II SA/Sz 840/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska ( spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Henryk Dolecki Sędzia WSA Maria Mysiak Protokolant Beata Radomska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 stycznia 2007r. sprawy ze skargi P. I. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki o d d a l a skargę. Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] nakazał P. I. rozbiórkę kontenera handlowego oznaczonego nr [...] według załącznika graficznego do decyzji stanowiącego jej integralną część, usytuowanego na terenie działki nr geod. [...] przy ul. [...] w [...], bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę. Decyzję wydano na podstawie art. 37 ust 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm.) w związku z art. 103 ust. 2 i art. 83 ust.1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.), oraz na podstawie art. 104 k.p.a. Uzasadniając decyzję organ wskazał, że współużytkownikami wieczystymi działki nr [...] przy ul. [...] w [...] są E. i J. P. w udziale wynoszącym [...] części oraz B. i W. K. w udziale [...] części. W aktach sprawy znajduje się umowa dzierżawy gruntu z dnia [...] zawarta pomiędzy B.K., a P. I. na dzierżawę części działki nr [...] zawarta na czas określony do dnia [...]. Organ ustalił w toku postępowania, że na wskazanej wyżej działce zlokalizowanych jest piętnaście kontenerów handlowych wybudowanych bez pozwolenia na budowę, w tym na części działki użytkowanej przez B. i W. K. osiem kontenerów. W oświadczeniu złożonym w dniu [...] W.K. potwierdził, że kontenery handlowe oznaczone nr [...] ustawione zostały w [...], zaś kontener nr [...] w [...]. Ponadto W. K. przedłożył wykaz dzierżawców terenu pod kontenerami oraz właścicieli kontenerów i sprawców samowoli budowlanej oraz przedłożył umowy dzierżawy gruntu. Jako obecnego właściciela kontenera nr [...] oraz dzierżawcę terenu pod tym kontenerem wskazał P. I.. W dniu [...] P. I. potwierdziła, że jest właścicielem kontenera handlowego nr [...], który odkupiła [...]. Na ustawienie kontenera nie posiada pozwolenia na budowę ani zgłoszenia. Organ wskazał, że kontener bezspornie został ustawiony przed dniem [...], a więc zgodnie z art. 103 ust 2 ustawy z dnia 7 lipca 1995 r. Prawo budowlane, dla samowoli budowlanych, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie tej ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe, tj. ustawę z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane. Podstawą orzeczeń będzie art. 37 i 40 Prawa budowlanego z 1974 r., w świetle którego budowa kontenerów handlowych wymagała pozwolenia na budowę. Zgodnie z art. 37 ust 1 wskazanej ustawy, obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce gdy terenowy organ administracji państwowej stwierdzi, że obiekt budowlany lub jego część: 1) znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę, lub 2) powoduje, bądź w razie wybudowania spowodowałby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Ze znajdującego się w aktach sprawy pisma Naczelnika Wydziału Gospodarki Przestrzennej Urzędu Miejskiego z dnia [...] wynika, że lokalizacja kontenerów handlowych na terenie działki nr [...] w [...] w roku [...] (okres ustawienia kontenera nr [...]) była sprzeczna z obowiązującym wówczas na tym obszarze planem ogólnym zagospodarowania przestrzennego, przyjętym uchwałą Nr [...] Rady Narodowej z dnia [...]. Plan ten określał przeznaczenie działki nr [...] jako tereny zabudowy śródmiejskiej do adaptacji i przebudowy. Wobec powyższego kontener handlowy nr [...] podlega przepisowi art. 37 ust 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r., tj. przymusowej rozbiórce. Podjęcie postępowania zmierzającego do zalegalizowania samowoli budowlanej jest możliwe tylko wtedy, gdy nie zachodzą okoliczności wyszczególnione w art. 37 cytowanej ustawy. W niniejszej sprawie, inne przeznaczenie terenu pod kontenerem w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego obowiązującym w okresie jego budowy, uniemożliwia doprowadzenie obiektu budowlanego (kontenera handlowego) do stanu zgodnego z prawem. W związku z tym, konieczne było wydanie decyzji nakazującej rozbiórkę kontenera nr [...]. W odwołaniu od ww. decyzji P. I. wniosła o umożliwienie jej prowadzenia dalszej działalności handlowej w przedmiotowym kontenerze, który stanowi dla niej główne źródło utrzymania, do czasu wygaśnięcia umowy dzierżawy, tj. do [...] lub "określenia zasad nabywających prawo do uzyskania pozwolenia na budowę lub zgłoszenia", podnosząc jednocześnie, że poprzedni właściciel kontenera nie poinformował jej, iż takiego pozwolenia nie posiada. Skarżąca wskazała, iż w Urzędzie Miejskim, gdy składała wniosek "o działalności w tym punkcie" również jej nie udzielono "tych informacji mimo pobierania opłat tj. podatku od nieruchomości". Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] Nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Wskazał, że wybudowanie w [...], na działce nr [...] w [...], kontenera handlowego było sprzeczne z obowiązującym w tym okresie miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, tym samym wydanie decyzji nakazującej rozbiórkę kontenera jest zasadne. Zgodnie z przepisem art. 30 § 4 Kodeksu postępowania administracyjnego, w sprawach dotyczących praw zbywalnych lub dziedzicznych w razie zbycia prawa lub śmierci strony w toku postępowania na miejsce dotychczasowej strony wstępują jej następcy prawni. Ponieważ skarżąca, będąca adresatem zaskarżonej decyzji, nabyła przedmiotowy kontener od osoby, która go samowolnie wybudowała, jest zatem następcą prawnym sprawcy przedmiotowej samowoli budowlanej, co oznacza, że zasadnie uczyniono ją adresatem zaskarżonej decyzji. Ustosunkowując się do zarzutów i wniosków podniesionych przez skarżącą w odwołaniu, organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z przepisami art. 28 ustawy z 1974 r. Prawo budowlane, to na inwestorze spoczywa obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę i inwestor, jako sprawca samowoli budowlanej, a następnie jego następca prawny, ponosi odpowiedzialność za nie podjęcie czynności w celu jego dopełnienia, z czym wiązałoby się uzyskanie informacji o niemożliwości wybudowania kontenera na przedmiotowej nieruchomości. Ze względu na przytoczone powyżej ustalenia planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego miasta [...], przyjętego uchwałą nr [...] Rady Narodowej z dnia [...], zalegalizowanie przedmiotowego kontenera nie jest możliwe, dlatego tez orzeczono nakaz rozbiórki. Płacenie podatku od nieruchomości za samowolnie wybudowany obiekt budowlany nie stanowi o jego zalegalizowaniu w świetle przepisów prawa budowlanego. Organy nadzoru budowlanego są organami administracji rządowej, nie zaś organami administracji samorządowej i działają niezależnie od organów administracji samorządowej, w związku z czym podniesienie przed organami nadzoru budowlanego zarzutu pobierania podatku od nieruchomości od przedmiotowego obiektu budowlanego wybudowanego na terenie, na którym zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego nie mógł zostać wybudowany - jest niezasadne i nie ma wpływu na wydane rozstrzygnięcie. To że prowadzona w przedmiotowym kontenerze działalność gospodarcza stanowi główne źródło dochodu skarżącej, nie może stanowić o zmianie zaskarżonego rozstrzygnięcia. Nie ma także znaczenia prawnego dla niniejszej sprawy, że obecnie na terenie na którym jest usytuowany kontener nr [...], nie obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, ani, że kontener ten stanowi miejsce pracy dla rodziny skarżącej. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie P. I. wskazała zarzuty podniesione już w odwołaniu od decyzji organu I instancji Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Badanie pod tym kątem zaskarżonej decyzji doprowadziło do uznania przez Sąd, że decyzja nie narusza prawa. Jest faktem bezspornym, czego nie kwestionuje skarżąca, że kontener handlowy nr [...] został posadowiony na działce nr [...] bez wymaganego pozwolenia, przed wejściem w życie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j.Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.). Ustawa ta weszła w życie w dniu 1 stycznia 1995 r. Stosownie do art. 103 ust 2 ustawy Prawo budowlane z 1994 r., przepisu art. 48 tej ustawy nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy. Do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe, a więc przepisy ustawy Prawo budowlane z dnia 24 października 1974 r. (Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm.). Art. 48 obecnie obowiązującej ustawy określa zasady orzekania o rozbiórce obiektów będących w budowie albo już wybudowanych bez wymaganego pozwolenia na budowę, a także sytuacje w których możliwa jest legalizacja takich obiektów. W niniejszej sprawie jednak na mocy przepisu przejściowego, jak to trafnie uczyniły organy orzekające w sprawie, zastosowanie mają przepisy ustawy Prawo budowlane z 1974 r. Zgodnie z art. 37 ust 1 pkt 1 tej ustawy obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce, gdy organ nadzoru budowlanego stwierdzi, że obiekt budowlany lub jego część znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę. Z dokumentów przesłanych Sądowi przez organy administracyjne oraz ustaleń organów wynika, że obowiązujący w okresie posadowienia kontenera handlowego nr [...] miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dla działki nr [...] w przewidywał inne przeznaczenie dla tej działki tj. jako terenu zabudowy śródmiejskiej do adaptacji i przebudowy. Zatem działka przeznaczona była pod innego rodzaju zabudowę niż kontener handlowy. Warunkiem zastosowania przez organ administracji instytucji przymusowej rozbiórki, przewidzianej w art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane z 1974 r. jest równoczesne wystąpienie dwóch przesłanek, to jest: - rozpoczęcia budowy lub wybudowania obiektu bez wymaganego prawem zezwolenia, - naruszenia ustaleń planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego w czasie budowy. Podzielić należy stanowisko organu odwoławczego, że skarżąca będąca adresatem zaskarżonej decyzji , nabyła przedmiotowy kontener od osoby , która go samowolnie wybudowała, jest zatem następcą prawnym sprawcy przedmiotowej samowoli budowlanej, co oznacza, że zasadnie uczyniono ją adresatem zaskarżonej decyzji . Nie ma znaczenia prawnego dla niniejszej sprawy, że kontener ten stanowi miejsce pracy dla skarżącej i jego usunięcie stanowi dla skarżącej ogromną stratę materialną. W interesie publicznym leży, aby obiekty budowlane były wznoszone po uzyskaniu wymaganego pozwolenia na budowę, a orzeczenie nakazu rozbiórki w stosunku do obiektu wybudowanego samowolnie, co do którego nie ma możliwości legalizacji, nie stanowi naruszenia zasady sprawiedliwości. Z powyższych względów, skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270; zm. Dz. U z 2004 r. Nr 162, poz. 1692).