II SA/Sz 907/11

PostanowienieWSA w Szczecinie2011-11-03

Skład orzekający: Elżbieta Makowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, jest zasadny w sprawie dotyczącej umorzenia należności z funduszu alimentacyjnego?
Ratio decidendi
Wobec ustawowego zwolnienia skarżącego od ponoszenia kosztów sądowych na podstawie art. 239 pkt 1 lit. a P.p.s.a. w sprawach z zakresu pomocy społecznej, nie ma potrzeby przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów. Natomiast ze względu na trudną sytuację materialną i rodzinną skarżącego, spełnione są przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. ustanowienia adwokata.
Stan faktyczny
R. K. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję organu pierwszej instancji o odmowie umorzenia należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego. W dniu złożenia wniosku o prawo pomocy wskazał trudną sytuację materialną, niskie dochody oraz liczne wydatki i brak oszczędności, a także fakt, że w gospodarstwie domowym pozostaje niepracujący syn.
Rozstrzygnięcie
Przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Makowska po rozpoznaniu w dniu 3 listopada 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku R. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie z Jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego postanawia przyznać skarżącemu prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata R. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]r. Nr [...] utrzymującą w mocy decyzję organu pierwszej instancji w sprawie odmowy umorzenia należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego. W dniu [...]r. /data stempla pocztowego/ skarżący R. K. złożył na urzędowym druku PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu wniosku skarżący R. K. podał, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej i w związku z tym wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Wnioskodawca wskazał, że jego zarobki wynoszą [...] zł brutto miesięcznie. Skarżący powołał swoje aktualne /miesięczne/ wydatki, tj. za mieszkanie – [...] zł, za energię elektryczną – [...] zł, za gaz /co drugi miesiąc/ [...] zł, alimenty płatne na rzecz córki A. K. od [...] zł, opłaty z tytułu zaległych alimentów "do ZUS" – [...] zł, opłaty z tytułu zaległych alimentów "do MOPS" –[...] zł, ubezpieczenie PZU – [...] zł. Z treści wniosku wynika, że we wspólnym gospodarstwie domowym ze skarżącym pozostaje syn – R. K., który nie uzyskuje dochodów. Skarżący jest właścicielem mieszkania o powierzchni [...] m2, poza tym nie posiada on żadnego majątku ani oszczędności. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze. zm., zwanej dalej jako P.p.s.a.), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (§2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (§ 3). W myśl art. 246 P.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane, gdy wnioskujący o taką pomoc wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu siebie i rodziny. Natomiast w zakresie całkowitym – gdy wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Przedmiotem sprawy, w której został złożony wniosek o przyznanie prawa pomocy, jest decyzja w przedmiocie umorzenia należności dłużnika z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego, czyli decyzja wydana w sprawie z zakresu pomocy społecznej. W tej sytuacji zastosowanie ma art. 239 pkt 1 lit. a powołanej wyżej ustawy, zgodnie z którym nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Wobec ustawowego zwolnienia skarżącego od ponoszenia kosztów sądowych w niniejszej sprawie, brak jest potrzeby przyznania prawa pomocy w tym zakresie na mocy orzeczenia sądu. Zgodnie z art. 262 P.p.s.a., przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy, mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Po analizie akt sprawy oraz informacji zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy należy stwierdzić, że wykazana sytuacja materialna i rodzinna skarżącego (niski dochód rodziny, brak oszczędności i majątku) daje podstawy do stwierdzenia, że zostały spełnione przesłanki z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Z tych względów zasadne jest przyznanie stronie skarżącej na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie adwokata.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło