II SA/Sz 834/17
PostanowienieWSA w Szczecinie2017-10-04
Skład orzekający: Starszy referendarz sądowy Monika Bieńkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata, wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny?Ratio decidendi
Wnioskodawca wykazał, że jego sytuacja majątkowa, uwzględniająca dochody z świadczeń sióstr oraz wysokie wydatki na utrzymanie gospodarstwa domowego i koszty związane ze stanem zdrowia, nie pozwala na poniesienie kosztów wynagrodzenia adwokata bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. W związku z tym przyznano mu prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata.Stan faktyczny
Po wydaniu przez WSA w Szczecinie wyroku oddalającego skargę S. Ś. na decyzję SKO w S. w przedmiocie specjalnego zasiłku opiekuńczego, skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie adwokata. Wnioskodawca podał, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z dwiema niepełnosprawnymi siostrami, jest niedowidzący, nie osiąga dochodu, a jego miesięczne wydatki przekraczają dochody z świadczeń sióstr.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
` Dnia 4 października 2017 r. Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie Monika Bieńkowska po rozpoznaniu w dniu 4 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. Ś. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata w sprawie z Jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie specjalnego zasiłku opiekuńczego p o s t a n a w i a : przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata
Wyrokiem wydanym w dniu 21 września 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę S. Ś. na opisaną w sentencji decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. w przedmiocie specjalnego zasiłku opiekuńczego.
W terminie przewidzianym do złożenia skargi kasacyjnej od rzeczonego wyroku S. Ś. złożył na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata.
W motywach wniosku podał, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z dwiema niepełnosprawnymi siostrami, jest osobą niedowidzącą z uwagi na brak oka. Wnioskodawca jest właścicielem mieszkania o powierzchni [...]m2, nie osiąga żadnego dochodu, ani nie ma żadnych oszczędności. Na dochód miesięczny trzyosobowego gospodarstwa domowego składają się świadczenia z ZUS obu sióstr w łącznej wysokości [...] zł oraz zasiłek pielęgnacyjny w łącznej kwocie [...] zł.
Miesięczne wydatki i zobowiązania to: koszty ponoszone na gospodarstwo domowe w wysokości [...] zł oraz alimenty płacone na rzecz syna w wysokości [...] zł.
Dodatkowo w wykonaniu wezwania starszego referendarza sądowego, wnioskodawca przesłał dowody przekazów pocztowych świadczenia z ZUS w wysokości [...] zł, dowody opłat za mieszkanie (opłata eksploatacyjna i fundusz remontowy) w wysokości [...] zł i [...] zł, faktury za prąd w wysokości [...] zł, [...] zł i [...] zł miesięcznie, wyciąg z konta bankowego, zaświadczenie Burmistrza w L. z dnia [...] r., o zameldowaniu pod adresem [...], gmina L. trzech osób, zaświadczenie OPS w L. z dnia [...] r. informujące, że skarżący w okresie od 01.01.2016 r. do 29.09.2017 r. nie pobierał żadnych świadczeń, decyzję w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości na rok 2017 w wysokości [...] zł, zaświadczenia z Sądu Rejonowego, że został ustanowiony opiekunem prawnym całkowicie ubezwłasnowolnionej J. N. i E. oraz postanowienia Sądu w tym zakresie.
Rozpoznając przedmiotowy wniosek wskazać należy, że instytucja prawa pomocy uregulowana została w art. 243 – 263 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) stanowiąc jedną z gwarancji realizacji konstytucyjnej zasady prawa do sądu umożliwia dostęp do sądu osobom, które obiektywnie nie mają wystarczających środków finansowych na poniesienie kosztów prowadzonego postępowania sądowoadministracyjnego.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym (obejmującym zwolnienie tylko od opłat w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego) następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Z treści ww. przepisu wynika, że to na podmiocie wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji materialnej i dochodowej uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. Rozstrzygnięcie złożonego wniosku uzależnione jest zatem wyłącznie od tego, co zostanie przez stronę udowodnione.
Co do zasady przyznanie prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i winno być stosowane tylko w przypadkach podmiotów charakteryzujących się wyjątkowo trudną sytuacją materialną (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 marca 2012 r., sygn. akt I OZ 179/12).
Ze złożonego wniosku wynika, że skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z dwiema niepełnosprawnymi siostrami. Dochód rodziny składa się wyłącznie ze świadczeń sióstr i wynosi [...] zł miesięcznie netto, a same wydatki ponoszone na niezbędne utrzymanie, tj. opłaty z tytułu czynszu, za media wynoszą ok. [...] zł do tego należy mieć na uwadze wydatki ponoszone ze względu na stan zdrowia zarówno sióstr wnioskodawcy jak i jego samego.
Oceniając wniosek pod kątem spełnienia przesłanki ustawowej należało uznać, iż wnioskodawca wykazał w sposób dostateczny, że sytuacja majątkowa w jakiej się znajduje, nie pozwala na poniesienie kosztów wynagrodzenia i wydatków adwokata z własnych środków finansowych, bez uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania wnioskodawcy i jego rodziny.
Z tego względu, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7, w związku z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło