II SA/Sz 839/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Dolecki (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Maria Mysiak, Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska, Protokolant Michał Iwanowski, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 5 listopada 2009 r. sprawy ze skargi T. i G. O. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchylenia w wyniku wznowienia postępowania decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę oddala skargę Decyzją z dnia [...] r. Wojewoda, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2, art. 151 § 1 pkt 2 i art. 145 § 1 pkt 5 kpa, po rozpatrzeniu odwołania R. B. od decyzji Starosty znak: [...] z dnia [...] r. uchylającej decyzję Starosty z dnia [...] r. nr [...] znak: [...] w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na przebudowę poddasza budynku mieszkalnego wraz ze zmianą sposobu użytkowania pomieszczeń strychowych na mieszkalne na działce nr [...], w miejscowości [...], gmina [...] i odmawiającą udzielenia R. B. pozwolenia na przebudowę poddasza budynku mieszkalnego wraz ze zmianą sposobu użytkowania pomieszczeń strychowych na mieszkalne - uchylił decyzję organu I instancji i orzekł: - o uchyleniu decyzji Starosty z dnia [...] r. nr [...], znak: [...] w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na przebudowę poddasza budynku mieszkalnego wraz ze zmianą sposobu użytkowania pomieszczeń strychowych na mieszkalne na działce nr [...] w [...], gmina [...] - o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na przebudowę poddasza budynku mieszkalnego wraz ze zmianą sposobu użytkowania pomieszczeń strychowych na mieszkalne na działce nr [...], w [...], gmina [...]. W uzasadnieniu podano, że decyzją nr [...] udzielono R. B. pozwolenia na przebudowę poddasza budynku mieszkalnego wraz ze zmianą sposobu użytkowania pomieszczeń strychowych na mieszkalne na działce nr [...] w [...], w sytuacji, gdy budynek ten zlokalizowany jest na działce nr [...]. Starosta postanowieniem z dnia [...] r. znak: [...], na podstawie art. 145 § 1 pkt. 5 kpa, wznowił z urzędu postępowanie w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z dnia [...] r. nr [...]. Po wznowieniu postępowania organ I instancji postanowieniem z dnia [...] r. znak: [...] nałożył na R. B. obowiązek dostarczenia, m. in. mapy z określeniem numeru działki i położenia budynku podlegającego przebudowie oraz dokonania ewentualnej korekty wniosku, a także złożenia prawidłowego oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. R. B. przedstawiła ostateczną decyzję Wójta Gminy z dnia [...] r. znak: [...] o rozgraniczeniu nieruchomości położonej w obrębie ewidencyjnym [...], oznaczonej jako działka nr [...]. Natomiast nie przedłożyła dokumentów wskazanych w postanowieniu z dnia [...] r., co zdaniem organu I instancji stanowiło podstawę do zakończenia postępowania wznowieniowego wydaniem decyzji uchylającej dotychczasową ostateczną decyzję Starosty z dnia [...] r. nr [...], znak: [...] oraz odmawiającej R. B. pozwolenia na przebudowę poddasza budynku mieszkalnego wraz ze zmianą sposobu użytkowania pomieszczeń strychowych na mieszkalne na działce nr [...] w [...]. Od tej decyzji R. B. wniosła odwołanie. Odnosząc się do treści odwołania organ II instancji wskazał, na istotę i znaczenie wznowienia postępowania, które jest nowym postępowaniem administracyjnym, obejmującym dwie fazy. W pierwszej, organ dokonuje tylko oceny formalnej dopuszczalności postępowania wznowieniowego i kończy ją wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania lub decyzją o odmowie wznowienia postępowania. Zagadnienia związane z ewentualnym istnieniem przyczyn wznowienia postępowania mogą być wyjaśnione dopiero w drugiej fazie, po wszczęciu postępowania wznowieniowego. Jego przedmiotem, w myśl art. 149 § 2 kpa, jest: ustalenie, czy postępowanie w którym wydano decyzję ostateczną było dotknięte jedną z wad określonych w art. 145 § 1 kpa i przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w celu rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej rozstrzygniętej decyzją ostateczną. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt. 5 kpa w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję. Zatem muszą być spełnione kumulatywnie następujące przesłanki, a mianowicie nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody muszą zostać ujawnione po wydaniu decyzji ostatecznej i muszą istnieć już wcześniej, to jest w chwili wydawania decyzji ostatecznej, lecz dla tego organu są one nowymi, ponieważ, nie były mu wcześniej znane. Postępowanie wznowieniowe dotyczy decyzji ostatecznej Starosty z dnia [...]r. nr [...], znak: [...]. We wniosku R. B. z dnia [...] r. o pozwolenie na adaptację poddasza budynku mieszkalnego dwurodzinnego wskazano jego lokalizację na działce nr [...] w [...]. Tak samo w oświadczeniu o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz na kserokopii załączonej mapy i w projekcie budowlanym. Lokalizację potwierdza wypis z rejestru gruntów działki nr [...] (stan rejestru na dzień [...] r. W części dotyczącej budynków umieszczono zapis - funkcja budynku mieszkalna, działka nr [...]). Materiał dowodowy w sprawie, zgromadzony przez organ I instancji w trakcie postępowania wznowieniowego potwierdził, że informacja o niewłaściwym numerze działki jest nową okolicznością faktyczną istniejącą w chwili wydawania przez Starostę decyzji nr [...], ujawnioną po jej wydaniu. Analiza akt sprawy potwierdziła, iż pomimo dołożenia należytej staranności przez organ administracji architektoniczno-budowlanej w trakcie prowadzonego postępowania w sprawie udzielenia pozwolenia budowę niemożliwe było określenie rzeczywistej lokalizacji przedmiotowego budynku mieszkalnego na działce nr [...]. Wypis z rejestru gruntów dotyczący tej działki, według stanu na dzień [...] r., nie potwierdził lokalizacji na niej jakichkolwiek budynków. Zgodnie z notatką służbową z dnia [...] r. na działkach nr [...] i [...] istnieje tylko jeden budynek mieszkalny, w którym zamieszkują współwłaściciele. W chwili składania wniosku w [...] r. R. B. dysponowała aktem notarialnym nr [...], zgodnie z którym nabyła budynek mieszkalny zlokalizowany na działce nr [...]. Z treści aktu notarialnego, załączonego do akt sprawy, wynika, iż nieruchomość składająca się z działki nr [...], zabudowanej domem mieszkalnym oraz działki nr [...] niezabudowanej objęta była księgą wieczystą KW [...] urządzoną w Wydziale Ksiąg Wieczystych Sądu Rejonowego w [...]. Po uzyskaniu informacji o niezgodnym ze stanem faktycznym numerze działki w decyzji Starosty z dnia [...] r., nr [...] organ I instancji sprawdził dane dotyczące działek nr [...] oraz nr [...] w [...] umieszczone w ewidencji gruntów Starostwa Powiatowego w [...]. Według stanu rejestru na dzień [...] r., w rejestrze dla działki nr [...] istnieje zapis potwierdzający lokalizację na tym terenie budynku mieszkalnego, natomiast dla działki nr [...], brak zapisu o budynku mieszkalnym. Należało więc stwierdzić, że zasadne wznowiono na mocy art. 145 § 1 pkt 5 kpa, postępowanie zakończone decyzją ostateczną Starosty z dnia [...] r. nr [...], znak: [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na przebudowę poddasza budynku mieszkalnego wraz ze zmianą sposobu użytkowania pomieszczeń strychowych na mieszkalne na działce nr [...]. W przedmiotowej sprawie R. B. do wniesionego odwołania załączyła oświadczenie z dnia [...] r., w którym stwierdziła popełnienie oczywistej omyłki we wniosku o pozwolenie z dnia [...] r. poprzez wskazanie niewłaściwego numeru ewidencyjnego działki, na której znajdował się i nadal znajduje się budynek mieszkalny nr [...] w [...]. Prawidłowy numer ewidencyjny potwierdzono w uzyskanych w toku wznowionego postępowania, wypisach z rejestru gruntów. Zatem zmianę tę należało uwzględnić. Analiza materiału dowodowego wykazała, że błędny numer działki, przy prawidłowym wskazaniu lokalizacji budynku na mapie oraz prawidłowym numerze policyjnym budynku, nie miał wpływu na całość postępowania zwykłego, przeprowadzonego na podstawie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, w sprawie o udzielenie pozwolenia na budowę. Natomiast żądanie przez organ I instancji korekty przedłożonego przez R. B. oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane wykracza poza zakres postępowania wznowieniowego, gdyż pomimo wskazania błędnego numeru działki, w świetle materiału dowodowego zgromadzonego w postępowaniu zwykłym, nie budzi wątpliwości posiadane przez nią prawo do dysponowania przedmiotową nieruchomością na cele budowlane. Przyczynę wznowienia postępowania stanowił tylko błędnie wskazany numer działki ewidencyjnej, a ponieważ decyzja Starosty z dnia [...] r. nr [...] znak: [...], jest ostateczna w administracyjnym toku instancji, brak jest możliwości cofnięcia zgody przez współwłaścicieli nieruchomości na wykonanie robót budowlanych objętych tą decyzją. Ponieważ wniosek R. B. o udzielenie pozwolenia na budowę, skorygowany oświadczeniem z dnia [...] r., spełniał wymagania określone w art. 35 ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4 Prawa budowlanego, co potwierdza przeprowadzone przez organ I instancji postępowania zwykłe należało, po wznowieniu postępowania, wydać decyzję o pozwoleniu na przebudowę poddasza budynku mieszkalnego wraz ze zmianą sposobu użytkowania pomieszczeń strychowych na mieszkalne na działce nr [...]. Od powyższej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożyli T. i G. O. wnosząc o jej uchylenie jako wydanej z naruszeniem prawa. W ocenie skarżących decyzja organu odwoławczego narusza ich prawa, ponieważ organ bezpodstawnie przyjął, że błędny numer działki, przy prawidłowym wskazaniu lokalizacji budynku na załączonej mapie oraz na prawidłowym numerze policyjnym budynku, w istocie nie miał wpływu na postępowanie zwykłe, przeprowadzone na podstawie przepisów Prawa budowlanego, w sprawie o udzielenie pozwolenia na budowę. Zdaniem skarżących Starosta uchylając decyzję z dnia [...] r. nr [...] naprawił tylko popełniony oczywisty błąd, ponieważ została ona wydana z rażącym naruszeniem prawa. R. B. świadoma bezprawnego działania wprowadziła w błąd organy obu instancji. Decyzję Starosty z dnia [...] r. nr [...], wydano wadliwie nie tylko na podstawie otrzymywanych nie prawdziwych informacji pochodzących od inwestora, ale także przy dziwnym braku staranności pracowników Starostwa Powiatowego. Jak stwierdzili skarżący, R. B. nie mogła się starać w [...] r. o pozwolenie na budowę na działce nr [...], ponieważ w tym czasie nie dysponowała tą nieruchomością, nie będąc jeszcze jej właścicielem. Właścicielem działki [...] i zarazem budynku mieszkalnego byli - T. O., G. O. oraz nieżyjący już F. K. R. B. nabyła prawa własności po F. K. w wyniku sprawy spadkowej, która odbyła się po wydaniu zezwolenia na przebudowę poddasza. Nie prawdziwe jest również twierdzenie jakoby organ wydał decyzję o pozwoleniu na budowę na działce [...], bo został wprowadzony w błąd przez inwestora. W wypisie z rejestru gruntów dotyczącym działki [...], wskazano jedynie zabudowania rolnicze. Nie ma nawet wzmianki o budynku mieszkalnym i nigdy nie istniał w przeszłości taki wypis. Nawet po nabyciu prawa do działki [...] przez R. B., działka ta i przedmiotowy budynek mieszkalny, do chwili obecnej stanowi współwłasność [...] osób. Kłamliwe jest twierdzenie, że wypis z rejestru gruntów dotyczący działki [...], według stanu rejestru na dzień [...] r. nie potwierdził lokalizacji jakichkolwiek budynków. Zdaniem skarżących, R. B. zaplanowała swoje postępowanie dużo wcześniej. Ponieważ nie dysponowała działką [...], w czasie darowizny dokonanej przez W. i S. L. na podstawie złożenia notariuszowi nie prawdziwego oświadczenia o tym, że na działce [...] znajduje się budynek mieszkalny, powstał nie prawdziwy dokument, który był podstawą użycia go jako dowodu potwierdzającego fałszywe oświadczenia. Skarżący stwierdzili nadto, że zatwierdzenie wykonanej nadbudowy, przy istniejących wątpliwościach co do numeru działki, narusza ich prawa i podważa prawo do dysponowania nieruchomością. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie nie znajdując podstaw do zmiany swego stanowiska. W piśmie z dnia [...] r. skarżąca T. O. uzupełniła treść skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej sprawowanej pod względem zgodności z prawem. Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji dokonana według kryterium zgodności z prawem dała podstawę do stwierdzenia, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Organ odwoławczy przyjął, że na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 kpa, zasadnie wznowiono postępowanie zakończone decyzją ostateczną Starosty z dnia [...] r. nr [...], znak: [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą R. B. pozwolenia na przebudowę poddasza budynku mieszkalnego wraz ze zmianą sposobu użytkowania pomieszczeń strychowych na mieszkalne na działce nr [...]. Następnie organ odwoławczy stwierdził, że doszło do wskazania niewłaściwego numeru ewidencyjnego działki, na której znajduje się budynek mieszkalny nr [...] w [...]. Prawidłowy numer ewidencyjny potwierdzono po wznowieniu postępowania, na podstawie wypisu z rejestru gruntów. W związku z tym zmianę należało uwzględnić. W konsekwencji organ trafnie wskazał, że przyjęcie błędnego numeru działki, przy prawidłowym wskazaniu lokalizacji budynku i prawidłowym numerze budynku, nie miał wpływu na całość postępowania zwykłego, dotyczącego udzielenie pozwolenia na budowę i przeprowadzonego na podstawie przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. W rozpoznawanej sprawie, od samego początku nie było żadnych wątpliwości, że ma być rozbudowany budynek mieszkalny nr [...] w [...] i wynika to jednoznacznie nie tylko z dokumentów ale również z pisma samych skarżących, którzy na etapie przygotowań do realizacji inwestycji, złożyli w dniu [...] r. oświadczenie następującej treści: "Niniejszym oświadczamy, że wyrażamy zgodę na adaptację pomieszczeń mieszkalnych w [...] nr [...], będących własnością R. B. i Z. K.". T. i G. O. nie mieli więc, żadnych wątpliwości, kto i gdzie będzie realizował planowaną inwestycję. Obserwowali też postęp budowy i jej zakończenie. Dopiero po upływie [...] lat, a mianowicie w dniu [...] r. sporządzili i złożyli w Starostwie Powiatowym w [...] pismo, które zainicjowało wznowienie postępowania. Treść powyższego oświadczenia skarżących nie została zakwestionowana, aczkolwiek na rozprawie w dniu 5 listopada 2009 r. skarżąca stwierdziła, że wyrażając R. B. zgodę na adaptację pomieszczeń mieszkalnych, była przekonana, że ma być przeprowadzony remont. Oświadczeniu skarżącej złożonemu na rozprawie przeczy jednak treść wcześniejszego oświadczenia w którym użyto słowa "adaptacja" ma ono bowiem jednoznaczne znaczenie i nie wykazano aby złożone oświadczenie dotknięte było jedną z wad oświadczenia woli, o których mowa w przepisach prawa. W kwestii natomiast oświadczenia złożonego przez inwestora organ odwoławczy przyjął, że żądanie przez organ I instancji korekty złożonego przez R. B. oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane wykracza poza zakres postępowania wznowieniowego, ponieważ mimo wskazania błędnego numeru działki, materiał dowodowy zebrany w postępowaniu zwykłym, nie budzi wątpliwości i wskazuje na posiadane przez nią prawo do dysponowania przedmiotową nieruchomością na cele budowlane. Przyczynę wznowienia postępowania stanowił jedynie błędnie wskazany numer działki ewidencyjnej, a skoro decyzja Starosty z dnia [...] r. nr [...] znak: [...], jest ostateczna w administracyjnym toku instancji, to nie ma podstaw do cofnięcia zgody przez współwłaścicieli nieruchomości na wykonanie robót budowlanych objętych tą decyzją. Stanowisko organu odwoławczego w tym zakresie należy również uznać z zasadne. W związku z powyższym należało stwierdzić, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa i dlatego Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.