II SA/Sz 858/17

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie Monika Bieńkowska po rozpoznaniu w dniu 30 listopada 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie z Jego skargi dotyczącej Rektora Uniwersytetu S. p o s t a n a w i a: 1/ zwolnić skarżącego od kosztów sądowych, 2/ ustanowić adwokata. Postanowieniem z dnia 29 września 2017 r. sygn. akt II SA/Sz 857/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie odrzucił skargę A. S. dotyczącą Rektora Uniwersytetu. Odpis powyższego postanowienia doręczono stronie skarżącej w dniu 9 października 2017 r. W dniu 12 października 2017 r. A. S. wraz z "odwołaniem" od postanowienia Sądu z dnia 29 września 2017 r. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Skarżący wraz z urzędowym formularzem przedłożył m.in.: dodatkowe pismo stanowiące uzasadnienie wniosku, kopie dwóch odpisów aktu urodzenia córek, kopie zaświadczeń urzędu skarbowego z dnia 21 marca 2017 r. o dochodzie skarżącego za 2016 r. w wysokości [...] zł, kopię decyzji Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie z dnia [...] r. przyznającej skarżącemu zasiłek celowy w kwocie [...]zł jednorazowo z przeznaczeniem na dofinansowanie do zakupu opału, kopię decyzji Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie z dnia [...] r. przyznającej Skarżącemu zasiłek celowy w kwocie [...]zł jednorazowo na dofinansowanie do opłat za wodę i dofinansowanie do opłat rachunku za energię elektryczną, kopię decyzji Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie z dnia [...] r. przyznającej skarżącemu zasiłek okresowy z powodu długotrwałej choroby od dnia [...] r. w kwocie [...]zł miesięcznie, kopię decyzji Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie z dnia [...] r. odmawiającej skarżącemu przyznania zasiłku celowego na dofinansowanie do opłat związanych z nauką na Wyższej Uczelni w tym opłat na czesne i na zakup książek z powodu ograniczonych środków finansowych Ośrodka, postanowienie Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie z dnia [...] r. o umorzeniu postępowania w sprawie weryfikacji przyznanej pomocy w formie zasiłku okresowego i celowego z uwagi na jego bezprzedmiotowość, zaświadczenie lekarskie z dnia 9 października 2017 r. o stanie zdrowia skarżącego i dokumenty związane z leczeniem Skarżącego i ponoszonymi w związku z tym wydatkami, kopię postanowienia wydanego przez starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 16 maja 2017 r. sygn. akt I SA/Sz 333/17 w przedmiocie rozpoznania wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy. W uzasadnieniu wniosku A. S. podał, że gospodarstwo domowe prowadzi wspólnie z konkubiną (ur. 1971 r.), na ich utrzymaniu są dwie córki w wieku [...] lat. Odnośnie stanu majątkowego wskazał na dom o powierzchni [...] m2, położony na gruncie o powierzchni [...] m2. Nie wykazał ponadto żadnego majątku, oszczędności, ani wartościowych rzeczy ruchomych. Wskazał, że źródłem jego dochodu jest prowadzona od siedmiu lat usługowa działalność gospodarcza w zakresie serwisu komputerowego. Dodał, że z uwagi na stan zdrowia wykonuje naprawy w zwężonym zakresie. Oświadczył, że jego miesięczne dochody kształtują się na poziomie [...] zł. Konkubina otrzymuje na wynagrodzenie w wysokości netto [...] zł miesięcznie i jest właścicielem samochodu [...], rok produkcji [...], wykorzystywanego do celów rodzinnych i zawodowych. Skarżący podał, iż jego zadłużenie obejmuje: -z tytułu niezapłaconych rachunków za media razem – ok. [...] zł -z tytułu niezapłaconych rachunków za czynsz firma – ok. [...] zł -z tytułu niezapłaconych opłat za wywóz śmieci i podatku od nieruchomości [...] zł -umorzono -z tytułu niezapłaconych od 7 lat składek ZUS - ponad [...] zł. Ponadto dodał, że jest obciążony zobowiązaniem alimentacyjnym na dzieci w kwocie [...]zł miesięcznie, począwszy od 1 kwietnia 2014 r. Wskazał, że na stałe miesięczne wydatki składają się opłaty za: prąd - ok [...] zł, Internet - inne wydatki życiowe rodziny: woda - ok [...] zł, wyżywienie: ubranie, zdrowie, szkoła dla dzieci -dwie córki w wieku szkolnym [...] lat - ubezpieczenie i eksploatacja samochodu paliwo, grzanie domu okres zimowy, opał do kominka -ok. [...] zł, ubezpieczenia na życie, na dom - córki do szkoły, konkubiny – ok. [...] zł, koszt utrzymania samochodu [...] zł. Paliwo, opony, naprawy, amortyzacja ubezpieczenie oc. dodatkowe opłaty tel.- [...] zł. Wnioskodawca obszernie opisał trudną sytuację życiową i finansową swojej rodziny oraz niedostatek. Szeroko opisał stan swojego zdrowia, wskazał na wiele schorzeń, w tym brak sprawności prawej ręki po [...] r. Skarżący podał, że nie posiada możliwości uzyskania dodatkowego dochodu z innych źródeł, ani wsparcia finansowego ze strony rodziny, czy znajomych. Rachunki i wszelkie zobowiązania opłaca w ramach możliwości posiadanych środków finansowych. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Wniosek zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (§ 2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (§ 3). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2 powołanej wyżej ustawy). Podnieść należy, iż co do zasady strona jest zobowiązana do ponoszenia kosztów związanych z jej udziałem w sprawie. Zatem prawo pomocy, jako instytucja o charakterze wyjątkowym, winno być stosowane jedynie w wypadkach uzasadnionych szczególnymi okolicznościami, gdy wnioskodawca nie posiada żadnych lub wystarczających możliwości sfinansowania kosztów postępowania. Strona musi zatem wykazać, iż jej sytuacja materialna jest na tyle trudna, iż uzasadnia poczynienie odstępstwa od generalnej zasady ponoszenia kosztów sądowych. Oceniając sytuację rodzinną i materialną skarżącego, starszy referendarz sądowy uznał, że w obecnej sytuacji osobistej i finansowej, zarówno uiszczenie kosztów sądowych jak i poniesienie kosztów związanych z ustanowieniem pełnomocnika procesowego, stanowi dla niego nadmierne obciążenie, ponieważ wykazał, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Niewątpliwie bowiem A. S. wraz z rodziną znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, obciążony jest wysokim zadłużeniem, korzysta ze świadczeń otrzymywanych z MOPR w K., jest schorowany, Mając zatem na względzie wskazane informacje, odnośnie sytuacji rodzinnej i finansowej skarżącego należało uznać, że zapłata kosztów sądowych wymaganych w przedmiotowej sprawie oraz kosztów związanych z ustanowieniem pełnomocnika przekracza jego możliwości finansowe, a tym samym zaistniały przesłanki do przyznania A. S. prawa pomocy na podstawie art. 245 § 2 P.p.s.a. w związku z art. 246 §1 pkt 1 i art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a.