II SA/Sz 893/12

PostanowienieWSA w Szczecinie2012-10-16

Skład orzekający: Bożena Gonzalez Perea

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał w sposób wystarczający swoją trudną sytuację materialną i rodzinną, uzasadniającą przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych)?
Ratio decidendi
Skarżący nie wykazał w sposób przekonujący, że znajduje się w sytuacji uniemożliwiającej uiszczenie wpisu od skargi. Pomimo złożenia oświadczenia na urzędowym formularzu, nie przedłożył wymaganych dokumentów źródłowych, które rozwiałyby wątpliwości co do jego rzeczywistej sytuacji majątkowej i możliwości płatniczych. Ciężar dowodu w zakresie wykazania przesłanek do przyznania prawa pomocy spoczywa na wnioskodawcy.
Stan faktyczny
Skarżący D. D. złożył skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymujące w mocy postanowienie organu I instancji nakładające obowiązek dostarczenia oceny technicznej samowolnie wykonanych robót budowlanych. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego, skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, wskazując na brak dochodów, bezrobocie i samotne wychowywanie dwojga dzieci. Referendarz sądowy wezwał skarżącego do przedłożenia dodatkowych dokumentów, jednak skarżący nie spełnił tego wezwania w całości, przedkładając jedynie oświadczenie na druku stosowanym w postępowaniu cywilnym.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Szczecinie Bożena Gonzalez Perea po rozpoznaniu w dniu 16 października 2012 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku D. D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z Jego skargi na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku dostarczenia oceny technicznej p o s t a n a w i a odmówić zwolnienia od kosztów sądowych Postanowieniem z dnia [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji w przedmiocie nałożenia na D. D. obowiązku dostarczenia oceny technicznej samowolnie wykonanych robót budowlanych w lokalu. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie[...], D. D. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Uzasadniając wniosek podał, że jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, wychowuje samotnie dwoje dzieci, nie ma żadnych dochodów. Wnioskodawca podał, że nie posiada domu, mieszkania, żadnego innego majątku ani oszczędności, a jedynym dochodem rodziny są alimenty na dzieci w kwocie[...]. Jednakże z załączonego do wniosku zaświadczenia komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym z dnia [...] wynika, że postępowanie egzekucyjne dotyczące świadczeń alimentacyjnych jest bezskuteczne. Skarżący przedłożył także zaświadczenie Urzędu Skarbowego z dnia[...], z którego wynika, że nie składał zeznania podatkowego w zakresie podatku od osób fizycznych za[...], oraz zaświadczenie z Urzędu Pracy z którego wynika, że skarżący jest zarejestrowany jako osoba bezrobotna od dnia [...]i od dnia rejestracji nie posiada prawa do zasiłku. Referendarz sądowy wezwaniem z dnia [...](doręczonym w dniu[...]) zobowiązał skarżącego do przedłożenia w terminie 7 dni pod rygorem rozpoznania wniosku na podstawie akt sprawy; - dowodów potwierdzających wydatki na utrzymanie mieszkania, z okresu ostatnich trzech miesięcy, - kserokopii decyzji dotyczących podatku od nieruchomości skarżącego za[...], - oświadczenia, z jakich środków skarżący utrzymuje siebie i dzieci, - wyciągów lub wykazów z wszystkich rachunków bankowych, z okresu ostatnich trzech miesięcy, - zaświadczenia z właściwej do spraw pomocy i opieki społecznej jednostki organizacyjnej gminy dotyczącego korzystania z pomocy społecznej w okresie ostatnich lat. W odpowiedzi na to wezwanie skarżący przedłożył oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku, dochodach i źródłach utrzymania na druku stosowanym w postępowaniu cywilnym. Dokumentów źródłowych określonych w wezwaniu nie przedłożył. Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270) – dalej p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (art. 245 § 3 ww. ustawy). Przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 cytowanej ustawy). Zgodnie z art. 255 p.p.s.a. jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Z zaskarżonego postanowienia wynika, że wnioskodawca wykonał samowolnie roboty budowlane w lokalu mieszkalnym, którego jest współwłaścicielem. Z wniosku o prawo pomocy i załączonych do wniosku dokumentów wynika, że skarżący samotnie wychowuje dwoje dzieci, nie mając przy tym żadnych dochodów, ponieważ egzekucja alimentów jest bezskuteczna. Informacje podane przez skarżącego w urzędowym formularzu okazały się niewystarczające do oceny Jego rzeczywistej sytuacji rodzinnej, majątkowej możliwości płatniczych, a skarżący nie przedłożył dokumentów źródłowych określonych w wezwaniu. Tymczasem, zgodnie z cytowanym wyżej przepisem art. 246 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z pomocy. Skarżący podał, że nie ma żadnych dochodów, oszczędności, ani przedmiotów wartościowych, samotnie wychowuje dwoje nastoletnich dzieci i jak oświadczył w skardze, poddaje swoje mieszkanie systematycznym remontom. Skarżący, mimo wezwania, nie podał z jakich środków ponosi konieczne koszty utrzymania siebie i dzieci, nie wykazał, by korzystał z pomocy opieki społecznej czy innych form pomocy. Wnioskodawca przedłożył wybrane przez siebie dokumenty źródłowe mające świadczyć o jego wyjątkowo trudnej sytuacji majątkowej i rodzinnej, które jednak nie pozwalały na ocenę jego wniosku zgodnie z zasadami doświadczenia życiowego. Przede wszystkim skarżący nie udokumentował jakichkolwiek wydatków, które niewątpliwie musi ponosić wychowując dzieci i remontując mieszkanie. Ponadto, mimo iż skarżący nie uzyskał żadnego dochodu, w urzędzie pracy zarejestrował się dopiero [...] co pozwala przypuszczać, że konieczne środki utrzymania uzyskiwał w tym czasie z innych źródeł. Oceniając złożony wniosek należy stwierdzić, że oświadczenie o sytuacji majątkowej, rodzinnej i dochodach wnioskodawcy złożone na urzędowym formularzu budziło wątpliwości co do jego prawdziwości, a wnioskodawca nie przedłożył określonych w wezwaniu oświadczeń i dokumentów pozwalających na rozwianie tych wątpliwości. Tym samym skarżący nie wykazał w sposób przekonujący, że rzeczywiście znajduje się w sytuacji uniemożliwiającej uiszczenie wpisu od skargi w kwocie[...], czy też dalszych ewentualnych kosztów sądowych w sprawie zainicjowanej jego skargą. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 254 § 1 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło