II SA/Sz 863/14

PostanowienieWSA w Szczecinie2015-06-12

Skład orzekający: Stefan Kłosowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawczyni może zostać zwolniona od kosztów sądowych na podstawie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych, przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Wnioskodawczyni, wykazując niskie dochody, ponoszenie kosztów leczenia, brak oszczędności i wartościowych składników majątku, spełniła ten warunek, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Skarżąca L. K. M. złożyła skargę na decyzję Wojewody Z. dotyczącą odszkodowania za przejęcie własności nieruchomości, którą sąd oddalił wyrokiem z 5 marca 2015 r. Następnie w dniu 8 czerwca 2015 r. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, wskazując na niskie dochody z emerytury, brak oszczędności, ponoszone wydatki na leczenie oraz inne koszty utrzymania.
Rozstrzygnięcie
Zwolnić skarżącą L. K. M. od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Stefan Kłosowski po rozpoznaniu w dniu 12 czerwca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku L. K. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z Jej skargi na decyzję Wojewody Z. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odszkodowania za przejęcie z mocy prawa własności nieruchomości p o s t a n a w i a: zwolnić skarżącą od kosztów sądowych. Wyrokiem z dnia 5 marca 2015 r. Sąd oddalił skargę L. K. M. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odszkodowania za przejęcie z mocy prawa własności nieruchomości. W dniu 8 czerwca 2015 r. skarżąca złożyła wniosek na urzędowym formularzu PPF o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu formularza PPF wnioskodawczyni podała, że prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe i nie posiada żadnych oszczędności i przedmiotów wartościowych, natomiast jest właścicielem mieszkania o powierzchni [...] m2 oraz współwłaścicielem działki rolnej o pow. [...] ha i działki o pow. [...] ha. Utrzymuje się z emerytury, którą otrzymuje comiesięcznie w kwocie [..] zł netto. Skarżąca wskazała, że ponosi następujące wydatki na: czynsz [...] zł, telefon stacjonarny [...] zł, abonament RTV [...] zł, abonament TV POLSAT [...] zł, telefon komórkowy [...] zł oraz energię eklektyczną [...]zł. Poza tym jest osobą schorowaną i wymaga przyjmowania lekarstw. Do wniosku skarżąca załączyła: decyzję ZUS o waloryzacji emerytury, raport z obrotów na koncie bankowym za okres od 13 kwietnia 2015 r. do 25 maja 2015 r. (stan konta na dzień 25 maja 2015 r. ujemny), potwierdzenie dokonania opłaty za czynsz oraz paragony za leki za miesiące kwiecień – maj 2015 r. w łącznej wysokości [...] zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3 cytowanego artykułu). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy). Należy podnieść, że co do zasady strona jest zobowiązana do ponoszenia kosztów związanych z jej udziałem w sprawie. Prawo pomocy jako instytucja o charakterze wyjątkowym powinno być zatem stosowane wówczas, gdy strona istotnie nie posiada żadnych możliwości finansowych pozwalających na uiszczenie opłat sądowych, pokrycie wydatków, czy opłacenie zastępstwa procesowego. Przy czym ciężar dowodu, co do wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy, spoczywa na stronie składającej wniosek w tym przedmiocie, zaś Sąd poddaje ocenie wszystkie przedłożone dowody, w tym także oświadczenia strony. Po dokonaniu oceny sytuacji materialnej i osobistej skarżącej w oparciu o jej wyjaśnienia zawarte we wniosku oraz dokumenty załączone do wniosku, należy stwierdzić, że wnioskodawczyni zasługuje na wsparcie ze strony Skarbu Państwa poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W ocenie Sądu, okoliczności wskazane przez stronę, tj. niskie dochody, ponoszenie kosztów leczenia, brak oszczędności oraz wartościowych składników majątku, które mogłyby być spieniężone na pokrycie kosztów sądowych, pozwalają na stwierdzenie, że L. K. M. nie jest w stanie z posiadanych środków ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W tej sytuacji należało, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzec jak w postanowieniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło