II SA/Sz 882/10

Dnia 7 grudnia 2010 roku referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Szczecinie Bożena Gonzalez Perea po rozpoznaniu w dniu 7 grudnia 2010 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku R. T. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi P. J. i R. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie kary za zajęcie pasa drogowego p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję organu I instancji nakładającą na P. J. i R. T. prowadzących działalność gospodarczą pod nazwą T. spółka cywilna karę w wysokości [...]zł za zajęcie bez zezwolenia zarządcy drogi pasa drogowego ul. [...] przez umieszczenie reklam. P. J. i R. T., reprezentowani przez radcę prawnego, wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na ww. decyzję. W dniu [...]r. obydwaj skarżący złożyli wnioski o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. R. T. w uzasadnieniu wniosku oświadczył, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną i [...] letnim synem, a jedynym dochodem rodziny jest renta żony wynosząca [...] zł brutto miesięcznie. Wnioskodawca podał, że w spółce z P. J. ma tylko [...] % udziałów, ale spółka jest nierentowna i przynosi straty. Wskazał, że wcześniej prowadził działalność gospodarczą z żoną, ale z uwagi na uraz kręgosłupa żony po zabiegu operacyjnym, zmuszony był zawiesić działalność. Wnioskodawca oświadczył, że poza samochodem [...] nie posiada żadnego majątku ani oszczędności, mieszka z rodzicami i nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów, bez uszczerbku w utrzymaniu swoim i rodziny. Wezwaniem z dnia [...]r. referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Szczecinie zobowiązał pełnomocnika wnioskodawcy do przedłożenia w terminie 7 dni między innymi: - wyciągów lub wykazów z wszystkich rachunków bankowych wnioskodawcy i jego żony, w tym kont i lokat dewizowych, z okresu ostatnich trzech miesięcy, - kserokopii decyzji dotyczącej podatku od nieruchomości położonej w [...], oraz nieruchomości położonej przy ul. [...], - dowodów potwierdzających wydatki na utrzymanie domu w którym skarżący mieszka wraz z rodziną z okresu ostatnich trzech miesięcy, oraz oświadczenia, w jakim zakresie skarżący i jego żona wydatki te ponoszą, - odpisów zeznań podatkowych wnioskodawcy i jego żony za ostatnie dwa lata podatkowe, - oświadczenia skarżącego, czy oprócz posiadania udziałów w agencji reklamowej prowadzi działalność gospodarczą w innym zakresie, - zaświadczenia z właściwej do spraw opieki jednostki organizacyjnej gminy dotyczącego liczby osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym oraz korzystania z opieki społecznej w okresie ostatnich dwóch lat. W odpowiedzi na to wezwanie pełnomocnik wnioskodawcy przedłożył kserokopię zeznania podatkowego R. T. i jego żony za [...] r. i zestawienie operacji na rachunku bankowym żony wnioskodawcy w okresie [...]. Jednocześnie pełnomocnik wniósł o przedłużenie terminu do złożenia pozostałych dokumentów o 7 dni wskazując, że nie jest w stanie ich zgromadzić w tak krótkim czasie. W dniu [...]r. skarżący nadał w urzędzie pocztowym oświadczenie, że w chwili obecnej nie prowadzi działalności gospodarczej ponieważ opiekuje się żoną, która jest na rencie. Przedłożył dwa skierowane do niego zawiadomienia z Banku [...] z których wynika, że skarżący zaciągnął dwa kredyty w tym banku. Zadłużenie z tytułu kredytu w CHF na dzień [...]r. wynosiło [...]CHF, a zadłużenie z tytułu kredytu w walucie polskiej na dzień [...]r. wynosiło [...]zł. Z zawiadomień wynika, że w obu kredytach wystąpiła zaległość w spłacie wynosząca odpowiednio [...]CHF i [...]zł. R. T. przedłożył jedno, skierowane do jego żony (Firma S.), wezwanie do zapłaty kwoty [...]zł za dostawę energii elektrycznej, oraz wyciąg z rachunku bankowego żony za okres [...]r. Pozostałych dowodów wskazanych w wezwaniu z dnia [...]r. skarżący nie przedłożył. Przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie całkowitym lub częściowym zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz.1270 ze zm.) następuje w określonych przypadkach. W zakresie całkowitym, gdy osoba wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Oznacza to, że instytucja zwolnienia od kosztów sądowych ma charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną. Do osób tych zaliczyć można bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko podstawowe potrzeby życiowe. Koszty sądowe obciążające skarżącego oraz P. J. wynoszą w obecnym stadium postępowania [...] zł, tyle bowiem wynosi wpis sądowy od skargi. We wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący oświadczył, że nie ma żadnego majątku ani oszczędności i utrzymuje się z żoną i synem wyłącznie z renty żony która wynosi [...] zł miesięcznie. Podał, że mieszka w domu rodziców ale nie prowadzi z nimi wspólnego gospodarstwa domowego. Pomimo wezwania, wnioskodawca nie przedłożył kserokopii decyzji dotyczącej podatku od nieruchomości rodziców, ani nie udokumentował wydatków na utrzymanie tej nieruchomości (poza jednym wezwaniem do zapłaty za energię elektryczną skierowanym do jego żony). Nie udokumentował jakichkolwiek wydatków związanych z utrzymaniem nieruchomości w której mieszka ani nieruchomości z których korzysta spółka którą współtworzy. Pomimo deklarowanego braku dochodów oraz oszczędności, okazało się, że skarżący spłaca dwa kredyty bankowe. Jednocześnie analiza przedłożonych wyciągów z rachunku bankowego żony wnioskodawcy nie potwierdza, by jedynym źródłem utrzymania rodziny była renta żony. We [...]r. wpłaty gotówkowe na konto żony skarżącego wyniosły [...]zł, w [...]r. [...]zł. Wypłaty gotówkowe z tego konta we [...]r. wyniosły [...]zł, a spłaty różnych rat łącznie [...]zł. Spłaty rat w [...]r. wyniosły [...]zł, a w [...]r. [...]zł. Oświadczenie o sytuacji rodzinnej, majątkowej i dochodach skarżącego złożone na urzędowym formularzu nie było pełne i nie pozwalało na ocenę rzeczywistej sytuacji majątkowej i rodzinnej wnioskodawcy. W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego skarżący przedłożył tylko wybrane przez siebie dokumenty, mające świadczyć o jego trudnej sytuacji finansowej. Jednakże z dowodów tych, w szczególności z wyciągów z rachunku bankowego żony oraz zawiadomień o niedopłacie z [...]nie wynika, by rzeczywiście rodzina skarżącego utrzymywała się z renty. Pomimo deklarowanego braku dochodu, zarówno wnioskodawca jak i jego żona spłacają wiele kredytów. Skarżący nie podał na jakie cele kredyty te zostały zaciągnięte. Pomimo deklarowanego dochodu wynoszącego na [...] osoby [...] zł, skarżący nie wykazał, by korzystał z pomocy opieki społecznej. W tej sytuacji należy uznać, że R. T. nie wykazał, by znajdował się w sytuacji majątkowej uzasadniającej przyznanie prawa pomocy w zakresie objętym wnioskiem. Tymczasem to na osobie wnoszącej o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w trudnej sytuacji uniemożliwiającej poniesienie kosztów sądowych z własnych środków finansowych. Skarżący nie wykazał by spełniał tę przesłankę. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 254 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), orzeczono jak w postanowieniu.