II SA/Sz 893/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący sędzia WSA Arkadiusz Windak po rozpoznaniu w dniu 15 października 2010 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. M. na czynność Dyrektora Urzędu Pracy w przedmiocie odmowy skierowania na szkolenie p o s t a n a w i a: odrzucić skargę W dniu [...] r. W.M. wypełnił na urzędowym druku Powiatowego Urzędu Pracy w [...] kartę aplikacyjną kandydata na szkolenie z zakresu obsługi biura. Na powyższym druku, Doradca Zawodowy I Stopnia – M.G., w części przeznaczonej dla PUP w [...], wyraziła opinię o braku predyspozycji i kompetencji zawodowych W.M. do zawodu "pracownik biurowy". Jak wynika ze sporządzonej przez M.G. notatki służbowej, w dniu [...] r. przeprowadziła ona z W.M. wstępną rozmowę doradczą, której celem była diagnoza predyspozycji klienta do szkolenia z zakresu obsługi biura, w którym W.M. wyraził chęć uczestnictwa. M.W. wskazała, że biorąc pod uwagę warunki psychofizyczne klienta, jego historię zawodową, predyspozycje i szeroko rozumiane kompetencje, jak również wymagania pracodawców co do kandydatów na stanowiska administracyjno-biurowe, wniosek o skierowanie na szkolenie zaopiniowała negatywnie, o czym w ustnej rozmowie poinformowała W.M. W.M. w piśmie złożonym do Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w [...] w dniu [...] r. wskazał, że wnosi sprzeciw w sprawie "dyskryminacyjnej decyzji Doradczyni Zawodowej, która w dniu [...] br., orzekła o niezakwalifikowaniu mnie na kurs Kompleksowej Obsługi Biura". Odpowiadając na w/w pismo Kierownik Działu Centrum Aktywizacji Zawodowej Powiatowego Urzędu Pracy w [...], pismem z dnia [...], wyjaśniła W.M., że opinia doradcy została podjęta po analizie zbieżności predyspozycji zawodowych z preferowanym kierunkiem szkolenia oraz możliwościami zatrudnienia w wybranym zawodzie po ukończeniu szkolenia. W piśmie tym poinformowano również W.M. o możliwości skorzystania z oferty Centrum Integracji Społecznej w [...] oraz z pomocy doradcy zawodowego w celu omówienia i zaplanowania Indywidualnego Planu Działania, zmierzającego do podjęcia zatrudnienia. W dniu [...] r. W.M. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na bezczynność Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy, polegającą na zaniechaniu organu w zakresie jego przeszkolenia w celu zwiększenia szans na rynku pracy. Jednocześnie skarżący wniósł o zasądzenie odszkodowania z tytułu strat moralnych i zdrowotnych w kwocie [...] złotych. W uzasadnieniu skargi W.M. podał, że w dniu [...] r. zapisał się w Powiatowym Urzędzie Pracy na kurs "Kompleksowej Obsługi Biura". W dniu [...] r. doradczyni zawodowa orzekła, że nie zostanie skierowany na ten kurs, ponieważ po jego zakończeniu i tak nie dostałby pracy. W związku z powyższym w dniu [...] r. złożył do Powiatowego Urzędu Pracy pismo, w którym wskazał, że w [...] r. został zwolniony z winy zakładu pracy i w tym czasie starał się [...] o zapisanie na kurs. W związku z powyższym powinien zostać w pierwszej kolejności przeszkolony i już od dłuższego czasu pracować zawodowo. Tymczasem otrzymał z PUP propozycję szkolenia w zawodzie murarza, ogrodnika lub w gastronomii, choć wcześniej doradczyni zawodowa zapewniała skarżącego, że posiada właściwe wykształcenie. Z tych względów, w ocenie skarżącego, decyzja PUP stanowił przejaw dyskryminacji, przez co skarga jest zasadna i wymaga zadośćuczynienia. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Powiatowego Urzędu Pracy wniósł o jej oddalenie. Zdaniem organu skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ postępowaniu Powiatowego Urzędu Pracy w przedmiocie kierowania W.M. na szkolenia oraz do pracy w okresie od pierwszego zarejestrowania jako bezrobotnego w [...] r. do chwili obecnej, nie można zarzucić bezczynności. Organ wskazał, że realizuje grupowe szkolenia z różnych dziedzin, biorąc pod uwagę: zapotrzebowanie pracodawców na dane zawody lub umiejętności, kwalifikacje i staż pracy bezrobotnych, wnioski na szkolenia bezrobotnych, szanse na ich późniejsze zatrudnienie, jak również racjonalne wydatkowanie ograniczonych środków finansowych przeznaczonych na szkolenia. Niecelowe jest jednocześnie i pozbawione możliwości, z uwagi na ograniczoną ilości środków, kierowanie na określone szkolenie wszystkich osób, które zgłoszą chęć udziału w nim. Organ zaznaczył, że kwalifikacji bezrobotnych na dane szkolenie dokonuje komisja kwalifikacyjna, biorąc pod uwagę wykształcenie, przebieg pracy zawodowej i umiejętności bezrobotnego, jego warunki psychofizyczne, a przede wszystkim późniejsze szanse zatrudnienia. Doradca zawodowy nie może samodzielnie odmówić, bądź wyrazić zgody na zakwalifikowanie bezrobotnego na konkretny kurs, ponieważ taką decyzję podejmuje komisja kwalifikacyjna. Doradca ocenia szanse bezrobotnego na zatrudnienie po ukończeniu danego szkolenia, opiniując wnioski komisji. Taka sytuacja miała miejsce w przypadku W.M.. Skarżący od [...] lat nie pracuje zawodowo i szanse na Jego zatrudnienie w biurze, biorąc pod uwagę także wykształcenie, dotychczasowy przebieg pracy zawodowej oraz jego predyspozycje i warunki psychofizyczne, nie były wysokie. Z tych też względów nie został on zakwalifikowany na szkolenie dotyczące Kompleksowej Obsługi Biura. Pismem z dnia [...] r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wezwał W.M. do wskazania, czy przedmiotem skargi uczyniona została bezczynność Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w kwestii nie rozpoznania wniosku skarżącego o skierowanie na szkolenie z zakresu obsługi biura, czy też przedmiot skargi stanowi czynność Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w zakresie negatywnego rozpatrzenia ww. wniosku i odmowy skierowania na szkolenie, a w przypadku udzielenia pozytywnej odpowiedzi na ostatnie z postawionych pytań, również do wskazania, czy skarżący wystosował do Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, pod rygorem przyjęcia, że przedmiot skargi stanowi odmowa skierowania na szkolenie, a skarżący nie wezwał organu do usunięcia naruszenia prawa. W odpowiedzi na to wezwanie W.M., w piśmie z dnia [...] r., wyjaśnił, że przedmiot skargi stanowi czynność Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w zakresie negatywnego rozpatrzenia jego wniosku o skierowanie na szkolenie. W.M. wskazał, że całą swoją dotychczasową korespondencję z Powiatowym Urzędem Pracy dołączył do skargi z dnia [...] r., a zatem nie wystosował odrębnego pisma do Dyrektora PUP w przedmiocie wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje: Postępowanie przed sądem administracyjnym toczy się według przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "ustawą". Z nadesłanych przez organ oraz przez skarżącego dokumentów wynika, że w dniu [...] r. W.M. wypełnił formularz przeznaczony dla kandydatów na szkolenie z zakresu kompleksowej obsługi biura. Następnie, [...] r. doradca zawodowy, po przeprowadzeniu rozmowy z W.M. w miejscu formularza przeznaczonego na opinię doradcy zawodowego, negatywnie zaopiniował zasadność uczestnictwa skarżącego w tego rodzaju szkoleniu, o czym poinformował ustnie W.M.. Pismem złożonym w siedzibie organu w dniu [...] r. skarżący zwrócił się do Dyrektora PUP ze sprzeciwem od niniejszej opinii doradcy zawodowego. W odpowiedzi, pismem z dnia [...] r. Kierownik Działu Centrum Aktywizacji Zawodowej PUP w [...] udzielił skarżącemu informacji o przyczynach odmowy skierowania na szkolenie. Po otrzymaniu takiego stanowiska W.M. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, której przedmiot ostatecznie sprecyzował jako skargę na czynność Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w [...] w przedmiocie odmowy skierowania na szkolenie dot. Kompleksowej Obsługi Biura. Na tle przywołanych okoliczności sprawy oraz w kontekście treści złożonej skargi w pierwszej kolejności ustalenia wymaga kwestia, kiedy i w drodze jakiej czynności organ odmówił skarżącemu uczestnictwa w szkoleniu z zakresu Kompleksowej Obsługi Biura. Zgodnie z art. 40 ust. 1, 2a i 2b ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2008 r. Nr 69, poz. 415 ze zm.), starosta inicjuje, organizuje i finansuje z Funduszu Pracy szkolenia bezrobotnych, w celu podniesienia ich kwalifikacji zawodowych i innych kwalifikacji, zwiększających szansę na uzyskanie lub utrzymanie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, w szczególności w przypadku: 1) braku kwalifikacji zawodowych, 2) konieczności zmiany lub uzupełnienia kwalifikacji, 3) utraty zdolności do wykonywania pracy w dotychczas wykonywanym zawodzie, 4) braku umiejętności aktywnego poszukiwania pracy. Inicjowanie szkoleń polega na: 1) informowaniu o możliwościach i zasadach korzystania ze szkoleń proponowanych przez urząd pracy oraz promowanie tej formy aktywizacji, 2) diagnozowaniu zapotrzebowania na zawody, specjalności i kwalifikacje na rynku pracy oraz diagnozowaniu potrzeb szkoleniowych osób uprawnionych do szkolenia, 3) sporządzaniu i upowszechnianiu planu szkoleń. Z kolei organizacja szkoleń opiera się na: 1) zawieraniu umów szkoleniowych z instytucjami szkoleniowymi, 2) kierowaniu osób na szkolenia, 3) monitorowaniu przebiegu szkoleń, 4) prowadzeniu analiz skuteczności i efektywności szkoleń. W myśl art. 40 ust. 5 powołanej wyżej ustawy, skierowanie na szkolenie bezrobotnego, w przypadkach zawodów wymagających szczególnych predyspozycji psychofizycznych, powinno być poprzedzone określeniem przez doradcę zawodowego powiatowego urzędu pracy predyspozycji do wykonywania zawodu, który osoby te uzyskają w wyniku szkolenia. W uzasadnionych przypadkach szkolenie może być także poprzedzone skierowaniem na badania lekarskie lub psychologiczne finansowane z Funduszu Pracy. W związku z przytoczonymi unormowaniami wskazać należy, że wbrew twierdzeniom W.M., przedstawione skarżącemu w formie ustnej i potwierdzone następnie na formularzu wniosku o skierowanie na szkolenie, stanowisko doradcy zawodowego z dnia [...] r., nie rozstrzygało o odmowie zakwalifikowania go na szkolenie, lecz stanowiło jedynie opinię w przedmiocie predyspozycji skarżącego do wykonywania zawodu objętego zakresem wnioskowanego szkolenia, wydaną na podstawie art. 40 ust. 5 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Za oficjalne stanowisko organu w sprawie skierowania W.M. na szkolenie, wobec braku stanowiska komisji kwalifikacyjnej, które winno się znaleźć na formularzu z dnia [...] r., uznać należy pismo Powiatowego Urzędu Pracy z dnia [...] r., stanowiące odpowiedź na pismo skarżącego złożone dnia [...] r. Załatwienie sprawy związanej ze skierowaniem na szkolenie organizowane w oparciu o przepisy ustawy promocji zatrudnienia i instytucjach runku pracy, następuje w formie czynności materialno-technicznej, która może być przedmiotem skargi według treści art. 3 § 2 pkt 4 ustawy. Skuteczne wniesienie skargi na tego rodzaju czynność uzależnione jest od uprzedniego wyczerpania trybu określonego w art. 52 § 3 ustawy. Zgodnie z niniejszym przepisem, jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa we wskazanym wyżej art. 3 § 2 pkt 4 ustawy, można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu - w terminie czternastu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności - do usunięcia naruszenia prawa. Skargę do sądu, w myśl art. 53 § 2 ustawy, wnosi się w terminie 30 dni od daty doręczenia przez organ odpowiedzi na takie wezwanie, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi, w terminie 60 dni od dnia wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa. W rozpatrywanej sprawie warunkiem wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na stanowisko wyrażone w piśmie z dnia [...] r. było uprzednie wystąpienie przez skarżącego do Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w [...] z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa. Skarżący natomiast pismem złożonym dnia [...] r. zakwestionował opinię doradcy zawodowego, a po uzyskaniu stanowiska organu zawartego w piśmie z dnia [...] r. w przedmiocie odmowy skierowania na szkolenie, bez uprzedniego wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa, wniósł skargę do Sądu. Brak złożenia do organu wezwania do usunięcia naruszenia prawa, który to fakt potwierdził skarżący w skierowanym do Sądu piśmie z dnia [...] r., stanowi przesłankę uzasadniającą jej odrzucenie, stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 6 ustawy. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.