II SA/Sz 836/15

PostanowienieWSA w Szczecinie2015-08-10

Skład orzekający: Maria Mysiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy żądanie zapłaty opłaty cmentarnej zawarte w fakturze wystawionej przez zarządcę cmentarza stanowi sprawę z zakresu administracji publicznej, podlegającą kognicji sądu administracyjnego?
Ratio decidendi
Żądanie zapłaty opłaty cmentarnej zawarte w fakturze wystawionej przez zarządcę cmentarza nie jest sprawą z zakresu administracji publicznej i nie mieści się w katalogu spraw, na które przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Wystawienie faktury nie jest aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej, a spór o zasadność naliczenia takiej opłaty jest typowym sporem cywilnym dotyczącym należności pieniężnej, którego źródłem jest umowa cywilnoprawna, podlegającym kognicji sądu powszechnego.
Stan faktyczny
B.L. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na czynność Prezydenta Miasta K. polegającą na żądaniu zapłaty kwoty zawartej w fakturze wystawionej przez zarządcę cmentarza tytułem opłaty cmentarnej. Skarżąca podniosła, że żądanie jest nieuzasadnione i stanowi błędne zastosowanie przepisów prawa. Organ wniósł o odrzucenie skargi, wskazując na cywilnoprawny charakter sporu.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Maria Mysiak po rozpoznaniu w dniu 10 sierpnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B. L. na czynność Prezydenta Miasta K. w przedmiocie żądania zapłaty p o s t a n a w i a: odrzucić skargę. Pismem z dnia [..] r. B.L. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. na czynność Prezydenta Miasta K. w przedmiocie żądania zapłaty kwoty [...] zł zawartej w fakturze nr [...] z dnia [...] r. (data sprzedaży [...] r.) wystawionej przez Spółki A.. w K. tytułem opłaty cmentarnej. W skardze podniosła, że żądanie opłaty jest nieuzasadnione i świadczy o błędnym zastosowaniu § 2 pkt 6 lit. a w zw. z § 6 zarządzenia Prezydenta Miasta K. z dnia [...] r. w sprawie ustalenia opłat za korzystanie z [...] w K. oraz naruszeniu art. 7 ustawy o cmentarzach. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie wskazując, że zaskarżona czynność stanowi dowód zawarcia umowy pomiędzy skarżącą a Spółką A. w K. jako zarządcą cmentarza, a zatem kwestia prawidłowości wystawienia faktury powinna być rozstrzygana na bazie stosunków cywilnoprawnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. zważył, co następuje: Na wstępie należy podkreślić, że w przypadku wniesienia skargi, sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada jej dopuszczalność ustalając, czy mieści się w katalogu spraw należących do właściwości sądu administracyjnego. W przypadku stwierdzenia braku kognicji sądu do rozpoznania sprawy, taka skarga podlega odrzuceniu stosownie do art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t.Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a." Zgodnie z treścią art. 3 § 2 cyt. ustawy kontrola działalności administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach (§ 3). W niniejszej sprawie przedmiotem skargi jest czynność Prezydenta Miasta K. a polegająca na żądaniu zapłaty kwoty zawartej w fakturze wystawionej przez zarządcę cmentarza. W ocenie Sądu, wskazany w skardze przedmiot nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Żądanie uregulowania opłaty cmentarnej nie jest sprawą z zakresu administracji publicznej i nie mieści się w katalogu spraw, na które przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Organ nie wydał bowiem ww. kwestii ani decyzji ani postanowienia, a wystawienie faktury nie jest aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej dotyczącą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Podkreślenia wymaga, że okoliczność, iż gmina jest właścicielem cmentarza nie przesądza o trybie administracyjnoprawnym. Co do zasady działania podejmowane w ramach zarządu mieniem gminnym mogą bowiem przybierać formę nie tylko władczych rozstrzygnięć (a wtedy dopuszczalna jest skarga do sądu administracyjnego), ale także czynności o charakterze stricte cywilnym, które podlegają kognicji sądu powszechnego. Spór co do zasadności naliczenia opłaty za korzystanie z cmentarza komunalnego w K. jest typowym sporem cywilnym dotyczącym należności pieniężnej, której źródłem jest umowa cywilnoprawna. Umowa ta należy do instytucji prawa zobowiązaniowego, a nie administracyjnego. W orzecznictwie utrwalony jest pogląd, że podstawowym i pierwotnym źródłem prawa do grobu jest umowa zawarta z zarządem cmentarza przez osobą uprawnioną do pochowania zwłok, a umowa jest czynnością o charakterze cywilnym (por. wyrok s. apel. W Białymstoku z dnia 11 lutego 2015 r. sygn. akt I ACa 749/14, lex nr 1661129, wyrok s. apel. w Warszawie z dnia 11 marca 2005 r. sygn. akt I ACa 853/04, publ. Apel.-W-wa 2006/2/12). Tak więc wszelkie roszczenia z tego tytułu jako należące do sfery prawa cywilnego powinny być dochodzone przed sądem powszechnym. Z tych względów, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, odrzucono skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło