II SA/Sz 862/23
WyrokWSA w Szczecinie2024-01-18
Skład orzekający: Katarzyna Sokołowska, Wiesław Drabik, Joanna Wojciechowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy o zaliczeniu drogi do kategorii dróg gminnych i ustaleniu jej przebiegu narusza interes prawny strony, która kwestionuje precyzję granic tej drogi i jej wpływ na nałożoną na nią karę pieniężną za zajęcie pasa drogowego?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że skarżąca, mimo posiadania interesu faktycznego wynikającego z sąsiedztwa z drogą, nie wykazała naruszenia swojego interesu prawnego przez zaskarżoną uchwałę. Uchwała o zaliczeniu drogi do kategorii dróg gminnych i ustaleniu jej przebiegu nie stanowi przeszkody do wszczęcia postępowania rozgraniczeniowego, a ewentualne błędy w decyzji o nałożeniu kary pieniężnej mogą być kwestionowane w odrębnym postępowaniu odwoławczym lub sądowym.Stan faktyczny
Skarżąca spółka zaskarżyła uchwałę Rady Miejskiej w Gościnie dotyczącą zaliczenia drogi do kategorii dróg gminnych i ustalenia jej przebiegu. Spółka zarzuciła naruszenie przepisów ustawy o drogach publicznych, wskazując na brak precyzyjnego ustalenia granic działki drogowej, co miało wpływ na nałożenie na nią kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego. Organ w odpowiedzi na skargę argumentował, że granice działek były znane i niekwestionowane, a skarżąca sama przekazała część działek na rzecz gminy.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Wiesław Drabik, Sędzia WSA Joanna Wojciechowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 18 stycznia 2024 r. sprawy ze skargi S. na uchwałę Rady Miejskiej w Gościnie z dnia 21 października 2021 r. nr XXX/266/21 w przedmiocie zaliczenia drogi do kategorii dróg gminnych oraz ustaleniu jej przebiegu oddala skargę.
Rada Miejska w Gościnie podjęła w dniu 21 października 2021 r., uchwałę nr XXX/266/21, w sprawie zaliczenia drogi do kategorii dróg gminnych oraz ustalenia jej przebiegu. Uchwała ta została opublikowana w Dzienniku Urzędowym Województwa Zachodniopomorskiego z dnia 16 listopada 2021 r., pod pozycją 4891.
Skargę na powyższy akt złożyła S. Spółka z o.o. z siedzibą w K. (dalej: "skarżąca", "strona", "spółka"). Strona zarzuciła zaskarżonej uchwale naruszenie:
- art. 7 ustawy z 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. Dz.U. z 2011 r. Nr 19, poz. 115), poprzez jego błędne zastosowanie i uznanie, że można zaliczyć działkę numer [...] do drogi gminnej bez wznowienia jej granic, co było konieczne, z uwagi na uprzednie zniszczenie lub przemieszczenie dotychczasowych graniczników, podczas gdy na moment powzięcia uchwały, tj. 21 października 2021 r. granica między działkami [...] i [...] nie była ustalona i była sporna, tzn. nie było wiadome gdzie się kończy a gdzie zaczyna;
- art. 7 ustawy o drogach publicznych w zw. z art. 39 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. prawo geodezyjne i kartograficzne, poprzez ich błędne zastosowanie i uznanie przez Gminę Gościno, że legitymuje się prawem własności działki numer [...], ustalając przy tym jej obszar w sposób dowolny, niepodparty dokumentami geodezyjnymi czy opinią biegłego geodety podczas, gdy ustalenie granic tj. wznowienie znaków granicznych (wznowienie granic) winno być poprzedzone pracą geodezyjną, polegającą na wyznaczeniu znaków granicznych i dokumentami urzędowymi, a nie w oparciu o wadliwe i nieaktualne dane;
- art. 7 w zw. z art. 4 pkt 1 i 2 ustawy o drogach publicznych poprzez ich błędną wykładnię i uznanie, że możliwe jest wyznaczenie obszaru (wzdłuż i wszerz) pasa drogowego na działce nr [...] dowolnie bez dokumentu geodezyjnego określającego jego linie graniczne, podczas gdy do wykazania granic pasa drogowego niezbędne jest wykonanie i przedłożenie mapy geodezyjnej gruntu z bezspornymi i wyraźnie zaznaczonymi liniami granicznymi gruntu działki nr [...], określającego przebieg pasa drogowego.
Mając powyższe na uwadze skarżąca wniosła o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały Rady Miejskiej w Gościnie oraz załącznika nr 1 do tej uchwały. Jednocześnie wniosła o dopuszczenie dowodu z załączonych dokumentów na okoliczność braku możliwości zaliczenia działki numer [...] do dróg gminnych.
Zdaniem strony, szczegółowe położenie i przebieg spornej drogi zostało oznaczone na mapie stanowiącej załącznik nr 1 do uchwały, która jest nieczytelna, nie posiada legendy, nie określa skali w jakiej była wykonana.
Jednocześnie strona zwróciła uwagę, że uprzednio przed podjęciem uchwały, w dniu 9 września 2021 r, na zlecenie Gminy Gościno wykonana została praca geodezyjna, mająca na celu wznowienie granic pomiędzy działkami [...] (należącej do Gminy) oraz [...] (należącej do skarżącej). Praca ta ostatecznie w dniu 9 lutego 2022 r, została zwrócona wykonawcy wraz z negatywnym protokołem weryfikacji i została ostatecznie usunięta z rejestru w dniu 15 maja 2022 r., co potwierdza pismo Starosty Powiatowego w Kołobrzegu z dnia 18 kwietnia 2023 r.
W dalszej części skargi wskazano, że Burmistrz Miasta Gościna od 2022 r. prowadził postępowanie administracyjne przeciwko spółce, w przedmiocie ustalenia odpowiedzialności z tytułu kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego drogi gminnej ul. [...] w G. bez stosownego zezwolenia. Zajęcie polegało na umieszczeniu w pasie drogowym ogrodzenia oraz urządzenia placu składowania materiałów budowalnych wykorzystywanych przy budowie budynku mieszkalnego wielorodzinnego na sąsiadującej z pasem drogowym działce nr [...], która graniczy z działką nr [...].
Decyzją z dnia 25 lipca 2023 r., Burmistrz Gościna, wymierzył spółce karę pieniężną w wysokości 189.056,00 zł, z tytułu zajęcia pasa drogowego, w dniach od 4 lutego 2022 r. do dnia 17 lutego 2022 r.
Skarżąca zwróciła uwagę, że zakres postępowania wyjaśniającego obejmował kwestię faktycznego zajęcia pasa drogowego bez zezwolenia. Konieczne w tym celu było ustalenie granic pasa drogowego.
W ocenie strony, na moment podjęcia uchwały przez Radę Miejską Gościno, granica między działkami [...] i [...] była sporna. Skoro na moment powzięcia uchwały granice działek nie zostały ustalone tym samym, nie zostało określone jaki teren stanowi drogę o znaczeniu lokalnym.
Zdaniem spółki, skarżona uchwała narusza jej interes prawny, ponieważ Burmistrz Gościna w oparciu o nieustalone granice, nałożył na nią karę pieniężną z tytułu zajęcia pasa drogowego tj. części działki należącej do Gminy Gościno o nr [...].
Brak jednoznacznego ustalania granic działki nr [...] doprowadził do błędu w ustaleniach faktycznych poczynionych w toku postępowania administracyjnego prowadzonego przez Burmistrza Gościna, który dowolnie ustalił długość i szerokość pasa drogowego, podczas gdy było to niemożliwe z powodu braku wznowienia granic powołanej działki.
Za naruszeniem interesu skarżącej przemawia także fakt, że skoro granice powołanych działek nie zostały ustalone, to Gmina Gościno wykonała drogę na prywatnej działce, tj. działce nr [...], która graniczny bezpośrednią z działką nr [...], do której prawo własności przysługuje stronie i dla której Sąd Rejonowy w Kołobrzegu V Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą o numerze: [...]
W dalszej części skargi podniesiono, że na moment powzięcia uchwały, ani obecnie, pas drogowy nie mógł być wydzielony liniami granicznymi wraz z przestrzenią nad i pod jego powierzchnią w sposób prawidłowy, ponieważ granice działki, na której pas drogowy się znajduje były nieustalone lub ustalone w oparciu o pomiar geodety z dnia 10 lutego 2022 r. wykonany w sposób niewłaściwy, bowiem ustalająca granice działek praca geodezyjna po dwukrotnej weryfikacji w dniach 2 lutego 2022 r. i 9 lutego 2022 r. została ostatecznie negatywnie zweryfikowana.
Przyjęta treść uchwały przez Radę Miejską w Gościnie miała bezpośredni wpływ nie tylko na ustalenie czy faktycznie pas był zajmowany przez skarżącą, ale także na wysokość kary za jego zajęcie, bowiem brak ustalonej granicy powołanej działki nie pozwalał na jednoznaczne określenie obszaru zajmowanego pasa przez skarżącą. Przyjęcie zatem w powołanej decyzji powierzchni zajętego (bez zezwolenia) pasa drogowego tj. 168,80 m2 jest chybione. Brak określenia granic pomiędzy działką nr [...] i [...] powoduje, że nie można ustalić, która część działki należy do Gminy Gościno (droga), a która do prywatnych właścicieli.
Odwołując się do stanowiska wyrażonego w orzecznictwie skarżąca podniosła, że uchwała o zaliczeniu drogi do drogi publicznej (gminnej) powinna być poprzedzona czynnościami zmierzającymi do przejęcia własności drogi przez podmiot publiczny, a nie odwrotnie. Za czynności zmierzające do przejęcia własności drogi rozumieć należy wytyczenie granic w sposób precyzyjny. Natomiast w przedmiotowej sprawie Gmina Gościno ostatecznie nie ustaliła przebiegu granic, albowiem nie pozyskała odpowiednich dokumentów.
Zdaniem strony, zaskarżona uchwała jest niejasna i nieprecyzyjna, ponieważ mapa stanowiąca jej załącznik obrazująca przebieg drogi nie zawiera legendy, skali, określenia (opisu) przebiegu drogi, czytelnych numerów działek, daty jej sporządzenia oraz stanowi wycinek nieokreślonego i nieopisanego w żaden sposób terenu. Nie została sporządzona przez geodetę, lecz przez inny nieuprawniony podmiot lub samodzielnie przez Gminę Gościno, a tym samym nie stanowi dokumentu urzędowego.
Podsumowując skarżąca podkreśliła, że w dniu 9 września 2021 r. odbyły się prace geodezyjne mające na celu ustalić granicę pomiędzy działkami [...] i [...] (wznowienie znaków granicznych). Następnie w dniu 10 września 2021 r. Zarząd Powiatu w Kołobrzegu uchwałą nr 482/2021 pozytywnie zaopiniował wniosek dot. zaliczenia w/w dróg do kategorii dróg gminnych (pismo Burmistrza z dnia 26 sierpnia 2021 r.). Finalnie uchwałę podjęto w dniu 21 października 2021 r.
Powyższa chronologia zdarzeń prowadzi do wniosku, że na dzień podjęcia uchwały granice były w toku ustalania i weryfikowania jednak mimo to Gmina po otrzymaniu pozytywnej opinii od zarządu podjęła uchwałę, nie czekając na wynik prac geodezyjnych, które prawdopodobnie nie były zgodne z przyjętym przez nią założeniem o ich przebiegu (negatywne protokoły weryfikacji).
W ocenie skarżącej, zaskarżona uchwała narusza jej interes prawny ponieważ w wyniku szeregu wyżej opisanych nieprawidłowości nakłada na nią nowe obowiązki (negatywne i dotkliwe) bez ustalenia, czy faktycznie doszło do naruszenia jakichkolwiek praw.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. W pierwszej kolejności wskazał, iż Gmina Gościno jest właścicielem m.in. działki nr [...] położonej w obrębie G.. Do dnia wejścia w życie zaskarżonej uchwały przedmiotowa działka stanowiła należącą do Gminy Gościno drogę wewnętrzną w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych. Podjęcie przez organ zaskarżonej uchwały poprzedzone zostało uzyskaniem opinii Zarządu Powiatu w Kołobrzegu z dnia 10 września 2021r., która pozytywnie oceniła przebieg planowanej publicznej drogi gminnej.
Wbrew twierdzeniom skarżącej przebieg wskazanej w skardze drogi na całej jej długości nigdy nie był sporny, w szczególności na odcinku pomiędzy działkami nr [...] oraz [...].
Działki o nr [...] oraz [...] w dniu 5 listopada 2015 r. nabyte zostały przez Gminę Gościno od S. Sp. z o.o. (skarżąca) w drodze darowizny (akt notarialny z dnia 5 listopada 2015r.). W załączeniu do przedmiotowego aktu notarialnego ww. spółka przedłożyła wypis z rejestru gruntów i wyrys z mapy wskazanych działek. Załącznikiem do powołanego aktu notarialnego był także protokół uzgodnień z dnia 27 października 2015 r. zawierający warunki przekazania ww. działek i sporządzona w dniach 19 sierpnia 2013r. i 23 stycznia 2015r. przez geodetę K. S., na zlecenie skarżącej, mapa geodezyjna przebiegu granic działek [...] i [...].
Stan faktyczny i prawny wyznaczający granicę kwestionowanej drogi publicznej, a w szczególności w zakresie działek [...] oraz [...] od chwili powstania i nabycia tychże działek drogowych przez Gminę Gościno od skarżącej nie uległ zmianie i jest on tożsamy z przebiegiem drogi uwidocznionym na załączniku graficznym nr 1 stanowiącym załącznik do zaskarżonej uchwały.
Przed podjęciem przez Radę Miejską w Gościnie zaskarżonej uchwały, tj. przed dniem 21 października 2021 r., droga wskazana w jej treści posiadała status gminnej drogi wewnętrznej, zaś z chwilą wejścia w życie zaskarżonej uchwały zyskała status gminnej drogi publicznej.
Organ w dalszej części odpowiedzi na skargę podkreślił, że w lipcu 2021 r. skarżąca, która prowadziła inwestycję budowlaną na należącej do niej działce nr [...], zajęła i ogrodziła płotem fragment działki drogowej wewnętrznej nr [...] oraz [...], które stanowiły własność Gminy Gościno, zaś zajęcie ww. fragmentów działek odbyło się bez zgody i wiedzy Gminy Gościno. W toku prowadzonych przez Gminę Gościno czynności wyjaśniających, skarżąca przyznała - w piśmie z dnia 19 sierpnia 2021 r., że zajęła fragment gminnej drogi wewnętrznej, przedkładając jednocześnie mapę stanowiącą szkic wytyczenia działek oraz mapę - plan zagospodarowania terenu, które zawierały współrzędne określające granice działki nr [...] (droga wewnętrzna) i [...].
W związku z powyższym, zdaniem organu, całkowicie chybiona jest argumentacja skarżącej, dotycząca braku wiedzy w zakresie przebiegu granicy działki drogowej.
Na zlecenie Burmistrza Gościna uprawniony geodeta M. P. przeprowadził oględziny, zmierzające do ustalenia powierzchni zajętej przez skarżącą nieruchomości tj. działki nr [...] [...] i w tym celu pobrał z ewidencji gruntów w Starostwie Powiatowym w Kołobrzegu mapę, o której mowa w piśmie Starosty Kołobrzeskiego z dnia 18 kwietnia 2023r. W wyniku przeprowadzonych prac mierniczych powołany geodeta ustalił, że powierzchnia zajętego przez skarżącą fragmentu działki nr [...] wynosi 0,0213 ha.
Wbrew twierdzeniom skarżącej przebieg granicy między ww. działkami nigdy nie był sporny, w szczególności nigdy nie było prowadzone z wniosku stron lub z urzędu postępowania rozgraniczeniowe, o którym mowa w art. 29 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. prawo geodezyjne i kartograficzne.
Kwestia wyznaczenia punktów granicznych w trybie art. 39 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989r. prawo geodezyjne i kartograficzne zaistniała dopiero na przełomie listopada i grudnia 2021r., tj. już po podjęciu przez Radę Miejską w Gościnie zaskarżonej uchwały, albowiem część znaków granicznych wskazujących granicę między działkami nr [...] i [...] została uszkodzona przez sprzęt budowlany, za pomocą którego skarżąca prowadziła inwestycję budowlaną na działce nr [...], lecz ich uszkodzenie miało miejsce po podjęciu przez Radę Miejską w Gościnie zaskarżonej uchwały.
W ramach czynności geodezyjnych podjętych w dniu 7 grudnia 2021 r., czyli już po uchwaleniu przez Radę Miejską w Gościnie zaskarżonego aktu, geodeta wyznaczył punkty graniczne i sporządził stosowną mapę. Tak ustalone punkty graniczne nie były kwestionowane przez skarżącą, a nadto są tożsame z punktami granicznymi wyznaczonymi na mapach sporządzonych na zlecenie skarżącej w dniach 19 sierpnia 2013r. oraz 23 stycznia 2015r.
W tej sytuacji, zdaniem organu, na dzień podejmowania zaskarżonej uchwały nie istniał jakikolwiek spór co do granicy działki drogowej lub żeby granica ta przebiegała w inny sposób niż oznaczony na mapie.
Organ zaznaczył, że w dniu 7 lutego 2022 r. Gmina Gościno zwróciła się do geodety o przeprowadzenie, na potrzeby wewnętrzne Gminy Gościno i nie związane z postępowaniem rozgraniczeniowym lub jakimkolwiek innym postępowaniem administracyjnym lub sądowym, o dokonanie obliczenia powierzchni publicznej gminnej działki drogowej nr [...] zajętej bezpodstawnie przez posiadacza działki nr [...] po podjęciu przez Radę Miejską w Gościnie ww. uchwały. W dniu 10 lutego 2022r. geodeta uprawniony - M. S. przedłożył w Urzędzie Miejskim w Gościnie wynik obliczeń wraz z mapą obrazującą zajęcie przez posiadacza działki nr [...] fragmentu działki drogowej - drogi publicznej tj. działki nr [...].
W związku z powyższym przebieg granicy oraz wyznaczające tę granicę punkty graniczne między działką drogową nr [...] oraz działką nr [...] w dniu 21 października 2021 r. nie były sporne, o czym świadczy choćby fakt, iż przedstawiciel skarżącej A. S. zaakceptował, w dniu 7 grudnia 2021 r., punkty graniczne okazane przez geodetę uprawnionego - M. P..
Zdaniem organu, nie istniały zatem żadne przeszkody natury faktycznej lub prawnej wykluczające możliwość zgodnego z prawem podjęcia zaskarżonej uchwały. Wbrew stanowisku skarżącej załącznik graficzny nr 1 do uchwały nr XXX/266/21 wyznaczający przebieg drogi publicznej w sposób dostatecznie precyzyjny określa jej przebieg, co oznacza, że na jego podstawie nie ma wątpliwości co do przebiegu pasa drogowego, albowiem droga ta wyznaczona jest granicami działek, zaś granice te określone są na mapie stanowiącej załącznik nr 1 w sposób wyraźny i nie pozostawiający żadnych wątpliwości.
W piśmie z dnia 25 października 2023 r. skarżąca, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, odnosząc się do twierdzeń organu powtórzyła argumentację wyrażoną w skardze oraz podniosła, że uchwała w sprawie zaliczenia do kategorii dróg publicznych musi zawierać precyzyjny przebieg dróg z zachowaniem odpowiedniej skali mapy, określać początek i koniec drogi. W jej ocenie brak powyższych elementów powoduje, że zaskarżona uchwała obrazuje tylko orientacyjny, a nie dokładny przebieg dróg i granic, co czyni uchwałę nieczytelną.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył co następuje:
Na podstawie art. 15 ust. 1 zzs[4] ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2021 r. poz. 2095 –j.t.), sprawa niniejsza została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym.
Skarga nie jest zasadna, skarżący nie wykazał bowiem, aby doszło do naruszenia jego interesu prawnego zaskarżoną uchwałą.
Na wstępie rozważań, jako że przedmiotem skargi jest uchwała Rady Gminy D. w sprawie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania, należy poczynić kilka uwag w przedmiocie dopuszczalności zaskarżania tego typu aktów do sądu administracyjnego.
Zgodnie z art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2023 r. poz. 40 – j.t.), dalej jako "u.s.g.", każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego.
Przystępując do rozpoznania skargi na uchwałę organu gminy sąd bada przede wszystkim uprawnienie do wniesienia skargi.
Wyjaśnić należy, że legitymacja procesowa strony kwestionującej legalność uchwały, podjętej przez organ gminy z zakresu administracji publicznej, określona została w sposób odmienny niż w postępowaniu administracyjnym regulowanym przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego ("k.p.a."). W przeciwieństwie do postępowania prowadzonego na podstawie k.p.a., w którym stroną może być każdy czyjego interesu prawnego lub uprawnienia dotyczy postępowanie (art. 28), stroną w postępowaniu toczącym się na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. może być jedynie podmiot, którego interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone.
Skarga na uchwałę w myśl przytoczonego uregulowania nie jest actio popularis, a zatem do jej wniesienia nie legitymuje sama ewentualna sprzeczność zaskarżonej uchwały z prawem i odwoływanie się do interesu społecznego lub interesu publicznego. Każdy skarżący, składając skargę w trybie art. 101 ust. 1 u.s.g., musi wykazać, że istnieje związek pomiędzy jego własną, prawnie gwarantowaną, tj. opartą na konkretnym przepisie prawa, (a nie wyłącznie faktyczną) sytuacją, a skarżoną przezeń uchwałą, polegający na tym, że uchwała bezpośrednio ingeruje w sferę jego własnych praw lub obowiązków.
W doktrynie i judykaturze istnieje ugruntowane stanowisko dotyczące cech jakie powinien posiadać interes prawny. Przyjmuje się, że powinien być osobisty, własny, indywidualny, konkretny i aktualny, a ponadto powinien być oparty na normie prawa powszechnie obowiązującego, przede wszystkim administracyjnego (materialnego), choć dopuszcza się również, aby była to norma prawa cywilnego. W tym ostatnim przypadku zwraca się jednak uwagę, że przepisy prawa cywilnego mogą być uwzględnione przy wyprowadzaniu interesu prawnego tylko wówczas, gdy przepis materialnego prawa administracyjnego odsyła do instytucji prawa cywilnego. Samoistnie natomiast normy prawa cywilnego nie dają podstawy do wyprowadzenia interesu prawnego strony, bowiem przedmiotem regulacji tych norm są stosunki cywilne, a nie stosunki administracyjne. Należy przyjąć, że interes prawny powinien być bezpośredni, a więc wynikać wprost z norm prawa powszechnie obowiązującego. Pojęcie interesu prawnego uosabia potencjalną możność nałożenia obowiązków lub przyznania uprawnień, które muszą wynikać z powszechnie obowiązującego prawa i których adresatem może być wyłącznie osoba określona (wskazana) przez to prawo (patrz Kodeks postępowania administracyjnego Komentarz pod redakcją R. Hausera i M. Wierzbowskiego, wyd. CH Beck, wyd. 2).
Podkreślenia przy tym wymaga, że wykazanie istnienia związku pomiędzy zaskarżoną uchwałą, a indywidualną sytuacją prawną skarżącego należy przede wszystkim do tego ostatniego podmiotu. Musi on wykazać, że zaskarżona uchwała jednocześnie negatywnie wpływa na jego sferę prawną (wynikającą z konkretnie wskazanego przepisu prawa materialnego), np. nakłada obowiązki, bądź pozbawia go pewnych uprawnień albo uniemożliwia ich realizację.
W badanej sprawie skarżąca swój interes prawny wywodzi z sąsiedztwa z działką drogową objętą zaskarżoną uchwałą, zaś jego naruszenie z wadliwego, w jej ocenie określenia przebiegu drogi, które narusza jej prawo własności. W ocenie skarżącej, brak precyzyjnie wytyczonych granic działki drogowej i stanowiącej jej własność nieruchomości spowodował nałożenie kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego w innym postępowaniu, co stanowi o naruszeniu jej interesu prawnego.
W pierwszej kolejności rzeczą Sądu było zatem zbadanie, czy skarżąca posiada interes prawy, a także, czy doszło do jego naruszenia zaskarżoną uchwałą, co dawałoby skarżącej legitymację do wniesienia skargi do sądu administracyjnego.
Analiza przedłożonych dokumentów prowadzi do wniosku, że skarżąca jakkolwiek posiada interes prawny, bowiem jej nieruchomość bezpośrednio graniczny z fragmentem drogi, której dotyczy zaskarżona uchwała, to jednak – zdaniem Sądu, nie wykazała, że doszło do jego naruszenia.
Przedmiotem zaskarżenia jest uchwała o zaliczeniu drogi do kategorii dróg gminnych i ustalenia jej przebiegu.
Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2023 r., poz. 645 – j.t.), dalej jako "u.d.p."Do dróg gminnych zalicza się drogi o znaczeniu lokalnym niezaliczone do innych kategorii, stanowiące uzupełniającą sieć dróg służących miejscowym potrzebom, z wyłączeniem dróg wewnętrznych.
Na podstawie art. 7 ust. 2 przywołanej ustawy, zaliczenie do kategorii dróg gminnych następuje w drodze uchwały rady gminy po zasięgnięciu opinii właściwego zarządu powiatu. Zgodnie z art. 7 ust. 3 u.d.p., ustalenie przebiegu istniejących dróg gminnych następuje w drodze uchwały rady gminy.
W badanej sprawie doszło do nieodpłatnego przekazania na rzecz gminy szeregu części działek z przeznaczeniem na poszerzenie gminnej drogi wewnętrznej. Takiego przekazania części działki dokonała również skarżąca, co wynika z aktu notarialnego z dnia 5 listopada 2015 r., Rep. A [...] oraz dokumentacji zawierającej wypis i wyrys z ewidencji gruntów.
Na podstawie zaskarżonej uchwały istniejąca gminna droga wewnętrzna zmieniła status i stała się drogą gminną o dotychczasowym przebiegu.
Skarżąca, kwestionując zaskarżoną uchwałę, naruszenie interesu prawnego wywodzi z braku ustalenia przebiegu granicy tej drogi z działką stanowiącą jej własność. W ocenie skarżącej do podjęcia takiej uchwały mogłoby dojść po przeprowadzeniu postępowania ustalającego przebieg granicy. Dodatkowym argumentem jest okoliczność, iż na skarżącą nałożono karę pieniężną za zajęcie pasa drogowego. Skarżąca nie przedstawiła przy tym przekonującej argumentacji, z której wynikałoby, że droga gminna ma inny przebieg, aniżeli wynika to z dokumentacji załączonej do odpowiedzi na skargę.
Zdaniem Sądu okoliczności powyższe świadczą o naruszeniu interesu faktycznego skarżącej. Z wywodów skargi można bowiem wywnioskować, że skarżąca oczekuje, iż stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały spowoduje, iż wszczęte zostanie postępowanie rozgraniczeniowe, w toku którego ustalony zostanie przebieg granicy pomiędzy działką drogową i jej nieruchomością, a to doprowadzi do weryfikacji decyzji o nałożeniu kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego.
Tego rodzaju argumentacja nie przesądza jednak o naruszeniu interesu prawnego skarżącej. W sytuacji kwestionowania przebiegu granicy pomiędzy działkami skarżąca posiada bowiem instrument w postaci zainicjowania odpowiedniego postępowania, które może doprowadzić do weryfikacji przebiegu granicy, a w konsekwencji zmiany uchwały w tym zakresie. W ocenie Sądu prowadzenie takiego postępowania, w realiach niniejszej sprawy, nie stanowiłoby przeszkody do podjęcia zaskarżonej uchwały. Na dzień jej uchwalenia istniały bowiem wiarygodne dokumenty potwierdzające przebieg granicy pomiędzy działkami.
Natomiast w odniesieniu do nałożenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego skarżącej przysługuje droga odwoławcza. Skarżąca może w odwołaniu, a następnie skardze do sądu administracyjnego kwestionować ustalenia organów administracji publicznej. Brak jest, zdaniem Sądu, podstaw do wywodzenia naruszenia interesu prawnego w zaskarżeniu uchwały o zaliczeniu drogi do kategorii dróg gminnych z decyzji o nałożeniu kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego.
Argumentacja skarżącej nie została poparta żadnymi wywodami w jaki sposób zmiana statusu istniejącej drogi z wewnętrznej drogi gminnej na drogę gminną o tym samym przebiegu, wpływa na jej prawa i obowiązki, a to – zdaniem Sądu, prowadzi do wniosku, że interes prawny skarżącej nie został naruszony, co stanowiło podstawę oddalenia skargi w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 - j.t.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło