II SA/Sz 887/07
WyrokWSA w Szczecinie2007-12-12
Skład orzekający: Maria Mysiak, Henryk Dolecki, Stefan Kłosowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego, stwierdzając nieodpowiedni stan techniczny budynku, jest związany treścią zgłoszenia o zagrożeniu katastrofą budowlaną, czy też może działać z urzędu, nakazując usunięcie nieprawidłowości niezależnie od przyczyn ich powstania i odpowiedzialności za nie?Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego, stwierdzając nieodpowiedni stan techniczny obiektu budowlanego, działa z urzędu na podstawie art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego. W takim przypadku organ nie jest związany treścią zgłoszenia, lecz jest zobowiązany nakazać usunięcie istniejącego zagrożenia. Organ nie analizuje przyczyn zaistniałych nieprawidłowości ani nie ustala osób za nie odpowiedzialnych, gdyż jest to sprawa wewnętrzna współwłaścicieli, rozstrzygana ewentualnie przez sąd powszechny.Stan faktyczny
Wspólnota Mieszkaniowa została zobowiązana do usunięcia nieprawidłowości w stanie technicznym budynku, w tym wzmocnienia stropów i zabezpieczenia przed grzybem, na podstawie ekspertyzy stwierdzającej nieodpowiedni stan techniczny stropów. Skarżący zarzucił organom nieuwzględnienie problemu samowoli budowlanej związanej z adaptacją strychu na lokale mieszkalne, co miało być przyczyną złego stanu technicznego. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że organ nadzoru budowlanego prawidłowo działał z urzędu, nakazując usunięcie zagrożenia, niezależnie od przyczyn jego powstania.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Mysiak, Sędziowie Sędzia NSA Henryk Dolecki,, Sędzia NSA Stefan Kłosowski (spr.), Protokolant Aneta Kukla, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 grudnia 2007 r. sprawy ze skargi S. B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nakazania usunięcia nieprawidłowości wykazanych w inwentaryzacji oraz ocenie stanu technicznego budynku oddala skargę.
Po stwierdzeniu, iż stropy w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. (...( w S. znajdują się w nieodpowiednim stanie technicznym, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Powiecie Grodzkim S. na podstawie art. 66 ust. 1 ustawy Prawo budowlane wydał dnia (...( decyzję znak (...(, nakazującą - Wspólnocie Mieszkaniowej tej nieruchomości (tj.: F.O., K.O., M.O., S.B., E. i M.S., S.S., W. i S.M. B., M. i P.S.), usunięcie nieprawidłowości wykazanych w inwentaryzacji oraz ocenie stanu technicznego, oraz w dokumentacji uzupełniającej, autorstwa mgr inż. W.P., poprzez wykonanie, zgodnie z pkt 7 dokumentacji uzupełniającej, stanowiącej integralny załącznik decyzji:
1) odciążenia stropu pomiędzy II i III kondygnacją nad pokojami nr 4 i 5 należącymi do mieszkania nr 4 przez zastąpienie ciężkich ceglanych ścian działowych w mieszkaniu nr 5 ściankami lekkimi, np. z płyt kartonowo-gipsowych;
2) wzmocnienia konstrukcji stropu z jednoczesnym obciosaniem belek z miejsc zaatakowanych grzybem domowym i zabezpieczeniem środkami grzybobójczymi i przeciwpożarowymi, spełniającymi aktualne wymogi bezpieczeństwa pożarowego;
3) wymiany ciężkiej polepy na lekki materiał termoizolacyjny i dźwiękochłonny wraz z wymianą uszkodzonych desek podłogowych na nowe;
4) należytego zabezpieczenia dotychczasowej łazienki nr l należącej do lokalu nr 5 w skuteczną izolację przeciwwilgociową;
Od powyższej decyzji odwołanie złożyli współwłaściciele budynku – S.B., W. i S.M. B. oraz F.O.. W uzasadnieniu odwołania podali, iż domagają się precyzyjnego określenia stanowiska organów nadzoru budowlanego w przedmiotowej sprawie, gdyż - ich zdaniem – "problem dotyczy nielegalnego, bezprawnego i nieuprawnionego zajmowania na mieszkanie pomieszczeń strychowych budynku nieprzeznaczonych na stały pobyt ludzi, co powoduje zagrożenie bezpieczeństwa budynku". Dlatego skarżący żądają wydania decyzji w sprawie przywrócenia pierwotnego sposobu użytkowania pomieszczeń w części strychowej budynku.
Po rozpatrzeniu odwołania, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zaskarżoną decyzją z dnia (...( uchylił decyzję organu I instancji oraz nałożył na w/w członków Wspólnoty Mieszkaniowej nieruchomości analogiczny obowiązek, określając dodatkowo termin jego wykonania do dnia 31 grudnia 2007r. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Powiecie Grodzkim S. po otrzymaniu zgłoszenia S.B., W. i S.M. B. i F.O., decyzją ostateczną z dnia (...(, na podstawie art. 62 ust. 3 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, zobowiązał współwłaścicieli budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. (...( w S. stanowiących Wspólnotę Mieszkaniową do wykonania w terminie do dnia 29.12.2006 r. szczegółowej kontroli stanu technicznego stropów budynku, a w szczególności stropu między drugą a trzecią kondygnacją oraz do przedstawienia ekspertyzy dotyczącej stanu technicznego tych stropów wraz z określeniem sposobu doprowadzenia ich do właściwego stanu technicznego.
W dniu 31 stycznia 2007 r. zobowiązani przedłożyli inwentaryzację wraz z oceną stanu technicznego, ze szczególnym uwzględnieniem stropów opracowaną przez mgr inż. W.P. W dniu 13.02.2007 r. zobowiązani przedłożyli dokumentację uzupełniającą, opracowaną przez tego samego autora. Ekspertyza stwierdza m.in. uszkodzenie stropów pomiędzy II i III kondygnacją w wyniku nieprawidłowego użytkowania oraz w wyniku zniszczeń w okresie II wojny światowej. Stwierdza również, że budynek może być nadal bezpiecznie eksploatowany, po niezwłocznym zaprojektowaniu i wykonaniu wskazanych następnie w decyzji organu I instancji robót budowlanych.
Ze zgromadzonych akt sprawy wynika zatem, iż elementy konstrukcyjne przedmiotowego budynku znajdują się w nieodpowiednim stanie technicznym i dalsze ich użytkowanie w niezmienionym stanie technicznym mogłoby zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi i bezpieczeństwu mienia.
W myśl art. 66 ust. 1 i 2 ustawy Prawo budowlane, w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany jest w nieodpowiednim stanie technicznym albo jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, środowisku lub bezpieczeństwu mienia, właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania obowiązku.
Organ I instancji przyjął właściwą podstawę prawną zaskarżonej decyzji, która nie zależy od faktu, kto i kiedy przyczynił się do powstania nieprawidłowości w stanie technicznym części wspólnych obiektu. Utrzymanie części wspólnych nieruchomości należy do współwłaścicieli, dlatego nałożone przez organ nadzoru budowlanego obowiązki spoczywają solidarnie na wszystkich współwłaścicielach. Natomiast podział kosztów wykonania tych obowiązków jest sprawą cywilnoprawną. Z uwagi na brak określenia terminu wykonania nałożonego obowiązku organ odwoławczy uchybienie to usunął.
Powyższą decyzję ostateczną zaskarżył skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. S.B. reprezentowany przez pełnomocnika M.B. Zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, zarzucił, iż "są bardzo krzywdzące i nie oparte na całokształcie stanu faktycznego sprawy". Wniósł o uchylenie decyzji obu instancji do ponownego rozpatrzenia lub "o zmianę zaskarżonej decyzji na decyzję zgodną z żądaniem", dotyczącym samowoli budowlanej dla lokalu nr 5, powstałej w 1971r.
W uzasadnieniu skargi wskazano, iż w dniu 23 lutego 2006r. S.M.B., W.B., S.B. i F.O. (współwłaściciele nieruchomości przy ul. (...( w S.) złożyli do PINB w Powiecie Grodzkim S. zawiadomienie o zagrożeniu wystąpienia katastrofy budowlanej w budynku przy ul. (...( w S..
W zawiadomieniu tym wskazali, że zagrożenie wystąpienia katastrofy budowlanej w przedmiotowym budynku stwarza niespełnienie w lokalu nr 5, znajdującym się na poddaszu, podstawowych wymagań dotyczących bezpieczeństwa konstrukcji i bezpieczeństwa użytkowania, skutkujące znacznym ugięciem sufitu w lokalu nr 4, powodującym zagrożenie dla konstrukcji budynku i bezpieczeństwa osób.
Lokal nr 5 jest usytuowany na poddaszu, które od samego początku nie było i nie zostało później przystosowane do stałego pobytu ludzi i użytkowanie tego lokalu nie zapewnia zachowania podstawowych wymogów bezpieczeństwa. Wnioskodawcy domagali się precyzyjnego określenia stanowiska organu nadzoru budowlanego w przedmiotowej sprawie; wyjaśnienia problemu nielegalnego, bezprawnego i nieuprawnionego zajmowania pomieszczeń strychowych, nie przeznaczonych na stały pobyt ludzi na mieszkanie oraz domagali się jednoznacznego określenia warunków dotyczących przywrócenia sposobu użytkowania tych pomieszczeń do stanu pierwotnego, zgodnie z obowiązującymi przepisami.
Organ II instancji w ogóle nie wziął pod uwagę treści załączników dołączonych do odwołania z dnia 27.04.2007r., ani treści zawiadomienia z dnia 20.02.2006r. w zakresie samowoli budowlanej lokalu nr 5 (należącego do pp.S.), który powstał z powierzchni strychowej, i nie jest przystosowany do stałego pobytu ludzi.
Powstanie lokalu mieszkalnego nr 5 spowodowało:
- zły stan techniczny stropu drewnianego w budynku mieszkalnym (zbyt duże obciążenie)
- zmniejszenie części powierzchni strychowej przysługującej poszczególnym współwłaścicielom jako współwłasność według ich udziałów, zgodnie z aktami notarialnymi kupna poszczególnych lokali mieszkalnych
- samowolę budowlaną
- naraziło na niezawinione przez współwłaścicieli nieruchomości koszty robót wskazanych w zaskarżonych decyzjach.
Na temat przebudowy części strychu na poddasze mieszkalne w Centralnym Archiwum Urzędu Miejskiego w S. skarżący uzyskał informację, że "akta dotyczące budynku przy ul. (...( nie są przechowywane", i na tej podstawie przyjęto, że z chwilą zamieszkania pierwszych lokatorów, tj. po 1971 roku mogło dojść do samowoli budowlanej (str. 5).
Po zasiedleniu poddasza, zaczęły się pojawiać na sufitach lokalu niżej położonego zarysowania, a w ostatnim okresie zauważono niepokojące zarysowania na sufitach lokali niżej położonych oraz niebezpieczne ugięcia konstrukcji stropów. Na w/w zarysowania i niebezpieczne ugięcia może mieć wpływ zmiana sposobu użytkowania strychu na mieszkanie lokatorskie nr 5 oraz nr 3A, które w ostatnim czasie zostały usamodzielnione
Mieszkanie nr 5 zostało wyposażone w łazienkę, w której nie wykonano należytych izolacji przeciwwilgociowych oraz instalacji wod.-kan. W wyniku wadliwie wykonanych robót nastąpiło niebezpieczne uszkodzenie konstrukcji stropu. Dalszą część strychu zamieniono na obecny lokal mieszkalny nr 3A, w którym w ostatnim okresie czasu wykonana została łazienka, na którą też brak dokumentacji.
Uszkodzenia konstrukcyjne stropu w lokalu nr 5, tj. pomiędzy II i III kondygnacją mają ścisły związek ze zmianą sposobu użytkowania dawnych pomieszczeń strychowych na lokale mieszkalne, bez odpowiedniej dokumentacji budowlanej.
Istnieje też brak wymaganych wysokości pomieszczeń mieszkalnych na stały pobyt ludzi w lokalu nr 5, wynoszących średnio 2,47, co jest niezgodne z obowiązującymi warunkami technicznymi, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (...).
W/w. inwentaryzacja bezspornie potwierdza zarzuty skarżących na temat samowoli budowlanej dotyczącej lokali nr 5 i nr 3A w przedmiotowym budynku, powoduje zagrożenie katastrofy budowlanej.
Skoro dla lokali nr 5 i nr 3A, zostały wydane zaświadczenia o ich samodzielności, to oznacza, że urzędnicy odpowiedzialni za wszystkie decyzje w tej sprawie - są także odpowiedzialni za powstanie zagrożenia katastrofą budowlaną w tym budynku oraz za koszty, jakie współwłaściciele muszą ponieść w związku z usunięciem tego zagrożenia co uzasadnia wniesienie skargi do Sądu Administracyjnego.
Odpowiadając na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269) oraz art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm. dalej P.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przez organy administracji publicznej przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.).
W świetle powyższej regulacji Wojewódzki Sąd Administracyjny ocenia zaskarżone akty administracyjne z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania zaskarżonego aktu, nie badając przy tym jego celowości, czy też słuszności.
Analizując pod w/w kątem zaskarżoną decyzję oraz argumenty skargi uznać należało, że skarga nie znajduje uzasadnienia, gdyż zaskarżona decyzja w pełni odpowiada prawu, a w szczególności stanowiącemu jej materialno-prawną podstawę art. 66 ust.1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tj. Dz.U. z 2006r. nr 156, poz. 1118 z późn.zm.).
Organ nadzoru budowlanego wszczął postępowanie w sprawie stanu technicznego przedmiotowego budynku w związku z przedłożonym mu przez część współwłaścicieli budynku, w tym skarżącego "zawiadomieniem o zagrożeniu wystąpienia katastrofy budowlanej w budynku przy ul. (...(".
Postępowanie w takim wypadku organ nadzoru budowlanego prowadzi jednak nie na wniosek, który określa jego ramy przedmiotowe, lecz z urzędu, w związku z powziętą informacją o zagrożeniu, o którym mowa w art. 66 Prawa budowlanego. W takim wypadku organ nie jest związany treścią wniosku, lecz zobowiązany jest, w ramach swych ustawowych kompetencji nakazać usunięcia istniejącego zagrożenia.
Zgodnie bowiem z treścią art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego, w przypadku stwierdzenia, między innymi, iż obiekt budowlany jest w nieodpowiednim stanie technicznym – właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania obowiązku.
Adresatem takiej decyzji jest właściciel lub zarządca danego obiektu budowlanego (art. 61 Prawa budowlanego).
W przypadku współwłasności decyzję wydaje się z uwzględnieniem wszystkich współwłaścicieli lub na stanowiącą ich reprezentację Wspólnotę Mieszkaniową.
W postępowaniu tym organ nie analizuje przyczyn zaistniałych w obiekcie budowlanym nieprawidłowości ani nie ustala osób za nie odpowiedzialnych.
Jest to sprawa wewnętrzna współwłaścicieli budynku, zaś ich spory na tym tle rozstrzyga ewentualnie sąd powszechny. Obecni właściciele są następcą prawnym poprzedniego właściciela (gminy), który - jak wynika z twierdzeń skarżących – i ich obecnie solidarnie obciążają, a zaistniałe w tym budynku skutki działań poprzedniego właściciela.
Nie ma to jednak żadnego znaczenia z punktu widzenia obowiązków organu nadzoru budowlanego wynikających z art. 66 Prawa budowlanego.
Biorąc powyższe pod uwagę stwierdzić należało, iż zaskarżona decyzja w pełni dopowiada zarówno hipotezie jak i dyspozycji normy prawnej zawartej w art. 66 ust.1 Prawa budowlanego.
Organ nie naruszył też żadnych przepisów postępowania administracyjnego, wobec czego brak jest postaw do uwzględnienia skargi. W takiej sytuacji podlega oddaleniu na podstawie art.151 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło