowanej komunikacji zewnętrznej, określający układ dróg wewnętrznych, dojazdów, bocznic kolejowych, parkingów, placów i chodników, w miarę potrzeby przekroje oraz profile elementów tego układu, charakterystyczne rzędne i wymiary; ukształtowanie terenu, z oznaczeniem zmian w stosunku do stanu istniejącego, a w razie potrzeby charakterystyczne rzędne i przekroje pionowe terenu. W rozpoznawanej sprawie inwestor do wniosku o pozwolenie na budowę załączył między innymi decyzję Prezydenta Miasta o warunkach zabudowy z dnia [...] znak [...]. W treści przedmiotowej decyzji ustalone zostały warunki zabudowy dla zamierzenia budowlanego polegającego na rozbudowie, nadbudowie i przebudowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego oraz budowie garażu wolno stojącego na działce numer [...], w obrębie [...], przy ul. [...]. Nadbudowa w rozumieniu warunków technicznych to rodzaj budowy, w wyniku której powstaje nowa część istniejącego już obiektu budowlanego, przebudowa to zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu. Skoro, zgodnie z projektem zagospodarowania działki, budynek podlegający planowanej nadbudowie i rozbudowie w zabudowie bliźniaczej, usytuowany jest w granicy nieruchomości, to zastosowanie znajduje § 12 ust. 3 pkt 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. 2013, poz. 926). Zgodnie z tym przepisem, w zabudowie jednorodzinnej dopuszcza się rozbudowę budynku istniejącego, usytuowanego w odległości mniejszej niż określona w ust. 1 (tj. 4,0 m w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy oraz 3,0 m w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy) od granicy z działką budowlaną, jeżeli w pasie o szerokości 3,0 m wzdłuż tej granicy zostaną zachowane jego dotychczasowe wymiary, a także nadbudowę tak usytuowanego budynku o nie więcej niż jedną kondygnację, przy czym w nadbudowanej ścianie zlokalizowanej w odległości mniejszej niż 4 m od granicy działki nie może być otworów okiennych lub drzwiowych. Przedłożony do zatwierdzenia projekt budowlany obejmuje między innymi zabudowę balkonu na pierwszym piętrze, oddzielonego częściowo od strony sąsiada ścianą przy granicy działki oraz nadbudowę o jedną kondygnację całego obiektu po zabudowaniu balkonu. Takie rozwiązanie projektowe, powoduje rozbudowę budynku przy granicy działki (nie zachowując jego dotychczasowych wymiarów w pasie o szerokości 3,0 m wzdłuż tej granicy), czym naruszony został przepis § 12 ust. 3 pkt 3 warunków technicznych. Po przeprowadzeniu szczegółowej analizy części tekstowej i graficznej decyzji Prezydenta Miasta o warunkach zabudowy z dnia [...] znak [...], w kontekście przyjętych rozwiązań w projekcie budowlanym organ wskazał, iż decyzja ta nie zawiera zapisów gwarantujących realizację przedmiotowej inwestycji bezpośrednio przy granicy. Organ pierwszej instancji prawidłowo odczytał powołany przepis § 12 ust. 3 pkt 3 rozporządzenie, który w sposób jednoznaczny ustala warunki rozbudowy budynku istniejącego, usytuowanego w odległości mniejszej niż określona w ust. 1 § 12, a także dokonał prawidłowej analizy projektu budowlanego i zasadnie na podstawie przepisu art. 35 ust. 3 w związku z art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, postanowieniem nałożył na inwestora w pkt 2 obowiązek doprowadzenia projektu budowlanego do zgodności z § 12 ust. 3 pkt 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Wobec nie usunięcia nieprawidłowości przez inwestora w wyznaczonym terminie, tj. do dnia [...], Starosta decyzją z dnia [...], znak: [...], zgodnie z art. 35 ust. 3 ustawy Prawo budowlane, odmówił zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na rozbudowę, polegającą na nadbudowie i przebudowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego, na działce numer [...], w obrębie [...], przy ul. [...]. Powyższa decyzja została zaskarżona przez M.P. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Skarżący wniósł o: 1) uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, 2) zasądzenie stronie przeciwnej kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzucił: 1. Nieuwzględnienie błędu organu pierwszej instancji, polegającego na wskazaniu wadliwej podstawy prawnej, na podstawie której inwestor miał wykonać nałożony na niego obowiązek oraz niewłaściwą interpretację projektu, 2. Błędną analizę części tekstowej i graficznej decyzji Prezydenta Miasta o warunkach zabudowy z dnia [...] znak [...], polegającą na uznaniu, iż decyzja nie zawiera zapisów gwarantujących realizację przedmiotowej inwestycji bezpośrednio przy granicy. Stwierdził, że we wskazanym w postanowieniu organu I instancji Dzienniku Ustaw i pod wskazaną pozycją, znajduje się rozporządzenie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 5 lipca 2013 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie i nie dotyczy przepisów § 12 ust. 3 pkt 3. Natomiast w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ) w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie w § 12 wskazane są tylko w ust. 3 pkt 1 i pkt 2, nie ma natomiast pkt 3. Nie miał więc możliwości wypełnienia nałożonego na niego obowiązku. Nie jest prawnikiem i nie potrafi odnaleźć się w skomplikowanej materii przepisów prawnych, jeżeli nie są one wyraźnie wskazane. Orzecznictwo sądów administracyjnych wskazuje, iż podstawę prawną należy wskazać precyzyjne, tj. wszystkie powszechnie obowiązujące przepisy (wraz ze wskazaniem konkretnego artykułu, przytoczeniem słownym, paragrafu, punktu itd.), które były podstawą rozstrzygnięcia (tj. zarówno przepis}' prawa materialnego, jak i procesowego) wraz z podaniem źródła ich publikacji. Organ powinien wskazać wszystkie zmiany przywoływanego aktu prawnego do dnia wydania decyzji (a tym samym unikać stosowania klauzuli "ze zmianami"), choć w skarżonej decyzji nawet taka informacja się nie pojawiła. Zgodnie z art. 9 K.p.a. organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. Stwierdził, że organ drugiej instancji w żaden sposób nie ustosunkował się do tego zarzutu podniesionego w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji Dodał także, iż organ pierwszej instancji uznał, że przedłożony projekt nie spełnia warunków technicznych (choć nie przytoczył o jakie warunki chodzi ), jedynie stwierdził, że rozbudowa istniejącego budynku jest możliwa przy zachowaniu wzdłuż granicy jego dotychczasowych wymiarów, a w omawianej sprawie budynek jest rozbudowywany w kierunku ulicy [...] o [...] cm. Zdaniem skarżącego, trudno zrozumieć co organ miał na myśli formułując takie stwierdzenie, ponieważ w przedłożonym projekcie rozbudowa budynku w przyziemiu zachowuje dotychczasowe wymiary wzdłuż granicy oraz nie przekracza linii zabudowy wskazanej w decyzji o warunkach zabudowy. Rozbudowa ma rozpocząć się od istniejącego już występu, tj. wzdłuż jego dotychczasowych wymiarów (w załączniku zdjęcia przedmiotowego występu, mapa do celów projektowych, oraz mapa sytuacyjno-wysokościową będącą załącznikiem do decyzji udzielającej pozwolenia na budowę z dnia [...], która wskazuje, że obydwa sąsiadujące budynki powinny mieć jednakowe wypusty, jednak sąsiad nie wybudował swojego budynku zgodnie z projektem i jego wypust jest węższy niż powinien, przez jego przedłużenie wzdłuż budynku zgodnie z linią zabudowy od strony północnej, aż do wskazanej linii zabudowy od strony wschodniej. Budynek ma być rozbudowany w kierunku ulicy [...], bo taki jest cel rozbudowy i jej sens, i właśnie w takim celu został złożony wniosek o wydanie warunków zabudowy. Projekt jest sporządzony zgodnie z wszystkimi wymogami zawartymi w decyzji o warunkach zabudowy oraz jest zgodny z przepisami odrębnymi. Skarżący nie zgodził się ze stanowiskiem organu odwoławczego, iż wydana [...] decyzja ustalająca warunki zabudowy dla niniejszego zamierzenia budowlanego, nie zawiera zapisów gwarantujących realizację przedmiotowej inwestycji bezpośrednio przy granicy. Prezydent Miasta wydał decyzję o warunkach zabudowy dla przedmiotowej nieruchomości, wskazując w niej warunki i szczegółowe zasady zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy wynikające z przepisów odrębnych. Między innymi wskazał nieprzekraczalne linie zabudowy, zgodnie z załącznikiem graficznym oraz szerokość elewacji frontowej budynku mieszkalnego jednorodzinnego (za elewację frontową uznaje się elewację od strony ul. [...]) : nie mniejszą niż 11.5 m i nie większą niż 15.00 m. Zdaniem skarżącego, do inwestora należy precyzyjne określenie lokalizacji inwestycji na jego nieruchomości. Zgodnie z wskazanymi szczegółowymi warunkami w decyzji o warunkach zabudowy, szerokość elewacji frontowej maksymalnie może wynosić 15.00 m. i nie może przekroczyć wskazanej linii zabudowy od strony wschodniej. To oznacza, że jeżeli elewacja frontowa może mieć maksymalnie 15.00 m szerokości, to rozbudowa musi rozpocząć się od granicy nieruchomości sąsiedniej, aby nie przekroczyć granic linii zabudowy od strony wschodniej. Jednak organ drugiej instancji stwierdził, że należy rozbudowę odsunąć od granicy sąsiada o co najmniej 3 m. Przy tym sposobie wykładni decyzji o warunkach zabudowy powstaje paradoks doprowadzający do wewnętrznej sprzeczności ustaleń zawartych w przedmiotowej decyzji. Organ pierwszej instancji zakazał rozbudowy od strony północnej, natomiast organ drugiej instancji nakazał odsunąć się od granicy sąsiedniej od strony zachodniej, a ustalenia decyzji o warunkach zabudowy określają warunki zgoła odmienne. Według skarżącego decyzja o warunkach zabudowy wiąże organ wydający decyzję o pozwoleniu na budowę. Związanie wynikające z art. 55 w zw. z art. 64 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oznacza nie tylko obowiązek organu budowlanego wynikający z art. 35 ust. 1 pkt 1 pr. bud., czyli sprawdzenia zgodności projektu budowlanego z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy, ale także zakaz postępowania wbrew wszystkim wymogom określonym w decyzji ustalającej warunki zabudowy. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną i stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 134 § 1 i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Zgodnie z art. 35 ust. 3 ustawy Prawo budowlane w razie stwierdzenia naruszeń, w zakresie zgodności projektu budowlanego z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego lub z decyzją o warunkach zabudowy, z prawem, a także jego kompletności i wykonania, właściwy organ nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia, a po jego bezskutecznym upływie wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę. Na postanowienie wydane, w trybie art. 35 ust. 3 nie służy zażalenie, ale może być one zaskarżone w odwołaniu od decyzji o odmowie udzielenia pozwolenia na budowę. W pierwszej więc kolejności sąd zwrócił uwagę na wydane przez organ I instancji postanowienie, z dnia [...], nakładające na inwestora obowiązki mające na celu uzupełnienie projektu i doprowadzenie do stanu zgodności z prawem, a w tym z przepisami techniczno-budowlanymi. W ocenie sądu, należy przyznać skarżącemu rację, że postanowienie to zostało nienależycie sformułowane, co mogło uniemożliwić jego zrozumienie. Zgodnie z art.9 K.p.a. organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. W ocenie sądu, z brzmienia punktu 2 postanowienia nie wynika konkretnie o jaki obowiązek organowi chodzi. Stwierdzenie "należy uzyskać zgodę na odstępstwo od przepisów na podstawie § 12 ust.3. pkt 3 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r.; w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U.2013, poz.926, /.../", dodatkowo komplikuje możliwość zrozumienia tego obowiązku. Organ bowiem winien nie tylko precyzyjnie określić obowiązek, ale także w uzasadnieniu postanowienia winien wskazać stronie możliwy sposób jego realizacji, czego w niniejszej sprawie nie uczynił. Ponadto, pod wskazaną pozycją Dziennika Ustaw z 2013 r. opublikowane zostało rozporządzenie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 5 lipca 2013 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie z dniem 1 stycznia 2014 r., w zakresie całkowicie niedotyczącym przedmiotowej sprawy. Zgodnie z art. 9 ustawy Prawo budowlane w przypadkach szczególnie uzasadnionych dopuszcza się odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych, a orzeka o tym właściwy organ, po uzyskaniu upoważnienia ministra, który ustanowił przepisy techniczno-budowlane, w drodze postanowienia, udziela bądź odmawia zgody na odstępstwo. Wniosek do ministra w sprawie upoważnienia do udzielenia zgody na odstępstwo właściwy organ składa przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę. Przepis ten określa także co powinien zawierać wniosek do ministra. Jak z powyższego wynika, to art. 9 ustawy Prawo budowlane stanowi podstawę do działań mogących doprowadzić do uzyskania zgody na odstępstwo od warunków techniczno-budowlanych, natomiast przedmiotem tej zgody może być odstępstwo od warunków określonych w § 12 ust. 3 pkt 3 Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.), zwane dalej "rozporządzenie". Dodać należy, że obecne brzmienie § 12 rozporządzenia ustalone zostało z dniem 8 lipca 2009 r. (Dz. U. z 2009 r. Nr 56, poz. 461). Sformułowanie i nałożenie obowiązku w sposób niezrozumiały dla strony nie może powodować negatywnych dla niej konsekwencji w postaci uznania niewykonania obowiązku za skutkujące odmową zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Takie uchybienie stanowi naruszenie art. 35 ust. 3 ustawy Prawo budowlane w związku z art. 9 K.p.a. Rozpatrując niniejszą sprawę organ odwoławczy nie dostrzegł opisanej powyżej nieprawidłowości stąd sąd uznał za zasadne uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty, a także postanowienia organu I instancji z dnia [...]. Dodać należy, że zarówno zasady, jak i odstępstwa od podstawowych zasad zabudowy w zakresie posadowienia budynków na działkach budowlanych, w tym zasady ustalania odległości, normują przepisy techniczno-budowlane. Jako zasadę § 12 ust. 1 rozporządzenia traktuje posadowienie ścian budynków z otworami okiennymi lub drzwiowymi w odległości 4 m od granicy z działką sąsiednią, a ścian bez otworów w odległości 3 m, natomiast wszystkie inne rozwiązania zawarte w ust. 2 i 3 są rozwiązaniami wyjątkowymi, co potwierdza też ust. 4 tego przepisu nakazujący, w przypadkach określonych w ust. 2 i 3 objęcie sąsiedniej działki budowlanej obszarem oddziaływania w rozumieniu art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego. Zauważyć trzeba, w kontekście postawionych zarzutów skargi, że do wyjątków rozporządzenie zalicza również sytuacje, w których posadowienie budynku z odstępstwem od zasady wyrażonej w § 12 ust. 1, jeżeli wynika to z ustaleń decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. W żadnym razie zatem nie można przyjąć, że rozstrzygnięcia planu lub decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu znoszą wyjątkowość zabudowy w granicy z działką sąsiednią. Mieć też trzeba na uwadze, iż zakres ocen których, w zakresie posadowienia budynku, winien dokonać organ architektoniczno-budowlany zależy też od ustaleń decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu (wyrok NSA sygn. akt II OSK 1049/13), choć, w ocenie sądu, decyzja o warunkach zabudowy nie rozstrzyga kwestii budowy przy granicy nieruchomości w oparciu o przepisy ustawy Prawo budowlane i przepisy wykonawcze do niej. Ponownie rozpatrując sprawę, organ I instancji uwzględni przedstawioną wyżej ocenę prawną sądu, a następnie podejmując rozstrzygnięcie, uzasadni je w sposób określony w art. 107 § 3 K.p.a., mając także na uwadze zasadę ogólną wyrażoną w art. 7 K.p.a., wymagającą uwzględnienia słusznego interesu stron postępowania. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w pkt I sentencji. Rozstrzygnięcie w pkt II sentencji wyroku zapadło na podstawie art. 152, zaś w pkt III na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 ww. ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło